İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/50 K.2024/871

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından ... numaralı poliçe ile sigortalanan...’ye ait Bakır Katot cinsi emteaların Özbekistan’danTürkiye’ye nakliyesi işinin davalı şirketler tarafından üstlenildiğini, söz konusu emteaların,...,...,...,... ,...,... plakalı araçlar ile 1 nolu davalı şirket sorumluluğunda, 2 nolu davalı şirkettarafından Özbekistan’dan Türkiye’ye taşınmak üzere yola çıktığı ancak alıcısınaulaştırılmadığı ve ortadan kaybolduğunu, tam ve sağlam olarak teslim aldıkları taşıma konusuemtiayı alıcısına ulaştıramayan davalı taşıyıcılar,

taşıma sürecinde ve sorumluluklarıdahilinde meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, fatura ve yapılan tespitlere uyularak, 1.313.130,33 USD kayıp mal bedeli,6.450,00 USD navlun alacağı ve 4.166,00 USD survey masrafı olmak üzere toplam1.323.746,33 USD sigortalı zararı, müvekkili şirket tarafından tazmin edilmiş olup, sigortacı,TTK. ve poliçe hükümleri ile halefiyet belgesi içeriği gereğince, halefiyet ve temlik esasınagöre sigortalısının haklarını devraldığı ve TTK’nun ilgili hükümleri gereğince davalılara rücuhakkı doğduğunu,

ticari dava şartı olan arabuluculuk prosedürü tamamlanmış olup... dosya numaralı Arabuluculuk Son Tutanağı’nın ekte sunulmakta olup,elektronik imzalı aslının ibraz edileceğini,Tüm bu nedenlerle.

1.323.746,33 USD rücuen tazminat alacağının, sigortalıyaödeme yapılan 18.06.2020 tarihinden itibaren İşleyecek bankaların bir yıl vadeli dövizhesabına uyguladıkları en yüksek döviz faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, sıralamışoldukları delillerine karşı ve ek delil sunma hakları saklı kalmak kaydı ile kabulüne,yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalılara tahmiline karar verilmesini talepettikleri görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava ehliyetine sahip olmadığını, uyuşmazlığın tahkim yolu ile çözümlenmesi gerektiğini, davanın bir yıllık süre içerisinde açılmaması nedeni ile zamanaşımı itirazında bulunduklarını, taşıma işleri komisyonculuğu sözleşmesinin ana unsurlarının;eşyanın taşıtılmasının üstlenilmesi, ücret, temsil olup tarafları gönderen ve taşıma işleri komisyoncusu, sözleşmenin kurulması içintarafların karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanları yeterli olduğundan (TBK 1/1) rızai sözleşme, şekil olarak,

sekil serbestîsi esası olmakla birlikte uygulamada sözleşmeyi tevsikeden belgelerde kullanılmakta, hukuki niteliği olarak, kanunda özel olarak düzenlendiğinden tipik (isimli) sözleşmelerden, uygulanacak hükümler ise öncelikle emredici hükümler ile,TTK’nın, taşıma işleri komisyonculuğu sözleşmesi için özel olarak öngörülmüş olan 917 ilâ 930. maddeleri olduğunu, Kanun Koyucu, TTK’nın hazırlanmasında mehaz olarak HGB’yialarak; taşıma işleri komisyoncusunun, eşyaya gelen zararlardan dolayı sorumluluğunu, onunzilyetliğinde bulunması şartına bağlayarak.

928. maddede sorumlulukla ilgili atfı, taşıyıcınınsorumluluğunun düzenlendiği hükümlerin tamamına değil, bir kısmına yaparak ve taşımaişleri komisyoncusunun hangi hâllerde taşıyıcının hak ve yükümlüklerine sahip olduğunu özelolarak belirterek; taşıma işleri komisyoncusunun, taşıyıcının fiillerinden sorumlu olmadığıyönündeki iradesini açık olarak ortaya koyduğunu, taşıma işleri komisyoncusunun, eşyanın zıyaı ve hasarındandolayı sorumlu tutulabilmesi için, geçerli bir taşıma işleri komisyonculuğu sözleşmesininvarlığı ve komisyoncunun, eşyaya, bu sözleşmenin ifası için zilyet olmasının gerekliolduğunu, nitekim,...

Alman Taşıma Hukuku Kanun Tasarısı Gerekçesi’nde, masa başıkomisyonculuğu (...) olarak ifade edilen, eşyaya zilyetliğin sözkonusu olmadığı durumlarda sorumluluğun doğmayacağı ifade edildiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin taşıma işleri komisyonculuğu sözleşmesi mi, yoksa taşıma sözleşmesi mi olduğunun tespiti bakımından, tarafların iradesinin doğruluk ve güven ilkesi ışığında objektif olarak yorumlanması gerektiğini, bu hususta, varsataraflar arasındaki daha önce kurulmuş iş ilişkilerinden de yararlanılabileceğini, dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler, yazılı bildirimler,gönderen ... taşıyıcı... ilişkileri,

ödemelere ilişkin ticari defter ve belgeler, adlive idari makamlara yapılan başvurular, gelen cevaplar, ihracat beyannamesi, taşımasözleşmesi,... taşıma senetleri, özet beyan, antrepo beyannameleri, tüm taşımalara ilişkingiriş çıkış sınır kapısı bilgileri, olayın gerçekleme biçimi yönünden...ın kastınınyoğunluğu ile fiili durumun gerçekliği karşısında;

müvekkilinin gerekli tüm özeni gösteriptedbirleri aldığını, kendisine düşen bir yükümlülüğü ihlâl etmediğini, bilerek ve isteyerek kötübir hareketinin söz konusu olmadığını, kusurlu davranmadığını, izi bulunan eşyaların dahasonra izinin kaybedilmesinde ... ın ağır bir kusurunun bulunduğunu ispatladığından,somut olayda meydana gelen sonuçtan müvekkilinin sorumlu olmadığını, aksi hal mülkiyethakkı, dürüstlük ve iyiniyet kuralları ile TTK hükümlerinin ihlali olduğunu, bu itibarla müvekkili yönünden davanın reddi gerektiğini, hukuki açıdan müvekkili şirketin ... ile olan ticari ilişkisi, üstlendiği rol ve elde etmiş olduğu menfaatbelli olduğunu,

müvekkili hiçbir zaman ... ile olan ilişkilerinde taşıyıcı sıfatıyla hareketetmediğini, taşıma işleri komisyoncusu olarak hizmet verdiğini, müvekkilinin eşyalarüzerinde zilyetliği hiçbir zaman söz konusu olmadığını, bu faaliyetlerini yerine getirirkenherhangi bir yükümlülüğü ihlal etmediğini, ...sın kastının yoğunluğu karşısında, onungizli amacının ne olduğunu müvekkilinin bilmesi,

bilebilmesinin mümkün olmadığını,müvekkilinin olay anından itibaren tüm imkanlarını kullanarak izi kaybettirilen eşyalarınakıbeti hakkında girişimleri sonuç vermesine rağmen ... ın ısrarlı bir şekilde hukuki süreciişletmemesi nedeniyle izi bulunan eşyaların daha sonra izinin kaybolmasına sebebiyetvermesi nedeniyle meydana gelen zararın doğumunda ... ın ağır bir kusurununbulunduğunun açık olduğunu, bu itibarla müvekkili yönünden davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememiz tarafından deliller toplanılmış, ilgili belgeler celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.

Mahkememizde açılan işbu dava, davacı yabancı sigorta şirketi ... tarafından sigortalanan... numaralı poliçe ile sigortalanan...’ye ait... cinsi emteaların Özbekistan’dan Türkiye’ye nakliyesi işini davalı ... AŞ sorumluluğunda, diğer davalı...Ltd.

Şti'ye ait araçlar ile taşınmak üzere yola çıkarıldığı ve alıcısına teslim edilmediği, taşıyıcıların taşıma konusu emtiyanın tam ve sağlam olarak teslim aldıktan sonra davalı taşıyıcılar tarafından alıcısına teslim etme sorumluluğu bulunduğu,

teslim edilmeyen taşımaya konu emtiyalar için davacı sigorta şirketinin sigorta ettiren alıcıya 1.313.130,33-USD kayıp mal bedeli 6.450-USD navlun alacağı ve 4.166-USD survey masrafı olmak üzere toplam 1.323.476,33-USD sigortalı zararının davacı tarafından tazmin edilmiş olması sebebiyle TTK ve Poliçe hükümleri gereğince halefiyet ve temlik esasına göre davalılardan rücuen, tazminatın sigortalıya ödeme tarihi olan 18/06/2020 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın m.4/a gereğince uygulanacak USD faiz oranı üzerinden işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce tüm deliller celp edilmiş ve dosya inceleme yapılmak üzere bilirkişiye gönderilmiş olmakla;

A-Bilirkişiler ..., ..., ..., ...tarafından hazırlanan 30/04/2022 tarihli raporda özetle. "1-Uyuşmazlık konusu olay bir bütün olarak değerlendirildiğinde, poliçenindenetime imkan verecek şekilde sunulmadığı, davacının belirtilen süre içinde ticari defter vebelgelerini ibraz etmediği, gerek uyuşmazlık öncesi gerekse uyuşmazlık konusu taşımalarınİran üzerinden gerçekleştirildiğinin ...tarafından bilindiğinin kabulü gerektiği,

riskingerçekleşmesi ve bir kısım araçların akıbeti hakkında bilgilere ulaşılması üzerine davalı...tarafından dava dışı ...a gönderilen 27.01.2020 ve 28.01.2020 tarihli iletilerdehukuki olarak harekete geçilmesi gerektiği yük ile ilgili muhataplara kendilerinin kabuledilmediğinin belirtilmesi üzerine ... tarafından herhangi bir adli sürecin başlatıldığınadair dosyaya delil yansımadığı,

davacının survey raporu, iletileri sahip olduğu ve poliçeninsayfa 3 Durum/Coğrafi Bölgeler kısmının 3 üncü paragrafında belirtilen “Ayrıca, işbusözleşmenin İran’a, İran’dan, İran üzerinden veya İran içerisinde yapılacak her türlü sevkiyatveya riziko sahasını ve İran ile ilgili olarak Birleşmiş Milletler Kararları veya Avrupa Birliği,Birleşik Krallık veya Amerikan Birleşik Devletleri’nin ticari veya ekonomik yaptırımları,kanunları veya düzenlemeleri kapsamında, yaptırım, yasak veya kısıtlama uygulanmasına tabiherhangi bir gerçek kişi,

tüzel kişi veya konu ile ilgili herhangi bir riziko hasarını mutlaksurette hariç tuttuğu konusunda mutabakata varılmıştır” şartlar birlikte dikkate alındığındaödemenin, poliçe kapsamında olmayıp lütuf ödemesi niteliğinde ve teminat kapsamıdışında olduğu davacının dava ehliyetine sahip olmadığı,2-Ödemenin lütuf ödemesi olarak takdir edilmemesi halinde;a)Davalı... yönünden.

TTK 917/1 VE 918/3 maddeleri uyarınca, taşımaişleri komisyoncusunun faaliyetinin eşyanın taşınması işi değil taşıtılması olduğu, ayrıcataşıma işleri komisyoncusunun, gerekli sözleşmeleri (taşıyıcı ile akdedilen taşıma sözleşmesidahil) kendi veya böyle bir yetki almış olması şartıyla, gönderen adına yapacağı, dosyasınasunulan taşıma senetlerin tamamı davalılardan ...tarafından düzenlenmiş olduğu,araç plakalarının çıkış beyannamesine aynen derç edildiği taşıma senetlerinde davalı yönünden herhangi bir ibareye de yer verilmediği, davalı ...’nin taşıma işinde kullanılmaküzere herhangi bir taşıma aracının bulunmadığı,

taşıma işinde kullanmak üzere taşıma aracıkiralamadığı veya kullanıma sunarak gelir elde etmediği ve aracılık faaliyetini meslek edinmişolduğu, doktrinde yer alan “Sadece navlun faturası düzenlenmesi kanımca navlun faturasınıdüzenleyen kimsenin taşıyan sıfatını kazanması için yeterli değildir. Zira tahsil edileceknavlunun aracı sıfatı ile tahsil edilerek, komisyon alındıktan sonra taşıyana aktarılmasıihtimali de bulunmaktadır.

Bu gerekçeyle taşıyanın tespiti amacıyla araştırılması gerekenhusus, sadece navlunun kim tarafından tahsil edildiği veya düzenlenen fatura değil taşımataahhüdünün kim tarafından verildiği olmalıdır ” görüş dikkate alınarak kanaatimizce de iş buolay özelinde salt faturayı düzenlenmiş olması kişinin mutlak anlamda taşıyıcı olaraknitelendirilmesini gerektirmediği, kesin ücret durumunda taşıma işleri komisyoncusunun,alacağı komisyonu (ücreti) yüksek tutmak uğruna gönderenin menfaatlerini göz ardı etmetehlikesine karşı gönderenin ekonomik çıkarlarının korunması için komisyoncu, taşıyıcı içinöngörülmüş hükümlere tabi kılındığı,

buna karşılık somut olayda, davacının, kesin ücretidüzenleyen hükmün amacına uygun bir hukuki korumaya ihtiyacı bulunmadığı, zira, dava dışı... ile davalılardan ... ücret olarak 2150 dolara (USD) anlaşmışken; ... ile...arasında ise taşıma ücreti 2100 dolar olarak belirlendiği, davalılardan ...ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda 10 aracın taşıtma işine aracılık etmesinin toplamkarşılığı araç başına 50 dolar aldığı, davalı ...dava dışı... tarafından tanındığı vebilindiği, önceki taşımalarda da taşıma işlerini üstlendiği, taşıma senetlerini düzenlediği,taşımalarda herhangi bir sorun olmadığı ve ... tarafından kabul gördüğü,

taşıyıcı... yönelik bir itiraz veya eleştirisinin bulunmadığı, TTK’nın 928. maddesinde yeralan, “taşıma işleri komisyoncusu, zilyetliğinde bulunan eşyanın zıyaından ve hasarındansorumludur”.“Taşıma işleri komisyoncusu, zilyetliğinde bulunan malın zıyaından veyahasarından kaynaklanmayan bir zarardan sadece 918 inci madde uyarınca kendisine düşenbir yükümlülüğü ihlal etmesi hâlinde sorumludur.

Tedbirli bir tacirin göstereceği özenerağmen zarar önlenemeyecek ise komisyoncu sorumluluktan kurtulur”. hüküm uyarıncataşıma işleri komisyoncusunun taşıyıcının zilyetliğindeyken eşyaya gelen zıya ve hasardansorumluluğunun gündeme gelmeyeceği, taşıma işleri komisyoncusunun, eşyanın zıyaı veyahasarından sorumlu tutulabilmesi için, zararı doğuran olayın, eşya komisyoncununzilyetliğindeyken gerçekleşmesi ya da 918 inci madde uyarınca kendisine düşen biryükümlülüğü ihlal etmesi gereceği, bin dokuz (1009) adet kamyon taşıması için aynı taşıyıcı(diğer davalı ...) ile sözleşme akdedildiği ve bu taşımaların yerine getirildiği,

davalı...nin taşıyıcıyı seçmede özen yükümlülüğüne aykırı davranmadığı ve göndereninmenfaatlerini gözetme konusunda kusurlu olmadığı davacı yanca aksi yönde bir iddia ve delilortaya koyulmadığı, Taşıma işleri komisyoncusunun taşımanın yerine getirilmesi içinyararlandığı kişiler kapsamına taşıyıcı girmediğinden davalılardan ...’nin taşıyıcı...’ın fiillerinden sorumlu olmadığı, netice de davalı ...’nin taşıma işlerikomisyoncusu sıfatına sahip olduğu ve yükümlülük ihlali bulunmadığı, malları zilyetliğinehiç almadığı gibi, taşıma senedi düzenlenmek suretiyle sürece girmediği,

ödemeler vefatura düzeni bakımından da komisyoncu sıfatı ile hareket ettiğinin sabit olduğu, budurumda dava konusu yapılan zarar bakımından sorumluluğunun bulunmadığı, b)Davalı ... yönünden; davalı ...

11.12.21019 ve12.12.2019 tarihlerinde bakır katod cinsi eşyaları teslim aldığı, 183, 201, 6/H, 231, 209, 118,213, 280, 281, 6/H sayılı CMR taşıma senetlerini düzenlediği, bu taşıma senetlerinin İhracat beyannamelerinin 5. Nolu hanesinde belirtildiği, ihracat beyannamesinin 7. Nolu hanesindeise taşıma senetlerinde belirtilen araç plakalarına yer verildiği, menşe şahadetnamelerindearaç plakaları bilgilerine yer verildiği, her bir araç için düzenlenen çeki listelerinde brüt ve netağırlıklara/uzunluğa yer verildiği, bu taşıma senelerindeki bakır katotların 190 adet demethalinde olduğu ve net 230.05 MT olduğu,

taşıma senetleri, menşe belgeleri, çeki listeleri veihracat beyannamelerinde yer alan tüm bilgilerin uyumlu olduğu, davalılardan Medyatrans’ıntaşıyıcı sıfatına sahip olduğu, teslime ve zarara ilişkin hiçbir açıklama ve neden getirmediği,karine olarak sorumluluğunu sınırlama hakkını kaybettiği, borcun hiç veya gereği gibi ifaedilmemesi nedeniyle malvarlığı ile sorumlu olup gerçek zararı karşılaması gerektiği,dolayısıyla TAŞIMA borcunu hiç veya gereği gibi ifa etmediği, teslim aldığı eşyaları hiç teslimetmediği,

bilerek kötü hareketinin bulunduğu bu nedenle CMR sözleşmesinde belirtilensorumluluktan kurtulma hallerinden ve sınırlandırmadan yararlanamayacağı, CMRSözleşmesinin 20/1 maddesinde belirtilen süreler içerisinde teslim edilmemiş eşyalaraçısından eşyanın tam zıyaa uğradığının kabulü gerektiği, oluşan zararların tazmininden tekbaşına ve sınırsız olarak sorumlu olduğu;

bu itibarla 3095sayılı Yasa'nın 4/a maddesiuyarınca devlet bankalarının USD ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği enyüksek faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte 1.313.130,33-USD bakır katod cinsieşyanın zayi tutarından, 10.500-USD navlun ücretinden,

4.166-USD tutarlı survey masrafıolmak üzere toplam zarar miktarı olan 1.327.908-USD’den davalı Medyatransın sorumluolduğu,dava dosyası içerisindeki kamu bankalarının ilgili dönemlerde USD ile açılmış 1 yılvadeli mevduat hesabına ödedikleri faiz oranlarını gösteren bilgilerin bulunmaması sebebiile aiz hesabının yapılamadığı yönündeki " şeklinde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

B- Bilirkişiler ...,..., ..., ... tarafından hazırlanan 19/04/2023 tarihli ek raporda özetle.

"Son Karar ve kabul Sayın Mahkeme’nin takdir ve değerlendirmesinde olmaküzere, ayrıntıları yukarıdaki bölümlerde ve kök raporumuzda da arz etmiş olduğumuz hususlaruyarınca, Huzurdaki dava sigortacının rücu alacağına ilişkin olup, davacının yabancı menşelibir sigorta şirketi olduğu ve Davacı tarafından ispatı gereken hususun sigortalısına yapılanödemeye ilişkin olduğu, bunun da sigortalıya ödeme yapıldığını kanıtlar nitelikteki ödemebelgesi ise delil listesi kapsamında dosyaya ibraz edildiği,

sigortalının dava konusu hasarailişkin tüm haklarını davacı sigortacıya devretmiş olduğu ve buna ilişkin belgeler ile ödemedekontu ile birlikte dosyaya ibraz edildiği sebebi ile yabancı firmaya ait ticari defter vebelgelerin incelenmesinde başkaca bir hukuki yarar bulunmadığı kanaatine varıldığı, Ayrıca; bu hususa ilişkin ara karar gereği Mahkemece belirtilen süre içinde ticaridefter ve belgelerin ibraz edilmediği, sunulan belgelerin her ne kadar tercümeleri sunulmuş isede apostil veya konsolosluk tasdikli resmi suretler olmadığı,

onaysız sunulan ödemedekontunun Güney Kıbrıs Rum Yönetiminde yerleşik bir banka adının geçtiği tespit edilmişolup, bu nedenlerle delil olarak kabul edilip edilmemesinin Sayın Mahkemenin takdirindeolduğu, Davalı ... tarafından ibraz edilen ticari defterler ve dosya muhteviyatıbelgeler üzerinde, heyetimizce yapılan incelemeler neticesinde;1- Uyuşmazlık konusu olay bir bütün olarak değerlendirildiğinde, Davacınınsunduğu fotokopi belgelerinin bazı kısımlarının kapatılmış olması sebebi ile tam olarakinceleme imkanına sahip olmadığı ve belirtilen süre içerisinde ticari defter ve belgelerini ibrazetmediği,

gerek uyuşmazlık öncesi gerekse uyuşmazlık konusu taşımaların İran üzerindengerçekleştirildiğinin ... tarafından bilindiğinin tespit edildiği, riskin gerçekleşmesi ve birkısım araçların akıbeti hakkında bilgilere ulaşılması üzerine davalı ...tarafından dava dışıGIAG’a 27.01.2020 ve 28.01.2020 tarihli iletilerle ihbar edildiği halde hukuki olarak herhangi birişlemin başlatılmadığı veya başlatıldığına ilişkin dosyaya herhangi bir belgenin sunulmadığı,davacının survey raporu, iletileri sahip olduğu ve poliçenin sayfa 3 Durum/Coğrafi Bölgelerkısmının 3 üncü paragrafında belirtilen “....Ayrıca, işbu sözleşmenin İran’a, İran’dan,

İranüzerinden veya İran içerisinde yapılacak her türlü sevkiyat veya riziko sahasını ve İran ile ilgiliolarak Birleşmiş Milletler Kararları veya Avrupa Birliği, Birleşik Krallık veya Amerikan BirleşikDevletleri’nin ticari veya ekonomik yaptırımları, kanunları veya düzenlemeleri kapsamında,yaptırım, yasak veya kısıtlama uygulanmasına tabi herhangi bir gerçek kişi,

tüzel kişi veya konuile ilgili herhangi bir riziko hasarını mutlak surette hariç tuttuğu konusunda mutabakatavarılmıştır.” şartlarına rağmen İran üzerinden taşıma yapılmasının anlaşılması sebebi ileödemenin poliçe kapsamı dışında kaldığı ve dolayısı ile ödeme yapılmasının uygun olmadığı,bu şartlarda yapılan ödemenin lütuf ödemesi niteliğinde olduğu yönünde değerlendirildiği, 2- Davalı ...yönünden;TTK 917/1 ve 918/3 maddeleri uyarınca, taşıma işlerikomisyoncusunun faaliyetinin eşyanın taşınması işi değil taşıtılması olduğu,

ayrıca taşımaişleri komisyoncusunun, gerekli sözleşmeleri (taşıyıcı ile akdedilen taşıma sözleşmesi dahil)kendisi veya gönderen adına yapabileceği, dosyasına sunulan taşıma senetleri incelendiğinde,tamamının davalılardan Medyatrans tarafından düzenlenmiş olduğunun tespit edildiği,taşımayı yapan araç plakalarının çıkış/ihracat beyannamelerinde aynen belirtildiği, ancakDavalı ... yönünden herhangi bir ibareye rastlanmadığı, ayrıca davalı ...’nin taşımaişinde kullanılmak üzere herhangi bir taşıma aracının veya kiralanmış olan araçlarınınbulunmadığının belirtildiği, yani nakliyeci/taşımacılık yapmadığı ve buna ilişkin bir gelir eldeetmediği,

sadece 50 USD karşılığında aracılık faaliyetini meslek edinmiş olduğu, sektörelilkelerden birisi olan. “Sadece navlun faturası düzenlenmesi kanımca navlun faturasınıdüzenleyen kimsenin taşıyan sıfatını kazanması için yeterli değildir. Zira tahsil edileceknavlunun aracı sıfatı ile tahsil edilerek, komisyon alındıktan sonra taşıyana aktarılması ihtimali de bulunmaktadır.

Bu gerekçeyle taşıyanın tespiti amacıyla araştırılması gereken husus,sadece navlunun kim tarafından tahsil edildiği veya düzenlenen fatura değil taşımataahhüdünün kim tarafından verildiği olmalıdır ” yönündeki görüş-içtihat ve değerlendirmeler de dikkate alındığında, iş bu olay özelinde saltfaturayı düzenlenmiş olması kişinin mutlak anlamda taşıyıcı olarak nitelendirilmesinigerektirmediği, dava dışı ... ile davalılardan ... ücret olarak 2150 dolara (USD)anlaşmışken;

... ile ...arasında ise taşıma ücreti 2100 dolar olarak faturakesildiğinin belirlendiği ve ...ticari defterlerinde de bu 10 araç için araç başına 50 dolar gibibir aracılık hizmet bedeli aldığının görüldüğü, taşıtandan aldığı yetki çerçevesinde taşıyanıtercih etmesi açısından sorumluluğu bulunduğu yönüyle değerlendirildiğinde ise bin dokuz(1009) adet taşıma için aynı taşıyıcı (diğer davalı ...) ile sözleşme akdedildiği ve butaşımaları yerine getirdiği dolayısı ile davalı ...’nin taşıyıcıyı seçmede özen yükümlülüğüneaykırı davranmadığı ve gönderenin menfaatlerini gözetme konusunda kusurlu olmadığı,TTK’nın 928. maddesinde açıkça;

taşıma işleri komisyoncusunun zilyetliğinde eşyanınzıyasında sorumlu olduğu ve yine TTK.918.maddesi uyarınca kendisine düşen bir yükümlülüğüihlal etmesi halinde sorumlu olduğundan bahsetmektedir ki eşyaya gelen ziyanın (yanikaybolmasının komisyoncunun kusuru-ihlali veya dahili olduğuna ilişkin bir delilin söz konusuolmadığı,

Öte yandan, TTK m.921 hükmü kapsamında davalı ... firmasının taşıma faturasıtanzim etmesinden dolayı, taşıyıcı sayılan taşıma işleri komisyoncusu olarak kabul edilmesigerektiği, bu durumda akdi taşıyıcı hükümlerine göre diğer davalı ile müteselsil sorumluolacağı hususunda heyetimiz üyesi ...’in görüşünün davalının da taşıma işleriorganizatörü ve taşıyıcı sayılarak sorumlu tutulabileceği yönünde olduğu, zira düzenlenenfaturanın 50 USD değil, 2.150 USD fatura tanzim eden ve kendi adına ve hesabına tahsiledenin davalı ... firması olduğu yönünde kanaat belirttiği, Bu çerçevede, davalı ...’nin sıfatı bakımından;

salt taşıma işleri komisyoncusu sıfatı ilemi hareket ettiği, yoksa akdi taşıyıcı – taşıma işleri organizatörü sıfatı ile TTK m.921kapsamında hareket ederek akdi taşıyıcı sıfatı ile sorumlu olması gerketiği hususunda nihaitakdir yüce mahkemeye ait olduğu, varılacak kanaate göre davalı ...firmasının sorumsuzveya davalı ... ile birlikte müteselsilen sorumlu olduğu değerlendirmesi ile,aşağıda hesaplanan tazminattan birlikte sorumlu oldukları sonucuna varılabileceği, iç ilişkidedavalı ... firmasının kusur ve sorumluluğu olmaması hususunun işbu dava konusuolmadığı,3- DAVALI... yönünden.

11 ve 12 Aralık 21019 tarihlerindebakır katod cinsi eşyaları teslim aldığı, 183, 201, 6/H, 231, 209, 118, 213, 280, 281, 6/H sayılıCMR taşıma senetlerini düzenlediği, bu taşıma senetlerinin İhracat beyannamelerinin 5. Noluhanesinde belirtildiği, ihracat beyannamesinin 7. Nolu hanesinde taşıyıcı sıfatına sahip olduğuve düzenlemiş olduğu taşıma senetlerinde belirtilen araç plakalarının beyannamelerde beyanedildiği ve menşe şahadetnamelerinde araç plakalarının belirtildiği, her araç için düzenlenençeki listelerinde brüt ve net ağırlıklara/uzunluğa yer verildiği,

bu taşıma senelerindeki bakırkatotların 190 adet demet halinde olduğu ve net 230.05 MT olduğu, ...’ın taşıyıcısıfatı ve sorumluluğu icabı kendi imzası ile eşyayı teslim aldığı ve dolayısı ile teslim aldığı şekliile tam ve sağlam olarak teslim etme yükümlülüğü bulunmakta olup, Ehliyeti bakımından, taşıma şartları/güzergahı göz önünde bulundurularakmaliyetler değerlendirildiğinde, Özbekistan/Almayk-Türkiye/Kayseri/Denizli karaya yolutaşımalarında İran’ın geçiş/transit olarak kullanılmaması durumunda, Türkiye kara hudut gümrük kapılarına (Sarp vd.) kadar araçların izleyeceği Azerbaycan-Gürcistan ülke güzergahsüreleri,

hazar denizi feribot masrafları, yakıt masrafları, harç/vergi masrafları, birden fazla ülkeortalama gümrük giriş/çıkış süreleri, gümrük işlemleri, bekleme ve geçiş süreleri bir bütünolarak değerlendirildiğinde navlun ücretlerinin ortalama 3.500 ila 5.000-USD civarında olmasıgerektiği değerlendirilmektedir.

Yani diğer bir ifade ile bu taşıma işlemi için alınan 2.100USD’lik bir navlun bedeli ile yukarıda sayılan ülke sınırlarından/güzergahları geçilebilmesininmümkün bulunmadığı zaten taşıyıcı firma tarafından bilinmekte olduğudur.

Ancak taşıma için teslim almış olduğu bahse konu eşyaları teslim etmediği vekonuya ilişkin hiçbir açıklama ve gerekçe sunulmadığı, CMR Sözleşmesinin 20/1 maddesindebelirtilen süreler içerisinde teslim edilmemiş eşyalar açısından “eşyanın tam zıyaa uğradığınınkabulü” gerektiği, oluşan zararların tazmininden tek başına ve (SDR gibi hasar durumundadikkate alınması gereken hesaplamaların dışında kalarak) sınırsız olarak sorumlu olduğu,

buitibarla Takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere (3095sayılı Yasa'nın 4/a maddesi uyarıncadevlet bankalarının USD ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği faiz oranı üzerindenişleyecek faizi ile birlikte hesaplanması gerektiği ancak dava dosyası içerisindeki kamubankalarının ilgili dönemlerde USD ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödedikleri faizoranlarını gösteren bilgilerin bulunmaması sebebi ile detaylı faiz hesabı gösterilememiş olup) Davaya konu zayi olan “Bakır katod” cinsi eşyalar için mal değerinin 1.313.130,33-USD,Navlun bedelinin 10.500-USD ve survey masrafının da 4.166-USD olmak üzere,

toplam zararmiktarı olan 1.327.908-USD’den davalı ...’ın sorumlu olduğu " şeklinde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

C-Bilirkişiler ..., ..., ..., ... tarafından hazırlanan 09/07/2024 tarihli ek raporda özetle.

"Mahkemece belirtilen süre içinde davacı tarafça ticari defter ve belgelerin ibraz edilmediği,sunulan belgelerin her ne kadar tercümeleri sunulmuş ise de apostil veya konsolosluk tasdikliresmi suretler olmadığı, Davacı tarafından, sigortalısına yapılan ödeme ve sigortalı ilearalarında yaptıkları ibra ve temlik beyanına ilişkin sözleşmelerin asıllarının ve ödemebelgelerinin tasdikli asıllarının dosyaya sunulmadığı, onaysız sunulan ödeme dekontununGüney Kıbrıs Rum Yönetiminde yerleşik bir banka adının geçtiği, ödeme belgesinin aslı veyaonaylı suretinin kesin süre içinde ibraz edilmediği,

yerine yine apostil veya konsolosluktasdikli resmi suretler olmayan evrakların ibraz edildiği tespit edilmiş olup, bu nedenlerle delilolarak kabul edilip edilmemesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, 1.Ehliyet Bakımından. Davacının, dava dışı sigortalı şirkete yaptığı ödemenin poliçe kapsamında olmayıp lütufödemesi niteliğinde olduğu. TBK 183. ve devamı maddeleri gereği, malın ilgilisinin (gönderen)temlik beyanının bulunmadığı.

2.Malın İlgilisinin (Gönderen) Temlik Beyanının Bulunup Bulunmadığı Yönünden. Rapomuruzun I.1.B. kısmında belirtildiği üzere, halefiyet formunda geçen “...sigortasözleşmesini düzenleyen kanunda öngörülen şekilde...devrettiğimizi” ifadesinden buradauygulanacak hukukun İngiliz Hukuku olduğu ve alacağın temliki işleminin geçerli olupolmadığının da bu hukuka göre tespiti gerektiğine ilişkin kanaatimizi Sayın Mahkeme’nin takdir ve değerlendirmesine de sunmak isteriz.

İngiliz hukukunda temlik ikiye ayrılmaktadır:Zorunlu temlikler (...) ve rızaî temlikler (...). Zorunlutemlikler, kişinin ölümü veya iflası halinde kendiliğinden gerçekleşirler ve temlik ile asılkastedilen bu temlik türü değildir. Rızai temlikler de kendi içinde ikiye ayrılırlar: Kanunitemlikler (statutory assignments) ve Equitable Temlikler (Equity hukuku’nun tanıdığıtemlikler). Kanuni temlik (statutory assignment) için gerekli koşular ...’ın 136. maddesinde sıralanmıştır.

Bu şartlardan bir tanesi de temlikin borçluya ihbaredilmiş olmasıdır. Bu bir geçerlilik şartıdır. (ÜÇER, Mehmet. ROMA HUKUKU’NDA VEKARŞILAŞTIRMALI HUKUKTA ALACAĞIN TEMLİKİ. AÜHFD Yıl 2005, C.54 Sa.3, s. 397vd.).

Dava dosyasından bu şartın yerine getirildiğine ilişkin herhangi bir bilgi veya belgeyerastlanılmadığı, 3.Davalı ... (...) yönünden;Davalı ...’nin taşıyıcıyı seçmede özen yükümlülüğüne aykırı davranmadığı vegönderenin menfaatlerini gözetme konusunda kusurlu olmadığı, TTK’nın 928. maddesindeaçıkça; taşıma işleri komisyoncusunun zilyetliğinde eşyanın zıyaından sorumlu olduğu veyine TTK.918.maddesi uyarınca kendisine düşen bir yükümlülüğü ihlal etmesi halindesorumlu olduğundan bahsetmektedir ki eşyaya gelen ziyanın (yani kaybolmasınınkomisyoncunun kusuru-ihlali veya dahili olduğuna ilişkin bir delilin söz konusu olmadığı,

Buçerçevede, davalı ...’nin sıfatı bakımından;salt taşıma işleri komisyoncusu sıfatı ile hareketettiği ve dolayısı ile davalı ... firmasını sorumluluk altına sokabilecek bir durumarastlanmadığı,kaldı ki, uyuşmazlık konusu olay bir bütün olarak değerlendirildiğinde, yukarıda yeralan incelemelerde de ortaya çıktığı üzere; taşımaya konu araçların akıbeti hakkında bilgialınması üzerine, davalı ...tarafından dava dışı ...e’a gönderilen 23.01.2020,24.01.2020, 27.01.2020, 28.01.2020, 03.02.2020 ve 06.02.2020 tarihli iletilerle ihbardabulunulduğunun açık bir şekilde görüldüğü,

bu ihbarlar neticesinde, riskin gerçekleşmesi vebir kısım araçların akıbeti hakkında şüpheli bilgilere ulaşılması üzerine... tarafındanherhangi bir adli ve hukuki bir sürecin başlatıldığına dair dosyada herhangi bir bilgi ve/veyabelgeye rastlanmadığı, adli ve idari yönden hem davalı taşıyıcı ...ve hem deeşyalar ile ilgili hukuken bir başvurusunun ve girişiminin bulunmadığı anlaşılmış olup, bunedenle ... firmasının tam ve ağır kusurlu olduğu, ancak davalı ...şirketin fiiliolarak taşıma yapılırken refakat zorunluluğu bulunmadığından kusurlu davrandığına ilişkin birtespitin söz konusu olmadığı,

dolayısı ile davacının davalı ...den talep ettiği tazminatınsorumlulukların yarışması kuralı gereğince tahsilini talep etme hakkının bulunmadığı. 4.Davalı ...yönünden;11 ve 12 Aralık 21019 tarihlerinde bakır katod cinsi eşyaları teslim aldığı, 183, 201,6/H, 231, 209, 118, 213, 280, 281, 6/H sayılı CMR taşıma senetlerini düzenlediği, bu taşımasenetlerinin İhracat beyannamelerinin 5. Nolu hanesinde belirtildiği, ihracat beyannamesinin7.

Nolu hanesinde taşıyıcı sıfatına sahip olduğu ve düzenlemiş olduğu taşıma senetlerindebelirtilen araç plakalarının beyannamelerde beyan edildiği ve menşe şahadetnamelerindearaç plakalarının belirtildiği, her araç için düzenlenen çeki listelerinde brüt ve netağırlıklara/uzunluğa yer verildiği, bu taşıma senelerindeki bakır katotların 190 adet demethalinde olduğu ve net 230.05 MT olduğu,

Medyatrans’ın taşıyıcı sıfatı ve sorumluluğu icabıkendi imzası ile eşyayı teslim aldığı ve dolayısı ile teslim aldığı şekli ile tam ve sağlam olarakteslim etme yükümlülüğü bulunmakta olup, taşıma için teslim almış olduğu bahse konueşyaları teslim etmediği ve konuya ilişkin hiçbir açıklama ve gerekçe sunulmadığı,

Sözleşmesinin 20/1 maddesinde belirtilen süreler içerisinde teslim edilmemiş eşyalaraçısından “eşyanın tam zıyaa uğradığının kabulü” gerektiği, oluşan zararların tazmininden tekbaşına ve (SDR gibi hasar durumunda dikkate alınması gereken hesaplamaların dışındakalarak) sınırsız olarak sorumlu olduğu,

bu itibarla Takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere(3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarının USD ile açılmış 1 yıl vadelimevduat hesabına ödediği faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte hesaplanmasıgerektiği ancak dava dosyası içerisindeki kamu bankalarının ilgili dönemlerde USD ile açılmış1 yıl vadeli mevduat hesabına ödedikleri faiz oranlarını gösteren bilgilerin bulunmamasısebebi ile detaylı faiz hesabı gösterilememiş olup), davaya konu zayi olan “Bakır katod”cinsieşyalar için mal değerinin 1.313.130,33-USD, Navlun bedelinin 10.500-USD ve surveymasrafının da 4.166-USD olmak üzere,

toplam zarar miktarı olan 1.327.908-USD’den davalıMedyatrans’ın sorumlu olduğu ve davacının davalı Medyatrans’dan talep etme hakkınınbulunduğu. 5-Sayın Mahkemeye ekte sunulan AYRIK RAPOR ile yukarıda hazırlamış olduğumuz raporumuzdaki görüş farklılığımızı basit ve kısaca özetlemek gerekir ise.

Ek Rapor düzenlenmek üzere heyetimizce dosya üzerinde yeniden yapılan inceleme neticesinde, yukarıda belirtmiş olduğumuz görüşlerimizin Kök Raporumuzdaki görüşlerimizle aynı yönde olduğunu ve değiştirilmesi gereken bir görüş olmadığı yönünde kanaate vardığımızı belirtmek isteriz. Bu çerçevede Davalı ...’ın sorumluluğu hususunda heyetçe Kök Raporumuzda da belirtmiş olduğumuz üzere aynı görüşte mutabık kalınmıştır.

Ancak heyetimizdeki bilirkişi Sayın ...tarafından aşağıdaki Ayrık Rapor düzenlenmiş olup, ...firmasının sorumluluğu açısından görüş farklılığı oluştuğu müşahede edilmiş olupSayın Mahkemeye bu hususta açıklama yapmak ihtiyacı duyulmuşturŞÖYLE Kİ.

Dosyayasonradan sunulan yazışmalar ve belgeler nezdinde yeniden inceleme yapılarak Ek Rapor düzenlenmesi istenilmiş olup, yapılan incelemeler neticesinde, ...firmasının yüklemeden bilgisi olduğu, taşıma için, yüzlerce kez işlem yapmış olduğu ...firmasına güvenip işbirliği yaparak navlun faturasını da kendisinin düzenlediği görülmektedir.

Ayrık Raporda (özetle;) ...firmasının nakliye faturasını düzenlemiş olması sebebi ile tamkusurlu ve sorumlu olarak değerlendirildiği görülmektedir. ...firmasının,bahse konu eşyaların taşıması ile ilgili olarak, yüzlerce kez işlem yapmış olduğu, yaptığı işlerde hiçbir sorun yaşamadığı için de yine ...firmasına güvenerek işbirliği yaptığı görülmekte olup, basiretli bir tacir olarak üzerine düşeni yaptığı ve hayatın olağan akışına uygun hareket ettiği anlaşılmaktadır.

Yüklemeye ilişkin konşimento ve yükleme bilgileri incelendiğinde ise yüklenen malın ambargoya girmeyen güzergah üzerinden gitmesine ilişkin, standart bilgilerle düzenlendiği görülmektedir.

(İran üzerinden gidilmesine ilişkin bir şart veya bilgi bulunmamaktadır.)Bahse konu eşyaları, ...’ın aracı ve imzası ile teslim aldıktan sonra, varış yerine gidene kadarki güzergahından ...firmasının takip etmesinin beklenemeyeceği gibi, kendiaraçlarını riske atmak istemeyen bir nakliyeci şirkete, ambargo sahasından geçmesi için yük verilmiş olsa bile, yolda yaşayacağı riskleri göz önüne aldığında basiretli bir tacir olarak bu güzergahı kullanmaması gerektiğini bilmesi gerekmektedir.

OYSA. İran üzerinden yapılacak ticaretlerde ambargo uygulandığı dikkate alındığında ve yükleme belgelerinde İran üzerinden gideceğine dair bir bilgi bulunmadığı halde taşıyıcının bugüzergahı tercih etmesi kendi şahsi sorumluluğundadır. Nitekim bu güzergah üzerinden yapılan taşıma neticesinde de yukarıda belirtilmiş olan malların kaybolmasına sebep olunmuştur.

Dolayısı ile her ne kadar ...firması ile paslaşarak taşıma işini almış olsa da yükleme adresinden kendi imzası ile malları teslim alan taşıyıcı firmanın, aynı şekilde malları varış yerine teslim etme yükümlülüğü bulunmakta olup, güzergah konusunda da mesleğinin taşımacılık olması sebebi ile o güzergahtan gittiği taktirde bu şekilde risklerin olabileceğini bilmesi gerektiği ve dolayısı ile daha güvenlik güzergahtan taşımanın yapılması hususunda ...’ın tek başına yetkili ve ...’e ait yazışmalar incelendiğinde de bu güzergahın kullanılmasına ilişkin ...tarafından herhangi bir talimat verildiğine dair bir bilgiye rastlanmamıştır.

Dolayısı ile Heyetimizce yapılan inceleme neticesinde; ...firmasının bu güzergahı kullanmak konusunda ..’e bilgi vermeden, kendi iradesi ile hareket ettiği değerlendirilmekte olup, malları ambargo altındaki İran güzergahı üzerinden taşıması sebebi ile sorumluluğun tek başına ...’ta olduğu yönünde kanaate varılmaktadır.

Sayın Mahkemenizce tarafımıza verilen ek rapor tanzimi ile ilgili görevin “Taşımacılık ve Taşıma Hukuku” olduğu, uzmanlık alanımın mali müşavirlik olması ve heyetimize verilen görevin uzmanlık alanım dışında olması sebebi ile ek rapora ekleyecek bir görüşüm bulunmamaktadır, kök raporumdaki inceleme ve tespitlerim aynen devam etmektedir. " şeklinde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda. Mahkememizde açılan işbu davada, davacı sigorta şirketi, davalı ...AŞ Özbekistan'dan dava konusu emtianın taşınması işini taşıma işleri komisyoncusu olarak üstlendiği ve fiilen taşımayı gerçekleştiren ... Ltd.Şti'nin taşıma işlerinde kullanılan 14 aracın dördünü ... firmasından kalan 10 tanesinin ise kendisine ait araçla taşınması için 03/12/2019 tarihinde e-posta yoluyla taşıtan mal sahibi ... arasında taşıma sözleşmesi yapıldığı,

taşımanın sözleşmeye göre başlangıcı 10/12/2019 - 31/12/2019 arasında Özbekistan'dan Türkiye'ye 128 tırla taşınması planlanmış ve e-posta yoluyla Kayseri-Türkiye'ye yapılacak 14 araçlık bir sevkiyatın yapılması için tarafların anlaştığı, yük 11-12 Aralık 2019 tarihlerinde Alanlyk-Özbekistan'dan 14 tır yüklenerek araçların Kayseri Türkiye'ye doğru yola çıktığı ve...'ya ait olan 4 araç nihai varış yerine ulaşmasına rağmen ... ait araçlar taşıma yerine ulaşmamış ve yolda kendilerine ulaşılamamıştır.

Bu kayıp olan 10 araç üzerinde taşınan 235.05 Mt Bakır Katot zayi olduğu sonucuna varılarak...

Hasar Prosedürü başlatıldığı, taşıma süresinin 8-10 gün olduğu halde 14-15 gün geçmesine rağmen varma yerine ulaşmayan tırların akıbeti GPS sistemi olmadığından tırların güzergahları ve değişiklikleri takip edilemediği, 10 adet araçtaki kayıp bakır katotun değerinin 1.313.130,33-USD , 10 araç için peşin ödenen navlunun 10.750-USD olmak üzere zararın 1.323.880,33-USD olduğu, Özbekistan'dan malı ithal eden şirket tarafından yapılan araştırma sonucu surveyyorlar ...ve... tarafından tespit edildiği, anlaşılmaktadır.

Mahkememiz tarafından, dava konusu davacı sigorta poliçesi kapsamında kalan, davalı şirketlerce yapılan taşımada, tırların taşıma yerine ulaşmaması sebebiyle dava dışı sigortalıya dava konusu zararı tazmin ettiğinden bahisle davacı sigorta şirketi ödenen tazminatı rücuen tahsilini talep etmektedir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu zararın davacı sigorta şirketi tarafından ödenip ödenmediği, tazmin edilen zararı poliçe teminatı dışında kalıp kalmadığı ve ödemenin lütuf ödemesi (...) niteliğinde olup olmadığının tespiti ve ödenen zararın miktarının belirlenmesi hususlarında olduğu mahkememizce tespit edilmiştir.

Mahkememiz tarafından alınan asıl ve ek raporlarda, dava konusu taşımaya konu 10 araçla taşınan Bakır Katot bedelinden kaynaklanan toplam zararın 1.313.130,33-USD olduğu ve 10.500-USD navlun ücreti ile 4.166-USD survey masrafından davalı ...'ın taşıyıcı sıfatı ile sorumlu bulunduğu, diğer davalı...AŞ'nin de navlun faturasını düzenlediği ve bu sıfatla taşıyıcı sıfatını kazandığı ve fiili taşımacı ...ile birlikte müteselsil sorumlu olduğu,

özellikle taşıma konusunda uzman bilirkişi.. tarafından yazılan raporda izah edilmiş ve mahkememizce de bu tespitlere itibar edilerek davalı taşıyıcıların dava dışı ... tarafından kabul gördüğü üzere taşıyıcı sıfatını taşıdıkları, TTK m.928 gereği taşıma işleri komisyoncusu zilliyetliğinde bulunan eşyanın ziyanından ve hasarından sorumludur, şeklindeki düzenleme ve ancak taşıma işleri komisyoncusunun zilliyetliğinde bulunan malın ziyanından ve hasarından kaynaklanmayan bir zarardan sadece TTK m.918 gereğince kendisine düzen bir yükümlülüğü ihlal etmesi halinde sorumludur.

Davalı ...ile sözleşme yapıldığı ve taşımaların yerine getirildiği, diğer davalı ...'in taşıyıcı seçmede özen yükümlülüğüne aykırı davranmadığı ve gönderinin menfaatlerini gözetme konusunda kusurlu olmaması sebebiyle taşıma işleri komisyoncu sıfatına sahip olsa da, komisyoncu sıfatı ile hareket ettiği gerekçesiyle zarardan sorumlu olmadığı bir kısım bilirkişiler tarafından ileri sürülse de, mahkememizce bu görüşe itibar edilmemiştir.

TTK m.921 kapsamında, davalı ...firması taşıma faturası tanzim etmesinden dolayı taşıyıcı sayılan taşıma işleri komisyoncusu olarak kabul edilmesi gerektiği, bu durumda akdi taşıyıcı hükümlerine göre diğer davalı fiili taşıyan ...ile birlikte sorumlu olacağı, 2.150-USD fatura düzenleyen ve kendi adına ve hesabına tahsil edenin davalı ...olduğu,

dava konusu malları teslim alan taşıyıcıların taşıma yerine ulaşmayan araçlardaki mal bedeli, bakır katot bedeli 1.313.130,33-USD, navlun bedeli 10.500-USD , survey masrafı 4.166-USD olmak üzere toplam 1.327.908,00-USD zarardan taşıyıcı ...'ın sorumlu olduğu ancak taleple bağlılık kurağı gereğince oluşan zararın 1.323.746,33-USD olduğu kabul edilerek,

taşıyıcı Medyatrans'tan işbu miktarın tahsili gerektiği, TBK m.921,922,926 gereğince taşıyıcı sayılan taşıma işleri komisyoncusunu akdi halefiyet kuralı gereğince TBK m.183'e göre sorumluluğu, meydana geldiği iddia edilen hasarın işbu davalının fiili zilliyetliği üzerinde bulunan bir eşya üzerinde meydana gelmemiş olması,

taşımanın İran üzerinden gerçekleştiğine ilişkin dosyaya yansıyan belgelerin varlığı ve dava konusu malın bulunması için gösterdiği gayret nedeniyle ve diğer taraftan eşya üzerinde söz sahibi olan taşıyan ve taşıtan firmanın herhangi bir tedbir almamış olması nedeniyle davacının halefi olduğu taşıtan ve gönderenin gerekli resmi kurumlara taşınanın kaybından ötürü gerekli başvuruları yapmamış olması nedeniyle akdi taşıyan...yönünden oluşan zararın %50'si oranında indirim yapılarak işbu davalının sorumluluğunun hak ve nefaset gereği davacının halefi olduğu taşıtan ve gönderenin zararının azalması için gerekli önlemleri almadığı dikkate

alınarak, zararın fiilen bu şirket ve çalışanlarının eyleminden dolmadığı da göz önünde bulundurularak, akdi taşıtan Militzer'in sorumluluğu olduğu zararın 661.873,17-USD olduğu mahkememizce benimsenerek, işbu davalı yönünden davanın kısmen bahsi geçen işbu miktar üzerinden, asıl taşıyıcı ...yönünden ise zararın bilirkişice tespit edilen miktar olan 1.323.746,33-USD üzerinden kabulü ile aşağıdaki gibi temerrüt tarihi 18/06/2010 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın m.4/a gereğince işleyecek faiziyle birlikte tahsiliyle davacıya verilmesine dair aşağıdaki gibi hüküm tesis etmek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır