İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/806 K.2024/670

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/806 Esas

KARAR NO:2024/670

DAVA

Sigorta (Ziraat Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ:26/10/2020

KARAR TARİHİ:24/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Ziraat Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili davacının ------ yer alan ------ tarafından ağları, -------- birlikte sigorta edildiğini, -------- tarihlerinde aynı hava sistemine bağlı olarak ortaya çıkan, fırtına ve kasırga sonucu ağlar zarar gördüğünü ve daha önemlisi levrek ve granyöz cinsi balıkların açık denize sürüklenerek zayii olduğunu, davacının durumu derhal Davalı --------- bildirmiş olup, Davalının hatalı olarak denize sürüklenen balıklar hakkında yanlış bilgi vermiş olduğunu, davacıya sigorta bedelini eksik ödediğini, davacının ağlarda daha fazla balık olduğu kanaatiyle fazladan yem atarak maddi zarara da uğradığını,

davacının aynı sigorta poliçelerine birden fazla istisna uygulayan Davacı Şirketin ayrıca davacının bir kez daha zarara uğramasına yol açtığını, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını huzurdaki uyuşmazlığa konu davada, rizikonun gerçekleştiği ve davacının ihbar yükümülülüğü başta olmak üzere, sigorta poliçesinin ve kanunun mükellef kıldığı tüm edimleri eksiksiz yerine getirdiği davalı şirketi tarafından da zımnen kabul edildiğini, aksi takdirde davalı şirket tarafından sigorta bedelinin eksik de olsa davacıya ödenmeyeceğini, İşbu hususa dair-----tarafından düzenlenmiş ------ tarihli uzman bilirkişi raporu alındığını,

arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanmadığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik.

1000-TL eksik sigorta bedelinin tazminatının (belirsiz alacak) fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1.000,00-TL yem bedelinin (belirsiz alacak) tazminatının, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1000-TL aynı sigorta poliçelerine mükerrer istisna uygulanmasından ötürü zararın tazminatına dair belirsiz alacaklarına Türk Ticaret Kanunu 1427/4 uyarınca; ihtara gerek kalmaksızın temerrüte düşmüş olan Davalı Şirketin,Türk Ticaret Kanunu 1427/2 gereği borcun muaccel olduğu tarihten başlayıp ödeme tarihine kadar geçecek süre içinde, ticari işlere uygulanacak temerrüt faizi ile birlikte davacıya ödenmesine;

yargılama masrafları ve kanuni vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Aktif husumet itirazları bulunduğunu, Huzurdaki davaya konu poliçede dain-i mürtehin kaydı bulunduğunu, davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığından öncelikle dain-i mürtehin kurumun muvafakatinin alınması,

aksi takdirde, mevzuat ve yerleşik Yargıtay içtiahdı uyarınca davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, davacının belirsiz alacak davası açmada hukuki yararı olmadığını, davacı tarafın , eksik ödeme yapıldığını iddia ederek tek taraflı uzman raporu aldırdığını, iddiasını işbu rapordaki net rakamlara dayandırdığını ancak belirsiz alacak davası açtığını, hukuki yararının bulunmadığını, hasar tespit çalışmalarının mevzuata ve mevcut duruma uygun olarak tamamlandığını, poliçe teminatı kapsamındaki hasar tazminatlarının ödendiğini, haksız, dayanaktan yoksun ve sebepsiz zenginleşmeye yönelik davanın reddini talep ettiklerini,

davacı tarafın ------- poliçesi ile sigortalı balıklar için -----tarihinde fırtına hasarı ihbarında bulunulduğunu, hasar ihbarı üzerine davalı kurum tarafından -------- tarihinde su ürünleri mühendisi dalgıç eksperler tarafından hasar tespit incelemesi yapıldığını, fırtına hasarı etkisiyle yaşanan balık sayısındaki azalma tespit edildiğini, balık sayıları tutanak altına alındığını, yapılan dalışların, video ve fotoğraflarla kayıt altına alındığını, hasar tespit incelemesi sonucuna istinaden, poliçe, Genel Şartlar ve Tarife Talimatlar hükümlerine uygun olarak aşağıdaki şekilde hesaplanan 544.652,89-TL hasar tazminatının davacıya ödendiğini,

daha sonra 24.01.2019 tarihinde yeni bir fırtına olayı gerçekleştiğini ve 26.01.2020 tarihinde davacı tarafından ikinci kez hasar ihbarında bulunulduğunu, Hasar ihbarı üzerine -----numaralı hasar dosyası açıldığını, 02.02.2019 tarihinde su ürünleri mühendisi dalgıç eksperler tarafından hasar tespit incelemesi yapıldığını, Hasar tespit incelemesi sonucuna istinaden, poliçe ve Tarife Talimatlar hükümlerine uygun olarak aşağıdaki şekilde hesaplanan 869.892,39-TL hasar tazminatı(balık ve kafes zararı için toplam) ödendiğini, hasar tespitinde ve hasar tazminatı hesabında hiçbir hata bulunmadığını,

davacının fazla yem atması nedeniyle uğradığını iddia ettiği zararın teminat dışı olduğunun izahtan vareste olduğunu, davalının iddia edilen yem zararıyla ilgili hiçbir sorumluluğu bulunmadığını savunarak haksız davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ederiz, dedi.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; Sigorta tazminatı istemine ilişkindir. Arabuluculuk son tutanak aslı dosya içerisindedir.Poliçe ve hasar dosyası celp edilmiştir.

Mahkememiz ön inceleme duruşması 7 nolu ara kararı gereği Su ürünleri fakültesinde görevli yetiştiricilik alanında uzman su ürünleri mühendisi bir (1) bilirkişi, bir (1) sigorta eksperi, bir (1) meteoroloji uzmanı ve bir (1) sigorta uzmanı akademisyen bilirkişi Mahkemenizce refakate alınarak yetiştirme çiftliğinde keşfin icrası ile dosya kapsamı dikkate alınarak.

Olay tarihinde telef olan balık miktarı, ağlardan çıkartılan balık sayısı ile sigorta şirketinin tazmin ettiği balık bedelinin eşit olup olmadığı, Aynı zamanda atılan yem miktarının sigorta şirketinin bildirimine göre fazla olup olmadığının, Sigorta poliçesinde mükerrer istisna uygulanmasının meteorolojik duruma göre uygun olup olmadığının tespiti ile bu hususta rapor tanzim edilmek üzere-------Mahkemesine talimat yazılmış, -----------sayılı dosyası aracılığı ile alınan raporda özetle;''...

Hasardan sonra fırtınadan dolayı meydana gelen balık hasarları tam olarak hesaplanamadığı için olay tarihinde ağlardan çıkartılan balık sayısı ve telef olan balık miktarlarının sigorta şirketinin tazmin ettiği miktara eşit olup olmadığı ayrıca telef olan balık miktarı tam olarak bilinmediğinden atılan yem miktarının da fazla olup olmadığı tespit edilemediği...'' belirtilmiştir.Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.Mahkememizin 20/05/2022 tarihli ara kararı ile dosyanın 1 sigorta alanında uzman,

1 nitelikli hesaplamalar alanında uzman ve 1 su ürünleri alanında uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdii ile uyuşmazlık konularında rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiş, tanzim edilen 01/12/2022 tarihli raporda özetle;''...

Davacının ağlarının, devrek ve grangöz balık türlerinin, balık çiftliğinin davalı tarafından sigorta edildiği Aralık 2018 ve Ocak 2019 tarihlerinde fırtına sonucunda ağların, levrek ve grangöz cinsi balıkların zayii olduğu, davalının sigorta bedelini eksik ödediği iddiasına yönelik olarak: Sigortacılık yönünden değerlendirme yapıldığında: Davalı sigorta şirketinin sigorta poliçesinden kaynaklı bedeli eksiksiz şekilde davacıya ödediği,

Davacının ağlarda daha fazla balık olduğu kanaatiyle fazladan yem atarak maddi zarara da uğradığı iddiasına yönelik olarak değerlendirme yapıldığında: Dava konusu olayda olduğu gibi doğal kayıtları, hasat/satış kayıtları, hasar tespiti sırasında belirlenen toplam ölü balık adetleri ve mevcut kalan canlı balık adeti dışında kalan eksik balık miktarının, fırtına nedeniyle kaçan balık miktarı olarak değerlendirilebileceği;

ancak dosyada hasat kayıtları, yetiştiricilik başlangıcından itibaren doğal ölüm kayıtları, ilaç ve tedavi uygulamaları, kullanılan yem verilerine ait kayıtlar görülmediğinden bu hususa ilişkin bir değerlendirme yapmanın mümkün olmadığı, bu yöndeki benzer kanaatin 22.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği, Davalının poliçede dain-i mürtehin kaydının olduğu,

öncelikle dain-i mürtekin kurumunun muvafakatinin alınması gerektiği, bu sebeple de davanın husumet yönünden reddinin gerektiği yönündeki savunmasıdeğerlendirildiğinde: Sigortacılık değerlendirme yapıldığında sigorta şirketi tarafından ödeme yapıldığı beyan edildiğinden Daine Mürtehin Kurumundan muvafakat alınmış olduğunun anlaşıldığı.

Davalının, davacının fazla yem verdiğinden bahisle istediği maddi zarara ilişkin tazminatın teminat dışı olduğu yönündeki savunması değerlendirildiğinde: Sigortacılık yönünden değerlendirme yapıldığında, dava konusu olayda olduğu gibi doğal ölüm kayıtları, hasat satış kayıtları, hasar tespiti sırasında belirlenen toplam ölü balık adetleri ve mevcut kalan canlı balık adeti dışında kalan eksik balık miktarının, firtina nedeniyle “kaçan balık miktarı olarak değerlendirilebileceği;

ancak dosyada hasat kayıtları, yetiştiricilik başlangıcından itibaren doğal ölüm kayıtları, ilaç ve tedavi uygulamaları, kullanılan yem verilerine ait kayıtlar görülmediğinden bu hususa ilişkin bir değerlendirme yapmanın mümkün olmadığı, bu yöndeki benzer kanaatin 22.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği, Davacının ağlarda daha fazla balık olduğu kanaatiyle fazladan yem atarak maddi zarara da uğradığı, bu zararın dolaylı zarar olmadığı,

zarar talebinin haksız fiile dayanmadığı şeklindeki beyanına yönelik olarak borçlar mevzuatına dayalı değerlendirme yapıldığında davacının 18.12.2020 tarihli dilekçesinin son sayfasında "sözleşmeye aykırılıktan ötürü doğduğu aşikar, haksız file dayanmayan maddi zararın tazmini talebi” şeklindeki beyanının görüldüğü, “Sebeplerin yarışması" kenar başlıklı TBK m. 60 hükmünün "Bir kişinin sorumluluğu, birden çok sebebe dayandırılahiliyorsa hâkim, zarar gören aksini istemiş olmadıkça veya kanunda aksi öngörülmedikçe, zarar görene en iyi giderim imkânı sağlayan sorumluluk sebebine göre karar verir." şeklinde düzenlendiği,

bu hüküm uyarınca davacının maddi zarar talebini açık bir şekilde haksız fiile değil, sözleşmeye dayandırdığı, sonlandırılmamış sözleşmeden doğan maddi Zararın tazmin edilebilmesi için TBK m. 112 (“Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür.") hükmünce "borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemiş" olması gerekeceği, bu durumda eğer Sayın Mahkemece davalı tarafından sözleşmenin ihlal edildiği, davacının anıları yönde maddi zarara uğradığı,

davacının anılan yöndeki maddi zararının davalının sözleşmeyi ihlal etmesi sebebiyle doğduğu kabul edilir ise bu halde maddi zararın tespit edilmesi gerekeceği, ancak davacının böyle bir zarara uğrayıp uğramadığının, su ürünleri uzmanı tarafından ve de 22.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda tespit edilemediği, ayrıca eğer davacının bu yönde bir maddi zararı var ise buna davalının sebebiyet verip vermediği hususunda teknik bilirkişi tarafından da değerlendirme yapılamadığı, sigorta yönünden alacak hususunda sigorta bilirkişisince aşağıda değerlendirme yapıldığı, Hal böyle olmakla A.

Şimdilik 1.000TL.dlik eksik sigorta bedelinin ödenmesi yönündeki talebi değerlendirildiğinde: Sigorta yönünden değerlendirme yapıldığında davalının sigorta poliçesinden kaynaklı bedeli eksiksiz şekilde davacıya ödediği, Şimdilik1.000-TL.lik yem bedeline yönelik maddi zararın tazmini yönündeki talebi değerlendirildiğinde: Su ürünleri yönünden değerlendirme yapıldığında yukarıda açıklandığı üzere böyle bir zararın hesaplanmasının mümkün olmadığı, C.

Şimdilik 1.000TL'lik aynı sigorta poliçelerine mükerrer istisna uygulanmasından ötürü zararın tazminatına dair belirsiz alacağın ödenmesi yönündeki talebi değerlendirildiğinde: Sigorta yönünden değerlendirme yapıldığında: dava konusu olayda olduğu gibi doğal ölüm kayıtları, hasat/satış kayıtları, hasar tespiti sırasında belirlenen toplam ölü balık adetleri ve mevcut kalan canlı balık adeti dışında kalan eksik balık miktarının, fırtına nedeniyle kaçan balık miktarı olarak değerlendirilebileceği;

ancak dosyada hasat kayıtları, yetiştiricilik başlangıcından itibaren doğal ölüm kayıtları, ilaç ve tedavi uygulamaları, kullanılan yem verilerine ait kayıtlar görülmediğinden bu hususa ilişkin bir değerlendirme yapmanın mümkün olmadığı anlaşıldığından, 22.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiğii üzere 2018 ve 2019 tarihlerinde meydana gelen iki ayrı hava olayından ötürü oluşan hasarlar bakımından ayrı hasarlar olarak değerlendirme neticesinde ayrı muafiyet uygulandığı, 2018 tarihindeki hasar için 931.347,12TL, 2019 tarihindeki hasar için 405.411,06TL., kafes sigorta bedeli için 10.500TL. mualiyet uygulandığı,

davacıya ödenen tutarın 1.414.545,28TL hesaplanmasının poliçenin kapsamına uygun olduğu,...'' belirtilmiştir.Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.Mahkememizin 14/02/2023 tarihli celse ara kararı gereği rapora karşı itirazların değerlendirilmesi bakımından rapor tanzim edilmek üzere daha önce rapor sunan bilirkişi heyetine SMMM bilirkişi eklenerek rapor tanzim edilmesine karar verilmiş, tanzim edilen 22/08/2023 tarihli raporda özetle;''...Davacının ağlarının, levrek ve grangöz balık türlerinin,

balık çiftliğinin davalı tarafından sigorta edildiği Aralık 2018 ve Ocak 2019 tarihlerinde fırtına sonucunda ağların, levrek ve grangöz cinsi balıkların zayii olduğu, davalının sigorta bedelini eksik ödediği iddiasına yönelik olarak Sigortacılık yönünden değerlendirme yapıldığında: Davalı sigorta şirketinin sigorta poliçesinden kaynaklı bedeli eksiksiz şekilde davacıya ödediği,

Davacının ağlarda daha fazla balık olduğu kanaatiyle fazladan yem atarak maddi zarara uğradığı iddiasına yönelik olarak su ürünleri yönünden değerlendirme yapıldığında: Dava konusu olayda olduğu gibi doğal ölüm kayıtları, hasat/satış kayıtları, hasar tespiti sırasında belirlenen toplam ölü balık adetleri ve mevcut kalan canlı balık adeti dışında kalan eksik balık miktarının, fırtına nedeniyle kaçan balık miktarı olarak değerlendirilebileceği;

ancak dosyada hasat kayıtları, yetiştiricilik başlangıcından itibaren doğal ölüm kayıtları, ilaç ve tedavi uygulamaları, kullanılan yem verilerine ait kayıtlar görülmediğinden bu hususa ilişkin bir değerlendirme yapmanın mümkün olmadığı, bu yöndeki benzer kanaatin 22.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği, Davalının poliçede dain-i mürtehin kaydının olduğu, öncelikle dain-i mürtehin kurumunun muvafakatinin alınması gerektiği, Sigortacılık yönünden değerlendirme yapıldığında sigorta şirketi tarafından ödeme yapıldığı beyan edildiğinden Daine Mürtehin Kurumu'ndan muvafakat alınmış olduğunun anlaşıldığı;

sigorta yönünden alacak hususunda sigorta bilirkişisince aşağıda değerlendirme yapıldığı,Hal böyle olmakla A. Şimdilik 1.000TL.lik eksik sigorta bedelinin ödenmesi yönündeki talebi değerlendirildiğinde: Sigorta yönünden değerlendirme yapıldığında davalının sigorta poliçesinden kaynaklı bedeli eksiksiz şekilde davacıya ödediği,B.

Şimdilik 1.000TL.lik yem bedeline yönelik maddi zararın tazmini yönündeki talebi değerlendirildiğinde: Su ürünleri yönünden değerlendirme yapıldığında yukarıda açıklandığı üzere böyle bir zararın hesaplanmasının mümkün olmadığı, C.

Şimdilik 1.000TL.lik aynı sigorta poliçelerine mükerrer istisna uygulanmasından ötürü zararın tazminatına dair belirsiz alacağın ödenmesi yönündeki talebi değerlendirildiğinde: Sigorta yönünden değerlendirme yapıldığında: Dava konusu olayda olduğu gibi doğal ölüm kayıtları, hasat/satış kayıtları, hasar tespiti sırasında belirlenen toplam ölü balık adetleri ve mevcut kalan canlı balık adeti dışında kalan eksik balık miktarının, fırtına nedeniyle kaçan balık miktarı olarak değerlendirilebileceği;

ancak dosyada hasat kayıtları, yetiştiricilik başlangıcından itibaren doğal ölüm kayıtları, ilaç ve tedavi uygulamaları, kullanılan yem verilerine ait kayıtlar görülmediğinden bu hususa ilişkin bir değerlendirme yapmanın mümkün olmadığı anlaşıldığından, 22.11.2021 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiğii üzere 2018 ve 2019 tarihlerinde meydana gelen iki ayrı hava olayından ötürü oluşan hasarlar bakımından ayrı hasarlar olarak değerlendirme neticesinde ayrı muafiyet uygulandığı, 2018 tarihindeki hasar için 931.347,12TL, 2019 tarihindeki hasar için 405.411,06TL., kafes sigorta bedeli için 10.500TL. muafiyet uygulandığı,

davacıya ödenen tutarın, 1.414.545,28TL. hesaplanmasının poliçenin kapsamına uygun olduğu, ---------- yönünden değerlendirme yapıldığında davacı vekilinin itirazında, kök raporumuzda belirtilen hususlara alıntı yaparak, yeterli veri bulunmadığı görüşümüzden hareketle, hesaplamanın doğru olmadığına dair bir kanı oluştuğunu iddia ettiği; oysa sigorta işlemlerinin tarafların onaylarıyla başlatıldığı, hasar sonrası yapılan tespitlerin birlikte imza altına alındığı, buna göre hasar ödemesi yapıldığı dosya verilerinin incelemesinden anlaşıldığı;

buradaki eksik veriden kastın, tüm çiftlik safahatını içeren, zooteknik uygulamalar, kafeslerin boylanması, bölünmesi, hastalık ve tedavi uygulamaları ve bu dönemlere özel ölü balık miktarları, yavru ve ergin döneme ait alınan (giriş) yem miktarları, günlük/aylık/toplam yem tüketimleri, günlük ölü balık, kafes kontrollerine ait veriler, mesai yapan personel adet ve yetkinlikleri, bu ölçekteki çiftlikte olması gereken, tekne, vinç, platform, yem deposu vb bulunurluğu hakkında veriler olmadan genel yorum yapmanın teknik olarak mümkün olmadığı;

ilgili veriler en sağlıklı şekilde tutulmuş olsalar bile sonradan yapılan değerlendirmelerin en yakın tahminin yapılmasına olanak vereceği; hiçbir veri olmadığında mecburiyet var ise, tüm üretim safahatını içeren uygulamaların kayıtlarının incelenmesi sonucunda tahmini bir karar verme zorunluluğu oluştuğu; kök raporda sadece yavru balık satınalma ve hasat ile satışı yapılan balık miktar ve değerine dair verilerin mevcut olduğu;

tek başına bu veriler ile geçmişte oluşmuş, hasar tespiti yapılmış, tarafların mutabakatıyla imzalanmakla kalmayıp, tazmini yapılarak ödenmiş, bu kere geriye dönülerek mevcut verilerden yola çıkarak hasar tespitinde elde edilenden daha sağlıklı bir veriye ulaşma imkanının teknik olarak olası görülmediği; her ne şekilde eksik ise girişi olan balıkların gaiplik durumunun farklı sebeplere dayalı olabileceği; teknik açıdan net bir sebep söyleme olanağının olmadığı; en sağlıklı verinin yetersiz de olsa eksper raporları olduğu; -------------- değerlendirmesi 2020 yılı balık envanteri (adet) Alışlar.

2017 yılı balık alışı 1.078.000 adet, 2018 yılı balık alışı 700.000 adet, 2019 yılı balık alışı 860.000 adet, Toplam alışın 2.638.000 adet, Satışlar. 2018 Yılı satışlar 47.819 adet, 2019 Yılı satışlar 100.191 adet, 2020 Yılı Satışlar 69.679 adet, Toplam satışın 217.689 adet ve Olması gereken balık adedinin 2.420.311 adet olarak' belirtilmiştir.Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.Tüm dosya kapsamından.

Davacı tarafından sigortalı balık çiftliğinde Aralık 2018 ve Ocak 2019 tarihlerinde aynı hava sistemine bağlı olarak fırtına ve kasırga meydana geldiği, fırtına ve kasırga sonucu ağların zarar gördüğünü ve levrek, granyöz cinsi balıkların açık denize sürüklenerek zayii olduğu, zayii olan balık miktarının hatalı değerlendirilmesi,

birden fazla istisna uygulanması nedeniyle davalı tarafından eksik sigorta tazminatı ödendiğini, davacının ağlarda daha fazla balık olduğu kanaatiyle fazladan yem atarak da maddi zarara da uğradığı ileri sürülerek eksik sigorta bedeli, yem bedeli ile mükerrer istisna uygulanmasından doğan zararın davalıdan tahsili istemiyle huzurdaki dava açılmıştır.Dosyada mübrez poliçe ve zeyilnamelerden; --------tarafından tanzim edilmiş olan ----- tarihleri arasında geçerli ---------poliçesinde sigortalının davacı olduğu, riziko adresi ile balık ve kafeslerinin uyuşmazlığa konu hasar tarihlerinde geçerli poliçe ile sigortalı olduğu,

hasar tarihlerinden sonrasına ilişkin olarak ------ tarihinde 1 nolu Zeyilname düzenlenerek poliçede yazılı ortalama toplam sigorta bedelinin 9.401.681,00 TL ve 12/09/2019 tarihinde düzenlenen 3 nolu zeyilnamede ise 9.401.681,00 TL olarak tespit edildiği, muafiyet başlıklı özel şart düzenlemesinde.

"Tarife 1: (Toplam Sigorta Bedeli Üzerinden Muafiyetli Poliçe) Her bir hasar olayı hâlinde uygulanacak muafiyet oranı, hasardan önceki son bildirilen aylık stok bilgi formundaki (Aylık Stok Bilgi Formunun sigortalı tarafından gönderilmediği durumlarda Yıllık Yetiştiricilik Planında belirtilen, hasardan önceki ayın stok bilgisi) toplam sigorta bedelinin %10'udur. -------- her bir hasar olayı halinde uygulanacak muafiyet oranı hasardan önceki son bildirilen aylık stok bilgi formundaki (Aylık Stok Bilgi Formunun sigortalı tarafından gönderilmediği durumlarda Yıllık Yetiştiricilik Planında belirtilen,

hasardan önceki ayın stok bilgisi) toplam sigorta bedelinin %20'sidir. Muafiyet oranını geçmeyen hasarlar ödenmez.Kafes ve ağlarda hasar olması durumunda Tazminat, Kafes ve Ağlara ait toplam sigorta bedelinden Muafivet oranı düsüldükten sonra hesaplanır." şeklinde düzenlendiği görülmüştür.Davaya konu hasarlar nedeniyle, davalı tarafından banka kanalı ile 18/03/2019 tarihinde 544.652,89 TL ve 869.892,39 TL ödeme yapıldığı görülmüştür.

24/12/2018 tarihli ------------- Sigorta Hasar Tespit Raporunda. Ağlarda yırtık ve balık kaçmasının tespit edildiği ve 02/02/2019 tarihli Hasar Tespit Raporu ile 13 adet ve her bir kafes yönünden ayrı ayrı hasar tespiti yapıldığı anlaşılmıştır.Mahkememizce gerek keşfen yapılan bilirkişi incelemesi gerekse daha sonradan alınan heyet bilirkişi raporları ile.

Davaya konu çiftlikte de Aralık 2018 ve Ocak 2019 tarihlerinde görülen fırtına ve kasırga sonucu kafeslerde kırılma ve ağlarda meydana gelen muhtelif kopma veya yırtılmalar sonucu balıkların sıkışma sonucu ölmesi veya oluşan yırtılmalar ile açılan hasarlı bölgelerden kaçmaları ile davaya konu olan hasarın oluştuğu, Meteorolojik yönden ---------- tarihlerinde ortaya çıkan hava olaylarının farklı hava olayları neticesinde meydana geldiği, dolayısı ile ayrı ayrı farklı iki tarihte oluşan iki farklı hasar söz konusu olduğu,

Sigorta edilecek ürüne ait yıllık ürün miktarı, süreç içindeki aylık büyüme miktarları, iş akışına uygun, günlük ve aylık yem tüketim miktarları, havuzların ayrı ayrı tutulan su sıcaklıkları, oksijen, hava ve deniz durumu ile kafeslere ait günlük ve aylık doğal ölümden kaynaklanan ölü balık kayıtları, aşılama, boylama, kafes transferi veya bölünmesi, hasat vb. zooteknik uygulamalara ait tüm bilgilerin sigortalı tarafından kayıt altına alınması ve her ay sigorta şirketine bu bilgiler ve son stok miktarlarının düzenli olarak bildirilmesi gerektiği, kullanılan yem miktarının söz konusu sigorta ile birinci derecede ilişkili olmadığı,

Hasara neden olan fırtına öncesinde yapılmış en son stok miktarının hasar hesaplamasına esas oluşturacak stok miktarı olduğu, bu bilgilerin doğru olarak verilmesinin üretici/sigortalıya ait olduğu, somut olayda sağlıklı stok takibi konusunda eksik veya yetersiz uygulamalar bulunduğu, hasar sonrası kalan canlı stoğun sadece dalış veya kafes içi video çekimleri ile sağlıklı olarak tespit edilemeyeceği, dosyadaki dalıcı eksper raporlarının tamamen tahmine dayalı stok belirlemesi olduğu,

bakiye stok sağlıklı belirlenemediğinde kaçan yani kayıtlarda bulunmayan balık miktarının da belirsiz olacağı ve fırtına süresinde ne kadar balık kaçtığı ve olay anında sıkışma, stres nedeniyle olan ölümlerin sağlıklı şekilde belirlenemeyeceği, hasat edilen balık miktarları esas alınarak kayıp balık miktarı tespit edilip tazmin yoluna gidilebileceği, İlk fırtınanın 16-19 Aralık 2018 tarihleri arasında üç gün süreyle esmeye devam ettiği, fırtına sonunda hasar oluştuğu ve eksper tespitinin 19/12/2018 günü yapıldığı, ikinci hasara neden olan fırtınanın --------- tarihleri arasında iki gün süreyle estiği ve hasara neden olduğu,

26/01/2019 günü ekspertiz çalışmaları için balık çiftliğine geldiklerinin görüldüğü, dava konusu olayda olduğu gibi doğal ölüm kayıtları, hasat/satış kayıtları, hasar tespiti sırasında belirlenen toplam ölü balık adetleri ve mevcut kalan canlı balık adeti dışında kalan eksik balık miktarı fırtına nedeniyle kaçan balık miktarı olarak değerlendirilmesi gerektiği, dosyada hasat kayıtları, yetiştiricilik başlangıcından itibaren doğal ölüm kayıtları, ilaç ve tedavi uygulamaları, kullanılan yem verilerine ait kayıtlar görülmediği,

poliçede muafiyetin 2018 yılı için hasardan önceki son bildirilen aylık stok bilgi formundaki toplam sigorta bedelinin %10'u ve 2019 yılı için ise %5' olarak belirlendiği, Ekspertiz Raporu incelendiğinde Aralık 2018 tarihindeki hasara konu sigorta bedelinin 9.313.471,15 TL %10 oranındaki muafiyet tutarının 931.347,12 TL, hasar tutarının 1.476.000,00 TL olduğu buna mukabil hesaplanan tazminat tutarının (1.476.000,00 TL- 931.347,12 TL =544.652,89 TL) olarak hesaplandığı,

Ocak 2019 tarihindeki hasara konu sigorta bedelinin 8.108.221,15 TL, %5 oranındaki muafiyet tutarının 405.411,06 TL hasar tutarının 1.269.493,45 TL olduğu buna mukabil hesaplanan tazminat tutarının da (1.269.493,45 - 405.411,06 = 864.082,39 TL) olarak hesaplandığı, ayrıca Ocak 2019 tarihinde zarar gören kafesin sigorta bedelinin 210.000,00 TL, %5 oranındaki muafiyet tutarının 10.500,00 TL hasar tutarının 16.310,00 TL olduğu, buna mukabil hesaplanan tazminat tutarının da (16.310,00 -10.500,00 = 5.810,00 TL) olarak hesaplandığı,

davaya konu hasarlar nedeniyle davalı tarafından banka kanalı ile 18/03/2019 tarihinde 544.652,89 TL ve 869.892,39 TL ödeme yapıldığı, hasar halinde tazminata esas birim sigorta bedelinin, hasar gören balığın piyasa rayiç değerini aşmaması kaydıyla yıllık yetiştiricilik planı veya aylık stok bilgi formunda belirtilen değerlere göre hesaplanacağı ve kusur oranı düşülmesi sonrasında ödeneceği, yapılan ödeme nedeniyle eksik sigorta alacağının bulunmadığı, sunulu ---------------üyesi tarafından hazırlanan raporun olay üzerinden ;

birinci fırtına hasarından 24, ikinci fırtına hasarından 23 ay geçtikten sonra çiftlik ziyareti ve mevcut saha kayıtlarının incelenmesi, personelle görüşmelerden elde edilen verilerin sunulduğu "iki yıl sonraki durum tespiti" raporundan ibaret olduğu, sadece yavru balık satınalma ve hasat ile satışı yapılan balık miktar ve değerine dair veriler ile değerlendirme yapılmasının teknik olarak olası görülmediği, balıkların gaiplik durumunun farklı sebeplere dayalı olabileceği, en sağlıklı verinin yetersiz de olsa eksper raporları olduğunun belirtildiği,

hasar tespit raporlarıyla -----------bilirkişi tarafından yapılan defter incelemesindeki farkın davaya konu olayın iki kuvvetli fırtına sebebiyle oluştuğu, ilk hasarlı fırtına tarihinin Aralık 2018 , ikincisinin ise 0cak 2019 da meydana geldiğinden 2017 ve 2018 balık stoklarının etkilendiği, 2019 stoklaması ise son fırtınadan 4 Ay sonra Mayıs ayınin ilk haftasında denize indirildiğinden farkın meydana geldiğinin belirtildiği,

bu kapsamda Mahkememizce re'sen alınan bilirkişi rapor ve heyet raporları arasında çelişki bulunmadığı gibi sunulan heyet bilirkişi raporununun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmakla Mahkememizce benimsendiği, davacı tarafından her ne kadar zayi olan balık sayısının eksik tespit edildiği ileri sürülmüş ise de alınan rapor ile hasar öncesi yapılmış en son stok miktarının hasar hesaplamasına esas olabilecek stok miktarı olduğu buna karşın en stok miktarı bulunmadığı ve dosyada hasat kayıtları, yetiştiricilik başlangıcından itibaren doğal ölüm kayıtları, ilaç ve tedavi uygulamaları,

kullanılan yem verilerine ait kayıtlara dair somut deliller bulunmadan tespit yapılamayacağı, somut olayda sağlıklı stok takibi konusunda eksik veya yetersiz uygulamaları bulunduğunun belirtilmesi karşısında ispat külfetinin yerine getirilemediğinin anlaşıldığı, ---------- tarihli cevap yazısından ve Mahkememizce re'sen alınan Meteoroloji Mühendisi bilirkişi tarafından sunulan rapor ile Aralık 2018 ve Ocak 2019 tarihlerinde meydana gelen meteorolojik hadiselerin farklı hava kütlelerinin etkisi altında oluştuğunun ve davaya konu iki hasarın farklı hasarlar olduğunun anlaşıldığı,

bu kapsamda davalı tarafından her bir hasar yönünden ayrı muafiyet uygulayarak zarar miktarının tespit edilmesinin taraflar arasındaki poliçeye aykırı olmadığı, davaya konu hasarlar yönünden davacı tarafa dava tarihinden önce yapılan ödemelerin yeterli olduğu ve davacının bakiye sigorta tazminatı alacağı bulunmadığı, fazladan yem atma nedeniyle uğranıldığı iddia edilen zararın ise teminat kapsamında değerlendirilemeyeceği sonuç ve kanaatine varılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.