İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/162 K.2025/531

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/162

KARAR NO : 2025/531

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/03/2024

KARAR TARİHİ : 24/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalı ------nezdinde ------ numaralı Motorlu Kara Taşıtları Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi bulunan ----- plakalı aracın detayı ekli kaza tutanağında belirtildiği 24.09.2023 günü sebep olduğu kaza sonucunda müvekkil adına kayıtlı ----- plakalı aracın hasarlandığını, meydana gelen kazada ----- plakalı aracın %100 oranında kusurlu bulunduğunu, meydana gelen bu kazaya istinaden davalı sigorta şirketinin, müvekkilin aracında meydana gelen hasarın tespiti için eksper görevlendirildiğini, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa,

motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, müvekkilinin uğradığı zararın tazmin edilmesi ve alacağın semeresiz kalmaması için trafik kazasına sebebiyet veren ----- plakalı aracın tescil kaydına, davalılardan ------adına bulunan başkaca taşınır ve taşınmazların kaydı üzerine İİK 257 vd. maddeleri gereğince ihtiyati haciz konulmasına,

araç hasar bedeline mahsuben 100,00 TL, araç değer kaybına mahsuben 100,00 TL, mahrumiyet tazminatına mahsuben 100,00 TL olmak üzere toplamda 300,00 TL talep ettiklerini, 750,00 TL ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak hesaplanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davanın zaman aşımına uğradığını, -----plakalı araç müvekkili şirket nezdinde ------ poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 12/06/2023 - 12/06/2024 tarihleri arasında sigortalı olduğnu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limitinin kaza tarihi itibari ile araç başına 120.000,00 TL olduğunu, davacı taraf usulüne uygun başvuru yapmadığından öncelikle davanın usulden reddini talep ettiklerini, kaza tespit tutanağı ve ceza dosyalarından alınan raporlar hukuk hakimi açısından bağlayıcı olmadığını, müvekkili şirket tarafından dava konusu aracın onarımı için ekteki ekspertiz raporu doğrultusunda,

11.10.2023 tarihinde tamirhaneye 27.075,00 TL maddi hasar bedeli ödendiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ----- cevap dilekçesinde özetle.

Davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, kazanın oluşumunda %100 kusur söz konusu olmayıp kusur oranlarının değişme ihtimali olduğunu, ----- plakalı araç kaza tarihinde davalı ------açılan hasar dosyası ile birlikte araçta meydana gelen hasar giderildiğini, mahkemeniz tarafından yapılacak inceleme sonucu görüleceği üzere davacının aracında kazadan kaynaklı herhangi bir eksiklik ve zarar kalmadığını, davacı aracı ------ model bir araç olup kaza anında 416.562 km yol yapdığını, davacı aracı tamir süreci kısa sürede bitirilerek davalıya teslim edildiğini, aracın tamir süreci olağan süreyi geçmemiş olup davacıya teslimi yapıldığını,

kazaya ilişkin talepler diğer davalı sigorta şirketi sorumluluğunda olduğunu, tüm taleplerin giderildiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ----- cevap dilekçesinde özetle.

Davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, kazanın oluşumunda %100 kusur söz konusu olmayıp kusur oranlarının değişme ihtimali olduğunu, -----plakalı araç kaza tarihinde davalı ----- Nezdinde Sigortalı bulunduğunu ve açılan hasar dosyası ile birlikte araçta meydana gelen hasar giderildiğini, mahkemeniz tarafından yapılacak inceleme sonucu görüleceği üzere davacının aracında kazadan kaynaklı herhangi bir eksiklik ve zarar kalmadığını, davacı aracı ------ model bir araç olup kaza anında 416.562 km yol yapdığını, davacı aracı tamir süreci kısa sürede bitirilerek davalıya teslim edildiğini,

aracın tamir süreci olağan süreyi geçmemiş olup davacıya teslimi yapıldığını, kazaya ilişkin talepler diğer davalı sigorta şirketi sorumluluğunda olduğunu, tüm taleplerin giderildiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Davacı vekili 19.12.2024 tarihli bedel arttırım dilekçesinde özetle.

Bilirkişi raporu ile bedel artırım dilekçemizin davalı tarafa tebliğe çıkarılmasına müteakip bedel artırım taleplerinin kabulü ile ve müddeabihin bedel artırım yolu ile arttırdıkları kısım ile dava dilekçesinde müvekkile ait------ plakalı araçta meydana gelen kazadan dolayı gerçekleşen zararın tazminine konu talep ettikleri araç onarım bedeli mahsuben 100,00-TL alacaklarının bilirkişi raporu doğrultusunda (daha önce 27.075,00 TL ödendiğinden) 26.977,76 -TL artırarak toplamda 27.077,76-TL (sigorta şirketi sorumlu olduğu limit bakımından sorumludur.) araç değer kaybı bedeline mahsuben 100,00-TL alacaklarının bilirkişi raporu doğrultusunda

6.600,00 -TL artırarak toplamda 6.700,00-TL (sigorta şirketi sorumlu olduğu limit bakımından sorumludur.) araç mahrumiyeti bedeline mahsuben 100,000 TL alacaklarının bilirkişi raporu doğrultusunda 4.453,00 TL artırarak 4.463,00TL davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini (araç mahrumiyeti tazminatıdan davalılardan ------ sorumludurlar.), genel toplamda 37.940,76 TL arttırarak, 38.240,76-TLmaddi zararın davalılardan alınarak müvekkiline verilmesine, davalıların temerrüte düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faiziyle davalılardan alınarak müvekkiline ödenmesine,

yargılama giderleri, ekspertiz ücreti 750,00 TL ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Deliller Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır.Davalı sigorta şirketine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. Trafik kusuru konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyeti kök raporu ve ek raporları dosyaya sunulmuştur.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Dava, 24.09.2023 tarihinde meydana gelen kaza sebebiyle, davacıya ait ------ plakalı araç ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan, davalı ------ait olan, diğer davalı ----- sevk ve idaresindeki ------ plakalı aracın çarpışması sonucu kusurun irdelenmesi, ------- plakalı araçta değer kaybı, hasar ve mahrumiyet kaybı alacağı oluşup oluşmadığı, varsa miktarının ne olduğu hususlarında HMK 107 maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak açılmış 300,00 TL tazminat davasıdır.

Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebi ara kararla değerlendirilmiştir.

Mahkememizce dava dilekçesi, cevap dilekçeleri, taraflarca dosyaya sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir.

Dosyada, davalı sigorta vekilinin zaman aşımı itirazı ile davalılar ------yetki itirazı ön inceleme duruşmasında değerlendirilmiş, davanın süresinde ve HMK 6 ve 16 maddeleri uyarınca yetkili mahkemede açıldığı kabul edilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Dosya, trafik kusuru konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyetine tevdi edilmiş.

14.11.2024 tarihli rapora göre dosyadaki bilgi, belge, sigorta poliçesi, hasar dosyası ve ibraz edilen deliller ışığında, ------ plakalı araç sürücüsü davalı ------ 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/c maddesini ihlal etmesi sebebiyle %100 oranında asli kusurlu olduğu, davacıya ait ------ plakalı aracın sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, ------ plakalı araç için kaza sonrası parça değişimi, tamir ve işçiliklere ilişkin düzenlenen ekspertiz raporunun meydana gelen kaza, hasar ve işlemler yönünden uygun olduğu, hasar onarım tutarının 54.152,76 TL olduğu,

yapılan piyasa araştırması sonucu, yerleşik yargı içtihatları ve AYM iptal kararı doğrultusunda araçtaki değer kaybının 6.700,00 TL olabileceği, davaya konu aracın 10 günlük mahrumiyet bedelinin 4.463,00 TL olabileceği rapor edilmiş olup, davalı tarafların itirazlarının değerlendirilerek ek rapor alınması amacıyla dosya aynı bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, itirazlar irdelenerek sunulan ek rapora göre bilirkişilerin kök rapordaki görüş ve kanaatleri ile ek rapordaki görüş ve kanaatlerinin aynı olduğu rapor edilmiştir.Davacı vekili,

bilirkişi raporu doğrultusunda 19.12.2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile araç onarım bedeline yönelik taleplerini 27.077,76 TL'ye, değer kaybına ilişkin alacak taleplerini 6.700,00 TL'ye (her üç davalı aleyhine), davalı sigorta şirketi yönünden 18.000,00 TL'ye (her üç davalı aleyhine), araç mahrumiyet bedeline ilişkin alacak taleplerini 4.463,00 TL'ye (davalılar-------aleyhine) çıkarmıştır.Dava konusu araçta kaza tarihinden önce herhangi bir hasar yok ise; aracın kazasız piyasa rayici belirlenip buna göre hasarlı hali arasındaki fark değer kaybı kabul edilmelidir.

Davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararın belirlenmesi için mahkemece yapılacak iş, aracın kaza tarihindeki hasarsız piyasa değeri ve hasarlı haldeki piyasa değeri arasındaki farkı belirlemek için konusunda uzman bilirkişiden ayrıntılı denetime açık ve gerekçeli rapor alınarak, davalının kusur oranı nispetinde tazminata hükmedilmesi olmalıdır.

Mahkememizce aldırılan bilirkişi kök ve ek raporlarının bu yönleriyle hükme esas alınmaya uygun, gerekçeli ve denetlenebilir bulunması sebebiyle yeniden rapor alınması cihetine gidilmediği anlaşılmakla, artırılan miktarlar mahkememizce makul bulunmuştur.

Yargıtay ---- Hukuk Dairesinin 28/05/2013 tarih ----- esas ------ karar sayılı ilamında:"Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulüne, davalının icra takibine itirazının 65.000,00 TL asıl alacak üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, 6762 sayılı TTK.’nin 1301. maddesinden (6102 sayılı TTK'nin 1472. maddesi) kaynaklanan rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Trafik kazaları, nitelikleri itibariyle haksız fiillerdendir. Haksız fiillerde temerrüt tarihi, haksız fiilin meydana geldiği tarih olup, zarar sorumlusunun ayrıca ihbar ve ihtar edilmesine gerek yoktur. Sigorta ettirenin dava hakkı, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Ödeme tarihi aynı zamanda 3. şahsa rücu edebilme tarihidir. Bu nedenle işleten ve sürücünün faizden sorumluluğunun başlangıcının halefiyet başlangıcı olan ödeme tarihi olarak kabulü gerekir. Bu durumda mahkemece, hükmedilen tazminata ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

2-Davacı tarafça temerrüt faizi olarak avans faiz istenilmiştir. Davalının işleteni olduğu araç minibüs olup ticari araçtır.

O halde, davada temerrüt faizi olarak ticari faiz niteliğindeki avans faizine hükmedilmesi gerekirken yasal faize hükmedilmesi de doğru değil bozma nedeni ise de; bu yanılgıların giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden hükmün 6100 sayılı HMK.nun geçici 3/2 maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK.nun 438/7 maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir." belirtilmiştir.Yukarıda anılan içtihat uyarınca davacı tarafça, ticari işlerde uygulanan faiz talebinde bulunulmuş ise de, kazaya neden olan araç hususi araç olduğundan yasal faize hükmetmek gerekmiş,

davacı tarafça araç onarım bedeli ile değer kaybı her üç davalıdan, araç mahrumiyet bedeli davalılar -------talep edilmiş olup, Mahkememizce de bu talepler uygun bulunmuş, davalı sigorta şirketi yönünden başvurudan 8 iş günü sonrasına tekabül eden 03.01.2024 tarihi itibariyle, davalılar ------ yönünden kaza tarihi itibariyle temerrüdün gerçekleştiği kabul edilmiş, yine yerleşik içtihatlar uyarınca ekspertiz ücretimin TTK 1426 makul giderler kapsamında yargılama gideri olarak istenebileceği kabul edilmiş, davacının teselsül talebi olmadığı da nazara alınarak, netice olarak davacının davasının kabulü ile,

toplam 27.077,76 TL araç onarım bedelinin, davalı sigorta şirketi yönünden 03.01.2024 tarihinden, davalılar ----- yönünden 24.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken tahsili ile davacıya verilmesine, 6.700,00 TL değer kaybı bedelinin, davalı sigorta şirketi yönünden 03.01.2024 tarihinden, davalılar ----- ve ----- yönünden 24.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken tahsili ile davacıya verilmesine,

4.463,00 TL araç mahrumiyet bedelinin, 24.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ------müştereken tahsili ile davacıya verilmesine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.