İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/623 K.2025/778

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/623

KARAR NO : 2025/778

DAVA

Tazminat (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/07/2025

KARAR TARİHİ : 20/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla; davalıdan kiralanan ------. parsellerde bulunan ----- dönüşüm tesisi için davalıya sözleşmesel edimlerini yerine getirmemesi nedeniyle kiralanan alan kullanılamadığından bahisle;

kiralanan alan için davacı müvekkili tarafından yapılan tüm masrafın güncel karşılığı olarak ileride bilirkişi marifetiyle belirlendiğinde tutarı arttırılmak üzere (HMK madde 107 gereği belirsiz alacak olarak) şimdilik 3.000.000,00 TL'nın ve kiralanan alana yapılan yatırımlar nedeniyle mahrum kalınan kar ile birlikte uğranılan tüm zararın tazmini karşılığı ileride bilirkişi marifetiyle belirlendiğinde tutarı arttırılmak üzere (HMK madde 107 gereği belirsiz alacak olarak) şimdilik 100.000,00 TL'nın zarar tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine ve davanın kabulüne,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişitr.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının haksız ve mesnetsiz taleplerinin usul ve esastan tümden reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık; tacir olan taraflar arasındaki 15/08/2023 ve 15/01/2024 tarihli, işletme sözleşmesi başlıklı, kiralama sözleşmesinden kaynaklanan tazminat alacağına ilişkindir.

Taraflar arasında düzenlenen 15/01/2024 tarihli "İşletme Sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin incelenmesinde; davalı şirketin "işletmeye veren", davacının "işletici " olarak yer aldığı, sözleşme konusunun -------- sayılı Çevre Kanunu ile Hafriyat Toprağı, inşaat ve Yıkıntı

Atıklann Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine aykın olrnamak üzere taş kırma ve eleme tesisinin, beton

santrali, parke üretimi, büz ve bordür imalatına işletmeci tarafından işletilmesi işini kapsadığı kararlaştırılmıştır.

TBK 299. maddesi uyarınca kira sözleşmesi, kiraya verenin, bir şeyin kullanılmasını veya kullanma ile birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir. Tarafların da kabulünde olduğu üzere, davaya dayanak, taraflar arasındaki ilişki, kira sözleşmesi kapsamında değerlendirilmelidir.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK’nun 4/1-a maddesine göre “Kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda” Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir.

Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin kurallardan olup, yargılamanın her aşamasında istek üzerine ya da re'sen gözetilmesi gerekir.Davacı ile davalı arasında kira sözleşmesi mevcut olup, bu sözleşme uyarınca; davacı kiracı, davalı ise kiralayan durumundadır. Davacı söz konusu sözleşmeye dayanarak dava açmış olup, davacı ile davalı arasındaki uyuşmazlık, kira ilişkisinden doğduğuna göre; davaya bakma görevi sulh hukuk mahkemesindedir.

Bu haliyle söz konusu uyuşmazlığın görevli sulh hukuk mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerekmektedir.

Görev kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece re'sen dikkate alınır. Görev hususu dava şartı olduğundan, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ----- Esas, ------ Karar sayılı ilamı doğrultusunda doya üzerinden yapılan inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddesine göre mahkememizin görevsizliğine ve davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair tensiben aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.