İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/935 K.2026/169

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/935 Esas

KARAR NO: 2026/169

DAVA

İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 15/10/2025

KARAR TARİHİ: 17/02/2026

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle. Davalı ----- borcuna karşılık müvekkile --- keşide tarihli, ------ Şubesine ait çeki keşide edip müvekkile vermiştir. Müvekkil çeki kaybetmiş bir müddet sonra bulmuştur. İbraz süresi geçtikten sonra bankaya gitmiş ancak herhangi bir karşılığının olmadığını görmüştür. Çekin arkasını karşılıksızdır kaşesini ibraz süresi geçtiğinden dolayı vurduramamıştır.

Çek üzerindeki meblağ alınamadığından ----Esas sayılı dosyası ile davalı borçlu ------hakkında icra takibi yapılmıştır. Yapılan icra takibine davalı borçlu, borca haksız yere itiraz etmiş ve takip durmuştur. Müvekkile ait alacağı tahsil edebilmek amacıyla ----- başvurulmuş olup ------- nolu arabuluculuk dosyasında davalı borçlu ile müvekkil arasında anlaşma sağlanmamış, davalı borçlu borcunu ödemeyi kabul etmemiştir.

Bu nedenle taraflar arasında anlaşamama tutanağı tutulmuştur. Anlaşmama tutanağını ekte sunuyoruz. Müvekkilim hala alacağını alamamıştır. Biz çek aslına dayanmaktayız. Çek bedeli ödenmemiştir. İşbu sebepten ötürü ---- Esas sayılı takip dosyasının ödenmemiş borç için itirazın iptali ve icra takibinin devamı için eldeki davayı açmak zaruretinde kaldık.

:Yukarıda açıklanan ve Mahkemenizce resen dikkate alınacak tüm nedenlerle Davamızın KABULÜNE ,------Esas, sayılı dosyaları için borca yapılan İtirazların iptaline ve takibin devamına, Kötüniyetli itiraz sebebiyle asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, Her türlü yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ilamsız icra takibine yapılan vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.Davacı tarafından davalı hakkında başlatılan takibin sebebi incelendiğinde ----- seri numaralı ve--- bedelli çek olduğu, çekin müdürlüğe ibraz edilmediği,

icra dairesinde bulunan çek örneği incelendiğinde ibraz süresi içerisinde bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.Ticari davalar, mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır.Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır.

Mutlak ticari davalar, TTK'nun 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz.

TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nun 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir.

Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." belirtmiştir.------Tarafların tacir olup olmadığına ilişkin araştırma yapılmış, davalı bilanço esasına göre defter tuttuğu ve gerçek kişi tacir olduğu, davalının ise gelen yazı cevaplarından tacir olmadığı anlaşılmıştır.

Dava konusu uyuşmazlığa konu borç iddiasının süresinde ibraz edilmemiş çekten kaynaklandığı, süresinde ibraz edilmeyen çekin kambiyo vasfını kaybedeceği, yazılı delil başlangıcı niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.Görev dava şartlarından olup davanın her aşamasında resen dikkate alınması gerekir.

Yukarıda da belirtildiği üzere yeni Türk Ticaret kanunu kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Buna göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir.

Somut olayda davacı yan tacir olmadığından ve ortada bir ticari işletmesi de olmadığı ve dava konusu uyuşmazlığın da takip dayanağının adi senet hükmünde olduğundan uyuşmazlığa bakma görevi Asliye Hukuk mahkemelerine ait olduğu görülmekle, mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİ NEDENİYLE USULDEN REDDİNE, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

2-HMK 20. Maddesi uyarınca kararın kesinleşme tarihinden, İstinaf yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren taraflardan birinin 2 hafta içerisinde mahkememize başvurması halinde dosyanın görevli ------- Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, aksi taktirde mahkememizce Resen davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARINA,

3-HMK 331/2. Maddesi uyarınca yargılama giderleri hakkında görevli mahkemece KARAR VERİLMESİNE,

4-Görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren iki (2) hafta içerisinde dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi için taraflardan biri tarafından başvuruda bulunulmadığı takdirde, mahkememizce dosyanın re'sen ele alınarak, 6100 Sayılı HMK'nın 20/1. maddesi gereğince davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verilmesine, harç, yargılama gideri, vekalet ücreti, gider avansı vd hususların talep halinde, 6100 Sayılı HMK'nın 331/2. ve 331/2. maddesi gereğince mahkememizce hüküm altına ALINMASINA,

Dair;gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/02/2026