İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/40 K.2024/852

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Şirketin hissedarı, 01/07/2023 tarihinde ... caddesinde bulunduğu sırada şirketine ait .... Noterliğinden 18/07/2013 tarih ve ... yevmiye numarası ile kayıtlı bulunan şirket karar defteri, karar defterinin içinde bulunduğu çantası tüm dikkatine rağmen kaybolduğunu, bu nedenle şirkete ait karar defterinin zayi olduğunu, şirket hissedarının tüm özen ve dikkatine rağmen çalınan, zayi olan şirket karar defterinin tespiti ve zayi belgesinin verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Davacı delil ve belgelerini ibraz etmiş, davada; vergi levhası ve ticaret sicil kayıtları delile dayanmıştır.

İncelenen ticaret sicil kaydına göre; ...' nin istanbul Ticaret Sicil Memurluğunun ...-0 sicil numarasında kayıtlı "..." adresinde faaliyet gösterdiği, odaya kayıt tarihinin 2/11/2009 olduğu,Ortak ve yetkililerinin ... olduğu ve şirketi temsile münferiden yetkili oldukları, şirketin son tescil tarihinin 07/06/2019 olduğu, şirket sicil kaydının faal olarak devam ettiği anlaşılmaktadır.

.... Noterliği'nin ... sayılı cevabi yazısı ile; ... Limited Şirketi’nin Noterlik tarafından, 18.07.2013 tarih ve ... yevmiye numarası ile 78 Tek sayfa Karar Defteri tasdik edildiği bildirilmiştir.

... Vergi Dairesine davacı şirketin vergi borcu bulunup bulunmadığı, defterlere ilişkin bir soruşturma bulunup bulunmadığı hususunda yazılan müzekkereye cevaben, ... Limited Şirketi’ne ait herhangi bir dava kaydı bulunmadığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacı şirketin ticari defterlerinin zayi olması nedeniyle zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

TTK’nun 82. maddesine göre, her tacir; ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, alınan ticari mektupları, gönderilen ticari mektupların suretlerini, 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.

TTK'nun 82/7 maddesine göre de; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.

TTK'nın 82. maddesinde neler için zayi belgesi verilmesi istenebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir (Y11HD., 08.12.2014 tarih, 2014/12543-19170 E. K.).

Zayi belgesi verilmesi davaları sonuçları itibariyle sadece davacı taraf yönünden değil, davada taraf olmayan kimseler bakımından da sonuç doğuran dava türlerindendir.

Mahkemece bu tür davalarda yapılacak incelemeler, sadece davacı tarafın iddia ve delilleri ile sınırlandırılmamalı, zayi belgesi verilmesi istenilen belgelerin, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olup olmadığı, TTK'nın 68. maddesinde yazılı afet kavramına davacıya kusur izafe edilemeyecek olan ve irade dışında meydana gelen olayların girebileceği gözetilerek tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni gösterip göstermediği, tasdike tabi defterlerin tasdik edilip edilmediği,

davacıya ait defterler hakkında soruşturma bulunup bulunmadığı ve iddia edilen olayın meydana geldiği yerin tacirin faaliyette bulunduğu yerlerden olup olmadığı hususlarının araştırılarak, ticaret sicil kayıtları getirtilmek suretiyle olayın şüpheden uzak bir şekilde meydana gelip gelmediğinin tespiti gerekir (YHGK. 16.03.2016 tarih, 2014/827 Esas, 2016/311 Karar).

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan taraf delilleri, yukarıda değinilen hukuksal durum ve somut olayın birlikte değerlendirilmesi sonucunda; dava dilekçesi kapsamına göre davacı şirketin karar defterinin 01/07/2023 tarihinde, şirket ortağının uhdesinde iken kaybolduğunun ileri sürüldüğü, davanın 17/01/2024 tarihinde yasal süre geçtikten sonra açıldığı, olayın anlatılış biçimi itibariyle de ...m.82/7 kapsamındaki düzenlemeden yararlanabilmesi için gerekli koşulların bulunmadığı, davanın yasal deliller ile kanıtlanamadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır