İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/53 K.2025/899

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/53 Esas

KARAR NO: 2025/899

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 18/01/2023

KARAR TARİHİ: 26/11/2025

Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin inşaat sektöründe faaliyet gösterdiğini, kendine veya başkalarına ait arsalar üzerinde kat karşılığı bina yapmakta olduğunu, müvekkili şirketin ------- adresinden hazırlanmış olan projeye uygun inşa edeceği yapı için davalı -------- niteliğine haiz hazır beton siparişi verdiğini, bahse konu inşaat henüz tamamlanmadan, yapı üzerinden ------yetkilileri taralından karot numunesi alındığını,--- yetkilileri tarafından yapılan test neticesinde betonun bahse konu projeye uygun olmadığının ve ------niteliğinde olmadığının tespit edildiğini,

Söz konusu projeye ilişkin ----- tarafından hazırlanan -------Yapılan incelemeler neticesinde söz konusu binanın ---- dayanımı, kirişlerde ------ olarak göz önüne alınmış olup..." tespitine ver verildiğini, Müvekkili şirketin, davalıdan -----niteliğine haiz hazır beton sipariş etmesine rağmen, davalı taralından gönderilen betonun ---- niteliğinde olmadığının;

-------------tarafından yapılan test sonucunda ve alanında uzman bilirkişiden alınan teknik rapor sonrasında ortaya çıktığını, dolayısıyla satılan betonlardaki ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğundan müvekkili tarafından fark edilmesinin mümkün olmadığını, Müvekkilinin inşa edeceği yapıyı, davalıların ayıplı mal göndermesi sebebiyle değiştirmek ve ticari geliri düşecek şekilde yeniden tanzim etmek zorunda kaldığını, projenin değiştirilmesi sebebiyle projeden elde edeceği gelirde ciddi bir azalmanın olduğunu, projeden beklediği faydayı elde edemediğini, müvekkilinin ticari itibarının da zedelendiğini,

bununla birlikte yukarıda bahsedilen bilirkişi raporu için ayrıca ücret ödemesi yaptığını ve davalılar taralından gönderilen ----- niteliğinde olmayan beton yapıya güçlendirmeler yapmak zorunda kaldığını, Müvekkili şirkete ----- niteliğinde olduğu beyan edilen ancak --- niteliğinde olmayan hazır betonun satıcısının, -----üreticisinin ise -----olduğunu, müvekkilinin uğramış olduğu zarardan davalıların birlikte sorumluluklarının bulunmakta olduğunu, Müvekkilinin ----- olarak sipariş ettiği betonların sipariş edilen nitelikte olmadığının,

betonların ayıplı mal niteliğinde olduğunun ve siparişlerin ayıplı gönderilmesi sebebiyle müvekkili şirketin zarara uğradığının, bu sebeple zararın karşılanması gerektiğinin davalı -------tarihli ihtarnamesiyle ihtar edildiğini, ancak davalı tarafından müvekkili şirkete herhangi bir ödeme yapılmadığını, Davalı ------taralından ayıplı malların üreticisi olan diğer davalı ------- tarihinde teslim edilen hazır beton ürününün, sipariş edilen ----- niteliğine uygun olmadığının bahse konu betonun üreticisi olarak müvekkilinin uğramış olduğu zarardan sorumlu olduğunun ihtar edildiğini, Davalı ------- tarihli cevabi ihtarnamede;

hazır betonun ------ uygun olarak teslim edildiğinin, verilen hazır betonda herhangi bir teknik eksiklik ya da ayıp durumu bulunmaması sebebiyle tazminat talebinin kabul edilmediğinin bildirildiğini, Bunun üzerine müvekkilinin uğramış olduğu zararın tazmin edilmesi için ---- tarihinde dava şartı olan Arabuluculuk kanun yoluna başvurulduğunu, ancak --- tarihinde gerçekleştirilen görüşmelerin sonuçsuz kaldığını ve tarafların anlaşamadığını beyan ederek.

Davalılar taralından müvekkiline gönderilen betonların ayıplı çıkmış olması nedeniyle, 6100 sayılı kanunun 107. Maddesine göre belirlenecek maddi tazminatın tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere şimdilik 1.000.00 TL’nin satım tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ----------tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin; davacı taraf ile girmiş olduğu bir ticari ilişkinin mevcut olmadığını, tacir olan müvekkili firmanın ticari ilişkisinin, diğer davalı olan -------- olduğunu, huzurdaki davanın müvekkiline yöneltilebilmesinin mümkün olmadığını, Müvekkili firmanın "hazır beton imalatı” alanında ticari faaliyetlerinde devam eden, ticari etiklere saygılı ve müşteri memnuniyeti odaklı bir şirket olduğunu, diğer davalı olan tarafın müvekkili ile iletişime geçerek hazır beton satın alma teklifinde bulunduğunu ve taraflar arasında ------- Sözleşmesinin akdedildiğini, Diğer davalı ----- müvekkili firma ile iletişime geçerek "inşaata başlayamayacağını,

ancak verdiği siparişin arkadaşı olan davacı -------- şantiyesine bağlantısının yapılmasını" talep ettiğini, sözleşmenin süresinin neredeyse bitiyor olmasına rağmen müvekkili firmanın, müşteri memnuniyeti ve ticari ahlakı çerçevesinde hazır betonu davacının inşaat sahasına döktüğünü, Davacının nezdinde doğmuş hiç bir zararın mevcut olmadığını, zira beton kalitesi daha doğrusu beton basınç değerleri konusunda alınmış olan karot raporlarından açıkça görüleceği üzere davacı tarafın proje değişikliği yoluna gittiğini, ------- çıkmış olmasının davacı taraf üzerinde meydana getirdiği bir zararın mevcut olmadığını,

çünkü yapılan proje değişikliği ile ilgili belediyeden “bir alt sınıfa göre statik hesabı” yapıldığını ve yapılan hesaplamanın uygun bulunması neticesinde projenin devamı hususunda belediyenin gerekli ruhsatı verdiğini, davacının inşaatının devam ettiğini, tamamlandığını, hiçbir şekilde zarar oluşmadığını beyan ederek,

Yapı denetim firması bilgilerinin davacıdan temin edilerek '28 günlük ve 45 günlük basınç dayanımı raporlarının' ilgili yapı denetim firmasından celp edilmesine,------------- davacı tarafından yapılan inşaata ait yapım sürecini gösteren tüm bilgi ve belgeler ile inşaat / kullanım ruhsatlarının celbine, Davacının: haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, Yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ---------- tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket ile diğer davalı arasında imzalanan beton teslimine dair sözleşmeye göre müvekkili şirketin, belli bir miktar betonu kendi inşaatında kullanmak üzere diğer davalıdan alacağını, bunun karşılığında ise ücretin ödeneceğini, Ancak sonrasında müvekkili şirket ile diğer davalı şirketin teslim gününe dair anlaşamaması ve müvekkilinden beton için ekstra ücret ödenmesinin istenmesi dolayısıyla tüm tarafların mutabık kalarak beton tesliminin davacıya yapılmasının sağlandığını, ----------- borcu altında olanın müvekkili değil diğer davalının olduğunu,

müvekkilinin kendisi üzerine düşen borcunu ödeyerek -------- alımını davacı tarafa devrettiğini, bu hususta müvekkilinin zararın doğmasına dahlinin söz konusu olmadığını, Müvekkilinin satıcı konumunda olmadığını, davacı tarafın müvekkilinin satıcı olduğundan bahisle hukuki sorumluluğu bulunduğunu belirtmişse de müvekkilinin beton satıcısı olmadığını, müvekkilinin betonun hazırlanması ve satılması sürecinde herhangi bir bilgisi ve ya mesleki uğraşının söz konusu olmadığını, beton teslimi borcunun ifa sahibinin müvekkili olmadığını, ------------ teslim edilmesi dolayısıyla davacı şirketin zarara uğramasının söz konusu olmadığını,

davacı tarafın beton kalitesinde yapılan değişim dolayısıyla zarara uğradığını belirtmişse de bahse konu inşaata belediye tarafından ruhsat verildiğini, Bu hususta belediyeden ruhsat ve diğer evrakların celbini talep ettiklerini, bahse konu inşaata ruhsat alınamaması dolayısıyla yaşanan zararın ne olduğunun da davacı tarafından ispat edilemediğini beyan ederek. Davacının; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; taraflar arasındaki alım/satım sözleşmesi kapsamında davalı tarafından davacıya satılıp teslim edilen dava konusu betonların ayıplı olduğu iddiası ile zararının tazmini talebine ilişkindir.

Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın davalı alım satım sözleşmesine dayalı belirsiz alacak davası olduğu, davacı ile davalılardan satıcı şirket arasında akdi ilişki bulunduğu davalılar arasında dava konusu emtia olan betonun üretilmesi ve tedariği konusunda akit bulunduğu hususlarının ihtilafsız olduğu, ayrıca davacı taraf olduğu sözleşmede teslim edilecek betonun niteliğinin ----niteliğinde beton verildiğinin ileri sürüldüğü bu nedenle ihtilafın fiilen teslim edilen beton nedeniyle davacının doğmuş zararı bulunup bulunmadığı, bulunuyorsa miktarı noktasında toplandığı tespit edilmiştir.

Davacı taraftan gördüğü zarar ile ilgili dava dilekçesindeki açıklamalara nazaran zorunlu olarak davalıdan aldığı beton ile yapılan yapıyı yıkıp yeniden bir yapı yapmak zorunda kalıp bundan ötürü zarar mı istendiği yoksa teslim aldığı emtiaları kullanıp artık inşaat kalitesi düştü demek sureti ile diğer kalemleri bu tür betona uygun yapıp daha kalitesiz yapımı ortaya çıktı bundan dolayı mı zarar istendiği konusu sorulmuştur.

Mahkememizce resen seçilecek inşaat bilirkişisinden öncelikli olarak ön rapor alınmasına, inşaat mühendisi tarafından dosya münceratı nazara alınarak.

Davalı tarafın teslim ettiği ----niteliğinde betonun inşaatta kullanımından sonra alınan karotta daha düşük seviyenin çıktığı dikkate alınarak betonun gerçekten ------ kalitesi ile teslim edilip de inşaatın gerçekleştiren ustaları gereğinden çok sulandırması ile inşaatın yapılması halinde krişlerde ---- olarak çıkma olasılığı var mı ayrıca mal teslimi beton teslimi niteliğinde olduğu teknik olarak hem inşaatta kullanılmamış betonun teslim anında ------- daha az kaliteli beton mu olduğunun bu işten anlayan ehil kişi tarafından kontrol ile inşaatta kullanılmadan evvel tespiti mümkün mü bu tespit hangi alet ve metodlar kullanılarak yapılacağı

hususlarında rapor düzenlenilmesinin istenilmesine, karar verilmiştir. Bilirkişi ----- tarihli raporunda.

Deneyin Yapılışı : Çökme hunisinin iç tarafı temiz bir bez ile silineceyeceği, Temiz olmasının amacı hunide önceden kalmış beton veya kimyasal katkı malzemelerden uzaklaştırmakta olduğunu, deneyde kullanılacak her malzeme temiz olması gerektiği, Huninin geniş tarafı alta gelecek şekilde yerleştirilir ve ayak basma yerlerine basılacağı, Kullanılacak beton yaklaşık olarak 35 kg civarında olması gerektiği ve transmikserden alınması gerektiği, Hazırlanan bu beton huninin üçte birlik kısmına kadar doldurulur ve şişleme çubuğuyla 25 defa şişleneceği, Huninin üçte ikilik kısmını dolduracak kadar beton ilave edileceği ve yine 25 defa şişleneceği,

Huninin kalan üçte birlik kısmı ise ağzına kadar beton ile doldurulur ve tekrardan 25 defa şişleneceği, sonrasında huninin ağzından taşan beton mala yardımı ile alınacağı, Huninin etrafına beton taşırılmamalı, taşmışsa temizlenmesi gerektiği, Daha sonra huninin tutma yerlerinden tutularak sabit bir hızla çekilerek betonun düzgün bir şekilde yayılması sağlanacağı, Çekilen huni ters çevrilip yığılan betonun yanına konur ve üzerine de bir ucu betonun üzerinde olacak şekilde şişleme çubuğu konacağı, Çubuğun alt yüzü ile betonun üst yüzünün ortalama yüksekliği arasındaki mesafe ölçülür, bulunan değer en yakın 0,5 cm’ye yuvarlanır.

Bulduğumuz bu değer betonun slumpını yani çökme değerini vermiş olacağı, Bu değer beton kıvam sınıfının belirttiği değerler arasında olması gerektiği, bu deney sonrasında elde edilen değere göre betonun ---- olduğu,--- Aşağıdaki Tablodaki gibi olduğu, mahkemeye ait olduğu rapor edilmiştir. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde. Dava, ayıplı emtia nedeniyle alacak ve tazminat davası olup, ayıbı ispatla iddia eden davacı sorumludur.

Mahkemece deliller toplanmış ve ön rapor aldırılmıştır.

Ön raporla betonun üretim ve kullanım aşamaları ortaya konulmuş olup, üretim aşamasında betona katılan kimyasal katkı malzemeleri veya suyun basınç dayanımını azaltmayacağı zira bu haliyle üretim bittiğinde direnç ölçümü yapılacağı katılan tüm malzemelere rağmen üretilen betonun----- niteliğinde dirence sahip ise onun ---------- beton olduğu ancak satın alınan betonların inşaatın kullanımı esnasında akışkanlığını arttırıp kalıba koymak için inşaat ustaları tarafından su katılıp kıvamının azaltılıp direnci düşürülmesi sıkça görülebildiği,

davamızda da beton kullanılıp kaba inşaat bir seviyeye gelince ''karot'' almak suretiyle direnç ölçümü yapıldığına göre artık satın alınan emtianın mı düşük dirençli yoksa satın alındıktan sonra katılan su ile mi direncinin düştüğünün anlaşılmasının tespitinin fiziken mümkün olmadığı, her ikisininde mümkün olabileceği anlaşılmıştır. Somut olayda ispat külfeti davacıdadır.

Davacı satın alma anında düşük dirençli olarak alındığını şüpheye yer vermeyecek şekilde ispat edemediği oysa TTK 23. Madde gereği inşaat işiyle uğraşan davacının basiretli tacirin dava konusu betonun üzerinden bir parça alarak direnç tespiti yaptırarak emtiayı daha inşaatta kullanmadan ayıplı olduğunu tespit ettirmemiş ve davasını ispat edememiştir. Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.