İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/105 K.2025/761

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/105 Esas

KARAR NO : 2025/761

DAVA

İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)

DAVA TARİHİ : 04/02/2025

KARAR TARİHİ : 11/09/2025

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili firmanın,--------- Şirketi tarafından keşide edilen -------- Şubesi’nin --------- seri numaralı 625.000,00 TL tutarındaki 30/09/2024 tarihli çekin hamili ve zilyedi olduğunu, müvekkilinin zilyedi olduğu bu çekin keşideci tarafından müvekkili firmaya teslim edildikten sonra bu çekin müvekkil firmada hırsızlık yapılması nedeniyle çalındığını yada kaybedildiğini, söz konusu hırsızlık dolayısıyla ---------- Soruşturma numarası ile suç duyurusunda bulunulduğunu, soruşturma kapsamında failin henüz tespit edilememesinden kaynaklı olarak Kyok kararı verildiğini,

müvekkil tarafından çeklerin vadesi gelmeden durumun fark edildiği, herhangi bir mağduriyete sebep olunmaması adına sözkonusu çeklerin müvekkilin rızası dışında elinden çıkması sebebiyle ödeme yasağı talepli olarak --------- Esas sayılı dosya ile 27.09.2024 tarihinde hasımsız olarak kıymetli evrak iptali davası açıldığını, mahkemece ödeme yasağı kararı verildiğini, bankaya bildirildiğini, banka tarafından 02/10/2024 tarihli müzekkere cevabı ile davaya konu çekin 30/09/2024 tarihinde ... adlı kişi tarafından bankaya ibraz edildiğinin bildirildiği, banka tarafından çekin arka kısmının da gönderilmiş olduğu,

yaptıkları kontrolde çekin müvekkili firmada kalfalık yapan ---------- tarafından ciro edildiği ve ... adlı kişiye teslim edildiğinin görüldüğünü, ----------- müvekkili firmanın inşaatlarında çalışan bir işçi olduğu, müvekkili firma ile işçi-işveren ilişkisi dışında herhangi bir ticari işi bulunmadığını, çekin müvekkili firma tarafından ciro edildiği ve ticari işi için kullanmak üzere çekmeceye konulduğunu, müvekkili firma çalışanı --------- ile ilgili çeki müvekkili firmanın bilgisi ve rızası hilafına çekmeceden aldığı ve ...'e ciro ettiğini, müvekkili firmanın ne --------- de ... ile herhangi bir ticari ilişkisi bulunmadığını,

bu sebeple ilgili çeki bu şahıslara vermesini gerektirecek bir borcu vs. de bulunmadığını, ayrıca --------- da sıradan bir işçi olup bu kadar yüksek bir meblağ karşılığında iş yapmış olma ihtimali bulunmadığını, --------- ile ... arasında da herhangi bir ticari iş bulunmadığı bu denle yüksek bir meblağın --------- tarafından ...'e verilme sebebinin taraflarca açıklanması ve yapılan işin kanıtlanmasının gerektiği, davaya konu çeki müvekkili firmanın bilgisi dışında alan kişinin ---------- olduğunun öğrenilmesinden sonra --------- hakkında müvekkil firma yetkilisi tarafından 03.02.2025 tarihinde şikayette bulunulduğunu,

---------- çekin kendisi tarafından ibrazı durumunda sıkıntı yaşayacağını bildiğinden dolayı çekin tahsili için iyiniyetli üçüncü şahıs konumundan yararlanmak adına çeki ...'e ciro ettiğini, ...'in de iyiniyetli olmadığını, haricen edindikleri bilgiler sonucunda çek kırdırma işleri ile uğraştığının öğrenildiğini, -------- Asliye Ticaret Mahkemesinin 28.01.2025 tarihli duruşmasında "Davacı vekiline ...'e (TCN:... )karşı İstirdat davası açmak ve Mahkeme bilgilerini Mahkememize bildirmek üzere 1 haftalık kesin süre verilmesine," şeklinde hüküm kurulduğunu, mahkeme tarafından ibraz edilen çek yönünden istirdat davası açılmasının istenildiği,

ilgili çekin davalı ...'in elinde olduğu bilindiğinden, davaya konu çek yönünden istirdat davası açtıklarını ve ilgililer hakkında savcılığıa suç duyurusunda bulunduklarını, bu nedenlerle -------- Şubesi’nin -------- seri numaralı 625.000,00 TL tutarındaki 30/09/2024 tarihli çekin davalıdan istirdatına, müvekkil şirketin haklı hamil olduğunun tespitine ve çeklerin müvekkiline teslimine, davalı tarafından çekin tahsili amacıyla bankaya ibraz edilmesi ve bu kişi tarafından çek bedelinin tahsili durumunda müvekkilin telafisi mümkün olmayan zararı söz konusu olacağından, bu zarara sebebiyet vermemek açısından davanın devamı süresince,

ödeme yasağı kararının devamına ve her türlü icra takiplerinin de ihtiyati tedbir yoluya durdurulmasına, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Dava dilekçesi ve eklerinin usulüne uygun olarak davalı tarafa tebliğ edilmiş olduğu, davalı tarafın herhangi bir cevap dilekçesi sunmamış olduğu görüldü.

İNCELEME GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibari ile davacının keşide ettiği davaya konu çekin davalı tarafça kötüniyetli olarak ele geçirildiğinden bahisle davalıdan istidatına ilişkindir.

--------- Cumhuriyet Başsavcılığı ve--------- Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan müzekkereleren yanıt verildiği müzekkere cevaplarının dosya arasına alınmış olduğu görüldü.

Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.7155 sayılı Kanun’un 20. Maddesi ile eklenen 5/A maddesi uyarınca arabuluculuk başvurusunda bulunulmuştur. arabuluculuk son tutanağında icra dosya borcunun ödenmesi hususunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanağı dosya arasına alınmıştır.

Davalı vekili 11/09/2025 tarihli celsede alınan beyanında : Müvekkili ile dava dışı ciranta--------- arasında kaba inşaat sözleşmesi imzalandığını, bu ticari ilişkiye istinaden müvekkilinin davaya konu çeki aldığını, --------- ile davacı şirket arasında basit bir işçi işveren ilişkisinin söz konusu olmadığını, taraflar arasında kalıp işine ilişkin bir ticari ilişki söz konusu olmadığını, --------- taşeron firma olarak davacı şirkete hizmet verdiğini, buna ilişkin sözleşme ve faturayı sunduklarını, müvekkilinin kesinlikle iyi niyetli üçüncü kişi olduğunu, kötü niyetli olmadığını,

ayrıca çek kırdırma faaliyetlerine ilişkin iddiaları da kabul etmediklerini, UYAP sorgusunda buna ilişkin herhangi bir soruşturma yada davanın olmadığının görüleceğini, çekin müvekkilinde kalarak davanın reddine karar verilmesini talep ettiğini beyan etmiştir. Çek, hukuki niteliği itibariyle poliçe gibi bir havaledir ve aynı zamanda da kanunen emre yazılı bir senettir.

6102 sayılı TTK'nın m.818/1-e yollamasıyla TTK'nın m.687/1 maddesi uyarınca, çekten dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan ve çek metninden anlaşılmayan def'ileri başvuran hamile karşı ileri sürememez, ancak ciro ve teslim yoluyla çeki teslim alan devralırken bilerek borçlunun zararına hareket etmiş ise çek borçlusu-keşideci bu takdirde, çek lehdarına karşı haiz olduğu tüm def’ileri senedi devralan kişiye de ileri sürebilir.

Davaya konu ---------- seri numaralı 625.000,00 TL tutarındaki 30/09/2024 tarihli çekin incelenmesinde; çekin dava dışı ---------- Şti tarafından davacıya iş karşılığı teslim edildiği, temlik cirosu ile davacıya devredildiği, daha sonra davacının çalışanı olduğu iddia edilen --------- tarafından davalıya ciro edildiği ve davalı tarafından muhatap bankaya ibraz edildiği, çekin karşılığının olmaması nedeniyle çekin arkasının yazıldığı görülmüştür.

Davalı çekin hamili 3.kişi olup, davacı lehdara karşı ileri sürdüğü şahsi defiye dayanarak işbu davayı açmış, davalıya karşı başka bir şahsi def'i veya mutlak bir def'i ileri sürmemiştir.

Davalı taraf çekin iyiniyetli 3.kişi hamili olup, çekin lehdarına karşı ileri sürülen defiler kendisine karşı ileri sürülemediği gibi, TTK'nın 687. maddesindeki davalının dava konusu çeki, iktisap ederken, bile bile davacı-borçlunun zararına hareket ettiği ileri sürülmüş olsa da; bu hususa ilişkin bir delil de sunulmamıştır. Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar vermek gerekmiştir

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 10.058,04-TL'nin yatıran tarafa iadesine,

3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 97.750,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/09/2025