İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/823 K.2025/495

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/823 Esas

KARAR NO : 2025/495

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 14/10/2022

KARAR TARİHİ : 12/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle.

Davacı --------- --------- Mahallesi --------- Sokak No:-------- ----------- adresinde toptan patates alım satım ticareti yapmakta olup ticari hayatın olağan akışına uygun olarak kıymetli evrak olan çek kullandığı, davacı ----------- düzenli olarak çalışmış olduğu--------- Bankasından ticari hayatında kullanmak amacıyla yaklaşık 1 ay önce 20 yapraklı çek karnesi almış olup bu çek karnesini zaman zaman evde zaman zaman iş yerinde güvenli kilitli çekmecesinde bulundurduğu, Ancak 1 hafta önce davacının mali işleriyle ilgilenen eşi ---------- müşterilerinden aldığı çekleri ----------Ş.

Şirketinin ---------- şubesinden eşi adına vekaleten faktoring yapacağı sırada müdür ------- tarafından ) faktoring oranının yüksek çıktığını ve limitlerinin dolu olduğunu, keşidecisinin kendisi olduğu 2 adet çekinin bulunduğunu bu çekler olmasa oranın daha düşük olacağı bildirdiği, Bunun üzerine davacıyla ilgili çeklerin görüntüsünü talep ettiği, Finans şirketi tarafından 2 çeke ait ön yüzünün resimleri paylaşıldığı,

Gönderilen bilgilere göre --------Ş.'nin -------- şubesine ait 13 Eylül 2022 basım tarihli ---------- seri numaralı ----------- lehtarı olduğu 17/11/2022 tarih 68.000,00 TL bedelli ve 27/11/2022 tarih ---------- seri numaralı --------- lehtarı olduğu 65.000,00 TL bedelli çekler davacı tarafından düzenlenmiş olarak göründüğünü, ancak davacı bu çekleri kendisi düzenlediği,

Bunun üzerine bankadan almış olduğu çek karnesini kontrol ettiğinde bu çekler dışında ----------- seri numaralı çek yaprağının da eksik olduğunu fark ettiği, ---------Ş.'nin ----------- şubesine ait 13 Eylül 2022 basım tarihli ---------- seri numaralı --------- lehtarı olduğu 17/11/2022 tarih 68.000,00 TL bedelli ve 27/11/2022 tarih ----------- seri numaralı ----------- lehtarı olduğu 65.000,00 TL bedelli çeklerle alakalı olarak çeklerde bulunan imzanın davacıya ait olmadığının tespiti ile ilgili çek bakımından davacının borçlu olmadığının tespitine,

Kötü niyetli davalılar hakkında %20'den aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi özetle: Öncelikle huzurdaki dava, yetkisiz yer mahkemesinde açılmış olup davalı Şirketin adresi gereği yetkili mahkeme olan --------- Adliyesi'nde yargılamanın yapılması gerektiği, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu 5/A maddesi gereği, ticari uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunlu olup davacı tarafından bu zorunluluk yerine getirilmeden huzurdaki dava ikame edildiğinden bu husus hakkındaki itirazlarımızı Mahkeme'ye bildirildiği, Dava konusu çek meşru yollardan davalı şirkete devredilmiş olup davacının kötü niyet iddiasının hiçbir somut dayanağı bulunmadığı,

davalı şirket çeki devralırken yasadan kaynaklanan yükümlülükleri yerine getirdiğinden sorumluluğu olduğundan söz edilemediği, Dava konusu çekin davalı tarafından devralındığı tarih itibariyle çekin çalıntı olduğuna ilişkin davalı şirkete yapılmış resmi- gayri resmi herhangi bir bildirim bulunmadığı, Davacı, dava dilekçesinde de beyan ettiği üzere başka bir çek hakkında da dava açarak davalının alacağına ulaşmasına engel olduğu, Davacı, karşılıksız çek düzenleyerek çeşitli bahanelerle sorumluluktan kurtulmayı hedeflediği,

Davacının iyi niyetli olmayan bu davranışlarının hukuk düzenince korunmaması gerektiği, Faktoring Şirketlerinin Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkındaki Yönetmeliğin 8/d. Madde ile faktoring şirketlerinin, kambiyo senedine dayalı olsa bile, fatura veya alacağın bir mal veya hizmet satışından doğmuş olduğunu tevsik eden benzeri belgelerle ilişkilendirilmeyen alacakları satın alamayacakları düzenlenmiştir.

Dava konusu edilen çek davalı faktoring şirketi tarafından kendisinden önce ciro zincirinde yer alan şirketler arasındaki ilişikleri gösteren belgelere dayalı olarak devralınmıştır. yukarıda arz ve izah edilen nedenler doğrultusunda; haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, Haksız ve usule aykırı açılmış davanın reddine, Davacı aleyhine çek konusu bedelin %20 si oranında kötü niyet tazminatına, yargılama ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten saygılarımızla talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava ---------- Bankası ---------- şubesin ait 17/11/2022 keşide tarihli ---------- seri nolu lehtarı -------- olan 68.000,00 TL bedelli çek ile, aynı bankaya ait 27/11/2022 keşide tarihli ------------ seri nolu , 65.000,00 TL bedelli çeklerden borçlu olunmadığının tespitine talebine ilişkindir.

Dava dilekçesinde dava konusu ---------- Bankası ---------- şubesin ait 17/11/2022 keşide tarihli--------- seri nolu lehtarı -------- olan 68.000,00 TL bedelli çek ile, aynı bankaya ait 27/11/2022 keşide tarihli ----------- seri nolu , 65.000,00 TL bedelli çeklerdeki imzanın davacıya ait olmadığından menfi tespit talebinde bulunulmuştur.

--------Ş. --------- Şubesine ait ----------27.11.2022 keşide yer/tarihli, keşidecisi “----------” olan “----------” emrine düzenlenmiş 65.000 TL çek aslı ile ilgili ---------- Esas sayılı dosyasından imza incelemesi yapılmıştır.

Bilirkişi Raporu;Mukayese Belgeler Davacı ----------- ait örnek imzalar; -19.01.2016 tarihli ve ------------ yevmiye numaralı ------------ Noterliği tarafından düzenlenen İmza Beyannamesinde, -01.02.2017 tarih ve --------- yevmiye numaralı ----------- Noterliği tarafından düzenlenen Vekaletnamede, -12.02.2018 tarihli ---------- Temel Bankacılık Ürün Bilgi Formunda, -27.04.2023 tarihli ----------- İcra Hukuk Mahkemesinde huzurda alınan 5 sayfalık istiktap tutanağında bulunan örnek imzalar incelenerek inceleme yapılmış

Değerlendirme.

İnceleme konusu çek önyüzde yer alan keşide imzası ile davacı ----------- ait medarı tatbik örnek imzaların optik cihazlar ile grafolojik ve grafometrik tanı unsurları bakımından yapılan mukayeseli incelemesi sonucunda medarı tatbik örnek imzaların kişisel refleks yapılanmaları, genel şekli – tersim biçimi, kişisel karakteristik özellikleri, seyir, sürat, istikamet, eğim, meyil, boyut – ebat gibi uluslararası kabul edilmiş adli belge inceleme kriterleri bakımından inceleme konusu çek ön yüzdeki keşideci imzasının davacıya ait mukayese imzalara kıyasen farklı yapı ve görünümde imzalar olduğu tespit edilmiştir.

İnceleme konusu olan 27.11.2022 keşide tarihli ve 65.000 TL bedelli çek aslı ön yüzde yer alan keşideci imzası ile Davacı ---------- ait medarı tatbik örnek imzaların göstermiş oldukları, işleklik dereceleri, alışkanlıkları, tersim, istif, meyil, seyir, sürat, istikamet ve tazyik gibi grafolojik ve grafometrik özellikleri bakımından dosyadaki mevcut mukayese imzalara göre birbirlerine kıyasen refleks yapılanmaları ve karakteristik özellikler bakımından FARKLI YAPI ve GÖRÜNÜMDE imzalar olduğu, Bir başka ifade ile çek ön yüzde bulunan keşideci imzasının davacı ----------- tarafından Atılmadığı/ İmzalanmadığı,

Sonucuna varıldığına ilişkin rapor düzenlenmiştir.Mahkememizce davaya konu diğer 17.11.2022 tarih ve 68.000 TL tutarlı,----------- seri nolu çek üzerinde grafalog bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi Raporunda;

----------Ş.'nin keşide yeri -----------, keşide tarihi 17.11.2022, borçlusu -----------, alacaklısı ---------- olan 68.000 TL tutarlı, ----------- çek seri nolu çek aslı,

Karşılaştırma Belgeleri:

---------- imzalarını içeren:

1)---------- Noterliği tarafından düzenlenmiş 01.02.2017 tarih ve -------- nolu Vekaletname aslı,

2)----------Noterliği tarafından düzenlenmiş 19.01.2016 tarih ve ---------- nolu İmza Beyannamesi aslı.

3))------------ tarafından düzenlenmiş Ticari Elektronik İleti İzni aslı ile Kişisel Verilerin Korunması ve Veri İşleme Hakkında Muvafakatname aslı,

4)------------ Bankası tarafından 01.02.2016 tarihinde düzenlenmiş Müşteri İşlemleri ve Bilgi Formu aslı

5)----------- İcra Hukuk Mahkemesi tarafından 27.04.2023 tarihinde alınmış toplam 4 (dört) sayfadan ibaret imza örnekleri tutanağı,

İnceleme Ve Sonuç:

İnceleme konusu; -----------Ş.'nin keşide yeri -----------, keşide tarihi 17.11.2022, borçlusu ----------, alacaklısı ------------ olan 68.000 TL tutarlı, ---------- çek seri nolu çek aslı üzerindeki ---------- adına atfen atılı imza ile ------------ imzalarını ve yazılarını içeren karşılaştırma belgelerindeki imzaların lup, uygun optik cihazlar ve bilgisayar yardımıyla yapılan incelemesinde;İmzaların başlangıç şekli, daha sonraki gramaların yapısı, sayısı, birbiriyle bağlantısı, imzaların sonlandırıhşı ve genel olarak imzaların ebadı, tersimi, istifi, eğimi, doğrultusu, el hareketleri ve alışkanlıkları gibi grafolojik ve kaligrafık tanı unsurları bakımından;

inceleme konusu; Çek üzerindeki ----------- adma atfen atılı imza ile ----------- dosya içeriğinde mevcut karşılaştırma imzaları arasında ---------- eli ürünü olduğunu gösterir nitelikte uygunluk ve benzerlik saptanmadığından; ------------ eli ürünü OLMADIĞI kanaatine varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava --------- Bankası -----------şubesin ait 17/11/2022 keşide tarihli ---------- seri nolu lehtarı --------- olan 68.000,00 TL bedelli çek ile, aynı bankaya ait 27/11/2022 keşide tarihli ------------ seri nolu , 65.000,00 TL bedelli çeklerden borçlu olunmadığının tespitine talebine ilişkindir.

Davacı çek üzerindeki imzaları inkar ettiğinden imza incelemesi yapılmış ve dava konusu edilen ---------- Bankası ----------- şubesin ait 17/11/2022 keşide tarihli --------- seri nolu lehtarı ---------- olan 68.000,00 TL bedelli çek ile, aynı bankaya ait 27/11/2022 keşide tarihli ---------- seri nolu , 65.000,00 TL bedelli çeklerdeki imzanın davacıya ait olmadığı tespiti yapılmıştır.

Tüm dosya kapsamı Bilirkişi raporları, davalı ----------- savcılık beyanı hep birlikte değerlendirildiğinde ,davaya konu çek üzerindeki imzaların davacıya ait olduğunu ispat yükü çeki elinde bulunduran davalı taraftadır. Dava konusu çekler üzerendeki imzaların davacıya ait olmadığı tespiti yapıldığından davanın kabulüne, şartları oluşmayan kötüniyet tazminat taleplerinin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.