İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2024/73 K.2024/94

İstanbul 41. İcra hukuk mahkemesinin 2024/141 esas 2024/181 karar sayılı ilamı ile verilen görevsizlik kararının tevzi bürosu aracılığıyla mahkememize tevzi edildiği görüldü.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından ibraz edilen dava dilekçesinde özetle: Davalı şirket ile dava dışı ... Ltd.

Şti. arasında 16/11/2022 tarihinde akdedilen “Dağıtım ve Münhasır Lisans Sözleşmesi” ile ...'ın %40 oranında eser işletme belgesine sahip olduğu ... isimli sinema filminin dağıtım ve yayımı amacıyla sözleşme akdedildiğini, dava dışı ...'ın %100 oranında eser işletme belgesine sahip olduğu "..." ve "..." isimli filmlerin dijital platformlarda yayımlanması amacıyla davalı şirket ile anlaşma sağlandığını, İşbu sözleşme kapsamında “...” isimli film ve içeriklere ilişkin 16/11/2022 tarihinde akdedilen “Dağıtım ve Münhasır Lisans Sözleşmesi” ile filme dair yayınlama, dağıtma, çoğaltma, iletme, yeniden iletme, nihai tüketicilere satışını yapma,

FSEK'de belirtilen tüm mali iletim hakları ile platformlar üzerinden barındırma, bu amaçlarla hukuka uygun şekilde işleme, bu fiillerin üçüncü şahıs dağıtımcılar veya yayıncılar tarafından yapılabilmesi için gerekli alt lisansları verme, filmin tahrifi veya sair şekilde sözleşmeye, lisansa veya hukuka aykırı olarak kullanılması halinde gerekli gördüğü hukuki ve cezai yollara başvurma hakları dahil tüm içerik kullanım hakları davalı şirkete verildiğini, Bu durum ...

11. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı şirkete bildirildiğini, Söz konusu ihtarname ile davacı şirkete ... ve ... ile ..., ... ve ... isimli filmlerin yayımı için akdedilmiş sözleşme ile işbu sözleşme kapsamında düzenlenen faturaların müvekkil şirkete gönderilmesi ve işbu filmlerden elde edilen ve müvekkil şirketin payına düşen gelirlerin ödenmesi gerektiği hususu ihtar edilmişse de müvekkil şirkete herhangi bir bilgi/belge paylaşımı veya ödeme yapılmadığını, davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, ...,

... ve ... isimli sinema filmlerinin ...ve ... ile yapılan sözleşmelerden davalı şirket tarafından tahsil edilmiş miktarın HMK m.107 uyarınca, davalı şirkete ihtarnamenin tebliği tarihi olan 16/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte tahsil edilmek üzere şimdilik 1.000 USD ( dava tarihindeki TCMB Amerikan Doları efektif satış kuru -32,23 TL- 32.230 TL ) alacağın müvekkil şirkete ödenmesini, dava dışı ...Şirketi'ne ve ...'ye müzekkere yazılarak davalı şirket ile aralarında bulunan sözleşmeler ve faturalar ile davaya konu edilen ..., ... ve ... isimli sinema filmlerine ilişkin her türlü belgenin celbini,

davalı şirketin BA-BS formlarının celbini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirket üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

... 41. İcra hukuk mahkemesinin... esas ... karar sayılı ilamı ile "Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 19.11.2003 tarih, 2003/3-737 Esas, 2003/700 Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere; icra mahkemeleri, istisnalar saklı kalmak koşulu ile takip hukukuna ilişkin uyuşmazlıklara bakar ve bununla görevlidir. Bu tür istemler hakkında görevsizlik kararı veremez. İstem ya ret veya kabul edilir. Buna karşın dava niteliği taşıyan genel mahkemelerin görevine giren, tamamen maddi hukuka ilişkin bir uyuşmazlık hakkında karar vermesi için kendisine başvurulması halinde, görevsizlik kararı vermelidir.

Tüm dosya kapsamı incelendiğinde dava dilekçesinin ... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesine hitaben açıldığı, dava dilekçisindeki istemin davalı şirket tarafından elde edilen gelirlerin davacı tarafa ödenmesine ilişkin belirsiz alacak davası açıldığı, davacı vekilinin 03/04/20224 tarihli beyan dilekçesinde davanın sehven icra mahkemesinde açıldığını beyan ettiği görülmekle" görevsizlik kararı verildiği görüldü.

GEREKÇE VE KANAAT

Dava dilekçesinin incelenmesinde dilekçenin "..." hitaben yazıldığı, davacı olarak "...Ticaret Ltd.Şti." davalı olarak ise "... AŞ" nin dilekçede gösteriliği buna karşın, Uyap sisteminden yapılan incelemede ise davanın uyap üzerinden açıldığı sistemden icra mahkemesinin seçildiği davalı olarak ise uyap sisteminde tevzi formunda ve uyap kayıtlarında "... ŞİRKETİ " nin davalı olarak yer aldığı görülmüştür.

Dava dilekçesi ile uyap kayıtlarının uyuşmaması halinde öncelikle bu çelişkinin giderilmesi ile gerçekten dilekçe ile davalı olarak gösterilen kişilerin davalı olarak uyapa kaydının sağlanması zorunluluktur.

... 41. İcra hukuk mahkemesinin ...Esas, ... Karar sayılı ilamında da davalı olarak dava dilekçesinde gösterilmeyen tüzel kişi banka hakkında görevsizlik kararı verildiği, kesinleştirme işlemi yapılmaksızın dosyanın mahkememize gönderildiği görülmüştür.

HMK.m.20 uyarınca görevsizlik kararının kesinleşmesi üzerine ve yapılan talep sonrası dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi gerekir. Elbette dosyaya yeni bakacak mahkemenin görevinin başlayabilmesi önceki görevsizlik kararının şeklen kesinleşmesi gerekir.Yargıtay Hukuk Genel Kurul kararlarında da belirtildiği üzere, kararı kesinleştiren tebligat bilgilendirici ve belgelendirici olup her aşamada ve re'sen ele alınması gereken veya en azından görevli mahkemece değerlendirmesi gereken usuli meseledir. O halde halihazırda bir görevsizlik kararı olduğu anlaşılmakla bu çerçevede değerlendirme yapılmalıdır.

"Bilindiği üzere, görevsizlik kararı veren mahkeme bu kararında dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesine karar vermekle yetinir. Dava dosyasını kendiliğinden (re’sen) görevli mahkemeye gönderemez. Dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi ve davaya görevli mahkemede devam edilebilmesi için görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde taraflardan birinin kararı veren mahkemeye başvurarak dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir (HMK’nun 20. maddesi). İki haftalık süre hak düşürücü nitelikte olup, mahkemece re’sen gözetilir.

(....)Bilindiği üzere, mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin ve aynı zamanda dava şartı olması nedeniyle bir dava açıldığında mahkeme, görevli olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden (resen) inceler ve görevsiz olduğu kanısına varırsa, tarafların ileri sürüp sürmediğine bakmaksızın görevsizlik kararı verir.

Mahkemelerce görevsizlik veya yetkisizlik kararı verilmesi üzerine yapılacak işlemler ise 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 20. maddesinde düzenlenmiş ve anılan maddede;"(1) Görevsizlik veya yetkisizlik kararı verilmesi hâlinde, taraflardan birinin, bu karar verildiği anda kesin ise bu tarihten, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir. Aksi takdirde, bu mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.

(2) Dosya kendisine gönderilen mahkeme, kendiliğinden taraflara davetiye gönderir." hükmüne yer verilmiştir.

Bu hükümdeki açık düzenleme uyarınca somut olayda olduğu üzere görevsizlik kararı veren mahkeme, görevsizlik kararında dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesine karar vermekle yetinir; dava dosyasını kendiliğinden görevli mahkemeye gönderemez. Dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilebilmesi ve o mahkemede davaya devam edilebilmesi için taraflardan birinin, iki hafta içerisinde görevsizlik kararı veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir.

Ancak, görevsizlik kararından sonra görevli mahkemede davaya devam edilebilmesi için öncelikle görevsizlik kararının kesinleşmesi gerektiği açıktır. Nitekim, HMK'nın 20/1. maddesinde iki haftalık başvuru süresinin görevsizlik kararı verildiği anda kesin ise bu kararın tebliği tarihinden, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren başlayacağı hüküm altına alınmıştır.

(..)Bu durumda ortada usulüne uygun şekilde kesinleşmiş bir görevsizlik kararının varlığından söz etme olanağı bulunmamaktadır. Görevsizlik kararı kesinleşmediğinden görevli mahkemede davaya devam edilmesi de mümkün değildir. O halde; öncelikle görevsizlik kararının davalıya -somut olay yönünden dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen tüzel kişi- usulüne uygun şekilde tebliğ edilerek kesinleşmesinin sağlaması için dosyanın görevsizlik kararını veren mahkemeye iadesi ile kararın anılan mahkemece kesinleştirilmesi gerekmektedir. "(Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı 2017/1-1237 E. 2019/453 K.sayılı ilamı)

Mahkemesince öncelikle dava dilekçesi ile uyap kayıtlarının uyumlu hale getirilmesi, akabinde dava dilekçesindeki hitap da dikkate alınarak dosyanın görev yönünden herhangi bir inceleme yapılmaksızın "gönderme" kararı ile ilgili mahkemeye gönderilmesinin mümkün olduğu, aksi yönde bir değerlendirme de görevsizlik kararı veriliyor ise bu takdirde de gerçekten dilekçede davalı olarak dilekçede gösterilen davalılar hakkında verilecek kararın HMK m.20 Hükmü işletilmek suretiyle görevsizlik kararının kesin usulüne uygun kesinleştirme işlemi yapıldıktan sonra dosyanın mahkememize gönderilmesi gerektiği sabittir.

Bu aşamada somut dosyada, dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen tüzel kişi yönünden HGK uygulaması gereğince ortada usulüne uygun şekilde kesinleşmiş bir görevsizlik kararının varlığından söz etme olanağı bulunmamaktadır.

Tüm bu nedenlerle; dava dilekçesi ile uyap kayıtlarının uyumlu hale getirilmesi, akabinde gönderme ya da görevsizlik kararının takdiri gerektiğinden ilgili dava dosyasının gerekli işlemlerinin yapılması için görevsizlik kararı veren mahkemeye iadesine karar vermek gerekmiştir.

Katip · ¸ Hakim · ¸