İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/386 K.2025/227

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dilekçesinden özetle: müvekkile şirket adına ...

6.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayı ile açılan takip ile, taraflar arasındaki hizmet ilişkisinden kaynaklanan ve 09/10/2023 tarih ve 718.290,00 TL bedelli faturadan kaynaklı (avans ödeme 106.200,00 TL mahsup edildikten sonra kalan) toplam ödenmeyen 612.090,00 TL bakiye fatura asıl alacak ve işlemiş faizinin tahsilinin talep edildiği, davalı şirket tarafından ödeme emrine itiraz edildiği, taraflarınca zorunlu ticari arabuluculuk için başvuruda bulunulduğu, ...

Arabuluculuk Merkezi tarafından... no ile ... tarihinde “Anlaşmama Son Tutanağı” tutulduğu, Taraflar arasındaki hizmet ilişkisinden kaynaklanan faturanın davalı şirketin kayıtlı elektronik posta adresinde tebliğ edildiği, davalı tarafından süresinde işbu faturalara itiraz edilmediği, fatura içeriğinin kabul edildiği, Davalı şirket tarafından söz konusu faturalara karşılık gelmek üzere 09/10/2023 tarihinde 106.200,00 TL tutarında kısmi ödeme yapıldığı, davaya konu ödeme emrinde yapılan hesaplamanın müvekkil şirketin faturadan doğan bakiye alacağına dayandığı,

müvekkili şirket tarafından sözleşmeye konu ... işi kapsamında almar Planına Esas Jeolojik-Jeoteknik Etüt Raporu için yapılan sondaj çalışmalarının 24/07/2023-27/07/2023 tarihleri arasında tamamlandığı, netice ve talep olarak, davanın kabulüne, Davacı borçlunun yaptığı haksız ve hukuka aykırı itirazın iptaline ve takibin devamını, takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini, karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği Yargılama masrafları ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle:müvekkile ...'nin asıl işveren müvekkili firmanın yüklenici konumunda olduğu ...Kurulum Projesi Jeofizik Etüt Raporu UD Numunesi Alınması, Mobilizasyon ve Demobilizasyon, sondaj Yapılması ve Karot Alınması, Labaratuvar Deneyleri ve İmar Planına Esas Jeolojik-Jeoteknik Etüt Raporları hususlarında hizmet almak istediği, davacı firma tarafından müvekkili şirkete 16/06/2023 tarihli fiyat tekli erildiği, müvekkil şirketin firmanın alınmak istenen hizmeti eksiksiz olarak gerçekleştireceğine kanaat getirerek fiyat teklifini imzaladığı,

fiyat teklifinin imzalanması ile müvekkil şirket ile davacı yan arasında ticari bir hizmet akdinin kurulduğu, mobilizasyon işlemlerine başlanması adına davacı firmaya 05/07/2023 tarihinde 106.200,00 TL avans ödemesi yapıldığı, davacı firmanın taahhüt ettiği iş ve işlemleri tamamlayamadığı, teknik şartnamaye aykırı ayıplı hizmet verdiği, davacı firmanın müvekkil şirketten bir alacağının bulunmadığı, davacı firmanın teknik şartnameye aykırı şekilde davrandığı, Yargıtay içtihatları uyarınca takibe konu 09/10/2023 tarihli ... numaralı faturanın davacı firmanın alacağının istenebilir olduğunu ispatlamadığı,

davanın esastan reddini, davacı firma aleyhine 9620'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yandan tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, sözleşmeden kaynaklı itirazın iptali davasıdır.

Huzurdaki davada davacı taraf taraflar arasında hizmet ilişkisinden kaynaklı 09/10/2023 tarihli 718,290,00-TL faturadan kaynaklı avans ödemesi mahsup edildikten sonra davalının 612.090,00-TL borcunun olduğunu davalının bu borcu ödememesi sebebi ile ... 6.İcra Müd.... esas sayılı ile icra takibi başlattıklarının davalının bu takibe itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini talep etmiştir.

... 6.İcra Müd....esas sayılı dosyasının incelenmesinde alacaklının dosyamız davacısı ... Şirketi olduğu alacak kaleminin 612.090,00-TL'lik faturadan kaynaklı alacak 103,292,28-TL işlemiş faiz olmak üzere 715.382,28-TL toplam alacağı tahsili talebi olduğu anlaşılmıştır. Yapılan icra takibine davalı tarafın 15/04/2024 tarihli dilekçesi ile borca borcun dayanağına borcun ferilerine faiz miktarına faiz başlangıç tarihine faiz oranına itiraz etmiştir.

Davalı taraf cevap dilekçesinde davacı firmanın taahhüt ettiği iş ve işlemleri tamamlayamadığını teknik şartnameye aykırı ayıplı hizmet verdiğini davacının davalı firmadan bir alacağının olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Bir davada çekişmeli olguların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği konusuna, ispat yükü denir. Her iki taraf da ispat yükünün kime düştüğünü gözetmeden delil göstermişler ise bu halde hâkimin ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmasına gerek yoktur. Çünkü hâkim, ilk önce tarafların gösterdikleri delilleri incelemekle yükümlüdür. İki tarafın (veya bir tarafın) gösterdiği deliller ile davaya ilişkin bütün çekişmeli olgular aydınlanmış ise yine ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmakta bir yarar yoktur. Buna karşılık, gösterilen delillerin hâkime dava hakkında tam bir kanaat vermemesi halinde, ispat yükünün hangi tarafa düştüğünün tespit edilmesinde yarar vardır.

Delillerin davayı etkileyecek çekişmeli hususlarda gösterileceği ve ispat faaliyetinin çekişmeli vakıalar için söz konusu olduğu hususu göz önünde bulundurulmalıdır ( 6100 sayılı HMK m.187/1). TMK 6. maddesinde; "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." denilmiştir. HMK'nun "İspat yükü" başlıklı 190. maddesinde ise bu düzenlemeye paralel bir düzenleme getirilmiştir. Anılan maddede "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir." denilmiştir.

İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Kendisine ispat yükünün düştüğü taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, karşı (kendisine ispat yükü düşen) tarafın iddiasını (olguyu) ispat etmesini bekleyebilir. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, diğer (kendisine ispat yükü düşmeyen) tarafın onun iddiasının aksini (hilafını) ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş (yani dava bakımından yok) sayılır.

Davalının davacıya bir borcunun olup olmadığı hususunda dosya bilirkişi marifetiyle incelenmesine karar verilmiştir.

Bilirkişi dosyaya sunduğu 20/01/2025 tarihli raporunda davalının inceleme gün ve saatinde hazır bulunmadığı yerinde inceleme talebinde bulunmadığı ticari defter ve hesap incelemesinin yapılmadığı belirtilerek Davacı 2023 yılı ticari defterlerinin e-defter olduğu, ticari defterlerin TTK 64/3 maddesi gereği açılış tasdiki olarak Ocak ayı beratlarının kapanış tasdiki olarak Aralık ayı beratlarının kanuni süresi içinde oluşturulup imzalanarak Gelir İdaresi Başkanlığı Bilgi İşlem Sistemine yüklendiği, envanter defterine ait noter açılış tasdikinin kanuni süresi içinde yaptırıldığı, ilgili yıl ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu,

sahibi lehine delil teşkil edebileceği, takdirin sayın Mahkemeye ait olduğu, Tarafların Bayındır Barajı Yüzer Güneş Enerji Santrali Kurulum Projesi kapsamında düzenlenen fatura nedeni ile ticari ilişki içinde oldukları, Davalının davaya konu faturayı e-belge sisteminden reddine, faturaya iptal/itirazına ilişkin ihtarname, Kayıtlı Elektronik Posta (KEP), telgraf, vb.belgelerle itirazına, reddine, davaya konu fatura için kısmi veya faturanın tamamı için davalı iade faturasına dava dosyası içinde rastlanmadığı, Davaya konu faturanın ve davalı avans ödemesinin davacı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,

faturaya ilişkin başka ödemeye rastlanmadığı, Davacının ticari defterlerinde 612 090,00 TL davalıdan alacaklı olduğu, Takipte davacının işbu fatura için 612.090,00 TL Fatura kısmi alacak ve 103.292,28 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 715.382,28 TL talep ettiği, Davacının davaya konu fatura için davalıya gönderdiği ihtamameye dosya içinde rastlanmadığı, davacının Deniz Ölçüm Ve Zemin Etüdü Çalışmaları Fiyat Teklifi düzenlediği, fiyat teklifi 4.maddenin faiz hesabı yönünden kabulünün sayın Mahkemeye ait olduğu,

Sayın Mahkemenin işlemiş faiz yönünden temerrüde ve temerrüt başlangıcının fatura tarihini müteakip 30 gün olduğunu kabulü halinde icra takip tarihine kadar (08/1 1/2023-02/04/2024 arası için) işleyen faizin 104.650,62 TL olacağı, davacının takipte 103.292,28 TL talep ettiği, taleple bağlılık ilkesi gereği işleyen faizin 103.292,28 TL olacağı, takdirin sayın Mahkemeye ait olduğu, Davaya konu e-fatura bakiyesi için takip tarihi ile dava tarihi arasında işleyen faizin 74.633,06 TL olacağı şeklinde rapor sunmuştur.

Davacı taraf faturadan kaynaklı olarak davalıdan alacaklı olduğunu belirtmiş davalı taraf ise cevap dilekçesinde davacının teknik şartnameye aykırı ayıplı hizmet verdiğini belirtmiştir.

HMK'nun 222/3 maddesi. "İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir." hükmünü içermektedir.

Bununla beraber Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. ... K.... sayılı kararında. "Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatının gerektiği düzenlendiğinden, ticari defterlerin kesin delil olduğu anlaşılmaktadır." şeklinde belirtildiği üzere HMK'nun 222'deki şartları oluştuğunda ticari defterlerin ispat gücü bakımından sahibi lehine kesin delil niteliği taşıdığı kabul edilecektir.

Yukarıda kapsamda Mahkememizce taraflara ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş tarafların inceleme gün ve saatinde ticari defter ve belgelerini ibraz etmesi, aksi takdirde ibrazdan kaçınmış sayılacağı duruşmada ihtar edilmiş yapılan inceleme gün ve saatinde davalı taraf ticari defterlerini sunmamıştır. Bu sebeple HMK 222/3 maddesi gereğince davacının defterleri kendi lehine delil niteliği taşımaktadır

Dosyaya sunulan bilirkişi raporu ile HMK 222/3 maddesi gereğince davacının defterleri kendi lehine delil niteliği taşımaktadır dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ile davalının davaya konu faturayı reddettiğini bu faturaya itiraz ettiğine ilişkin bir ihtarname iade faturasına rastlanmadığı davacının defterlerinde davaya konu faturanın yer aldığı davacının defterlerine göre davacının davalıdan 612.090,00-TL alacaklı olduğu işlemiş faizin ise 104.650,62-TL olduğu ancak davacının icra takibinde 103.292,28-TL talep ettiği taleple bağlılık ilkesi gereğince işlemi faizin 103.292,28-TL olacağı yönünde rapor ibraz edilmesi karşısında davacının

davalı aleyhine başlatmış olduğu icra takibinde haklı olduğu kanaatine varılmış ve davacının Davanın KABULÜ ile, Davalının ...

6. İcra Müdürlüğünün...Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının İPTALİNE, takibin 612.090,00 TL asıl alacak ve 103.292,28 TL faiz olmak üzere 715.382,28 TL üzerinden devamına, asıl alacak 612.090,00 TL'ye takip tarihinden itibaren ticari avans faizi uygulanmasına, taraflar arasındaki alacak likit olduğundan %20 oranındaki 122.418,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır