İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/49 K.2024/679

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/49 Esas

KARAR NO: 2024/679

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 28/05/2015

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili ...'nun ---------- apartman yöneticisi olduğunu, davalı şirket ile asansör yapım ve bakımına ilişkin olarak 23.11.2014 tarihli sözleşme akdedildiğini, sözleşmenin teminatı olarak davalı şirkete senet verilmesi istendiğini, müvekkilinin de apartman borcuna istinaden teminat olarak takip konusu senedi davalıya verdiğini, ancak senede apartman kaşesini basmayı unuttuğunu, davalı şirketin sözleşme konusu işi bitirmediğini, aldığı senedi de, diğer davalı ...'a ciro ettiğini,

...'ın bu senetten ötürü müvekkil aleyhine ----------- İcra Müdürlüğünün ----------- Esas sayılı dosyası üzerinden takibe geçtiğini, ancak müvekkilinin bu senetten ötürü borcunun olmadığını, müvekkilinin takip konusu senedi apartmanın borcuna istinaden verdiğini, apartman kaşesinin senede vurulmamasının, bu borcun müvekkiline ait olduğu sonucunu doğurmayacağını, sözleşme gereğini yerine getirmeyen ve işi tamamlamayan davalı şirketin bu senetten dolayı alacağının bulunmadığını, iyi niyetli hamil olduğu kabul edilse bile 3.kişinin bu alacağını ancak ---------Blok apartmandan tahsil etmesi gerektiğini öne sürerek,

menfi tespit talebinin kabulüne, müvekkili açısından takibin iptalini, ayrıca öncelikli olarak takibin teminatsız olarak tedbiren durdurulmasına, yargılama masrafları ile ücreti vekaletin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kambiyo senetlerinin sebepten mücerret olduğundan 3.kişilerin senetleri bile bile borçlunun zararına olmak üzere kötü niyetli olarak iktisap ettiği kanıtlanmadıkça borçlu ile alacaklı arasındaki şahsi defilerin hamillere karşı ileri sürülmesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin iyi niyetli hamil olduğunu, müvekkilinin takip konusu senedi, diğer davalı olan şirketten, esas alacağına istinaden teslim aldığını beyan ederek davanın reddine, davacının %20 den az olmamak üzere inkar tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ---------- Şti'ne usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen dosyaya cevap sunulmamıştır.

BİRLEŞEN DAVADA

DAVA

Davacı vekili 08.06.2015 tarihli dava dilekçesinde, müvekkilinin yönetici olduğu --------- Blok Yönetimi ile davalı şirket arasında asansör yapım ve bakımına ilişkin 23.11.2014 tarihli sözleşme yapıldığını, müvekkilinin kaşe üzerinde imza attığını, davacının apartman borcuna teminat olarak takip konusu senetleri verdiğini, ancak senede apartman kaşesi vurmayı unuttuğunu, davalı işi bitirmediğini, senetlerinde ödenmemesi gerektiği, davalının ciro etitği 28.01.2015, 28.02.2015 ve 28.03.2015 tarihli 3 adet senede ilişkin olarak 3.kişi ... tarafından ----------İcra Müdürlüğü'nün----------- esas sayılı dosyası üzerinden takip yapıldığını,

bu dosyaya karşı ----------Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ------------ esas sayılı dosyasında menfi tespit davası açıldığı, sözleşmeye göre verilen 28.04.2015,28.05.2015 ve 28.05.2015 vadeli toplamı 11.620,00 TL olan senetler için menfi tespit davası açıldığını, davalının sözleşme gereği edimini yerine getirmediğini ileri sürerek menfi tespit davasının kabulüne, takibin iptaline, takibin %15 teminat mektubu karşılığında durdurulmasına, yargılama masrafları ile ücreti vekaletin davalıya tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İNCELEME ve GEREKÇE: Davacı vekili asıl davada --------- İcra Mdürlüğünün ------------- Esas sayılı dosyasına dayanak 3 adet bono nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, birleşen davada ise 3 adet bono nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Dava ilk olarak Mahkememizin ----------- Esasında görülmekte iken yapılan yargılama sonunda --------- K. Sayılı 08/10/2019 tarihli karar ile "A.Asıl davanın kısmen kabulü ile.

1.Davacının 23/11/2014 tarihli sözleşme uyarınca davalı ----------- Şti. 'ne verilen 27/11/2014 düzenleme tarihli, 28/01/2015 vade tarihli 4.000,00 TL bedelli, 27/11/2014 düzenleme tarihli, 28/05/2015 vade tarihli 4.000,00 TL bedelli, 27/11/2014 düzenleme tarihli, 28/03/2015 vade tarihli, 4.000,00 TL bedelli 3 adet bono nedeniyle 3.260,00 TLborçlu olmadığının tespitine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, 2.Davalı ... yönünden KANITLANAMAYAN DAVANIN REDDİNE, 3.Koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatının reddine,", "B.Birleşen dava yönünden.

1.Davanın kabulü ile; davacının 22/11/2016 tarihli sözleşme uyarınca davalı ---------- Şti.'ne verilen 28/04/2015 tarihli, 4.000,00 TL bedelli, 28/05/2015 tarihli 4.000,00 TL bedelli, 28/06/2015 tarihli 3.620,00 TL bedelli 3 adet bono nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine," karar verilmiş, işbu kararda karşı yapılan istinaf incelemesi sonunda;--------- Sayılı 15/12/2022 tarihli karar ile "Mahkemece 25/09/2018 tarihinde, davalı ... vekilinin hazır olduğu celsede, tarafların ticari defterlerinin incelenmesi konusunda TTK.'nın 83. ve HMK'nın 222. maddesi uyarınca taraflara dava konusu döneme ilişkin tüm ticari defter,

kayıt ve dayanak belgelerini inceleme günü olan 12/11/2018 tarihi ve 10:00 saatinde ibraz etmeleri için kesin süre verilerek, HMK.'nın 220/3. maddesi uyarınca öngörülen süre içinde istenen defter ve belgeler sunulmaz ve delilleriyle birlikte ibraz etmemeye ilişkin kabul edilebilir bir mazeret gösterilmez ya da belgelerin elinde bulunduğu inkar edilir ve teklif edilen yemin kabul veya icra edilmezse duruma göre defter ve belgeleri sunmayan tarafın bu delilleri sunmaktan kaçınmış sayılacağı ve belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanının ve delillerinin kabul edilebileceğinin her iki taraf vekiline ihtar edilmesine rağmen;

davalı ... vekili tarafından defterler ibraz edilmediğine göre davacı iddialarını kabul etmiş sayılacağından hakkındaki davanın reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.Dosya kapsamında alınan 20.06.2018 tarihli bilirkişi raporunda, "dava konusu 3 adet asansör ile ilgili 23.11.2014 tarihli sözleşme kapsamında olup da 14.12.2015 onay tarihli asansör periyodik kontrol raporuna göre tamamlanmadığı/kusurlu olduğu belirtilen ve tamamlanması gerektiği belirtilen parça/malzeme ve işçilik kalemlerinin bulunduğu,

belirtilen parça/malzeme ve işçilik kalemleri toplam tutarının serbest piyasa koşullarında 8.740,00-TL + KDV olabileceği, davacının takip ve dava konusu 12.000,00-TL senet tutarından ötürü 3.260,00-TL borcunun bulunacağı belirtilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen sözleşme götürü bedelli olduğundan yüklenicinin hakettiği iş bedelinin orantı yöntemine göre hesaplanması gerekmektedir.

Bu şekilde eksik iş bedeli hatalı hesaplama yöntemi ile belirlenmiş olup, sözleşmede yapılması kararlaştırılan tüm işlerin 100 birim kabul edilerek, buna göre yüklenici tarafından yapılmış olan imalatların tamamlanma oranı bulunup, elde edilen bu oran, sözleşmede kararlaştırılan toplam iş bedeline oranlamak suretiyle bu sözleşme gereğince yüklenicinin hakettiği iş bedeli tespit edilmelidir.

İşin yapılacağı ----------- Blok Site yönetimi 23.11.2014 tarihli genel kurul kararında "23.11.2014 tarihinde asansör tamiratı ve sözleşme için karar alınmıştır. Asansör tamirat bedeli 34.000,00-TL+KDV hesaplanarak ödenmesine karar verilmiştir.

12.500,00-TL nakit, kalan senetle ödenecektir." şeklinde açıklama yapılmış ve uyuşmazlık konusu olan çeklerin bedelleri ve tarihleriyle uyumlu bir şekilde ödeme koşullarının açıklandığına göre; genel kurulca senet düzenlenmesine karar verildiğinden bu husus kambiyo yetkisinin verildiğini gösterir.

Bu şekilde, dava konusu senetlerin sözleşme gereği verildiğine ve davalının defterleri ibraz etmemesi nedeniyle davacı iddialarını kabul etmiş sayılacağından davacının borçtan şahsen sorumlu olmadığını kabul etmek gerekir.

Bu durumda, mahkemece hesaplama yapılırken istinaf edilmemesi nedeniyle kesinleşen birleşen dosyadaki alacak miktarı öncelikle dikkate alınarak, davacının borçlu olmadığı fazla kısmın tespiti halinde birleşen dosyada dava konusu edilen senetlerden vade tarihi önce olandan başlamak üzere menfi tespit hükmü kurulması gerekir.

Ayrıca, davacı 06/06/2017 tarihli duruşmada menfi tespite konu bedeli ödediğini belirterek davanın istirdata dönüştüğünü beyan ettiğinden hükümde bu hususun da değerlendirilmesi gerekmektedir.Kabule göre de, 20.06.2018 tarihli bilirkişi raporunda, tamamlanması gereken parça/malzeme ve işçilik kalemleri toplam tutarının serbest piyasa koşullarında 8.740,00-TL + KDV olabileceği, davacının takip ve dava konusu 12.000,00-TL senet tutarından ötürü 3.260,00-TL borcunun bulunacağı belirtilmesine rağmen, mahkemece 3 adet asansör için malzeme işçilik toplamı 8.740,00-TL tutarında işin yapıldığı,

davacının ----------Şirketi'ne 3.260,00-TL borçlu olmadığı kabul edilerek hüküm kurulduğu anlaşıldığından, 8.740,00 TL tespit edilen eksik iş bedeli için borçlu olmadığına karar verilmesi gerekirken bakiye kısmı için menfi tespit hükmü kurulması doğru olmamıştır." gerekçesi ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmesi üzerinde dosya yeniden yargılama yapılmak üzere mahkememizin----------- Esasına kaydedilmiştir.Tarafların delilleri toplanarak, BAM kararıda dikkate alınarak, taraf defterlerinin incelenmesi için gün tayin edilmiş, davalı taraf incelemeye katılmadığından,

davacı tarafların ticari defter ve kayıtları incelenmek suretiyle önceki bilirkişi heyetinden Ek rapor alınmıştır.Mahkememizce benimsenen usul ve yasaya uygun bilirkişi Ek raporunda özetle; yeniden yapılan değerlendirmede.

BAM Kararı doğrultusunda, Toplam Sözleşme Bedeli (34.000,00TL+KDV) dikkate alınarak %100 oran üzerinden hesaplama yapıldığı, a) Kök Raporda da belirtildiği üzere; dava konusu 3 adet asansör ile ilgili 23/11/2014 tarihli Sözleşme kapsamında olup da 14.12.2015 Onay Tarihli Asansör Periyodik Kontrol Raporuna göre tamamlanmadığı/kusurlu olduğu belirtilen ve eksik olan-tamamlanması gerektiği belirtilen parça/malzeme ve işçilik kalemlerinin bulunduğu,

b) Söz konusu tamamlanmayan/eksik İş Oranı (Parça/malzeme ve işçilik kalemleri toplam tutarının) 425,706 (8.740,00 TL4+KDV), c) Tamamlanan İş Oranının %74,294 (25.260,00TL+KDV) olarak hesaplandığı bildirilmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ------------Blok Site Yönetiminin 23/011/2014 tarihli genel kurul kararı ile asansör tamiratı ve sözleşme için karar aldığı, asansör onarım bedeli olarak belirlenen 34.000,00 TL+KDV'nin 12.500,00 TL'sinin nakit, kalan borcun senetle ödeneceğinin kararlaştırıldığı, kambiyo yetkisinin verildiği davacının borçtan şahsen sorumlu olmadığı,

mahkememizce bilirkişi incelemesine karar verildiği, davalı ...'ın ticari defterlerini ibraz etmediği, davacı iddialarını kabul etmiş sayılacağı, bilirkişi raporunda dava konusu 3 adet asansör ile ilgili tamamlanmayan eksik iş onarım, parça, malzeme ve işçilik kalemleri toplam tutarının %25,706 (8.740,00 TL+KDV) tamamlanan iş oranının %74,294 (25.260,00 TL+KDV) olarak hesaplandığı, sözleşme gereğince yüklenicinin hak ettiği bedelin 25.260,00 TL olduğu, sözleşme bedelinin ödendiği anlaşılmakla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.