İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/584 K.2025/538

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 5411 Sayılı Bankacılık Kanunu'nun 142/1 maddesi gereğince davada (1) ve (2) numaralı Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli ve yetkili olduğunu, Müflis Bankanin iflas etmiş olup, ... İli,... İlçesi ...

Mh.1187 Ada, 30 Parsel, Zemin Kat, 2 nolu bağımsız bölüm adresinde bulunan taşınmazın Müflis Banka mülkiyetinde olduğunu, 01.06.2020 ile 16.05.2023 tarihleri arasında taşınmazlarda işgalci olarak bulunan borçlu ...'a ecrimisil tazminat talepli icra takibi başlatıldığını, borçlunun iş bu icra takibine itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, ...Arabuluculuk Dosya No ile 11/06/2025 tarihinde zorunlu arabuluculuk dava şartına başvurulmuş olup 22.07.2025 tarihli arabuluculuk toplantısında anlaşamama tutanağı düzenlendiğini,

haksız olarak itiraz edilip durdurulan takibin devamı için iş bu huzurdaki itirazın iptali davasını açma zorunluluğunun hasıl olduğunu belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, huzurdaki davanın kabulüne, davalı/borçlu tarafından haksız olarak yapılan itirazın iptali ile ... Banka Alacakları İcra Dairesi ...

Esas sayılı dosyası üzerinden takibin devamına, icra takibine kötü niyetli ve haksız olarak itiraz eden davalı/borçlu aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

Dava, davacının ecrimisil tazminat alacağının tahsili amacıyla yürütülen ... Banka Alacakları İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 37. maddesine göre, "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz".

Bilindiği üzere, Mahkemelerin görevi Kanunla belirlendiğinden görev kamu düzenine ilişkin olup, taraflarca her zaman ileri sürülebileceği gibi, taraflarca ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen Mahkemece nazara alınması zorunludur. Bu sebeple Davanın esasına geçilmeden evvel, görevli mahkemenin hangi mahkeme olduğu konusunda değerlendirme yapılması gerekmektedir.

6102 sayılı TTK'nın 5/1.maddesinde aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Bu hükme göre ticaret mahkemelerinin görev alanı ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleridir. Ticari faaliyetleri ilgilendiren bütün davalar ticari dava değildir. Bu nedenle ticari işlerle ilgili bütün davalar ticaret mahkemelerinin görev alanına sokulmamış, yalnızca uzmanlık gerektiren hususların ticaret mahkemelerince karara bağlanması esası getirilmiştir.

Ticari davalar, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı TTK'nın19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira.

Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

Somut olayda; icra takibine ve itirazın iptali istemine konu alacağın 4721 sayılı TMK'nın 995.maddesine göre ecrimisil alacağına ilişkin olduğu, tarafların şirket olup, tacir olduğu, ancak uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesi ile ilgili olmadığı, açılan davanın mutlak ve nispi ticari dava niteliğinde olmadığı, uyuşmazlığın genel görevli asliye hukuk mahkemesinde çözümlenmesi gerektiği ve görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu anlaşılmakla (İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6.Hukuk Dairesi ... Esas ...Karar) Mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip Hakim