İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/976 K.2024/853

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/976 Esas

KARAR NO: 2024/853

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 28/12/2023

KARAR TARİHİ: 21/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketin araç kiralamak için davalı ---------- sahibi olduğu -------- Şti. 'den 21/07/2023 tarihli kiralama sözleşmesi ile --------- marka --------- model ---------- plakalı aracı kiraladığını, müvekkil ile davalıların aracın kiralama bedeli olarak 180.000,00-TL'de anlaşma sağladıklarını, müvekkil tarafından, ---------- hesabına 20/07/2023 tarihinde önce kapora ödemesi açıklaması ile 1.500,00 TL gönderildiğini, akabinde bir gün sonra yine --------- hesabına 21/07/2023 tarihinde kalan bakiye olan 178.500,00 TL gönderildiğini,

söz konusu ----------- Plakalı aracı teslim aldıktan 3-4 gün sonra aracın ruhsatına baktığında aracın ''09/07/2018 tarihinde trafikten çekme belgeli'' olduğunu ve sigortasının olmadığını ve muayene geçerlilik tarihinin ise 17/12/2022 tarihli olduğunu, kısacası muayenesinin de geçmiş olduğunu fark ettiğini, aynı zamanda aracın bütün ikaz lambalarının gösterge ekranında yandığını, kısacası araçta arızasal problemler mevcut olduğunu, müvekkilinin, aracın trafikten çekme belgeli olduğunu fark ettikten sonra aracı hiç kullanmadığını, bunun üzerine 25/07/2023 tarihinde müvekkilnin, aracı kiraladığı firmayı önce aradığını,

ulaşamayınca ---------- üzerinden mesaj atarak gelip aracı teslim almalarını talep ettiğini, davalıları ısrarla aramasına karşın ne aramalarına ne mesajlarına karşılık alamadığını, Akabinde --------- Noterliği'nden ---------- numarası ile 08/08/2023 tarihinde İhtarname çektiğini, müvekkilnin bu ihtar ile ;

'' Aracı, ---------- Şantiyesinde bulunan ------------ şantiyesinden teslim almalarını ve aracın kullanıma uygun olmaması sebebiyle ödemiş olduğu araç kiralama bedeli olan 180.000,00-TL'nin iadesini talep ettiğini, müvekkilinin ---------- Noter Aracılığı ile göndermiş olduğu bu ihtarnamesi ile de davalılardan hiçbir dönüş alamadığını, gerek aramaları gerek --------- üzerinden mesajla bildirimleri gerekse de ihtarnamesinin sonuçsuz kalmasının akabinde, --------- Polis Merkezi memurlarının eşliğinde ihtarda belirtilen --------- Şantiyesinden 21/09/2023 tarihinde aracın polis memurlarına alındığı şekli ile sorunsuz teslim ettiğini,

ayıplı maldan hiçbir hizmet alamadığı gibi, ödemiş olduğu 180.000,00-TL'yi de iade alamadığını, müvekkilinin yapmış olduğu 1.500,00-TL kapora ödemesi ve kalan bakiye ödemesi olarak yaptığı 178.500,00-TL olmak üzere toplamda 180.000,00-TL'lik ödemenin hizmetini alamaması sebebiyle iadesi için ---------- İcra Dairesi ----------- Esas numarası ile icra takibi başlatıldığını, davalılar tarafından bu ödeme emrine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, tüm nedenlerle davanın kabulüne, İtirazın iptaline ve takibin devamına, Asıl alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine,

her türlü yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin davalılar taraf üzerine bırakılmasını karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle.

Sözleşmenin tarafının ----------- olduğunu, davacı tarafın sözleşme bitiş tarihinde olduğu gibi, özel evrakta sahtecilik suçu işleyerek sözleşmenin bu kısmını da sildiğini, husumet itirazından kaçınmaya çalıştığını, sözleşmede de görüldüğü üzere --------- ad-soyadı ile sözleşmeye taraf olarak imza attığını, davacı tarafın davasını ise --------- Şirketi olarak ikame ettiğini, davacı şirketin sözleşmenin tarafı olmadığını, müvekkili şirketin aracı sözleşmede de görüldüğü üzere -------- şirketine değil, ---------- kiraladığını,

davacı yanın iddia ettiği üzere araç kendisine teslim edildiğinde ikaz lambalarının tümünün yandığı ve aracın arızalı olduğu iddiasının gerçeğe aykırı olduğu, araç, davacı kiracıya teslim edilirken bütün iç ve dış aksamlarının hasarsız ve çalışır durumda teslim edildiğini, araçta herhangi bir ikaz lambasının yanmadığını, davacının da aracı kiralarken imzalamış olduğu sözleşme ile aracı eksiksiz ve çalışır halde teslim aldığını kabul ettiğini, davacı yanın aracı müvekkiline teslim etmeyerek kaçırdığını, aracı günlerce alıkoyarak gasp, hırsızlık suçu işlediğini, müvekkilinin bu konuda savcılığa suç duyurusunda bulunduğunu,

aracı polis ekipleriyle ancak teslim alabildiğini, aracın kiralanma tarihinin kira sözleşmesinde de yazdığı üzere 21.07.2023 olduğunu, normalde aracın kiralamasının biteceği tarihin ise 19/08/2023 olduğunu, davacıdan aracın polis ekiplerince alınabildiği tarihin ise 21.09.2023 olduğu,

araç kiralama süresi bittikten 1 ay sonra teslim alınabildiğini, davacının araca 1 ay boyunca kiralama ücretini ödemeden el koyduğunu, kendilerinin iddia ettiği gibi aracı müvekkile teslim etmeye çalışmadıklarını, muhatap bulamayınca polis ekiplerine teslim etmeleri hususunun baştan aşağı gerçek dışı olduğunu, ilgili savcılık dosyasını mahkemeye sunacaklarını, müvekkilin mağdur olduğunu somut uyuşmazlıkta aracı gasp edilen müvekkili iken, bu hususun savcılık soruşturması ile de sabit iken, huzurda böyle bir dava ikame edilmesi dürüstlük kuralına aykırı olduğunu mahkemeyi yanıltarak haksız kazanç elde etmeye yönelik olduğunu,

davacı yanın aracın arızalı ve kullanılamaz halde olduğunu iddia ettiğini, araç kiralayan birinin aracı kiralarken aracın çalışıp çalışmadığını kontrol etmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının aracı 2 ay boyunca bilfiil kullandığını, kullanımında olan sürenin 19/08/2023 tarihinde kira sözleşmesi bittiği halde aracı teslim etmeyip kaçak şekilde kullanmaya devam ettiğini, davacı yanın her türlü hukuki dayanaktan ve mantıktan uzak iddialarının dikkate alınmamasını talep etiklerini, davacının dava dilekçesinde sunmuş olduğu kira sözleşmesinde aracın kiralamasının bitiş tarihi olan 19/08/2023 tarihinin yazılı olmadığını,

davacı yanın özel evrakta sahtecilik suçu işleyerek sözleşmede tahrip gerçekleştirip mahkemeye kira sözleşmesinin bitiş tarihini eksik şekilde sunduğunu, sözleşmenin asıl halini dilekçemiz ekinde sunduklarını, tutanaktaki hasarların da araç davacıya teslim edildikten sonra meydana geldiğini, davacıya teslim edilmeden önce hiçbir hasarının mevcut olmadığını, müvekkilin aracını kiraladığını, araçta hasar meydana gelmesine sebep olduğunu, araçtaki hasarları gidermek istediğinde söz konusu ticari ilişkiden zarar etmiş olacağını, bu hususta uğradıkları zararın tazmini konusunda hukuki haklarını saklı tuttuklarını,

tarafların sözleşme altına aldığı şekilde davacı kiracıya teslim edildiğini, karşılığında ücretinin alındığını, kendisine arama yoluyla ulaşılmaya çalışıldığını, aracı teslim etmesi gerektiğinin söylendiğini, aracı teslim etmeyerek, müvekkilinin kendisine ulaşma çabalarını sonuçsuz bıraktığını, aracı müvekkilden kaçırması üzerine başlatılan savcılık soruşturması sebebiyle emniyet ekiplerine aracı teslim etmek zorunda kaldığını, bu nedenlerle haksız ve hukuka aykırı ikame edilen huzurdaki davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile Davacı ile davalı arasında imzalandığı iddia edilen Kiralama sözleşmesine konu aracın trafiktan çekme belgeli ve muayene süresinin geçmiş olması sebebiyle davacı tarafça kiralama bedeli olarak ödenen 180.000 TL'nin tahsiline yönelik yapılan icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

--------- Noterliğine yazılan müzekkereye yanıt verilmediği, -------- İcra Dairesinin ----------- sayılı icra dosyasının UYAP sistemi üzerinden dosya arasına alınmış olduğu görüldü, -------- Plakalı aracın sicil kayıtlarının UYAP sistemi üzerinden dosya arasına alınmıştır. Dosyamız arasına alınan ---------- İcra Dairesinin ---------- Esas sayılı icra dosyasının yapılan incelemesinde takibin 04/10/2023 tarihinde başlatıldığı davalının süresinde 12/10/2023 tarihinde takibe itiraz ettiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.

Davacının; borçlu tarafından yapılan itirazın davacı-alacaklıya tebliğinden itibaren İİK.nun 67.maddesinde belirtilen bir yıllık süre içerisinde mahkememize davayı açtığı anlaşıldığından, açılan davanın süresinde olduğu görülmüştür.

Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.7155 sayılı Kanun’un 20. Maddesi ile eklenen 5/A maddesi uyarınca arabuluculuk başvurusunda bulunulmuştur. arabuluculuk son tutanağında icra dosya borcunun ödenmesi hususunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanağı dosya arasına alınmıştır.

HMK 138. maddesine göre mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir. ---------sayılı kararında görevsizlik nedeniyle davanın dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde ve tensip ile birlikte dava şartı noksanlığından usulden reddedilmesinde HMK 30. maddesi de gözetildiğinde bir isabetsizlik olmadığına karar verilmiştir.

Anılan karara göre, dava şartlan yargılamanın her aşamasında denetlenip, dava şartının bulunmaması halinde HMK.nun 115/2.maddesi uyarınca dosya üzerinden karar verilmesi mümkündür. Bu kapsamda dosya öncelikle mahkememizin görevli olup olmadığı yönünden incelenmiştir. Bir davanın Ticaret Mahkemelerinde görülebilmesi için açılan davanın mutlak veya nispi ticari davalardan olması gerekmektedir.

Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesi uyarınca TTK'da düzenlenmiş olan bütün hususlardan doğan davalar ile TTK'nın 4. maddesinde belirtilen özel kanunlardaki davalardır. Nispi ticari davalar ise her iki tarafın tacir olduğu ve dava konusu uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğu davalardır. Bunun yanında görev hususu HMK'nın 114/1-c maddesi uyarınca dava şartlarından olup HMK'nın 115/1.

Maddesi uyarınca yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınacağı hükme bağlanmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 4/I-a maddesinde ise kiralanan taşınmazların, 09/06/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilâmsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalara, konuları ve değerlerine bakılmaksızın sulh hukuk mahkemelerinde bakılacağı hükmüne yer verilmiştir.Somut olayda; dava dilekçesinde belirtildiği üzere, davacı ile davalılar arasında araç kiralama sözleşmesinin varlığı iddia edilerek husumet yöneltildiği, bu hususta bir uyuşmazlık bulunmadığı,

araç kiralama ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere, kiralama ilişkisinden doğan tüm hukuki uyuşmazlıklara konu alan davaların Sulh Hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiği, dolayısıyla uyuşmazlığın araç kiralama sözleşmesinden kaynaklandığı anlaşıldığından, davanın sulh hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Tüm bu nedenlerle taraflar arasındaki uyuşmazlığa konu temel ilişkinin araç kiralama sözleşmesinden doğması, HMK.'nın 1. maddesi gereğince görevin kamu düzeninden olması ve HMK.'nın 115. Maddesi uyarınca davanın her aşamasında dikkate alınabileceği gözetilerek Mahkememizin görevsizliği nedeniyle açılan davanın, HMK 4, 114/1-c ve HMK 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine, karar vermek gerekmiş ve hüküm aşağıdaki şekilde oluşturulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-HMK 20 ve 114 ve 115 maddeleri gereğince MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİ NEDENİYLE AÇILAN DAVANIN REDDİNE,

2-Kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde mahkememize başvurulduğu takdirde dosyanın görevli---------- ADLİYESİ NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİNE HMK 20. maddesi gereğince GÖNDERİLMESİNE,

3-Kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmemesi halinde HMK 20. maddesi gereğince DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,

4-Yargılama harç ve masraflarının gönderilen mahkemede dikkate alınmasına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde---------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/11/2024