İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/48 K.2024/979

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2024/48

KARAR NO: 2024/979

DAVA

Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 17/01/2024

KARAR TARİHİ: 19/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin işleteni olduğu aracın, ---------- kontrolündeyken kazaya karışmış olup kaza nedeni ile ----------Ş. tarafından müvekkil aleyhine rücuen ---------- İcra Müdürlüğü'nün ----------- Esas sayılı dosyasından icra takibine geçildiğini, söz konusu icra takibinin müvekkili yönünden kesinleştiğini malvarlığına haciz konulduğunu, müvekkilinin davalı sigorta şirketine herhangi bir borcu bulunmadığından huzurdaki davanın ikamesi zorunluluğu doğduğunu, sigorta şirketi tarafından takibe herhangi bir dayanak eklenmemekle birlikte, ödeme emrinin açıklama kısmında "Alkol Raporu Eksikliği" nedeni ile rücuen tazmin talep edildiğinin anlaşıldığını,

sigorta tazminatı ödeyen sigortacının kendi sigortalısına rücu ederken böyle bir durumun varlığını ispat ile yükümlü olduğunu, ispat yükü üzerinde olan davalı sigorta şirketi tarafından rücuya dayanak gösterilen sigortalı araç sürücüsünün kaza anında alkollü olduğuna yönelik iddiasının ispatlanamadığını, ayrıca Yargıtay uygulaması kapsamında;

hasarın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle münhasıran alkolün etkisi altında kaza yapılmış olması gerektiğini, diğer bir anlatımla, sürücünün alkollü olmasının tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmediğini beyana telafisi imkansız zararlar doğmaması ve hak kaybı yaşanmaması için öncelikle teminatsız veya uygun görülecek bir teminat karşılığında takibin durdurulmasını ve konulan hacizlerin kaldırılmasını, davanın kabulü ile davacının ---------- İcra Müdürlüğü'nün----------- Esas sayılı dosyasından takibe konu edilen asıl alacak,

işlemiş faiz ile tüm feriler ve ilgili kazaya ilişkin olarak sigorta şirketine herhangi bir borcu bulunmadığının tespitine, ödeme emrinin iptal edilmesine ve haksız ve kötüniyetli davalı aleyhine dava değerinin %40’ından aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. 08.03.2022 tarihinde ------------ sevk ve idaresindeki müvekkil şirket sigortalı ------------ plakalı servis aracının ------------ Mahallesi --------- Caddesi üzerinden ----------- istikametinden ---------- istikametine seyir halinde iken yolun soluna yaklaşıp durduğunu, aracında yolcu olarak bulunan ----------- aracının sağ orta kapısını açarak aracından indirdiği esnada,

---------- Caddesi üzerinden ----------- istikametinden ------------ istikametinde kendi şeridinde seyir halinde olan sürücü --------- sevk ve idaresindeki -------- plakalı aracı ile ----------- plakalı araçtan inen yolcu ---------- çarpması sonucunda yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, bu kazanın oluşumunda --------- plakalı araç sürücüsünün ASLİ kusurlu olduğu kanaatine varıldığını ve meydana gelen kaza sonucu müvekkil şirket tarafından ------------- için 04.05.2023 tarihinde 240.000,00-TL tazminat ödemesi yapıldığını,

6102 sayılı TTK md.1472-1481 uyarınca müvekkil şirket ödemiş olduğu sigorta bedelini davacı sigortalısından rücuen talep etme hakkına sahip olduğunu, kaza sonucunda sigortalı araç sürücüsünün, ZMSS poliçe genel şartları B.4. (f) bendinde alkol raporu alınmasına ve kaza tutanağının düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davrandığını, başlatılan takibin haklı olduğunu beyanla davanın reddine ve % 20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmolunmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında yapılan ödemenin sürücünün alkol raporu eksikliği nedeniyle kendi sigortalısı olan davacıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine karşı borçlu olunmadığının tespiti ve kötü niyet tazminatı istemine ilişkindir.

Menfi tespit istemine konu olan ---------- İcra Müdürlüğü'nün ------------ Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; dosyamız davalısı tarafından 08/09/2023 tarihinde 240.000,00 TL asıl alacak, 12.435,62-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 252.435,62-TL alacak üzerinden dosyamız davacısı ve dava dışı ----------- aleyhine ilamsız takip yapıldığı, takibin devam ettiği anlaşılmıştır. Dosya trafik bilirkişisi ve sigorta uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler raporda;'' 08.03.2022 tarihinde saat 15:20 sıralarında öğrenci servisi şoförü ----------- sevk ve idaresindeki ----------- plakalı minibüsünde yolcu olarak taşıdığı öğrenci çocuk ----------- kontrolsüz bir şekilde yol

üzerinde araçtan indirmesi neticesinde caddede kurallara uygun bir şekilde seyir halindeki ----------- plakalı otomobilin çarpması neticesinde yaralanmasına sebebiyet verdiği olayda ---------- plakalı öğrenci servisi minibüsü şoförü ------------ %100 Kusurlu olduğu, Yolcu çocuk öğrenci ----------- kusursuz olduğu, ----------- plakalı araç sürücüsü ---------kusursuz olduğu kanaatine varıldığı, Mevcut belgelere göre 09/04/2010 doğumlu ----------- 08/03/2022 tarihinde geçirdiği trafik kazasına

bağlı arızası sebebiyle 20.02.2019 tarihli --------- sayılı ----------- Yayınlanan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmeliğe göre tüm vücut engellilik oranının % 8 (yüzdesekiz) olduğu, İyileşme süresinin (iş göremezlik süresi) olay tarihinden itibaren 4 (dört) aya / 120 güne kadar uzayabileceği, İyileşme döneminde 1 (bir) ay / 30 gün süre ile bir başkasının bakımına muhtaç durumda olduğu mütalaa olunduğu,04/05/2023 ödeme tarihi itibariyle, Dava dışı küçük ---------- 08/03/2022 tarihinde geçirmiş olduğun trafik kazası sonrası; Kaza tarihinde 12 yaşında ve öğrenci olan küçük ------------ kazanç kaybından söz edilemeyeceği, bu bağlamda geçici iş göremezlik zararı hesaplanamayacağı,

% 8 maluliyet oranı dahilinde sürekli maluliyet zararının 502.080,07 TL olduğu ve davalı sigorta şirketi tarafından küçük -----------vekili ----------- hesabına 240.000,00 TL

ödeme yapıldığı, dava dışı küçük ----------- için ödenen 240.000,00 TL sürekli maluliyet zararının % 8 maluliyet oranı ve % 50 kusur oranı dahilinde kadri maruf olduğu, Kazanın saat 15:20 de meydana geldiği, sigortalı aracın öğrenci servisi olduğu, Davalı sigorta şirketinin ZMMS genel şartlarında belirtilen ve sigortalıdan rücu hakkının bulunduğu iddiası ile başlatmış olduğu

icra takibinde neden olarak sunulan – sigortalı araç sürücüsünün kaza sırasında alkollü olduğu iddiasını ispatlar herhangi bir belge sunmadığı görülmekle, alkol raporunun bulunmadığı iddiası ile rücuen tahsil ettiği anlaşıldığı, davacı sigortalısından dava dışı 3. Şahsa ödemiş olduğu maddi zararı rücuen talep edebileceğinden söz edilemeyeceği kanaatine ulaşıldığı'' yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.ZMMS'de sigortacının rücu hakkı, TTK’nın 1301/2. maddesi, 2918 sayılı KTK'nın 95/2. maddesi ile ZMSS poliçesi genel şartlarında düzenlemeye tabi tutulmuştur.

ZMSS Poliçe Genel Şartlarının 4. maddesinde düzenlenen ağır kusur veya kasıt hali, oto yarışına katılma, ehliyetnamesiz motorlu araç kullanmak, uyuşturucu veya alkollü olarak araç kullanmak istiap haddinin aşılması, aracın çalınması veya gasp edilmesinde işletenin kusuru gibi haller sigortacının sigortalısına rücu sebeplerindendir.

Tüm dosya kapsamına göre; davaya konu trafik kazasına ilişkin trafik kaza tespit tutanağı olmadığı, olay sonrası ----------- Çocuk Büro Amirliği’nin kaza ile ilgili “Kamera Görüntüsü İnceleme Tutanağı'nın düzenlendiği, bu tutanakla davacıya ait öğrenci servis minübüsünün şoförünün kapıyı yol tarafına doğru açmak suretiyle dava dışı 12 yaşındaki küçüğü araçtan cadde üzerinde indirdiği tespit edildiği,

bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere dava dışı sürücünün minibüsün sağ orta kapısını açmak sureti ile araçtaki öğrenci çocuk --------- trafiğin aktığı caddeye indirdiği/inmesine müsaade ettiği, bu sırada cadde üzerinde seyir halinde olan sürücü ---------- sevk ve idaresindeki ----------- plakalı aracının sağ yan kısımları ile çocuğa çarpması neticesinde yaralanmasına sebebiyet verdiği olayda davalıya sigortalı araç sürücüsü ---------- asli ve tam kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar davalı tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı ---------- plaka sayılı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği, alkol raporu alınması ve kaza tutanağının düzenlenmesi yükümlülüğüne dayalı olarak davacı işletene yönelik icra takibi başlatılmış ise de dosya muhteviyatında sürücüye yönelik kast veya ağır kusura yönelik bir iddia bulunmadığı gibi dava dışı sürücünün olay yerini terk ettiğine dair tutanak olmadığı,

dava dışı sürücünün kasti olarak kaza tutanağı düzenletmediği ve alkol raporu almadığına dair delil bulunmadığı anlaşılmakla davalı sigorta şirketinin dava konusu kaza nedeniyle ZMMS poliçesi kapsamında ödediği tazminatı rücuen davacı sigortalısından tazmin edemeyeceği kanaatine varılmış, davanın kabulü ile davacının icra dosyasında borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuş, davacı tarafın şartları oluşmayan kötü niyet tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile, davalının ---------- İcra Müdürlüğünün ----------- esas sayılı icra takip dosyasında DAVALIYA BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,

2-Davacı tarafın şartları oluşmayan kötü niyet tazminat isteminin reddine,

3-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 17.243,87-TL harcın, davacı tarafından yatırılan 4.310,97-TL peşin harçtan mahsubu ile kalan 12.932,90-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 4.310,97-TL'nin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

5-Davacı tarafından yapılan 7.075,00-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

6-Davacı vekili lehine AAÜT göre hesaplanan 40.389,70-TL vekalet ücretinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca -------- bütçesinden ödenen 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

8-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.19/12/2024