İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/459 K.2025/229

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/459

KARAR NO : 2025/229

DAVA

Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)

DAVA TARİHİ : 10/07/2023

KARAR TARİHİ : 28/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil ait ---- plakalı araca 14/02/2023 tarihli kazada,----- nezdinde trafik sigortası yapılmış olan----- plakalı aracın çarpması nedeniyle dava konusu müvekkile ait araçta değer kaybı meydana geldiğini, İşbu kazanın meydana gelmesinde trafik sigortası yapılan araç %100 kusurlu olduğunu, Müvekkile ait -------- plakalı araçta kaza ve onarım sonrasında oluşan değer kaybının karşılanması için davalı ... şirketine başvurulmuş ise de değer kaybı başvurumuz haksız ve mesnetsizce ret edildiğini, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla;

belirsiz alacağımız olan değer kaybının şimdilik 5.000,00 TL’lik kısmının muaccel olduğu tarihten bu yana yasal faizleri ile birlikte ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.Davacı vekili talep artırım dilekçesinde özetle.

Davanın başında talep etmiş olduğumuz belirsiz alacak olan 5.000,00- TL değer kaybı bedelini 70.000,00- TL toplam alacağı muaccel olduğu tarihten bu yana işlemiş yasal faizi ile birlikte ödemeye mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini ıslah ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ----- plaka sayılı araç Müvekkil şirket tarafından----- No'lu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) ile 16/01/2023-16/01/2024 tarihleri arasında olacak şekilde meydana gelebilecek rizikolara karşı teminat altına alındığını, dava konusu kaza hakkında davacı tarafından 15/02/2023 tarihinde ihbar yapılması üzerine Trafik Poliçesinden ----- no'lu hasar dosyası, İhtiyari Mali Sorumluluk Poliçesinden ------ nolu hasar dosyası oluşturulduğunu, Müvekkil şirketin araç başına poliçe limiti 120.000-TL olup, teminat limitini tükettiğini,

Teminatı bildirmemiz davayı kabul anlamına gelmediğini Davacıya İMM teminatından, 26/04/2023 tarihinde 70.000,00-TL değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığını, Müvekkil şirkete sigortalı araç sürücüsüne kusur atfedilemeyeceğini, Değer kaybı tespitleri ZMMS Genel Şartları uyarınca yapılması gerektiğini, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; ---- plakalı otomobil sürücüsü -----, bu nedenlerle Karayolları Trafik Kanununun ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin yukarıda verilen maddelerinde belirtilen kuralları ihlal etmiş olup kazaya karıştığı, -----, kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu ----- plakalı motosiklet sürücüsü ----- kavşakta ilk geçiş önceliği hakkına sahip olduğu ve ayrıca sürücü hızını 30 km/saat'e düşürse bile kazanın kaçınılmaz olduğu dikkate alınarak, sürücü ----- kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, Araç hasar bedeli 224,200 TL Araç değer kaybı 70.000 TL olmak üzere toplamda 294.200 TL'dir.

Davalı hasar bedeli * değer kaybı olarak toplamda 190.000 TL ödediği Bu durumda davacının talep edebileceği bakiye tazminat miktarının 294.200 TL- 190.000 TL 104.200,00 TL olduğu, Davalı ...Ş. kazaya etken ----- plakalı aracın 16.01.2023-16.01.2024 tarihleri arası ------poliçesi ile İMM Sigortacısıdır.

Sigorta teminat limiti sınırsız olduğu Davalı ...Ş. trafik sigortası teminatı harici bakiye zarar bedelinden sorumlu olduğu Temerrüt tarihinin bildirim tarihi 05.05.2023 * 8 iş günü” 16.05.2023 olduğu, hususlarını beyan ve rapor etmiştir.ilirkişi tarafından alınan ek raporda özetle.

Araç değer kaybının 70.000 TL olduğu, Bu durumda davacının talep edebileceği değer kaybı bedelinin 70.000 TL olduğu, Temerrüt tarihinin bildirim tarihi 05.05.2023 * 8 iş günüz 16.05.2023 olduğu hususlarını beyan ve rapor etmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.

Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası;

motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir ------

2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek;

sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür.

Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir (Yargıtay ----.

HD'nin 23.09.2019 t.-----sayılı kararı).Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirildiğinde bilirkişinin değer kaybı hesaplamasının dosya kapsamına usul ve yasaya uygun olduğu, sigortanın sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında zarardan sorumlu olacağı ve dava değerinin kısmi ödeme düşülerek artırıldığı gözetilerek davalı ... şirketinin İMM poliçesi kapsamında meydana gelen zarardan sorumlu olduğu bu nedenle usul ve yasaya uygun ek bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın kabulü yolunda aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.