İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/573 K.2024/741

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan 27/09/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle;

Davalı sigorta şirketine ... numaralı İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın 14/04/2022 tarihinde davacıya ait ... plakalı araca çarparak hasarlanmasına neden olduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile teminat altına olan aracın kazanın oluşumunda 6 100 kusurlu olduğunun kaza tespit tutanağında belirtildiğini, bahse konu zararın (hasar farkı ve değer kaybı) poliçe limitleri dahilinde ödenebilmesi için ...na başvurulduğunu, 2022.E... sayılı dosyada yapılan yargılama sonrasında ...nin 31/07/2023 tarihli ... kararında.

“74/04/2022 olan kaza tarihinde trafik sigortası hasarlarda araç başına poliçe limitinin 50.000,00 TL olduğu, ...na başvuru yapılmadan önce, davalı sigorta şirketi tarafından başvuru sahibine 29/06/2022 tarihinde 49.999 TL ödeme yapıldığı, başvuru sahibinin ise Komisyona 07/11/2022 tarihinde başvuru yaptığı anlaşıldığı, sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğu, poliçe limiti üzerinde bir tutar talebi ile Komisyona başvurulmasında hukuki bir yarar bulunmadığı belirtilerek,

başvuru sahibinin itirazının reddine” karar verildiğini, bu nedenle ... plakalı aracın ZMMS poliçe limiti üzerinde kalan 3. Şahıs zararlarının karşılanması için teminat sağlayan davalı sigorta şirketinden bakiye hasar ve değer kaybı zararının tazmini için işbu davanın ikame edilmesi zorunlu hale geldiğini belirterek,

14/04/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeni ile ... plakalı araçta oluşan hasara ilişkin, fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL hasar bedeli, şimdilik 100,00 TL değer kaybı tazminatından kaynaklı zararın poliçe limitleri dahilinde temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan 11/10/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Davalı sigorta şirketinin ... plakalı aracın İMM sigortacısı olduğunu, poliçe azami limitinin 500.000,00 TL olduğunu, temerrütten söz edilemeyeceğini ve sorumluluklarının ZMMS poliçesi limitinin tüketilmesi ile ancak başlayacağını, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami teminat limiti ile sınırlı olduğunu, hasar tespiti yapılması aşamasında parça bedellerindeki iskonto tutarlarının dikkate alınmasını, değer kaybı zararının kaza tarihi göz önüne alınarak ZMMS genel şartlarında belirtilen şekilde yapılması gerektiğini, KDV” den sorumlu olmadıklarını,

temerrütten söz edilemeyeceğini ve yasal faiz talep edilebileceğini belirterek, davanın reddini yargılama giderlerinin davacının üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Arabuluculuk son tutanağı, Kaza tespit tutanağı, Ekspertiz raporu, Hasar dosyası, Kazaya ilişkin görüntüler, Sigorta poliçesi, Islah dilekçesi, Bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

Sigortacı bilirkişi ... ve Makine mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre. Davalı ... Sigorta A.Ş. ve Dava Dışı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS Sigortalısı Dava Dışı ... Ltd. Şti.'nin Maliki Olduğu ... plakalı aracın Dava Dışı ... 'in. 14.04.2022 tarihli yaralamalı, iki araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; asli ve tam kusurlu olduğu, kusur oranı %100 (yüzdeyüz) oldu; dava Konusu ... Plakalı araç maliki davacı ... ...'un.

14.04.2022 tarihli yaralanmalı, çift araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; aracını park etmiş olduğundan ve oluşan kaza için alabileceği tedbir bulunmadığından Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu, dava konusu ... plakalı aracın hasar tespitinin 23.06.2022 Rapor tarihli ve 19.04.2022 Kayıt Tarihli ...

Dosya Nolu Oto Mecburi Mali Mesuliyet Kesin Ekspertiz Raporunda mutabakatlı olarak belirtildiği hali ile ve dosya münderecatında yer alan Trafik Kazası Tespit Tutanağındaki bilgi ve krokiye göre kaza ile uyumlu olduğu, dava konusu ... plakalı aracın davacı tarafından hasar onarımının yaptırıldığı ve ZMMS poliçelerinin kaza tarihinden de sonra düzenlettirilmeye devam eti dosya kapsamındaki Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi belgelerinden anlaşıldığından mutabakatlı hasar onarım pert total maliyetinden ekonomik olacağı;

dava konusu ... plakalı aracın hasar onarım tutarı olarak mutabakatlı 72.500,00TL tutarın serbest piyasa şartlarına göre ekonomik, makul ve kadri maruf olacağı, dava konusu ... plakalı aracın hasar onarımı için, davacı tarafından, ... Dosya Nolu Oto Mecburi Mali Mesuliyet Kesin Ekspertiz Raporunda belirtilen hasar onarım tutarı haricinde yapılan başkaca bir ödeme ve hasar faturası olmadığı görülmekte olup, dosya kapsamında yer alan ödeme belgelerinden, dava dışı ...

Sigorta A.Ş. tarafından davacı adına 29.06.2022 tarihinde 49.999,00TL ödemenin “... nolu dosyanın hasar öd” açıklaması ile yapıldığı görülmekte olup, dava konusu ... plakalı aracın hasar onarım tutarı 72.500,00TL'den dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan 49.999,00TL tutarın tenzili ile bakiye hasar onarım tutarının 22.501.00TL olacak, dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi 14.04.2022 değer kaybının kadri marufunda 21.800,00TL (VirmibirbinsekizvüzTL) olacağı.

Toplam 72.500,00 TL onarım bedelinden dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenen 50.000,00 TL (ZMMS limiti) sonrası bakiye hasar tutarı 22.500,00 TL hasar onarım bedeli ile 21.800,00 TL değer kaybı zararından davalı ... Sigorta A.Ş. “nin 14/04/2021-2022 vadeli ... numaralı İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğundan söz edilebileceği, (toplam talep edilebilecek maddi zarar.

44.300,00 TL) İşbu poliçenin dosyaya kazandırılamadığı, davalı vekilinin poliçe limitinin 500.000,00 TL olduğunu belirtmiş olması ile değerlendirme yapılmış olsa da poliçenin dosyaya kazandırılmasının uygun olabileceğinin hukuki takdirinin elbette Sayın Mahkemeye ait olduğu, 30/08/2023 tarihinde davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldığı ve gereken evrakların gönderildiği, 30/08/2023 tarihinin resmi tatil olduğu göz önüne alındığında, 8 iş günü bitim tarihinin 12/09/2023 olduğu, davanın 27/09/2023 tarihinde açıldığı,

temerrüt tarihinin ve sigortalı aracın kamyonet tarzı ticari araç olduğu göz önüne alındığında ticari avans faizi ile birlikte talep edilebileceğinin hukuki takdirinin Mahkemeye ait olduğunun görüş ve kanaatine varılmıştır.

Davacı vekili tarafından sunulan 11/07/2024 tarihli Islah dilekçesinde özetle.

Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporundaki değerlendirmeler neticesinde kesine ilişkin taleplerini sunduklarını, huzurdaki davanın fazlaya ilişkin dava hakkı saklı kalmamak kaydıyla gerçekleşen hasar onarım bedeli için 100,00-TL değer kaybı için 100,00-TL bedelin belirsiz alacak kapsamında poliçe limitleri dahilinde temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesi üzerinden açılmış bulunduğunu, bilirkişi raporlarındaki değerlendirmeler doğrultusunda değer kaybı bakımından 21.700,00-TL daha ve hasar bedeli yönünden 22.400,00-TL daha arttırarak 21.800,00-TL değer kaybı.

22.500,00-TL hasar bedeli tutarının davalıdan alınarak davacıya ödenmesini, davanın bedeli arttırılmış hali ile kabulüne davanın bedeli artırılmış hali ile kabulünü, arttırım kısım ile dava dilekçesinde talep edilen miktarın birleştirilmesi sonucu 21.800,00 TL değer kaybı bedeli ve 22.500,00 TL hasar farkı olmak üzere toplamda 44.300,00 TL tutarının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalının üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 10/07/2024 tarihli talep arttırım dilekçesi ile dava değerini 44.300,00 TL'ye arttırdığı, tamamlama harcını yatırdığı anlaşılmıştır.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ VE GEREKÇE

Dava, davacıya ait ... plakalı aracına davalı sigorta şirketi tarafından ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Mahkememiz dava konusu sebebi ( sigortaya ilişkin hükümler TTK da düzenlendiğinden) ile görevli ve davalının yerleşim yeri itibari ile yetkilidir.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plakalı aracın 14.04.2022 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı aracına çarptığını ve maddi hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, ZMMS poliçe limitinin 50.000.00TL olduğu ve ödemenin yapılarak zmms limitinin tüketildiğini, davalı araç sürücüsünün kaza nedeniyle %100 kusurlu olduğunu belirterek bakiye hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile ödenmesini talep etmiştir.

Türk Borçlar Kanunun 49. maddesinde: Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Şeklinde yasal düzenleme bulunmaktadır.

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin Aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.

Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının ve güvence hesabının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.

Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Sigorta Teminatının Kapsamı" başlıklı 1 maddesinde "Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder" düzenlemesine yer verilmiştir.

6100 sayılı Kanunun 107. maddesine göre "(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı,

iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir." düzenlemesi gereğince taraflar arasında maddi zarara ilişkin alacak talebinin belirli olmadığı ve uyuşmazlık bulunduğu, davacıdan maddi zararının ne kadar olduğunun tam ve kesin olarak bilmesinin mümkün olmadığı ve Mahkememizce yapılacak bilirkişi incelemesi sonucunda belli olacağından davanın belirsiz alacak davası olduğunun kabulü gerekmiştir.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde.

14.04.2022 tarihinde davacı tarafa ait ... plakalı araca, davalı sigorta şirketi tarafından ihtiyari Mali Mesuliyet sigortalı bulunan ... plakalı aracın çarpması neticesinde, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde ihtiyari Mali Mesuliyet sigortasının bulunduğu, alınan kusur raporunda, ... plakalı araç sürücüsünün yola gereken dikkatini vermeyerek ve direksiyon hakimiyetini kaybederek park halindeki ... plakalı araca arkadan çarptığı olayda %100 kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün alabileceği bir önlem bulunmadığından kusursuz olduğu,

kusur oranlarının kaza tespit tutanağına ve kazanın oluş şekline uygun olduğu ve hükme, denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hükme esas alınmış, aracın onarımı için zorunlu olarak değişmesi gereken parçaların ve işçiliklerin kaza ile uyumlu olduğu, hasarın kaza ile illiyet bağının olduğu, kaza tarihi itibariyle dava konusu ... plakalı aracın dava konusu kazada hasarlanan parçaları dikkate alınarak yapılan inceleme ve piyasa araştırmasına göre, aracın onarımı için zorunlu olarak değiştirilmesi gereken yedek parçaların bedelinin ve işçilik bedelleri olmak üzere hasar miktarının KDV dahil 72.500,00 TL olarak makul ve kadri maruf olduğu,

dava dışı zmm sigortacısı tarafından yapılan 49.999,00TL ödemenin mahsubu sonrasında bakiye hasar bedelinin 22.501,00TL olduğu, aracın kaza tarihden önceki rayiç değeri 166.000,00TL olduğu, kaza sonrası değerinin ise 144.200,00TL olduğu tespit edilmiş olup rayiç değerinden mahsubu sonrasında 21.800,00TL değer kaybının bulunduğu anlaşılmış olup davalının sigortalısının %100 oranında kazaya etkisinden dolayı, zararın tamamından kaza tarihi itibarıyla sorumlu olduğu dikkate alınarak düzenlenen raporların dosyadaki delillerle uyumlu, bilimsel ve denetime açık olduğu kabul edilerek trafik sigortacısının,

2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2.maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve sigortacının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerektiği ve davacının başvuru koşulunu sağladığı, davalıya 30/08/2023 tarihinde başvurduğu nazara alınarak ve 8 iş günü sonu olan 12/09/2023 tarihinde temerrüde düştüğü, davacının talebi dikkate alınarak yasal faize hükmedilerek talep arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.