Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/332 K.2023/1069

Davacı vekili, davalı sigorta şirketince zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen ..... plaka sayılı araç ile müvekkiline ait .....plaka sayılı araç arasında .....tarihinde meydana gelen trafik kazasında müvekkiline ait aracın hasar gördüğünü, kaza sonrası davalı sigorta şirketi tarafından hasar dosyası açılarak görevlendirilen eksper tarafından düzenlenen ekspertiz raporunda hasar bedeli .....TL olarak belirlenmiş ise de zararın bu miktardan daha fazla olduğunu, ayrıca müvekkiline ait araçta oluşan hasar nedeniyle değer kaybı meydana geldiğini,

kazanın meydana gelmesinde .....plaka sayılı araç sürücüsü %100 kusurlu olmasına rağmen tramer sorgusunda müvekkilinin %100 kusurlu olarak gösterildiğini, davalı sigorta şirketine yapılan başvurudan ve arabuluculuk görüşmelerinden sonuç alınamadığını ileri sürerek fazlası saklı şimdilik 10,00 TL hasar bedeli ile 10,00 TL değer kaybının davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş, .....tarihli bedel arttırım dilekçesi ile talep sonucunu hasar bedeli yönünden .....TL'na, değer kaybı yönünden ise .....TL'na yükseltmiştir.

Davalı vekili, davacıya ait aracın hususi olduğunu, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi, yetkili mahkemenin ise İstanbul Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, davacı tarafın başvurusu esnasında sunması gereken zorunlu belgeleri sunmadığından dava şartı olan sigorta şirketine zorunlu başvuru şartının yerine getirilmediğini, davacının muaccel bir alacağının bulunmadığını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla değer kaybının genel şartlarda yer alan formüle göre hesaplanması gerektiğini, kazanın meydana gelmesinde davacının %100 kusurlu olduğunu, faiz talebinin hukuka aykırı olduğunu,

müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun yasal faiz ile sınırlı olduğunu, hasar bedeli ve değer kaybının davacı tarafından ispatlanması gerektiğini, aleyhe hüküm kurulması halinde parça ve işçilik iskontosu uygulanması ve bu oranın en az %30 olması gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin KDV'den sorumluluğunun bulunmadığını beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur. bu oran da en az yüzde otuz olmalıdır.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi, hasar dosyası, yapılan ödemelere dair belgeler, davacı ile davalı sigortalı araca ilişkin trafik tescil bilgileri ve davacıya ait aracın tramer kayıtları celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kazada kusur durumunun ve davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait aracın hasar onarım bedeli ile değer kaybı miktarının tespiti için trafik bilirkişisi ve makine mühendisinden oluşturulan bilirkişi heyetinden bilirkişi raporu alınmıştır.

Dava, trafik kazasında kaynaklı davacının aracında oluşan hasara bağlı ödenen hasar bedelinin yetersiz olduğundan bahisle eksik ödendiği iddia edilen hasar bedeli ile değer kaybının kazaya sebebiyet verdiği ileri sürülen aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkindir.

.....plaka sayılı aracın .....-.....tarihleri arasında geçerli olmak üzere davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede araç başına maddi tazminat üst limitinin .....TL olarak belirlendiği, kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, hasar bedeli ve değer kaybının ödenmesi için davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya istinaden herhangi bir ödeme yapılmadığını, yine dava açılmadan önce arabuluculuk aşamasının görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; uyuşmazlığın çözümünde mahkememizin yetkili olup olmadığı, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücünün kusurlu olup olmadığı, kaza sonrası davacıya ait araçta oluşan hasarın onarımı için davalı sigorta şirketince yapılan ödemenin yeterli olup olmadığı, kaza sonrası davacının aracında oluşan hasar nedeniyle ayrıca değer kaybı meydana gelip gelmediği, buradan varılacak sonuca göre davacının hasar bedeli ile değer kaybı talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarı ile faizin türü ve başlangıç tarihine ilişkindir.

Davaya konu kaza Diyarbakır İl sınırları içerisinde meydana geldiğinden uyuşmazlığın çözümünde mahkememizinde yetkili olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin yetki itirazı yerinde görülmeyerek işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

Dosya içerisinde yer alan araç sürücüleri tarafından düzenlenmiş kaza tespit tutanağı ile yargılama aşamasında alınan bilirkişi raporundan; dava dışı sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plakalı otomobili ile .....Mahallesi.....sokağa müteakiben, .....Mahallesi .....sokak istikametinden .....Caddesi istikametine seyir etmekte iken, .....Mahallesi .....Sokak ile .....Sokak kavşağına geldiğinde, kavşağı yeterince kontrol etmeden geçmek istediği sırada, otomobilinin sağ ön çamurluk ve ön kapı kısımlarına, .....Mahallesi .....sokağa müteakiben,

.....Caddesi istikametinden .....Mahallesi .....istikametine seyir etmekte olan sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plakalı otomobilin ön kısmı ile kavşakta çarpması neticesinde; çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anaşılmaktadır.

Yargılama aşamasında kusura ilişkin trafik bilirkişisinden alınan bilirkişi raporunda; kazanın gerçekleştiği kavşakta kontrolsüz kavşak levhasının bulunduğu, davacıya ait araç sürücüsü .....sağdan gelen .....plaka sayılı araca ilk geçiş hakkını vermemesi nedeniyle 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 57.maddesi ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109. maddesinde yer alan kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise;

motorlu araçlardan soldaki, sağdan gelen araca, ilk geçiş hakkı vermek zorunda olduğuna ilişkin kurala riayet etmediğinden gerçekleşen kazada asli ve %.....oranında kusurlu olduğu, davalı .....plaka sayılı araç sürücüsü .....ise kavşağa yaklaşırken .....km/s hız limitini dikkate almadan seyir hısı ile kavşağa giriş yaptığından 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52. maddesi ile Trafik Yönetmeliğinin 101. maddesinde yer alan kuralı ihlal ettiğinden gerçekleşen kazada tali ve %.....oranında kusurlu olduğu mütalaa edilmiştir.

Düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle mahkememizce benimsenmiş ve kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsü .....%.....oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin .....tarihli ve .....E., .....K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. ()

Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak makine mühendisi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında .....TL değer kaybı oluştuğu, hasar onarım bedelinin ise .....TL olduğu mütalaa edilmiştir. Düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiştir.

Davadan önce davalı sigorta şirketi tarafından davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı dosya kapsamından sabittir. Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, sigortalının %20 kusurlu olmasına göre, davalı sigorta şirketinin hasar bedeli yönünden sorumlu olduğu miktar .....TL, değer kaybı yönünden ise .....TL'dir. Bu miktarlar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir. Davanın belirsiz alacak davası olduğu gözetilerek, dava dilekçesinde gösterilen ve tahkikat sonucu arttırılan ve nihai olarak kabul edilen alacağın tamamına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim