İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/795 K.2024/585

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı müvekkili ... Ltd. Şti.'nin maliki olduğu ... plakalı aracın, 30.07.2022 tarihinde davalı ...

A.Ş.'ne sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün kusurlu davranışı ile asli kusurlu olarak arkasından çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmiş olduğunu, Her ne kadar müvekkilinin aracında onarım yapılmışsa da iskonto uygulanması ve yan sanayi parçaları kullanılmış olduğundan onarımın tam layıkıyla yapılmamış olduğunu, Ayrıca, müvekkilin aracında onarım yapılmışsa da işbu maddi hasarlı trafik kazasının Müvekkiline ait araçta belirli oranda değer kaybına da sebebiyet verdiğini, davalı sigorta şirketine 31.08.2022 tarihinde KEP sistemi üzerinden başvuru yapılmış,

davalı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılmadığı gibi başvuruya ilişkin herhangi bir yanıt da verilmemiş olduğunu, İşbu başvurunun ardından ...nun 2022.E... sayılı dosyası ile bakiye hasar bedeli başvurusunda bulunulmuş, ancak 19.05.2023 tarihli ... ... sayılı karar ile “başvurana ait ... plakalı araçta meydana geldiği iddia edilen hasarın tartışmaya yer vermeyecek şekilde tespitinin sigorta tahkim yargılamasının var olan kısıtları sebebiyle imkansız olduğu kanaatine varıldığından başvurunun usulden reddi gerektiğine karar verilmiştir.” şeklinde,

dava konusu talebin değerlendirmesinin ...nun yetkilerini aştığından bahisle başvurunun usulden reddine karar verilmiş olduğunu, Mahkemede yargılama yapılması gerektiği belirtimiş olduğundan huzurdaki davanın ikame edilmesi gerektiğini, Ayrıca;

...nun 2022.E... sayılı dosyası ile bakiye hasar bedeli başvurusunda bulunulmuş olsa da, 19.05.2023 tarihli ve ... sayılı karar ile “Dosyaya sunulan bilgi ve belgelerle başvurana ait ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasarın ve buna bağlı değer kaybının tartışmaya yer vermeyecek şekilde tespitinin sigorta tahkim yargılamasının var olan kısıtları sebebiyle imkansız olduğu kanaatine varıldığından başvurunun usulden reddi gerektiğine karar verilmiştir.” şeklinde, denilmek suretiyle dava konusu talebin değerlendirmesinin ...nun yetkilerini aştığından bahisle başvurunun usulden reddine karar verilmiş olduğunu,

Hasar bedeli taleplerinin Yargıtay Kararları uyarınca kaza sonucunda araçta oluşan gerçek zarardan olduğunu ve gerçek zarar kalemleri arasında bulunan değer kaybının da Trafik Sigorta Poliçesi teminatı kapsamında davalı sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiğini, Müvekkilinin aracında meydana gelen zararın KDV dahil olarak karşılanması gerektiğini, ödenen KDV tutarının kendi ödeyecekleri KDV'den mahsup edebilecek durumda olup olmadıklarına bakılmaksızın, KDV dahil toplam zararın dikkate alınarak tazminatın ödenmesi gerektiğini, Arabulucuya başvuru yaptıklarını ve anlaşma sağlanamadığını, İddia etmiş ve sonuç olarak,

davacı müvekkili şirket adına kayıtlı ... plakalı araçta fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik, 1.000,00 TL hasar bedelinin (KDV dahil iskontosuz olmak kaydıyla) ve 1.000,00 TL değer kaybı bedelinin, kaza tarihi olan 30.07.2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından 13.08.2021-13.08.2022 tarihlerini kapsayan ... no.lu ZMM/Trafik Sigortası ile sigortalanmış olup, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun iş bu sigortalı aracın kusuru oranında poliçe limitleri ve poliçe dönemi ile sınırlı olduğunu, Olayın vukuundan itibaren 2 yıl içinde davanın açılması gerektiğini ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, Davacının dava ikame etmeden önce müvekkili şirkete başvuru şartını yerine getirmemiş olduğunu ve bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini,

30.07.2022 tarihli hasar için 01.09.2022 tarihinde yapılan başvuruya istinaden ... no.lu hasar dosyası açılarak inceleme başlatılmış olduğunu, yapılan incelemede KTK md. 97 ve sigorta eksper atama yönetmeliğinin hükümlerine aykırı bir şekilde davacının kendi inisiyatifiyle ekspertiz yaptırdığı ve fahiş hasar bedeli talebinde bulunduğunun görülmüş olduğunu, Başvuruya ilişkin cevap verilmediği iddiasının gerçek dışı olduğunu, tüm sözlü ve yazılı taleplere rağmen eksper tarafından davaya konu aracın görülmesinin, incelenmesinin mümkün olmamış ve usule uygun hasar tespiti yapılması imkanının olmamış olduğunu,

aracın incelenmesine izin verilmemesi, onarım işlemlerine ilişkin usulüne uygun faturaların ibraz edilmemesi nedenleriyle davacının tek taraflı soyut beyanı ile hasarın tespitinin ve ödenmesi mümkün olmadığından, davanın yeterli başvuru yapılmadığı gözetilerek KTK md.97 gereği davanın reddinin gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2023/... ESAS SAYILI DOSYASINDA

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 30.07.2022 tarihinde dava dışı ... ... adına kayıtlı, ... ... sevk ve idaresindeki ve davallı ... A.Ş’ye sigortalı ... plaka numaralı aracın, Batman ili Merkez ... ışıkları istikametinde seyrederken kırmızı ışıktan geçtiği esnada; yine aynı mevkide seyir halinde olan davacı ... A.Ş adına kayıtlı olduğunu, dava dışı ...

Sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı davacıya ait araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Yaşanan kaza, ... plaka sayılı aracın sevk ve idaresini sağlayan ... ...'nin kusurlu davranışları sonucu gerçekleştiğini davacının aracında hasara yol açtığını, anılan kazada, ... plaka sayılı aracın sevk ve idaresini sağlayan ... ..., meydana gelen kaza için düzenlenen kaza tespit tutanağına göre kazaya asli ve tam kusurlu davranışları ile sebep olduğunu, tüm bu hususlar kaza tespit tutanakları ve ... levha kayıt numaralı ekspertiz raporu ile de sabit olduğunu,

davalı sürücü KTK bakımından asli kusur olarak kabul edilen eylemlerle haksız fiile sebebiyet verdiğini, davacıya ait aracın değerinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle belirli ölçüde düşüş meydana geldiğini, davacının işbu zararının tazmin edilmesi gerektiğini, davacının aracında işbu kalemlerde zararların meydana gelmesine sebep olan ise ifade etmiş olduğumuz sebepler doğrultusunda davalı sigorta şirketi adına sigortalı olan araç sürücüsünün kusurlu davranışları olduğundan işbu kusurlu araç sürücüsünün zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında sigorta şirketinden tazmin talebinde bulunulması zorunluluğu doğurduğunu,

nitekim; davalı sigorta şirketi Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları m. 3 hükmü uyarınca müvekkilin uğramış olduğu zarar kalemlerinden sorumlu olduğunu, her ne kadar davacının aracında onarım yapılmışsa da işbu maddi hasarlı trafik kazasının müvekkile ait araçta belirli oranda değer kaybını da doğuracağı kesin olup;

bu husus sayın mahkemenizce de kabul edilmesi gerektiğini, davacı tarafından ilgili sigorta şirketine 31.08.2022 tarihinde KEP sistemi üzerinden başvuruda bulunulduğunu, işbu başvurumuza ilişkin KEP ekran görüntüsü de sayın mahkememize ibraz edildiğini, işbu başvurumuzda müvekkile ait aracın onarımının tam layıkı ile yapılmadığı belirtilmiş ve ayrıca meydana gelen değer kaybı bedelinin tarafımıza ödenmesi talebinde bulunulduğunu davalı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılmadığı gibi; herhangi bir yanıt da verilmediğini, ayrıca;

...nun 2022.E... sayılı dosyası ile bakiye hasar bedeli başvurusunda bulunulmuş olsa da 19.05.2023 tarihli ve ... sayılı karar ile "Dosyaya sunulan bilgi ve belgelerle başvurana ait ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasarın ve buna bağlı değer kaybının tartışmaya yer vermeyecek şekilde tespitinin sigorta tahkim yargılamasının var olan kısıtları sebebiyle imkansız olduğu kanaatine varıldığından başvurunun usulden reddi gerektiğine karar verilmiştir." şeklinde denilmek suretiyle dava konusu talebin değerlendirmesinin ...nun yetkilerini aştığından bahisle başvurunun usulden reddine karar verildiğini,

genel mahkemede yargılama yapılması gerektiğini belirtilmiş olduğundan davacı tarafından huzurdaki davanın ikame edilmesi gerektiğini, akabinde tarafımızca ticari uyuşmazlıklarda yer alan dava şartı arabuluculuk gereği arabuluculuk yoluna başvurulmuşsa da davalılardan sigorta şirketi tarafından anlaşmaya yanaşılmamış olduğunu beyan ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. İlgili kazaya karışan ... plakalı araç müvekkil ... A.Ş.

Tarafından 13.08.2021 - 13.08.2022 tarihlerini kapsayan ... poliçe numaralı Karayolları Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası ile sigortalanmış olduğunu davacı sigorta şirketinin sorumluluğu iş bu sigortalı aracın kusuru oranında poliçe limitleri ve poliçe dönemi ile sınırlı olduıunu, davacı şirketin sorumluluğunun söz konusu olabilmesi için öncelikle olayı kapsayan poliçe mevcut olmalı olması gerektiğini, olayın vukuundan itibaren 2 yıl içinde dava açılması gerektiğini, zamanaşımı itirazını sunduğunu, davanın derdestlik nedeniyle dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, davacı aynı hasara ilişkin ...

Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/...

Esas sayılı dosyasından da dava ikame ettiğini, Sayın Mahkemenizde tarafları ve konusu aynı olan derdest dava olması nedeniyle işbu davanın derdestlik nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise usul ekonomisine ve iyi niyet kurallarına aykırı şekilde açılan iki dava dosyasının birleştirilmesine karar verilmesinin gerektiğini, davacı dava ikame etmeden önce müvekkil şirkete başvuru şartını yerine getirmediğini, Bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesinin gerektiğini, başvuran tarafından, talep konusunun hesaplanabilmesi ve kendisine ödeme yapılabilmesi için,

hesaba ve ödemeye esas olacak tüm belgelerle başvuru yapılması gerektiğini, IBAN ve ödeme için bilgi verilmesinin zorunlu olduğunu, aksi halde, davalı şirketin hasar ve değer kaybı tutarını hesaplaması da davacıya ödeme yapabilmesi de mümkün olmayacağını 30.07.2022 tarihli hasar için 01.09.2022 tarihinde yapılan başvuruya istinaden ... numaralı hasar dosyası açılarak inceleme başlatıldığını, yapılan incelemede KTK md. 97 ve sigorta eksper atama yönetmeliğinin hükümlerine aykırı bir şekilde davacının kendi inisiyatifiyle ekspertiz yaptırdığını, fahiş hasar bedeli talebinde bulunduğu görüldüğünü,

yönetmeliğe uygun eksper incelemesi yapılamadığını, dava konusu aracın hasarına ilişkin bağımsız eksper ...

Sigorta nın atandığını, inceleme için aracın bulunduğu yerin bildirilmesi gerektiğini, başvuruya ilişkin cevap verilmediği iddiası gerçek dışı olduğunu, tüm sözlü ve yazılı taleplere rağmen eksper tarafından davaya konu aracın incelenmesi mümkün olmadığını, bu sebeple davacının tek taraflı soyut beyanı ile hasarın tespiti ve ödenmesi mümkün olmadığını, davacının kısmi alacak davası açmasında hukuki yararı bulunmadığını, davanın usulen reddinin gerektiğini, davacıya ait aracın aynı yerde birden fazla hasarının olduğunu, kilometresinin de 165.000 km' den fazla olması sebebiyle değer kaybı talebinin reddi gerektiğini, davacının,

taleplerini kabul etmediklerini birlikte hesaplama yapılmak üzere, dosyanın bilirkişiye tevdii halinde, poliçe tanzim tarihi itibariyle geçerli olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları ve Değer Kaybı Hesaplama Tablosuna göre değer kaybı hesaplaması yapılması gerektiğini, faiz talebinin reddi, aksi halde haksız fiil hükümleri kapsamında yasal faiz uygulanması gerektiğini beyan ve talep etmiştir.

DELİLLER

...na müzekkere yazılarak 2022 E. ... sayılı dosyanın gönderilmesi istenilmiş ve dosyamız arasına alınmıştır. ...'ne müzekkere yazılarak, ... plakalı aracın hasar ve tazminat bilgileri sorulmuş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizce 10/06/2024 tarihinde sigorta uzmanı, makine mühendisi vasıtasıyla bilirkişi raporu aldırılmıştır.

GEREKÇE

Asıl dava trafik kazasına dayalı hasar bedeli maddi tazminatı ve birleşen dava aynı trafik kazasına dayalı değer kaybı maddi tazminatı istemine ilişkindir.

Trafik kazaları nedeniyle maddi ve manevi tazminat talepleri asıl olarak haksız fiil sorumluluğuna dayanır. TBK md. 49’a göre kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar gören karşı tarafın kusurunu ve zarara uğradığını ispat yükü altındadır.

KTK md. 85 ve 88 uyarınca trafik kazası sonucu meydana gelen kazadan aracın işleteni veya aracın bağlı bulunduğu işletmenin sahibi de müştereken ve müteselsilen sorumludur. İşleten veya aracın bağlı bulunduğu işletmenin sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusursuz olması ve kazanın araçtaki bir bozukluktan meydana gelmemesi şartıyla, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya 3. kişinin ağır kusurundan kaynaklandığını ispat ederek sorumluluktan kurtulur. Hem TBK md. 52 hem de KTK md.86/2 uyarınca kazada zarar görenin de kusurunun bulunması halinde tazminat miktarından indirim yapılması gerekir.

Trafik kazası sonucu zarar görenin aracında meydana gelen değer kaybı ve aracın onarımı için yapılan masraflardan zarar veren sorumludur. Yerleşik yüksek mahkeme içtihatları uyarınca değer kaybı, aracın kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarına göre hasarsız haldeki ikinci el değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre tespit edilir. Aracın onarımı için yapılan masraflar ise, piyasa rayiçlerine göre kazayla uyumlu olarak yapılan makul onarım bedeline göre belirlenir.

Trafik kazasından doğan tazminat davalarında 2 ve 10 yıllık zamanaşımı süreleri uygulanır. Ancak fiilin cezayı gerektirmesi durumunda, ceza kanununda daha uzun bir zamanaşımı süresinin öngörülmesi şartıyla, bu süre uygulanır.

Dava konusu trafik kazası 30/07/2022 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalının zmms sigortacısı olduğu ... plakalı araç arasında meydana gelmiştir. Kaza ve dava tarihi gözetildiğinde davalının zamanaşımı itirazının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

10/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda alanında uzman bilirkişi tarafından yapılan inceleme sonucu, meydana gelen kazada davalının sigortacısı olduğu ... plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Aynı raporda yapılan değerlendirme sonucu davacının aracında kaza sebebiyle 15.340,00 TL hasar zararının ve 15.000,00 TL değer kaybı zararının oluştuğu hesaplanmıştır. Yapılan hesaplamanın usul ve yasaya uygun olduğu, raporun denetime elverişli olduğu ve hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu anlaşılmıştır. Davacı taraf, bilirkişi raporunda belirtilen değerler üzerinden her iki davasını da ıslah etmiş, usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen davalı taraf ıslaha karşı beyanda bulunmamıştır.

Davacı tarafın dava açmadan önce 31/08/2022 tarihinde davalı sigorta şirketine başvurduğu ve davalının 13/09/2022 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmıştır. Dolayısıyla davacının 13/09/2022 tarihinden itibaren ticari avans faizi talep etme hakkı bulunmaktadır.

Yukarıda açıklanan sebeplerle, dava konusu trafik kazasında ... plakalı aracın sürücüsünün tam kusuru olması, davalının aracın zmms sigortacısı olması sebebiyle meydana gelen zarardan sorumlu olması gözetilerek asıl ve birleşen davanın kabulü yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸