İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/365 K.2026/197

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sağlık sektöründe yazılım işi ile uğraşmakta olup ticari faaliyetleri gereği iş yaptığı müşterilerinden alacağına mahsuben kıymetli evraklar (bono, çek) almakta olduğunu, müvekkili şirketin yine bir ticari ilişki sonucu son ciranta ...Tic. Ltd.Şti.’ten aldığı ... A.Ş. ’nin ... Şubesine ait, Keşidecisi ... olan, cirantaları ... A.Ş, ...

Ltd.Şti. olan 16.07.2025 keşide tarihli, 137.685,00 TL tutarlı ... çek seri no’lu, ödeme yeri ... olan bir adet çeki tahsil edilemeden müvekkili şirketin yedinde kargo sırasında kaybedilmiş olduğunu, bu zamana kadar tüm aramalara rağmen bulunamamış olduğunu, bu nedenle söz konusu çekin meşru hamili olmayan kişilerce tahsiline mahal vermemek amacıyla işbu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu, ayrıca vadesi gelmemiş olan çeke ilişkin olarak,

çek hamillerinin haklarının güvence altına alınması ve yargılama süresince keşidecinin sebepsiz zenginleşmesine yol açılmaması amacıyla, çek borçlusu tarafından ve diğer çek borçluları tarafından yapılacak ödemeler için TTK 669/2. maddesi gereğince çek bedelinin ödenmesine müsaade edilmesi ve bu çekin bedelinin ödeneceği tevdi yeri mahallinin tayin edilmesi durumu hasıl olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; ... Tic.

Ltd.Şti. tarafından ticari ilişki sonucu müvekkili şirkete verilen, ... A.Ş.’sine ait, keşidecisi ... olan, 16.07.2025 keşide tarihli, 137.685,00 TL tutarlı ...

çek no’lu, ödeme yeri ... olan çek hakkında öncelikle ödeme yasağı kararı verilmesini, çek hamillerinin haklarının güvence altına alınması ve yargılama süresince çek keşidecisinin sebepsiz zenginleşmesine yol açılmaması amacıyla, çek borçlusu tarafından ve diğer çek borçluları tarafından yapılacak ödemeler için TTK 669/2. maddesi gereğince tevdi yeri tayin edilmesini, işbu çekin iptal edilerek taraflarına zayi vesikası verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, TTK nun 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

Dava süresi içinde açılmıştır. Uyuşmazlık konuları bulunan tüm hususlar davanın hasımsız olması nedeniyle resen belirlenmek suretiyle toplanılmış ve bu deliller incelenerek dava sonuçlandırılmıştır.

TTK nun 762. madde hükmü gereğince dava konusu çekler hakkında iptali hususunda dava açıldığı ticaret sicil gazetesinde birer hafta arayla olmak üzere üç kez ilan yapılmıştır.

Muhatap banka...A.Ş.'ye yazılan müzekkereye cevap verilerek dava konusu çekin ibraz edilmediği bildirmiştir.

Dava; TTK.'nın 757. ve takip eden maddelerine dayalı olarak açılan kambiyo senedinin zayii nedeniyle iptali davasıdır. Anılan yasa hükmü gereğince kambiyo senetlerinin zayi nedeniyle iptali davası açma hakkı lehtar veya yetkili hamile tanınmış bir hak olup, keşideci iptal davası açma hak ve yetkisine haiz değildir. Davacı, zayii olduğu iddia edilen çeklerin yetkili hamili olduğunu ileri sürerek açtığı iş bu davada davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığına ilişkin mahkememizce herhangi bir tespit yapılamadığı gibi üçüncü şahıslarca da bu yönde bir itiraz ileri sürülmemiştir.

TTK.'nın 760. maddesine uygun olarak, aynı Yasanın 762. maddesinde ön görülen ilanlar Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde birer hafta ara ile üç kez yapılmış olup dava konusu çekin yasal ilan süresi içerisinde ortaya çıkmaması nedeniyle, TTK. nun 818/1-s maddesinin göndermesi ile TTK nun 764/1. Maddesi gereğince zayii nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir.