İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/590 K.2024/472

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/590 ESAS

KARAR NO: 2024/472

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 18.08.2023

KARAR TARİHİ: 21.05.2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile davacı arasında ticari ilişkinin bulunduğu, bu ilişkiden kaynaklı davacının davalıda 396.690,21-TL alacaklı olduğu, 17.04.2023 tarihinde davalı şirkete ihtarname gönderildiği ancak talep edilen ödemenin iadesinin yapılmadığı söz konusu ihtarname ile davalı şirket temerrüde düşürüldüğünü, davacı şirket sözleşmesel edimi olan ödemeleri yaptığını ve ödemeler karşılığında teslim alınacak malları davalı şirketin sözleşmesel edimini yerine getirmemesi sebebiyle teslim alamadığını, teslim edilmeyen mal bedeli olan 396.690,21-TL davacıya iade edilmediğini,

temerrüt tarihinden itibaren işlemiş faizi ile birlikte 396.690,21-TL tutarındaki cari hesap alacağından dolayı borçlu şirket aleyhine---------sayılı takip dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiği ve takibin durduğunu, öncelikle teminatsız olarak Mahkeme aksi kanaatte olması durumunda ise teminatlı bir şekilde şirket ve şirket mal varlığının araştırılarak tespit edilen mal varlıkları üzerinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, haklı davanın kabulü ile ------esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptalini ve takibin devamını,

asıl alacağa temerrüt tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmasını, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Dava dilekçesi ve tensip tutanağı davalı tarafa usulüne uygun tebliğ edilmiş, davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava; cari hesap alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın İİK 67. vd maddeleri gereğince iptali talebine ilişkindir.Davacı vekili; davacı şirketin ödemeyi yapmasına rağmen malların teslim edilmediğini, teslim edilmeyen mal bedelinin iade edilmesi gerektiğini, cari hesap alacağı için icra takibine geçildiğini, davalının haksız bir şekilde icra takibine itiraz ettiğini beyan ederek,

itirazın iptalini dava ve talep etmiştir.Davalı usulüne uygun davetiyeye rağmen cevap dilekçesi sunmamış, HMK 128. maddesi gereğince, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılmıştır.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış, yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, ----- esas sayılı icra dosyası --- üzerinden dosya içerisine alınıp incelenmiş,

----kayıtları celp edilmiş, --- tarafların ticari sicil kayıtları dosya arasına alınmış, bilirkişi raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.Taraflar arasındaki ihtilafın; davacı ile davalı arasında mal alım-satımına dayalı ticari ilişki olup olmadığı, ilişki varsa, davalının kısmen ya da tamamen mal teslimini yapıp yapmadığı, davacının mallar teslim edilmeden davalıya fazladan ödeme yapıp yapmadığı, davacının davalıdan takip tarihi itibariyle alacağı bulunup bulunmadığı,

bu kapsamda itirazın iptali ve icra inkar tazminatı şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.TTK'nın 83-85.maddeleri ile HMK 222.maddesi uyarınca tarafların 2022-2023 yılına ilişkin tüm yasal ticari defterleri üzerinde mahkememizce resen seçilecek bir mali müşavir bilirkişi eşliğinde inceleme yapılmasına karar verilmiştir.Bilirkişinin 04/04/2024 tarihli raporunda özetle; "...Davacı tarafından ibraz edilen 2022-2023 yılına ilişkin ticari defterlerin; açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı,

ticari defterlerinin kayıt nizamı bakımından uygun olduğu, davalı şirket, inceleme günü olan 23.02.2024 tarihinde, ticari defterlerini ibraz etmemesi ve yerinde inceleme talebinden bulunmaması sebebiyle davalı şirketin ticari defterlerinde inceleme yapılamadığı, davacı şirketin ticari defterlerine göre; tarafların tacir olduğu ve taraflar arasında ticari ilişkinin bulunduğu; takip tarihi itibariyle davacı şirketin davalı şirketten 396.689,75-TL alacaklı olduğu, takip öncesi işlemiş faizin talebe bağlılık esasına göre 1.285,17.-TL olduğu..." şeklinde kanaat bildirdiği görülmüştür.Kural olarak,

bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf, o vakıayı ispat etmeye mecburdur (4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesi).İspat yüküne ilişkin bu genel kural, itirazın iptali davaları için de geçerlidir. Yani, itirazın iptali davalarında da ispat yükü bakımından bir değişiklik olmayıp, bu genel kural uygulanır.

Bu davalarda da bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran (iddia eden) taraf o vakıayı ispat etmelidir.Faturanın delil olarak kullanılabilmesi için taraflar arasında sözleşmenin bulunması gerekir. Fatura sözleşmenin ifası yönelik belge hükmündedir. Sözleşmenin kurulmasına yönelik fatura ispat kulfeti açısından sonuç dogurmaz. Taraflar arasında akdi ilişki bulunduğunun ispat kulfeti davacı taraftadır.

Davacı sözleşmenin bulduğunu ve faturaya konu malın davalıya teslim edildiğini ispat etmesi gerekir. Taraflar arasında sözleşme iliskisi yoksa fatura ispat külfeti açısından sonuç dogurmaz. Ayrıca faturanın usulüne uygun olarak tebliğ edildiği davacı tarafca ispatlanması gerekir.

Mahkememizce davacının ticari defter ve kayıtları ile tarafların ------ formları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda, davacı ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğu, davacı tarafça talep edilen cari hesap alacağının davacı ticari defter ve kayıtlarında kayıtlı olduğu, davalıya usulüne uygun davetiyeye rağmen davalının ticari defter ve kayıtlarının ibraz etmediği, HMK 222 md gereği defter ibrazından kaçındığı; tarafların ----- formları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinde, dosyaya konu alacağın davacı ve davalı tarafından --- bildirildiği anlaşılmıştır.

Defter ve belge incelemesine göre; davacının davalıya 2022 yılında toplam 2.600.000,00-TL ödeme yaptığı, karşılığında davalının davacıya 2.205.765,09-TL'lik ürün sattığı ve davacının iş bu satılan ürünlerden 2.454,84.-TL iade ettiği, netice olarak davacının davalıdan 396.689,75-TL alacaklı olduğu, başka bir ifade ile davacının davalıya toplam 396.689,75-TL fazla ödeme yaptığı anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları, alınan bilirkişi raporları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde;

davacının, davalı ile arasındaki ticari ilişkiyi ve alacağını yöntemince ispat ettiği, davalının defter ibrazından kaçınması sebebiyle HMK 222. Md gereği davacı defter kayıtlarının esas alınması gerektiği, davalı tarafça dosyaya konu borcun sona erdiğine ilişkin herhangi bir bilgi ve delilin sunulmadığı anlaşılmakla, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İtirazın iptali davalarında davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması şarttır.----------Dosyaya konu alacağın cari hesap ilişkisi/faturaya dayanması sebebiyle alacağın likit ve davalının haksız olduğu anlaşıldığından, hükmedilen asıl alacak miktarı ----- üzerinden davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: