İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/417 K.2026/320

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/417

KARAR NO : 2026/320

DAVA

İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12.05.2025

KARAR TARİHİ : 31.03.2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, fuarlara katılacak olan firmalara özel olarak tasarlanmış stantları kiralamakta ve stantların montajını yapmakta olduğunu, davalı taraf ile davacı arasında, 21-24 Ekim 2024 tarihleri arasında ---- merkezinde düzenlenen ------ fuarında stant dekorasyonu ve montajını gerçekleştirmek üzere 22.07.2024 tarihli sözleşme imzalandığını, bu sözleşme gereği davacı şirketin stant tasarlama ve montajını yapma edimini yüklendiğini, buna karşılık davalı şirketin ise bedel ödeme edimini üstlendiğini, taraflar arasında imzalanan 22.07.2024 tarihli sözleşmenin 4.3.

Maddesinde stant kiralama bedeli olarak 14.000,00 avro ödeneceği konusunda tarafların anlaştıklarını, aynı sözleşmenin 6. Maddesinde 7.000,00 avronun sözleşme tarihinde, kalan 7.000,00 avro bedelin de fuar tarihinde (21.10.2024) ödeneceği kararlaştırıldığını buna rağmen davalı tarafın belirlenen tarihlerde ödeme yapmadığını, davalının, taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı olarak belirlenen ödeme tarihlerine uymayarak 15.10.2024 tarihinde 6.500,00 avro ödeme yaptığını ve bakiye borç için de haksız olarak icra takibine itiraz ettiğini,

davacının fuar bittikten sonra ödemenin hala yapılmaması üzerine davalı şirket yetkilisi ile görüşmesi sonucu, teslim edilen standın ayıplı olduğu gibi bir takım borçtan kurtulmaya yönelik asılsız sebepler ile davacıya haber dahi verilmeksizin ödemenin yarısının gerçekleştirilmeyeceği beyan edilerek faturanın iade edildiğinin iddia edildiğini, davalı tarafın göndermiş olduğu iade faturasının taraflarınca kabul edilmediğini ve ticari defterlerine haklı olarak işlenmediğini, bu sebeple karşı tarafın düzenlemiş olduğu iade faturasının alacakları üzerinde herhangi bir etkisinin bulunmadığını,

standın teslim edildikten sonra çekilmiş fotoğraflarını dava dilekçesi ekinde mahkemeye sunulduğunu, taraflar arasındaki ticari iş ilişkisi çerçevesinde düzenlenen 21.10.2024 tarihli faturaya konu borcun bir kısmının ödenmemesi üzerine davalı hakkında -/- İcra Dairesinin ------ esas sayılı dosyasıyla bakiye 7.500,00 avro asıl alacağın tahsili amacıyla genel haciz yoluyla takip başlatıldığını, davalı tarafın 24.01.2025 tarihinde borca itiraz ederek takibi durdurduğunu, tüm bu nedenlerler;

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile----- İcra Dairesinin ------- esas sayılı dosyasında davalı yanca haksız olarak yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalının yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, müvekkili şirket ile 21-24 Ekim 2024 tarihleri arasında ---- merkezinde düzenlenen ------- fuarında stant dekorasyonu ve montajını gerçekleştirmek üzere 22.07.2024 tarihli sözleşme imzaladıklarını, bu sözleşme gereği stant tasarlama ve montajını yapma edimini yüklendiğini, buna karşılık davalının ise bedel ödeme edimini üstlendiğini belirttiğini ancak davacının sözleşme gereğince yüklenmiş olduğu edimi yerine getirmediğini, bu nedenle de davalıdan herhangi bir alacağının bulunmadığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 2.1.

Maddesinde: ürün tanıtımı için kullanılan iki adet ---- uygulamasının davacının yapacağı edimler arasında olduğu , cevap dilekçesi ekinde yer alan yazışma suretlerinden de anlaşılacağı üzere ------ uygulamasının işbu sözleşmenin esaslı unsurlarından olup davacı tarafça stant alanında ifa edileceği taahhüt edildiğini, ------ firma reklam alanları için veya dekoratif amaçlı olarak kullanılan ışıklı paneller olduğunu, ---- kullanım olarak reklam ihtiyacı olan bütün sektörlere ve dekoratif amaçlı yenilik ve şıklık isteyen her bireye hitap ettiğini, üzerinde kumaş baskı olarak görseller bulunduğunu,

bu nedenle dikkat çekmek ve stant alanının VIP olmasının oldukça önemli olduğunu, bu kapsamda sözleşmeye özellikle ----- uygulaması yapılacağının yazıldığını ayrıca tasarım çalışmaları esnasında yapılan yazışmalarda da bu hususun dile getirildiğini ancak davacı şirketin sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmeyerek ve sözleşme hilafına ------ uygulamasını yapmadığını ve davalı şirketi fuar alanında rezil ettiğini, prestijini sarstığını ve olası dikkatleri üzerine çekerek müşteri ve pazar edinmesini engellemek suretiyle zarar görmesine neden olduğunu,

davacının sözleşme gereği yerine getirmesi gereken edimi ------ uygulaması yönünden hiç ifa etmediğini, genel stant uygulaması yönünden ise ayıplı ifa ettiğini, cevap dilekçesi ekindeki videoda da açıkça görüldüğü üzere oldukça itinasız bir branda çekildiğini ve branda üzerinde potluklar, arkadan sivri bir cismin yaptığı izler ve deliklerin mevcut olduğunu, bu hali ile stantın kararlaştırılan kaliteden uzak halde olduğunu, işbu sözleşmenin esaslı unsuru olan ve 10.000 amerikan doları civarı maliyeti olan ------ uygulamasının davacı tarafça yapılmadığını, yerine, komik bir bedele denk gelen naylon tente/branda çekildiğini,

bunun üzerine müvekkili tarafından davacı adına; sözleşme kapsamında edimlerini eksik ve ayıplı ifa etmesi üzerine 22.10.2024 tarih ve ----- numaralı iade faturası düzenlendiğini ve davacıya gönderildiğini, davacının sekiz günlük yasal süresi içerisinde faturaya itiraz etmeyerek ayıplı ve eksik iş yaptığını ve fatura içeriğini kabul ettiğini, tüm bu nedenlerle; haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama gideri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; fatura alacağı iddiasına dayalı olarak yapılan icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.

Taraflar arasında, 21-24 Ekim 2024 tarihleri arasında ----- merkezinde düzenlenen ----- fuarında stant dekorasyonu ve montajını gerçekleştirmek üzere 22.07.2024 tarihli sözleşme imzalandığı, buna göre davacının stant tasarlama ve montajını yapma edimini yüklendiği, belirtilen iş için davalının 14.000,00 Euro ödeme yapacağının kararlaştırıldığı, davalı tarafından davacıya 6.500,00 Euro ödeme yapıldığı, sözleşmeye göre davacının 7.500,00 Euro daha ödeme yapması gerektiği, davacı tarafın davalının ödeme yapmadığını iddia ettiği, davalının ise davacının edimini gereği gibi yerine getirmediğini savunduğu anlaşılmıştır.

Davacı tarafından davalı aleyhine ----.

İcra Dairesi'nin ----- esas sayılı icra dosyasında 21.10.2024 tarihli, ------- fatura numaralı 14.000,00 Euro bedelli faturadan kalan alacak bedeli olan 7.500,00 Euro asıl alacak üzerinden icra takibine geçildiği, icra takibinde yabancı para biriminin TL karşılığının bildirildiği, bu haliyle usulüne uygun icra takibi bulunduğu, davalı tarafça borca ve ferilerine itiraz edildiği, takibin durduğu, davacı tarafça itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talep edildiği görülmüştür.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (HMK 222/1) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar. Elektronik belgeler ise belgenin çıktısı alınarak ve talep edildiğinde incelemeye elverişli şekilde elektronik ortama kaydedilerek mahkemeye ibraz edilir (HMK 219/1).

Ticari defterler gibi devamlı kullanılan belgelerin sadece ilgili kısımlarının onaylı örnekleri mahkemeye ibraz edilebilir (HMK 219/2).

İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir (HMK 220/1).

Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir (HMK 220/3).Faturanın delil olarak kullanılabilmesi için taraflar arasında sözleşmenin bulunması gerekir.

Fatura sözleşmenin ifası yönelik belge hükmündedir. Sözleşmenin kurulmasına yönelik fatura ispat külfeti açısından sonuç doğurmaz. Taraflar arasında akdi ilişki bulunduğunun ispat külfeti davacı taraftadır. Davacı sözleşmenin bulduğunu ve faturaya konu malın davalıya teslim edildiğini ispat etmesi gerekir. Taraflar arasında sözleşme ilişkisi yoksa fatura ispat külfeti açısından sonuç doğurmaz.

Ayrıca faturanın usulüne uygun olarak tebliğ edildiği davacı tarafça ispatlanması gerekir.Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmış, tarafların ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, davacının kayıtlarına göre; davacının 14.000,00 EUR karşılığı 519.219,40 TL tutarlı faturayı davalı aleyhine borç kaydettiği, akabinde davalının davacı adına düzenlediği 22.10.2024 tarih, ------ no.lu 7.500,00 EUR karşılığı 278.153,25 TL tutarlı iade faturasının bu kez kendi defterlerinde davalı lehine alacak olarak kaydedildiği,

öte yandan davalı şirketin davacı tarafa 15.10.2024 tarihinde 6.500,00 Euro tutarında ----- Ödemesi” açıklamasıyla gerçekleştirmiş olduğu ödemenin davacı şirketin kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davalının kendi ticari defterlerinde takip tarihi itibariyle davacı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Davalı taraf, davacının edimini sözleşme kapsamında gereği gibi yerine getirmediğini savunmuştur. Davacı ise sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirdiklerini ancak davalının bakiye kalan 7.500,00 Euro ödemeyi yapmadığını belirtmiştir.

Dinlenen davalı tanığı, sözleşme kapsamında yapılması gereken ---- ışıklandırmasının gereği gibi yapılmadığını, duvarda brandanın bulunduğunu, brandanın gerisinde çivilerin bulunduğunu beyan etmiştir.Somut davada davacının sözleşme kapsamında edimini eksiksiz şekilde ifa ettiğini ispat etmesi gerekmekte olup davacı taraf iddiasını ispat edememiştir. Ayrıca davalı tarafından düzenlemiş olan 22.10.2024 tarihli, 7.500,00 Euro karşılığı 278.153,25 TL bedelli iade faturasının davacının kendi ticari defterlerinde davalı lehine alacak kaydettiği anlaşılmıştır. Buna göre, davalının ayıplı ifa savunması davacı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacının bakiye alacak talebini ispat edemediği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.