İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/407 K.2024/744

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan 16/07/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sahibi olduğu ... Merkez ... adresinde bulunan ... Tesisi, davalı sigorta şirketi tarafından 13.05.2023 başlangıç tarihli ... poliçe nolu "...

Hayat Sigortası Poliçesi" ile sigorta güvencesi altına alındığını, tesiste yetiştirilen canlı midyeler ile birlikte kafesler, ağlar ve sair ekipman da poliçe kapsamında sigorta güvencesinde olduğunu, tesislerinde meydana gelen Fırtına afeti nedeniyle yetiştirilen ..., ağlar, halatlar ve kafesler büyük zarara uğradığını, tahrip olduğunu, derhal ihbar ettiklerini, davalı sigorta şirketince ... nolu hasar dosyası üzerinden işlemler başlatıldığını, yerinde inceleme yapılarak tutulan 07.12.2023 tarihli tutanakta.

"Tesiste 39 hat kurulu düzenek bulunduğu, bunlardan; -4 tanesinde ürün ve ekipmanlarda hasarın %100 oranında; -10 tanesinde ürün %90, halat %85, ekipman %100 oranında ve -kalan 25 hatta ürün %90, halat %85 ekipman %50 oranında hasar gördüğü" tespit edilerek imza altına alındığını, sigorta poliçesinde toplam sigorta bedeli 5.658.200,00TL olarak belirlendiğini, zarar tazminatlarımızın bu bedel üzerinden ödenmesi gerekli olduğunu, ancak davalı sigorta şirketince zararlarını karşılayacak sigorta ödemesi yapılmadığını, poliçe gereği yerine getirilmediğini,

taraflarınca davalı sigorta şirketine zararlarının tazmini talepli 06.05.2024 tarihli yazılı başvuru yapılmış olmasına karşın herhangi bir cevap verilmemekle taleplerinin zımnen reddedildiğini, işbu dava dava şartı arabuluculuk görüşmeleri yapıldığını, görüşme sonunda anlaşamadıklarını, davanın kabulü ile; meydana gelen afet nedeniyle ... (Midye) Yetiştiriciliği Tesisimizde meydana gelen zararlarını "...

Hayat Sigortası Poliçesi" kapsamında davalı sigorta şirketince ödenmesi gereken tazminata karşılık belirsiz alacak davası olarak şimdilik 100tl'nin, afet tarihi olan 26.11.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile taraflarına ödenmesine, yargılama giderleri ile Avukatlık ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan 26/07/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete yöneltilen husumet kapsamında, "davalıya ait ... (Midye yetiştiriciliği) Tesisi'nin sigorta şirketi tarafından 13.05.2023 başlangıç tarihli ... poliçe nolu "...

Hayat Sigortası Poliçesi" ile sigorta güvencesi altına alındığını, 26.11.2023 tarihinde meydana gelen fırtına afeti neticesinde meydana gelen zararın karşılanmadığını" iddia edilerek işbu dava ikame edildiğini, müvekkili şirket poliçenin düzenlenmesinde aracı konumda, yalnızca acente konumunda olduğunu, düzenlenen poliçe ... nam ve hesabına düzenlendiğini, müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, başvuranın sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde hasarın doğal afet sigortaları kurumu uhdesinde bulunduğu görüldüğünü, müvekkili şirket ... sigorta a.ş’nin hasar kapsamında herhangi bir sorumluluğu olmadığını,

arz ve izah olunan nedenlerle davanın reddine, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLER

Sigorta Poliçesi, Hasar dosyası, başvuru ve tüm dosya kapsamı.

HUKUKİ NİTELENDİRME VE GEREKÇE

Dava, ... Hayat Sigorta Poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

21.06.2005 tarih ve 25852 sayılı Resmi Gazete ile yayınlanarak yürürlüğe giren 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu ile üreticilerin bu kanunda belirtilen riskler nedeniyle uğrayacağı zararların tazmin edilmesi amacıyla tarım sigortaları uygulamasına geçilmiştir. Hangi risklerin teminat altına alınacağı anılan Kanunun 12. maddesinde açıklanmıştır.

Tarım sigortaları, Devlet desteğini zorunlu kılan çok yüksek riskli sigortalar olduğundan, ülkemiz koşulları itibariyle serbest piyasa şartlarında yapılmaları şu an itibariyle mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenle tarım sigortalarının yapılabilmesi için kanunkoyucu özel bir yapıya ihtiyaç duymuş, ‘Tarım Sigortaları Havuzu’ kurumunu oluşturmuştur.

Bu yapının amacı 5363 sayılı Kanun'un 4. maddesinde etraflıca açıklanmış, devamı maddelerinde nasıl çalışacağı, görevleri ve hangi yetkilere sahip olacağı düzenlenmiştir. Kanunun tamamı değerlendirildiğinde tarım sigortaları ile ilgili sistem, normal sigortalardan oldukça farklılıklar arz etmektedir. Özellikle yapılan tarım sigortaları karşılığında sigorta şirketi tarafından sigorta ettirenlerden tahsil edilen primlerin tamamı Tarım Sigortaları Havuzuna aktarılmaktadır.

Sigorta şirketlerinin tahsil edip de aktarmadığı primler bakımından havuzun primlerin aktarılması talebi, ‘kamu alacağı’ niteliğinde kabul edilmiş, kamu alacaklarının tahsilini düzenleyen kanun hükümlerine tabi kılınmıştır. Tarım sigortaları düzenlemesinin asıl amacı, üreticilerin zararlarını karşılamak, uzun vadeli gelir istikrarına kavuşmalarını temin etmek, ekonomik ve sosyal bakımından toplumsal katkılar sağlamaktır.

Bu yönüyle kamu düzenini ilgilendiren sigorta türü olduğunu söylemek mümkündür.

Tarım sigortalarının işleyişinde temel unsur Tarım Sigortaları Havuzudur. 5363 sayılı Kanun’un 9. maddesinde bu Havuzun işletilmesine ilişkin iş ve işlemlerin, Havuza katılan sigorta şirketlerinin eşit oranda pay sahibi olacağı anonim şirket statüsünde kurulacak şirket tarafından yürütüleceği hükme bağlanmıştır. Aynı hükümde tazminat ödemeleri dahil olmak üzere şirketin görevleri sayılmıştır. Anılan Kanun 14. maddesinde de sigorta şirketlerinin, tarım üreticileri ile tarım sigorta sözleşmelerini kendi adlarına akdedecekleri, prim ve risklerin tamamını Havuza devredecekleri ve sözleşmeleri Havuz tarafından belirlenen standart poliçeler üzerinden yapacakları düzenlenmiştir. Bu Kanun çerçevesinde Havuzu işletmek üzere ... A.Ş. (...) kurulmuştur.

Somut olayda; taraflar arasında ... (midye yetiştiriciliği) için ... Hayat Sigorta Poliçesi düzenlenmiştir. Bu sigorta poliçesinden dolayı tazminat ödeme yükümlülüğü, ... A.Ş.’ye aittir. Dava dilekçesinde davalı olarak ... Sigorta A.Ş gösterilmiştir. Mahkememizce tarım sigortalarının niteliği, düzenlenen poliçe, dava dilekçesinin bir bütün olarak değerlendirilmesi, usul ekonomisi ve davacının dava etmek istediği tüzel kişiliğin ... A.Ş. olduğu dikkate alınarak HMK124 kapsamında taraf değişikliği talebinde bulunabileceği düşünülerek beklenilmiş ancak davacı tarafından taraf değişikliği talebinde bulunmaması sebebi ile davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilerek aşağıdaki gibi karar verilmiştir.