İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/556 K.2025/491

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı müvekkili 5015 Sayılı Petrol Piyasası Kanunu ve Lisans Yönetmeliği kapsamında petrol piyasasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan almış olduğu 27.12.2004 Tarih ve DAĞ/406-30/... numaralı dağıtıcı lisansı ile akaryakıt dağıtım şirketi olarak faaliyet gösterdiğini, ...

Turizm İnşaat Taşımacılık Sanayi Ticaret Limited Şirketi ise 5015 Sayılı Petrol Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat kapsamında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun tanzim ettiği ... lisans numaralı "Bayilik Lisansı" kapsamında akaryakıt sektöründe davacı müvekkili ile akdettiği akaryakıt bayilik sözleşmesine istinaden bayilik lisansı sahibi bir şirket olarak faaliyette bulunmuş olup davacı müvekkili ile davalı bayi arasında ...Mevkii (pafta:19,parsel:3801) ... /... adresinde bulunan akaryakıt istasyonu ile ilgili olarak 20/03/2017 tarihli 5 yıl süreli istasyonlu akaryakıt bayilik sözleşmesi akdedildiğini,

davacı müvekkili ile davalı bayi arasında akaryakıt bayilik anlaşmasında yer almayan ticari koşulların tespiti amacıyla 20/03/2017 tarihli 5 yıl süreli istasyonlu akaryakıt bayilik protokolü akdedildiğini, davalı bayi tarafından 23/03/2017 tarihli asgari mal alım taahhütnamesi de düzenlenerek davacı müvekkile teslim edildiğini, Bayilik ticari ilişkisi yukarıda izah edilen bayilik sözleşmesi, protokol ve asgari mal alım taahhütnamesi kapsamında devam etmekte iken EPDK Lisans kayıtlarının incelenmesi neticesinde davalı bayinin bayilik lisansının davacı müvekkiline hiçbir ihtar ve ihbarda dahi bulunulmaksızın davalı bayi tarafından Tesisin ...

Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi unvanlı muhataba devri nedeni ile, lisans sahibinin isteği üzerine 02.10.2019 tarihli 43965 sayılı kararla sonlandırılmış olduğu tespit edildiğini, ....

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı ve 02/07/2024 Karar tarihli dava dosyası ile tesis edilen hüküm kesinleşmiş olmakla iş bu dava dilekçemizde ileri sürmüş olduğumuz bakiye cezai şart ve kar mahrumiyeti alacaklarımızın varlığının ispatı yönünden kesin bir delil niteliğinde olduğunu, mahkeme tarafından tespit edilen 1.099.202,67 TL cezai şart alacağının hükme bağlanan 60.000,00 TL'yi aşan 1.039.202,67 TL tutarındaki kısmını ve mahkeme tarafından tespit edilen 445.410,00 TL kar mahrumiyeti alacağının hükme bağlanan 60.000,00 TL'yi aşan 385.410,00 TL tutarındaki kısmını tahsil edebilmek amacıyla huzurdaki ek dava açıldığını,

bu nedenlerle davanın kabulüne, cezai şart alacaklarına karşılık 1.039.202,67 TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, kar mahrumiyeti alacaklarına karşılık 385.410,00 TL ' davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, tespit edilecek olan alacaklara temerrüt tarihi olan 02/10/2019 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görüldü.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı tarafın, müvekkili şirketin aynı adresteki lpg bayiliği hakkında da .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı davasını ve sonrasında .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ...

E. Sayılı davayı ikame ettiğini, davacının söz konusu davaları ile huzurdaki talepleri konu bakımından aynı olup, sadece huzurdaki dava bakımından konunun lpg değil, akaryakıt bayilik sözleşmesi olduğunu, sektörde, akaryakıt ve lpg bayilikleri, çok sıklıkla aynı dağıtım şirketlerinden ya da akaryakıt dağıtım şirketlerinin grup şirketi veya markası olan lpg dağıtım şirketlerinden alınmakta olduğunu, akaryakıt veya lpg ticareti bakımından taraflar arasındaki uyuşmazlıkların diğer bir sözleşmeyi de etkilediğini, müvekkili şirket tarafından belirtilen tarihlerde işletilmekte olan akaryakıt ve lpg istasyonu, müvekkil şirket tarafından ...

2. Noterliği'nin 04.01.2010 tarihli ...yevmiye numarası ile onaylı kira sözleşmesi ile ...Tic.

A.Ş.'den 25.12.2009 tarihinden itibaren 5 yıl süre ile kiralanmış, daha sonra bu sürenin dolması sonrasında 1'er yıllık devreler halinde yenilenmiş, fakat az sonra açıklanacağı üzere davacı yanın sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle Müvekkil Şirketin bulunduğu lokasyondaki piyasada zor durumda kalması nedeniyle ekonomik zorluğa düşmüş, haciz baskısı altında kalmış ve kira konusu yeri tahliye etmek zorunda kaldığını, Davacının lpg ticareti bakımından sözleşmeye aykırı davrandığını, ...

2. Noterliğinin 13.03.2018 günm ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile aşağıdaki şekilde davacı yana sözleşmedeki fiyat koşullarına uygun davranılması, açılan limitlerin sözleşme ile belirlenen kıstaslara uygun halde bulundurulması hususları ihtar edilmesine rağmen, davacı yan sözleşmeye aykırı fiyat uygulamasına devam ettiğini, davacının ihtarnameye cevap vermediğini ve haksız fiyat uygulamasına devam ettiğini, davanın, müvekkili gerçek kişiler ... ve ...ya "garantör" sıfatıyla ikam edildiği davacı yanın kendi beyanı olduğunu, müvekkillerinin anılan sözleşmeye imza koymalarının, davacının adlandırdığı gibi garantör olduklarını değil,

kefalet amacıyla kendilerinin imzalarının istenildiği şeklinde yorumlanması gerektiğini, sözleşmenin Müvekkillerce kefalet amacıyla imzalandığı, bu çerçevede, kefalet sözleşmesinin geçerlilik koşullarını taşımadığı, el yazılı olma ya da eş rızası gibi koşulları taşımadığı, kefillerin sorumlu olacakları miktar ve sürenin tanımlanmadığı açık olduğundan, Müvekkiller ... ve ...' yönünden davanın esastan da reddi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, akaryakıt bayilik sözleşmesinin feshinden kaynaklanan cezai şart ve kâr mahrumiyeti alacaklarının tahsili amacıyla açılan ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosya kapsamında yapılan yargılama sonucunda taleple bağlı kalınarak hüküm verilmiş olması sebebiyle bakiye cezai şart ve kar mahrumiyeti alacağının tahsili istemine ilişkin ek davadır. Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir. ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının celbi ile incelenmesinde; mahkemece 02/07/2024 tarihinde... karar sayılı karar ile;

"... Davacının cezai şart talebinin dayanağı, İstasyonlu Bayilik Sözleşmesinin 47 ve 48. Maddelerine dayanmaktadır. Ceza-i şart talebi açısından bilirkişi heyeti tarafından İstasyonlu Bayilik Sözleşmesinin 47 ve 48. Maddeleri uyarınca yapılan hesaplama sonucunda davacının talep edebileceği ceza-i şart tazminatının 2.198.405,35- TL olduğu hesaplanmıştır.

Anılan hesaplamanın taraflar arasındaki sözleşme hükümleri ile uyumlu olduğu, hesaplama yöntemi açısından denetlenebilir nitelikte olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınmış olup, davalı şirketin Öz kaynaklar Toplamının 2.259.292,17 TL olduğu, kar mahrumiyeti alacağı ile birlikte davalıdan tahsili halinde mahvına sebebiyet verileceği yönündeki bilirkişi tespiti değerlendirildiğinde cezai şart bedelinde takdiren 1/2 oranında indirim yapılması kanaatine varılmakla davacının talep edebileceği cezai şart bedelinin 1.099.202,67 TL olduğu,

ancak davacı tarafça talep arttırım ve ıslah dilekçesi sunulmayacağı beyan edildiğinden taleple bağlılık kuralı gereğince 60.000 TL cezai şart bedeli üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş olup, her ne kadar davacı tarafça anılan taraflar arasındaki sözleşmenin 42/2 maddesi uyarınca, bayinin borçlarına, tahsil tarihine kadar Merkez Bankası avans faiz oranına 20 puan eklenerek bulunacak faiz oranı üzerinden yıllık faiz tahakkuk ettirilmesi talep edilmiş ise de, bu hükmün davacının sözleşme süresi içinde oluşan cari hesap alacaklarına ilişkin olduğu kanaatine varılmış olduğundan,

tazminat ve kâr mahrumiyeti alacağı talebinde dikkate alınmamış olup (Bkz. Aynı yönde İstanbul B.A.M. 12. H.D.'nin 2018/914 Esas ve 2020/144 Karar sayılı ilamı) anılan cezai şart bedelinin sözleşmenin sona erdiği 02/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.

Davalının kar mahrumiyeti talebi İstasyonlu Bayilik Sözleşmesinin eki niteliğindeki protokole dayanmaktadır.

Anılan protokol hükümleri ve davacının makul sürede başka bir akaryakıt istasyonuna ne kadar sürede bayilik verilebileceğinin tespit edilerek bu süre içinde oluşacak kar mahrumiyeti bedelinin tespit edilmesi yönünde alınan ek bilirkişi raporunda, davacı akaryakıt dağıtım şirketinin, yeni bir bayi bulması, sözleşme düzenlenmesi ve kurumsal kimlik operasyonlarının tamamlanması ve bayinin satışa başlaması için belirlenen makul sürenin 3 ay olarak tespit edilmiş olduğu, davacının kâr mahrumiyeti talebi açısından, 3 aylık makul süre için hesaplanan kâr mahrumiyeti tazminatının 445.410,00- TL olduğunun tespit edildiği,

anılan hesaplamanın taraflar arasındaki sözleşme hükümleri ile uyumlu olduğu, hesaplama yöntemi açısından denetlenebilir nitelikte olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınmış ise de, davacı tarafça talep arttırım ve ıslah dilekçesi sunulmayacağı beyan edildiğinden taleple bağlılık kuralı gereğince 60.000 TL cezai şart bedeli üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş olup, her ne kadar davacı tarafça anılan taraflar arasındaki sözleşmenin 42/2 maddesi uyarınca, bayinin borçlarına,

tahsil tarihine kadar Merkez Bankası avans faiz oranına 20 puan eklenerek bulunacak faiz oranı üzerinden yıllık faiz tahakkuk ettirilmesi talep edilmiş ise de, bu hükmün davacının sözleşme süresi içinde oluşan cari hesap alacaklarına ilişkin olduğu kanaatine varılmış olduğundan, tazminat ve kâr mahrumiyeti alacağı talebinde dikkate alınmamış olup (Bkz. Aynı yönde İstanbul B.A.M.

12. H.D.'nin 2018/914 Esas ve 2020/144 Karar sayılı ilamı) anılan kar mahrumiyeti bedelinin sözleşmenin sona erdiği 02/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir." şeklinde karar verildiği ve neticeten;

"1-Davanın kabulüne,

2-60.000-TL cezai şart ve 60.000-TL kar mahrumiyeti alacakları toplamı 120.000-TL 'nin 02/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, " şeklinde hüküm tesis edildiği, tarafların kararı istinaf etmemesi zerine kararın 11/09/2024 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafça söz konusu davada taleple bağlı kalınarak karar verilmiş olması sebebiyle ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı, 02/07/2024 tarihli kararı ile tesis edilen hüküm kesinleşmiş olmakla bakiye cezai şart alacağı bakımından 1.099.202,67 TL cezai şart alacağının hükme bağlanan 60.000,00 TL ' yi aşan 1.039.202,67 TL tutarındaki kısmının ve 445.410,00 TL kar mahrumiyeti alacağının hükme bağlanan 60.000,00 TL ' yi aşan 385.410,00 TL tutarındaki kısmını tahsil edebilmek amacıyla işbu ek davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, mahkememiz dosyasında davacı vekili tarafından 1.039.202,67-TL bakiye cezai şart bedeli ve 385.410,00-TL bakiye kar mahrumiyet bedelinin tahsilinin talep edildiği, bu talebin yukarıda ayrıntılarına yer verilen ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı, 02/07/2024 tarihli kesin kararına dayandığı anlaşılmaktadır.

Söz konusu yargılamada taleple bağlı kalındığından 60.000,00 TL cezai şart ve 60.000,00 TL kar mahrumiyetine hükmedildiği, ancak kararda davacının davalıdan talep edebileceği cezai şart miktarının açıkça 1.099.202,67 TL, kar mahrumiyeti miktarının ise açıkça 445.410,00- TL olduğunun hüküm altına alınmış olduğu, davacı tarafça ilgili kararla cezai şart bakımından lehine hükmedilen 60.000,00 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 1.039.202,67-TL ile kar mahrumiyeti bakımından bakımından ise lehine hükmedilen 60.000,00 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 385.410,00-TL üzerinden ek dava niteliğindeki işbu davanın açıldığı,

talebin kesin mahkeme kararına dayanması sebebiyle mahkememizce başkaca bir tespit yapılmasının mümkün olmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1-Davanın KABULÜ İLE;

- 1.039.202,67-TL cezai şart bedelinin 02/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

- 385.410,00-TL kar mahrumiyet bedelinin 02/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

2-Alınması gerekli 97.315,29-TL karar ve ilam harcından 24.328,83-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 72.986,46-TL eksik harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

3-Davacı tarafça başlangıçta yapılan 24.817,23-TL yargılama gideri ile yargılama aşamasında yapılan 482,00-TL masraf olmak üzere toplam 25.299,23-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine,

4-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

5-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 211.445,77-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine,

6-1.360,00-TL Arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/06/2025

Katip ... · E-İmzalıdır Hakim ... · E-İmzalıdır