İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/12 K.2024/204

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde Emtia Nakliyat Blok Abonman Sigortası ile sigortalı bulunan dava dışı sigortalı ... San. ve Tic. A.Ş.'nin Danimarka'da yerleşik ...

A/S isimli firmadan plastik levha aldığını, brüt 995,00 kg olan konu emtianın iki palet olarak ambalajlandığını, 04/03/2022 tarihinde bu iki palet emtianın ... yarı römork plakalı tıra yüklendiğini ve Danimarka'dan İstanbul'a nakliye gerçekleştirildiğini, 18/03/2022 tarihinde emtianın ... Gümrük Müdürlüğüne bağlı ...

Antrepoya tahliye edildiğini, sigortalı firma tarafından emtianın İstanbul'dan İzmir'de bulunan fabrikasına nakliye işinin davalıya verildiğini, 09/04/2022 tarihinde ... plakalı araç ile İstanbul'dan İzmir'e yapılan nakliye esnasında emtianın 1 paletinin araç içerisine devrildiğini ve palet muhteviyatı ruloların araç içerisine döküldüğünün tespit edildiğini, 33 bobinin araç içine döküldüğünü ve iş ambalajları olan naylon torbaların delindiğini ve yırtıldığını, ıslanan ürünlerin hasara uğradığını ve hasarlar nedeniyle müvekkili şirket tarafından dava dışı sigortalıya 07/06/2022 tarihinde 1.212,75-USD ödeme yapıldığını,

ödenen sigorta tazminatının TTK m. 1481 kapsamında rücuen tazmini için ... İcra Dairesinin 2023/... Esas sayılı dosyasından başlatıldığını, icra takibine davalı tarafın itirazı sonucu takibin durduğunu, tüm bu açıklanan nedenlere icra dosyasına yapılan takibin iptali ile takibin devamını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; işbu davanın yetkisiz yerde ikame edildiğini, yetkisizlik kararı verilmesini, davacı tarafın aktif dava ehliyetinin bulunmadığını, müvekkili şirketin faaliyet adresinin Bakırköy Adliyesi sınırları içerisinde olduğunu, davanın Bakırköy Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, nakliyat emtia sigorta poliçesi uyarınca dava dışı sigortalıya ödenen, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan hasar bedelinin, taşıyıcıdan TTK.nun 1472 nci maddesine rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık TTK 1472. maddesine göre rücuan alacak istemine ilişkindir. Anılan maddede düzenlenen halefiyet yasal, sınırlı ve cüzi halefiyet niteliğindedir. Halefiyete dayalı rücu davası esas itibariyle sigortalının kendisine zarar verene karşı açacağı tazminat davasının onun halefi olarak sigortacı tarafından açılması olduğundan, sigortalı ile ona zarar veren arasındaki yasal hükümlere göre görülüp sonuçlandırılır. Yargıtay’ın 17.01.1972 gün 1970/2 Esas 1972/1 sayılı İçtihadı Birleştirme kararına göre sigorta tazminatını ödeyen sigortacının zarara sebebiyet veren aleyhinde açtığı davada yetkili mahkeme sigorta ettirenin aynı şahıs aleyhinde açabileceği davada yetkili olan mahkemedir.

Somut olayda İstanbul'dan ... 'ye taşınması kararlaştırılan emtianın üzerine yabancı madde akması nedeniyle oluşan ve sigortalıya ödenen hasar bedeli rücuan taşıyıcıdan talep edilmekte olup, davalı şirket vekili süresi içerisinde Bakırköy Mahkemeleri'nin yetkili olduğunu belirtererk Mahkememiz yetkisine itiraz etmiştir. İcra dosyasına yapılan itirazda da yetki itirazı bulunsa da yetkili icra dairesi bildirilmediğinden usulüne uygun yetki itirazı olmadığı anlaşılmıştır.

Ticaret sicil kayıtlarından dava dışı sigortalı şirketin merkezinin Maltepe/İstanbul, davalı şirketin merkezinin .../İstanbul olduğu, malın yükleme yerinin .../İstanbul, malın teslim yerinin .../İzmir olduğu, fiili taşıyıcı ... adresinin de Karabağlar İzmir adresi olduğu, hasarın da ... taşıması sırasında meydana geldiği görülmüştür. Buna göre TTK 890 maddesi uyarınca yetkili mahkemelerin düzenlendiği yerlerden birinde yapılmadığı anlaşılmıştır.

Davacı şigorta şirketi TTK 1472 maddesi uyarınca sigortalı ile davalı arasındaki taşıma sözleşmesinin hükümleri ile bağlı olup, alacağı temlik almış olması da bu bağlılığı ortadan kaldırmayacağından temlik alan sıfatıyla da bağlıdır.

Taşıma sözleşmesi uyarınca sözleşmenin ihlal edilmesi nedeniyle meydana gelen zararlar ve taşımaya konu eşyanın hasar ve ziyaı halinde taşıyıcının sorumluluğu sözleşmeye aykırılık hükümleri kapsamında özel olarak düzenlenmiş olup, olayın meydana geliş şeklinin de haksız fiil niteliğinde olmadığı gözetildiğinde somut olayda yetkili mahkemenin belirlenmesinde haksız fiilde yetkinin düzenlendiği HMK 16. maddesinin uygulanma ihtimali bulunmamaktadır.

Yine dava dışı sigortalı ile taşıyıcı arasında yetki sözleşmesi bulunmamaktadır. Hal böyle iken yetkiye dair seçimlik hak davalıya geçmekle HMK genel yetki kuralları uyarınca davalı yerleşim yerinin yetkili olduğu anlaşılmakla ... Asliye Ticaret Mahkemelerine yetkisizlik kararı vermek gerekmitşir.

Katip ... Hakim ... · e-imza e-imza