İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/317 K.2025/260

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/317 Esas

KARAR NO: 2025/260

DAVA

Hakemin Reddi (Eser Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 11/04/2025

KARAR TARİHİ: 14/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Hakemin Reddi (Eser Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 11/04/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle, müvekkili ---------- Şirketi ile ---------- Şirketi arasında "----------- sahip olduğu 18.03.2016 tarihli ve ---------- numaralı 'Maden İşletme İzni' ile ruhsatlandırılmış bulunan, ------------- ili sınırları içinde toplam 594,9 hektar alana sahip demir cevheri maden sahasının işletmeye alınması,

işletme için gerekli araç, gereç, makine ve ekipmanın temini, %60-62 tenörde demir cevherinin maden sahasından istihsali ve satışınını en az 600.000 metrik ton miktarına ulaşıncaya kadar işletilmesi" konulu adi iş ortaklık sözleşmesinin(%50-%50 paylı olarak) 27.05.2021 tarihinde imzalandığını, işbu sözleşmenin 15. maddesi uyarınca mezkûr sözleşmenin tarafları arasında çıkacak uyuşmazlıklarda tahkim yerinin ------------ olarak belirlendiğini, ------------ Şirketinin mezkûr sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmediği,

bugüne kadar ortaklık adına herhangi bir yatırım sermayesi getirmediği ve ortaklığa tahsis etmediğini, müvekkilini uzunca bir süre oyaladığı ve bu şekilde adi ortaklık adına yerine getirmesi gereken sözleşmeden doğan edim görevini ifa etmediği hâlde müvekkiline karşı haksız ve kötü niyetli olarak ------------ Noterliğinin 12.06.2024 tarihli ve ------------ numaralı ihtarnamesini keşide ettiğini,

bununla birlikte ---------- Şirketinin kendi varsayımları aslı olmayan duyumları üzerinden hareketle müvekkili şirket ile ------------ Şirketinin iş ortaklığı kurduğunu düşünüp ve müvekkilinin şirketini ----------- sattığını sanıp yine aynı şekilde haksız ve kötü niyetli olarak mezkûr şirkete karşı da ------------ Noterliğinin 08.06.2024 tarihli ve ------------ numaralı ihtarnamesini keşide ettiğini, ------------ Şirketi tarafından müvekkiline gönderilen haksız ihtarnameye karşı ------------ Noterliğinin 04.07.2024 tarihli ve ----------- numaralı cevabi ihtarname ile taraflarınca cevap verildiğini ve haklı itirazlarının bildirildiğini,

akabinde aslında sözleşmesel edimlerini yerine getirmeyen asıl taraf ---------- Şirketinin kendisi olmasına ve mezkûr sözleşmenin üzerinden uzunca bir süre geçmesine rağmen -adi ortaklığa da herhangi bir sermaye koymadan- müvekkilinden olumlu zarar adı altında haksız kazanç sağlamak amacıyla 30.07.2024 tarihinde Tahkim yoluna başvurulduğunu ve kendi hakemleri olarak ------------ seçildiğini, tahkimde davacı taraf olan ------------ Şirketinin tahkim başvurusu üzerine taraflarınca 05.08.2024 tarihinde mezkûr tahkim başvurusuna karşı cevapları yazılmış ve kendi hakemi olarak ------------ seçildiğini,

taraflarınca ve tahkimde davacı taraf olan ---------- Şirketi tarafından seçilen hakemlerin, 13.08.2024 tarihinde yaptıkları toplantıda baş hakemi seçemediklerine dair tutanak tanzim ettiklerini, bunun üzerine ------------ Sayılı kararı ile baş hakem olarak --------- seçildiğini, baş hakemin seçilmesinin akabinde tahkim yargılama sürecine ilişkin olarak usûlî zaman çizelgesini belirlemek amacıyla taraflar arasında 22.10.2024 tarihinde toplantı gerçekleştirildiğini ve tahkim yargılama sürecinin ilk takviminin oluşturulduğunu,

tüm bu süreç sırasında yine tahkimde davacı taraf olan ---------- Şirketi tarafından kötü niyetli olarak müvekkilinin sahibi olduğu maden ruhsatına tedbir konulmasını sağlamak için dava açılmışsa da işbu davada davacı taraf ----------- Şirketinin haksız bulunarak davacının ----------- Sayılı kararı ile reddedilen davasının istinaf yargılaması neticesinde de ------------ Sayılı kararı ile kesin olarak reddedildiğini, tahkime giden sürecin özetle anlatıldığı gibi olduğunu,

tahkim yargılamasının nasıl ve hangi sürelerde gerçekleştirileceğine dair usûli zaman çizelgesinin ilk hali belirlendikten sonra tarafların ve hakem heyetinin de uygun görmesiyle işbu usûli zaman çizelgesinin tadil edilerek en son hâli verildiğini, güncel usûli zaman çizelgesine göre de tahkim duruşmasının 20.03.2025 tarihinde saat 13.00'te "----------, ----------- Mah. ---------- Sok, No:--------- Kat:--------- ---------" adresinde gerçekleştirildiğini, işbu gerçekleştirilen tahkim duruşmasının, ses ve görüntü kaydına alınarak iki tarafa da iletildiğini,

taraflarınca da işbu ses ve görüntü kayıtlarının ayrıntılı ve yazılı çözümlemelerinin 07.04.2025 tarihinde yapıldıktan sonra 07.04.2025 tarihinde redd-i hakem taleplerini içeren son beyan dilekçelerinin, tahkim yargılamasında belirlenen usûl ve esaslar doğrultusunda mail yolu ile Hakem Heyetine ulaştırıldığını, ayrıca redd-i hakem taleplerini içeren dilekçeleri, posta yolu ile de fiziken hakem heyetine ulaştırıldığını,

böylelikle hakem heyeti başkanı ----------- ile hakem heyeti üyesi ---------- karşı -tahkim duruşmasında açıkça ihsas-ı reyde bulundukları için- yaptıkları reddi hakem talepleri HMK 418/3 hükmü uyarınca 07.04.2025 tarihinde gerekçesi ile birlikte hakem heyetine bildirdiklerini, bununla birlikte HMK 418/4 hükmü uyarınca huzurdaki davada taraflarınca reddedilen hakemlerin karar çoğunluğunu ortadan kaldıracak sayıda olduğundan dolayı redd-i hakem talepleri hakkında karar verilmesi için mahkemeye başvurma zorunluluğu hasıl olduğunu,

tahkim dosyasının 20.03.2025 tarihli celsesi ile ilgili olarak Hakem Heyeti Başkanı ------------ ile Hakem Heyeti Üyesi ------------ reddetme zarureti ortaya çıktığını, öncelikle 20.03.2025 tarihli tahkim duruşma kaydının çözümlemesini, 07.04.2025 tarihinde yeni yaptırmış oldukları ve yeni fark etmiş olmalarından dolayı duruşma kayıt dökümlerini çok detaylı incelediklerinde Hakem Heyeti Başkanı ----------- ile Hakem Heyeti Üyesi ----------- müvekkilinin de kendilerine beyanına göre duruşmanın bazı bölümlerinde yargılamaya müdahalede bulunduklarını, duruşmada dinlenilen ---------- Şti. tanığını yönlendirmiş olduklarını,

davacı ----------- lehine yönlendirmelerde bulunmuş oldukları, kendi görüşlerini benimsetmek suretiyle ısrarcı telkinlerde bulunmuş oldukları ve ihsas-ı rey yaptıklarının alenen görüldüğünü, tüm bunlar neticesinde hakemin reddi kurumuna başvurma zorunluluğu doğduğunu, hakem heyeti başkanı --------- ile sayın hakem heyeti üyesi ------------ yargılamanın tarafsızlığını sağlayamadığını, ihsas-ı reyde bulunduğunu, tanıkları yönlendirdiklerini,

görevi kötüye kullandıkları için adil yargılanma haklarını kısıtlayarak hukuka aykırı bir yargılama gerçekleştirmiş olduklarından dolayı ve devamla işbu durumun Türk Ceza Kanunu nezdinde de suç teşkil ettiğinden dolayı hakem heyeti başkanı ------------ ile hakem heyeti üyesi ----------- hakkında müvekkilinin talebi doğrultusunda bizzat müvekkili tarafından suç duyurusunda bulunulduğunu, böylelikle müvekkili ile reddettikleri hakemler arasında hukuksal olarak husumet de doğduğunu, bu kapsamda mahkemede yapılacak olan yargılama neticesinde,

20.03.2025 tarihli tahkim duruşmasında açıkça ihsas-ı reyde bulunan ve tarafsızlığını koruyamayarak müvekkilinin adil yargılanma hakkına engel olan davalıların dosyadan el çekmelerini ve bu şekilde tahkim yargılamasının sonlandırılmasını, eğer davalıların bu konuda bir karar oluşturup dosyadan el çekmezlerse sayın mahkemece reddi hakem taleplerinin kabul edilmesini talep ettiğinden bahisle, davalarının kabulünü, tahkim duruşmasında tarafsızlığını koruyamayarak ihsas-ı reyde bulunan davalıların hakem olarak görevlendirildikleri tahkim dosyasından el çekmelerine ve bu şekilde tahkimin sona ermesini,

eğer davalıların bu konuda bir karar oluşturup dosyadan el çekmezlerse mahkemece reddi hakem taleplerinin kabulünü, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 418 (4) maddesi gereğince, seçilen hakem kurulunun karar çoğunluğunu ortadan kaldıracak sayıda hakemin reddi istemine ilişkindir.Davacı taraf, davacı şirket ile dava dışı ----------- Şirketi arasında görülen tahkim yargılamasının 20.03.2025 tarihinde gerçekleştirilen duruşmasında ihsas-ı reyde bulunan ve tarafsızlığını koruyamayamadığı iddia olunan tahkim heyeti başkanı ----------- ile tahkim heyeti üyesi ---------- reddettiklerinden bahisle redd-i hakem talepleri hakkında karar verilmesi için HMK 418/4 maddesi gereği mahkememizden talepte bulunmuştur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Ön inceleme ve tahkikat başlıklı 320 nci maddesi "(1) Mahkeme, mümkün olan hâllerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar verir. ..." ve Hakemin reddi usulü başlıklı 418 inci maddesi "(1) Taraflar, hakemin reddi usulünü serbestçe kararlaştırabilirler.

(2) Hakemi reddetmek isteyen taraf, hakemin veya hakem kurulunun seçiminden ya da hakemin reddi talebinde bulunabileceği bir durumun ortaya çıktığını öğrendiği tarihten itibaren iki hafta içinde ret talebinde bulunabilir ve bu talebini karşı tarafa yazılı olarak bildirir. Reddedilen hakem kendiliğinden çekilmez veya diğer taraf reddi kabul etmez ise ret hakkında, hakem kurulunca karar verilir.

(3) Hakem kurulundan bir veya birden çok hakemin reddini isteyen taraf, ret talebini ve gerekçesini hakem kuruluna bildirir. Ret talebinin kabul edilmediğini öğrenen taraf, bu tarihten itibaren karara karşı bir ay içinde mahkemeye başvurarak bu kararın kaldırılmasını ve hakem veya hakemlerin reddine ilişkin talep hakkında karar verilmesini isteyebilir.

(4) Seçilen hakemin veya hakem kurulunun tümünün ya da karar çoğunluğunu ortadan kaldıracak sayıda hakemin reddi için ancak mahkemeye başvurulabilir. Mahkemenin bu fıkra uyarınca vereceği kararlara karşı kanun yoluna başvurulamaz. (5) Seçilen hakemin veya hakem kurulunun tümünün ya da karar çoğunluğunu ortadan kaldıracak sayıda hakemin ret talebini mahkemenin kabul etmesi hâlinde tahkim sona erer.

Ancak tahkim sözleşmesinde hakem veya hakemlerin isimleri belirlenmemişse yeniden hakem seçimi yoluna gidilir." hükmünü düzenlemiştir.

Davacı şirket vekili, tahkim heyeti başkanı ve tahkim heyeti üyesinin reddini talep etmiş ise de, davalılar tahkim heyeti başkanı ve tahkim heyeti üyesinin işbu davada pasif husumet ehliyeti bulunmadığından açılan davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.