İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/356 K.2024/875

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/356

KARAR NO:2024/875

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:16/05/2023

KARAR TARİHİ: 13/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 4562 Sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği gereği ------ faaliyet gösteren katılımcıların/kiracıların elektrik, doğalgaz, su vb. ihtiyaçlarını karşılamakla ---- yetkili ve görevli kılındığını, dolayısı ile ---- ihtiyacını tespit ile tedarik ettiği elektrik, doğalgaz ve suyu;

kurduğu alt yapı tesisleri ile katılımcılara/kiracılara dağıtımını yaptığını, borçlu şirketin, diğer katılımcı/kiracı şirketler gibi,----- almayı taahhüt ettikleri/ aldıkları, anılan hizmet bedellerini periyodik dönemlerde ödemekle yükümlü olduğunu, her ne kadar aldığı hizmete karşılık kendisinden ön bir teminat alınsa da bazı zamanlarda borçların, vermiş oldukları teminat bedellerini de aşabildiğini, borçlu şirketin hesaplarının incelenmesinde,

---- faturalardan kaynaklanan cari alacağının artması ve borçlu tarafından verilen teminatın da borcunu karşılamamasından dolayı şirketten borcunu kapatması ve teminat miktarını artırması talep edilmişse de borç ödenmediğinden borçlu şirket hakkında ------- dosyası ile ilamsız takip yapılarak borçluya ödeme emri gönderildiğini, borçlu şirketin takibe ve borca itiraz ettiğini, müvekkilinin faturadan kaynaklanan cari alacağının talep tarihi itibariyle 4.489.890,29 TL , işlemiş faizi(aylık %5) 206.296,22 TL olmak üzere toplam 4.696.186,51 TL olduğunu, ----- kararı gereği temerrüt halinde borca işletilecek faizin,

Uygulama Yönetmeliğinin 93. maddesi gereği aylık %5 olduğunu belirterek davalı borçlunun, ------- borca ve ferilerine yönelik haksız ve kötüniyetli itirazının iptaline ve takibin devamına, davalının alacağın %20 sinden az olmamak üzere inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle : davacı tarafından, davalı şirket aleyhine ikame edilen icra takibinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacının dava konusu alacakları icra takibine koyabilmesi için icra takibi öncesinde tebligat mevzuatına uygun olarak kendisinden alacakları talep etmesi gerektiğini, davaya ve takibe konu faturaların, tebliğ mevzuatına uygun olarak davacı tarafından tebliğ edilmediğini, bu nedenle aleyhlerine icra takibi başlatılmasının haksız olduğunu, biran için davacının fatura ve takip alacağı haklı olsa dahi;

takibe dayanak fatura ve teminat bedellerini tebliğ mevzuatına uygun olarak talep etmemesi nedeniyle taraflarınca icra takibine yapılan itirazın haklı olup; davacı yanca davalı şirketin yasaya uygun olarak temerrüde düşürülmemesi nedeniyle asıl alacak haricinde (faiz, yargılama gideri, tazminat, vs.) davalı şirket aleyhine karar tesis edilmesinin hukuken mümkün olmadığını, davacı yanca takibe dayanak faturalar dosyaya sunulmadığı gibi taraflarına da tebliğ edilmediğini,

biran için davacının fatura ve teminat takip alacağı haklı olsa dahi takibe dayanak evrakları dosyaya sunmaması ve taraflarına tebliğ edilmemesi nedeniyle taraflarınca yapılan itirazın haklı olduğunu; davacı yanca davalı şirketin yasaya uygun olarak temerrüde düşürülmemesi nedeniyle asıl alacak haricinde (faiz, yargılama gideri, tazminat, vs.) aleyhlerine karar tesis edilmesinin hukuken mümkün olmadığını, icra takibinde belirtildiği kadar bir abonelik kullanımının bulunmadığını, tüm kullanım kayıtları incelendiğinde davacı yanca talep edilen faturalardaki bedelin haksız olduğunun görüleceğini,

davacının kayıtlarından bağımsız olarak sayaç ve kullanımların üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, davacının kayıtlarını kabul etmediklerini, fatura bedellerinin haksız olması nedeniyle fatura bedelleri doğrultusunda hesaplanan teminatın da haksız olduğunu, ayrıca davacı tarafından tüm abonelik kayıtları dava tarihinden önce kapatıldığından ve elektrik, su, doğalgaz, vs. abonelik hizmetleri sağlanmadığından ötürü teminat talep edilmesinin de haksız olduğunu, takip ve dava öncesi davalı şirketin adresten taşındığını ve ticari faaliyetin sonlandırıldığını,

------ taşınması dikkate alındığında davacı tarafından davalıya abonelik hizmetleri sağlanmayacağından ötürü teminat istenmesinin de haksız olduğunu, davacının haksız olarak abonelik hizmetlerini sonlandırması nedeniyle;---- sonlanmak ve fabrika kapatılmak ve şirketi---- adresinde bulunan ---- zorunda kaldıklarını, belirterek davanın reddine, davacının haksız eylemleri ile davalı şirketlerinin iş faaliyetinin sonlanması hususu da dikkate alınarak davacı aleyhine %40'dan aşağı kötüniyet tazminatına, karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE:Dava, hukuki niteliği itibari ile. İİK 67 maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.

Davacı cari hesap alacağının tahsili için davalı hakkında başlattığı takibe davalının itiraz etmesi nedeniyle itirazın iptali ve takibin devamı için işbu davayı açmıştır.Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin 21/02/2024 günlü ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş tarafların sulh olma imkanı bulunmadığından uyuşmazlık noktalarının tespiti ile tahkikat aşamasına geçilerek deliller toplanıp bilirkişiden rapor alınmak suretiyle sonuca gidilmiştir.Davacı mahkememizde açtığı davada 4562 Sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği gereği ------faaliyet gösteren katılımcıların/kiracıların elektrik, doğalgaz,

su vb. ihtiyaçlarını karşılamakla ---- yetkili ve görevli kılındığını, bölgenin ihtiyacını tespit ederek tedarik ettiği elektrik, doğalgaz ve suyu; kurduğu alt yapı tesislerinden katılımcılara/kiracılara dağıtımını yaptığını, davalı şirketinde ----- almayı taahhüt ettiği / aldığı,

hizmet bedellerini ödemekle yükümlü olduğunu, hizmete karşılık kendisinden ön bir teminat alınsa da borçların, verilen teminat bedellerini de aşabildiğini, davalının faturalardan kaynaklı cari hesap borcunun artması ve verilen teminatın da borcunu karşılamamasından dolayı davalıdan borcunu kapatması ve teminat miktarını artırmasının talep edildiğini, borç ödenmeyince davalı hakkında ------ dosyası ile ilamsız takip yapılarak borçluya ödeme emri gönderilmiş ise de davalının, takibe ve borca itiraz ettiğini belirterek davalının haksız ve kötüniyetli itirazının iptaline ve takibin devamına,

davalının asıl alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ile mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, davalı davaya ve takibe konu faturaların tebligat mevzuatına uygun olarak kendilerine tebliğ edilmediğini, bu nedenle icra takibi başlatılmasının haksız olduğunu, davacının fatura ve takip alacağı haklı olsa dahi davacı yanca yasaya uygun olarak temerrüde düşürülmediklerini asıl alacak haricinde başkaca bir talep ileri sürülemeyeceğini, takipte belirtilen kadar abonelik kullanımlarının bulunmadığını, kullanım kayıtları incelendiğinde talep edilen faturalardaki bedelin haksız olduğunun anlaşılacağını,

fatura bedelleri doğrultusunda hesaplanan teminatın da haksız olduğunu, davacı tarafından tüm abonelik kayıtlarının dava tarihinden önce kapatıldığını, elektirik, su, doğalgaz, vs. abonelik hizmetleri sağlanmadığından ötürü teminat talep edilemeyeceğini, takip ve dava öncesinde adresten taşındığını , ticari faaliyetini sonlandırdığını, bu nedenle de davacı tarafından abonelik hizmetleri sağlanmayacağından ötürü teminat istenmesinin haksız olduğunu, belirterek davanın reddini ve davacı aleyhine %40'dan aşağı olmamak üzere tazminata karar verilmesini istemiştir.

Davacı takibe konu alacağın taraflar arasında mevcut olan abonelik sözleşmeleri gereği sözleşmelerin ifası amacıyla sanayiciye (borçluya) sunulan ve bedeli faturaya yansıtılan mal ve hizmetlerden kaynaklandığını, abonelik sözleşmelerinde dönem dönem bedeller faturaya yansıtıldığı için BK 117/2 maddesinde borcun ifa edileceği gün, birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse, bu günün geçmesiyle ...., borçlu temerrüde düşmüş olur ..." düzenlemesi bulunduğunu,

borçlunun temerrüdü için ihtara gerek olmamasına rağmen davalıya ---- sayılı temerrüt ihtarının "ACİL VE ÖNEMLİDİR" şeklinde elektronik posta sistemi ile bildirimde bulunulduğunu, davalının iş yerini ----- sayılısicil gazetesinde yayımlanan ilan ile bu tarihten sonra naklettiğini, borcun sebebini oluşturan faturaların ise borçlunun ---- tarihine dek olan borçlarını kapsadığını, faturaların sözleşmede belirtildiği gibi ödeme gününden önce TTK 18/3 maddesi gereğince güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile davalıya tebliğ edildiğini,

faturaların münderecatına ve miktarına ilişkin TTK 21/2 maddesi gereği herhangi bir itiraz olmadığını ileri sürmüştür.--------sayılı takip dosyası getirtilmiş davacının davalı hakkında ilamsız icra takibi başlattığı, takip dayanağının cari hesap ekstresi olup takip dosyasında ödeme emrinin tebliğ ile davalının süresinde takibe itiraz ettiği, itiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edilmediği, mahkememizde açılan davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.Davalı şirketin adres değişikliğine ilişkin kararın yayınlandığı sicil gazetesi, taraflar arasında imzalanan elektrik ve su abone sözleşmeleri, doğal gaz satış sözleşmesi,

dayanak faturalar, davacı tarafından davalıya gönderilen ihtarlar dosya içine alınmış, davacı ----- dava konusu faturalara ilişkin kayıtları ile davalı tarafın ------defter ve dayanak kayıtları üzerinde yine dosyaya sunulan faturalar ve dayanak sözleşme hükümleri de incelenerek davacının takip konusunu oluşturan fatura içeriklerinin denetlenmesi ve takip tarihi itibariyle davalıdan talep edebileceği bir alacağının bulunup bulunmadığının tespiti ve varsa miktarının belirlenmesi amacıyla mali müşavir, hesap uzmanı bilirkişi, elektrik, doğalgaz ve su faturalarının denetiminden anlayacak bilirkişilerden rapor alınmasına karar verilmiş,

oluşturulan bilirkişi heyetinden kök rapor alınmıştır. Raporun 18 ve devamı sayfalarındaki hesap hatası nedeniyle bilirkişi heyetinden ek rapor alınması yoluna gidilmiştir. Davalı tarafça yapılan ihtara rağmen ticari defter ve dayanak kayıtlar sunulmamış ibrazdan kaçınılmıştır. Bilirkişi raporları davalı tarafa tebliğ edilmiş ancak davalı raporlara karşı da beyan ve itiraz ileri sürmemiştir.Bilirkişi heyeti ek raporunda "...

Davacı şirket tarafından takip öncesi ---- tarihlerinde, davalı şirkete vadesi geçen borçlar ve kesme bildirimi konulu ihtarname gönderildiği, Bildirime ilişkin yazılar ve yazıların teslim alındığına dair İlgili yazıların dosyaya sunulduğu, Dolayısıyla davacı yanca, davalı şirketi aleyhine ikame edilen icra takibi öncesinde tebligat mevzuatına uygun olarak alacakların talep edildiği,

Davacı şirket tarafından, davalı adına ----sayılı dosyası ile takipte, dava dilekçesi ekinde bulunan Cari Hesap Ekstresi ve faturalar da dahil olmak üzere tüm belgelerin sunulduğu,Davalı Şirketin ----- adresinde yer alan ------ nitelikli ---- Tarihinde akdedilen---- faal hale getirdiği görülmekle, Davalı Şirketin ----- tarihleri arası tüketimleri kapsayan Faturalar itibariyle, dava konusu adreste faaliyetlerine devam ettiğinin tespit edildiği,Davaya konu edilen 4 adet elektrik faturasının,---- tarihleri arasındaki tüketimleri kapsadığı,

sayaç endeks değerlerinin birbirini takip ettiği, faturaların -----yönetmeliğine, tarifesine ve taraflar arasında imzalanan sözleşmeye uygun olarak düzenlendiği kanaatine varıldığından, davalı şirketin ---- tutarındaki 3 Adet elektrik faturalarından sorumlu olacağı, Davaya konu edilen ------- Tarihleri arasındaki tüketim ve hizmetleri kapsadığı, faturaların Sözleşmeye uygun olarak düzenlendiği ve Su Tüketimi sayaç endeks değerlerinin birbirini takip ettiği kanaatine varıldığından,

Davalı Şirketin (107.647,61 TL+110.235,49 TL= KDV Dahil 217.883,10 TL tutarındaki 2 Adet Su Faturasından sorumlu olacağı,Davaya konu edilen ---- Tarihleri arasındaki tüketim ve hizmetleri kapsadığı, faturaların------ esas alınarak Sözleşmeye uygun olarak düzenlendiği ve ---- sayaç endeks değerlerinin birbirini takip ettiği kanaatine varıldığından, Davalı Şirketin (3.469.411,60 TL+624.494,09 %18 KDV)=4.093.905,69 TL tutarındaki 3 Adet Doğalgaz Faturasından sorumlu olacağı belirlenmekle.

Davalı Şirketin sorumlu olduğu tespit edilen ve Toplam Tutarı KDV Dahil 5.533.999,85 TL olan 5 Adet Fatura nedeniyle;(1.222.211,10 TL+ 217.883,10 TL + 4.093.905,69 TL- 1.044.108,96 TL Takip Öncesi Kısmi Fatura Tahsilat =4.489.890,89 TL olarak hesaplanmış olup, Dolayısıyla, Davacı Şirketçe Takip Tarihi itibarıyla talep konusu yapılan.

4.489.890,89 TL ASIL ALACAK talebinde bir isabetsizlik bulunmadığı,Davacı ------ takip talebine ve harçlandırmak suretiyle huzurdaki davaya konu ettiği İşlemiş Faiz yönünden yapılan değerlendirme ve hesaplamalar sonucunda, Takip Tarihi itibarıyla talep edilen 206.295,62 TL İşlemiş Faiz miktarında bir isabetsizlik bulunmadığı, Davalı Şirketin Ticari Defter ve Kayıtlarını Bilirkişi İncelemesine sunmayarak, Davacı Şirket Ticari Defter ve Kayıtlarında yer alan Takip dayanağı faturalardan kaynaklanan Borç Bakiyelerinin aksini ispat edemediği,

Davacı ----- Davalı şirketten almış olduğu 2.077.600,00 TL Tutarlı Teminat Mektubunun Takip Sonrası/Dava Tarihi öncesi tarih olan ---- tarihinde nakde çevrildiği, Davacı ------- tarafından Takip sonrası, Dava Tarihi öncesi Teminat Mektubunun nakde çevrilmesi suretiyle yapılan 2.077.600.-TL tutarlı işbu tahsilatın, TBK.100 Md. Hükümleri uyarınca, öncelikle Faiz, Masraf ve Takip Ferilerine mahsup edilmesi halinde, Davacı------- Davalı Şirketten Takip talebine konu ettiği Faturalardan kaynaklı olarak.

Takip Tarihinde 4.489.890,89 TL ASIL+ 206.295,62 TL İşlemiş Faiz= 4.696.186,51 TL Alacaklı, Teminat Mektubunun Nakde çevrildiği 07.03.2023 tarihinde, yukarıda yer verilen Kapak Hesabından görüleceği üzere 3.261.926,28 TL ASIL Alacağı kaldığı, 16.05.2023

DAVA Tarihinde ise, 3.261.926,28 TL ASIL ve 375.344,94 TL Dava Tarihine kadar İşlemiş Faiz olmak üzere TOPLAM 3.637.271,22 TL Alacaklı durumda bulunduğu" sonuç ve kanaatlerine varılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama , toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporlarıyla davacı ----- bölgenin ihtiyacını tespit ile tedarik ettiği elektrik, doğalgaz ve suyu; kurduğu alt yapı tesislerinden katılımcılara/kiracılara dağıtımını yaptığı, borçlu şirketin, diğer katılımcı/kiracı şirketler gibi, ---- almayı taahhüt ettiği/ aldığı, anılan hizmet bedellerini periyodik dönemlerde ödemekle yükümlü olduğu,

ancak --------- faturalardan kaynaklanan cari alacağının artması ve borçlu tarafından verilen teminatın da borcunu karşılamamasından dolayı davalıdan borcunu kapatması ve teminat miktarını artırmasını talep ettiği, borç ödenmediğinden davalı şirket hakkında ilamsız takip yaptığı, davalının takibe itiraz ettiği bu nedenle dava açıldığı anlaşılmıştır.

Davalı tarafça akdi ilişki inkar edilmemiş kendisinin takip öncesinde temerrüde düşürülmediği ileri sürülmüş ayrıca kullanımın faturalarda belirtilen tutarda olmadığı belirtilmiştir.

Davacı şirket tarafından takip öncesinde ----- tarihlerinde, davalı şirkete vadesi geçen borçlar ve kesme bildirimi konulu ihtarname gönderildiği ve davalı tarafça teslim alındığına dair yazılar dosyaya sunulmuş olup, davacı yanca, davalı şirket aleyhine icra takibine geçilmeden önce alacakların talep edildiği anlaşılmıştır.Bilirkişi heyetince davaya konu edilen 3 adet elektrik faturasının, ------ tarihlerindeki tüketimleri kapsayan sayaç endeks değerlerinin birbirini takip ettiği, faturaların ------ yönetmeliğine, tarifesine ve taraflar arasında imzalanan sözleşmeye uygun olarak düzenlendiği,

davalı şirketin 1.035.772,12 TL tutarındaki elektrik faturalarından sorumlu olacağı, davaya konu edilen 2 Adet proses ham su hizmeti/atıksu+ katı atık / yönetim aidatı +diğer hizmetler içerikli faturaların -----tarihleri arasındaki tüketim ve hizmetleri kapsadığı, faturaların sözleşmeye uygun olarak düzenlendiği ve su tüketimi sayaç endeks değerlerinin birbirini takip ettiği , fatura döneminde davac---- üretim faaliyetlerini sürdürmekte olan davalı şirketin 217.883,10 tl tutarındaki 2 adet su faturasından sorumlu olacağı, davaya konu edilen 3 adet doğalgaz tüketimi faturalarının ----- tarihleri arasındaki tüketim ve hizmetleri kapsadığı,

faturaların--------- Fiyatı esas alınarak Sözleşmeye uygun olarak düzenlendiği ve doğalgaz tüketimi sayaç endeks değerlerinin birbirini takip ettiği davalı şirketin 3 adet doğalgaz faturasından sorumlu olacağı belirlenmiş olduğundan alınan ek rapor ve içeriği hesaplamalar mahkememizce yerinde bulunmuş hükme esas alınarak,

takipten sonra davadan önce davacı tarafından teminat mektubunun nakte çevrilmiş olması nedeniyle davacının alacağı dava tarihi itibariyle işlemiş faiz dahil olmak üzere toplam 3.637.271,22 TL olarak kabul edilmiş, davanın kısmen kabulüne, davalının ------ takip dosyasında itirazının ----- tarihinde teminat mektubunun nakde çevrilmiş olması nedeniyle -------- dava tarihi itibariyle 3.261.926,28 TL asıl alacak ve 375.344,94 TL dava tarihine kadar işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.637.271,22 TL üzerinden İPTALİNE, takibin bu tutar üzerinden devamına, asıl alacağı dava tarihinden itibaren aylık %5 oranında faiz işletilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine, davalının takibe itirazında haksız ve alacağın likit olması nedeniyle hükmedilen tutarın %20 'si oranında 727.454,24 tl icra inkar tazminatının davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜNE,

Davalının ---------takip dosyasında itirazının 07/03/2023 tarihinde teminat mektubunun nakde çevrilmiş olması nedeniyle 16/05/2023 dava tarihi itibariyle 3.261.926,28 TL asıl alacak ve 375.344,94 TL dava tarihine kadar işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.637.271,22 TL üzerinden İPTALİNE, takibin bu tutar üzerinden DEVAMINA,

Asıl alacağı dava tarihinden itibaren aylık %5 oranında faiz İŞLETİLMESİNE,

Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

Hükmedilen tutarın %20 'si oranında 727.454,24 TL icra inkar tazminatının davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ÖDENMESİNE,

2-Karar harcı 248.462,00 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 56.718,20 TL ile ile icra veznesine yatırılan 23.480,93 TL harcın mahsubu ile bakiye 168.262,87 TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

3-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 56.718,20 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan 205,50 TL ilk masraf, 810,00 TL tebligat ve müzekkere gideri, 24.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 25.036,50TL yargılama giderinden haklılık oranına göre takdiren (% 77 kabul %23 ret oranında) olmak üzere 19.278,10 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 434.981,69 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından karar verilmesine yer olmadığına,

7-7155 sayılı Kanun ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 13.fıkrası ve yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinden davadaki kabul ve red oranlarına göre 717,60 TL'nin davacıdan ve 2.402,40 TL nin davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

8-Taraflara dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,