İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/666 K.2025/462

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/666 Esas

KARAR NO : 2025/462

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 22/09/2023

KARAR TARİHİ : 12/06/2025

DAVA

Davacı Vekili Mahkememize Sunduğu 22.09.2023 Tevzi Tarihli Ve Aynı Tarihte Harçlandırdığı Dava Dilekçesinde Özetle.

05.09.2023 tarihinde davacının faaliyet gösterdiği adresin yan binasında başlayan yangının firmanın bulunduğu binaya sıçradığını ve bu şekilde burada büyük bir hasara yol açtığını, yangın sebebiyle davacı firmanın bütün demirbaşlarının yanında geçmişten bugüne kadarki bütün ticari defter ve belgelerinin de zayi olduğunu, yangından ancak iki gün sonra binaya girebilen davacı firma yetkililerinin bütün demirbaşları ile beraber bilgisayarları ve bunların bağlı olduğu sunucuların da hasar gördüğünü, sunucu ve bilgisayarların incelendiğini ve çalıştırılamaz durumda olduklarının anlaşıldığını,

fiziksel olarak tutulan tüm defter ve belgelerin yanında, son iki yıldır e-defter kullanıcısı olan davacı firmanın, bu son iki yıla ilişkin kayıtlarına da henüz ulaşılamadığını, yangın raporundan da anlaşılacağı üzere davacı firmaya ait demirbaşla beraber tüm arşivinin ve tüm belgelerinin de zayi olduğunun tespit edildiğini beyanla, davacının ticari işletmesinde bulunan tüm resmi evraklar ve zorunlu olarak tuttuğu bütün ticari defter ve belgelerin yangın sebebiyle zayi olduğun dair zayi belgesi verilmesine karar verilmesini vekatelen talep ve dava etmiştir.

21.11.2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; ----------- Vergi Kaçakçılığı 4 Denetim Daire Başkanlığından 16.11.2023 tarihinde sunulan yazıda, davacı şirket hakkında 2015 ve 2022 yıllarında vergi incelemesi yapıldığının belirtildiği, ilgili yazıda yürürlükte olan bir vergi incelemesinin bulunduğuna dair bir bilginin bulunmadığı, 05.09.2023 tarihili yangın nedeniyle ---------- yakası İtfaiye Şube Müdürlüğü” nün 14.09.2023 tarih ---------- sayılı itfaiye raporu ve ------------ D.İş dosyası incelendiğinde, takdiri Sayın mahkemenizin olmak üzere davacı şirketin ticari defterlerinin zayi olduğunun anlaşıldığı,

Davacının bilgisayarların yangında zarar gördüğü ve yangından etkilenen cihazlarda veri kurtarım işlemi yapılamayacığı, - Davacının 2011-2021 yılları ticari defterleri için zayi belgesi verilmesi isteminin takdiri Sayın Mahkemenizin olmak üzere yerinde olacağı, Davacının son iki senedir e-defter mükellefi olduğunu beyan ettiği, Vergi Daireleri ve Gelir İdaresi Başkanlığından Sayın Mahkemenize gelen yazılarda davacının ne süredir e-defter mükellefi olduğunun belli olamadığı,

Davacının beyanı dikkate alındığında, davacının öncelikle 2022-2023 yılları e-defter bilgilerinin ikincil örneklerini temini için Gelir İdaresi Başkanlığı ve saklama hizmeti veren özel entegratör şirketine müracaat etmeleri söz konusu yerlerden ikincil örneklerin temin edilememesi halinde 15 gün içerisinde mahkemeye başvurarak zayi belgesi isteminde bulunmaları gerekmekte olup, bu nedenle takdiri Sayın Mahkemenizin olmak üzere 2022-2023 yılları ticari defterlerinin zayi belgesi isteminin yerinde olmadığı, görüş ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

Dava, TTK'nın 82/7. maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. Davacı vekili şirket defterinin şirket yangın nedeniyle zayii olduğundan bahisle eldeki davayı açmıştır.TTK'nın 82. maddesinde hangi ticari kayıtlar için zayi belgesi talep edilebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir. Somut envanter ve defteri kebir defterlerinin zayi olduğunu belirterek zayi belgesi verilmesine ilişkin talepte bulunduğu anlaşılmaktadır.

Mahkememizce ilgili kurumlara yazılan müzekkerelere cevap verilmiş ve mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere davacı şirketin defterlerinin TTK'nın 82. maddesinde öngörülen nedenlerle zayi olduğu ve zayi belgesi verilebileceği anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle ilgili defterlerin zayi olduğunun tespitine karar vermek gerektiği kanaatine varılarak açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur .