İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/352 K.2025/361

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı borçlu hakkında İzmir... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiğini, borçlunun yasal süre içerisinde takibe itiraz ettiğini belirterek davalının takibe itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmiş davalı davaya cevap vermemiş ve duruşmalara da katılmamıştır.

DAVA

Dava kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

DELİLLER

-İzmir ... İcra Dairesinin ...esas sayılı dosya sureti, -...erakende Satış A.Ş nin 07/05/2024 tarihli yazısı ve eki, -Bilirkişi...nın 26/11/2024 tarihli kök raporu ile 25/03/2025 tarihli ek raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Uyuşmazlığın çözümü açısından öncelikle konuyla ilgili yasal düzenlemelerin irdelenmesinde yarar vardır. İtirazın iptali davası; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Buna göre; i) İlamsız takip yapılmış olması, ii) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi, İii) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekir.

Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan itirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Bu dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır.

Eğer cevap süresi içinde davalı/borçlu diğer itirazlarını ileri sürmezse mahkeme bunları kendiliğinden göz önüne alamaz, takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapmak durumunda kalır. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11-1663 E., 2021/1070 K. sayılı kararında da değinilmiştir.

Dava yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan; ispat külfeti normal bir alacak davasındaki ile aynıdır. Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 190. maddesi gereğince ispat yükü, Kanun’da özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

Bu genel kuralın dışında bazı hâllerde ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer. Bu hâllerden birisi davalının ödeme savunmasında bulunmasıdır. Davacı ya da davalı iddiasını ya da savunmasını HMK’da belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; ancak takibin iptali ya da devamı hükmünü de içerecektir.

Bu açıklamalar göstermektedir ki, itirazın iptali davası, icra takibine sıkı sıkıya bağlı; itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacının, davalı aleyhinde kaçak elektrik tahakkukundan kaynaklanan faturaya dayalı alacağına istinaden İzmir...

İcra Dairesini... esas sayılı dosyasında 203.659,82 TL asıl alacak, 325,86 TL gecikmiş gün faizi, 58,65 TL faizin kdv'si olmak üzere toplam 204.044,33 TL alacak üzerinden takip başlattığı, ödeme emrinin davalı borçluya 22/06/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 23/06/2023 tarihinde yasal süresi içerisinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği, takibin durduğu,

davalı borçlunun takibe itirazı üzerine davacının iş bu itirazın iptali davasını ikame ettiği ve davalının itirazının iptalini talep ettiği, takibe yapılan itirazın haksız olduğunu iddia ettiği, davalının davaya cevap vermediği, davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında davacının kaçak elektrik kullanım bedeli talep edip edemeyeceği, talep edebilecek ise talep edebileceği miktarın ne olduğu, davalının sorumlu olup olmadığı ve takibe yapılan itirazın haksız olup olmadığı hususlarında ihtilaf bulunduğu anlaşılmıştır.

Her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesini ilgilendiren haksız eylemden (kaçak elektrik kullanımı) kaynaklanan nispi ticari dava niteliğindeki uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu belirlenmiştir.

Mahkememizce dava konusu aboneye ilişkin geçmiş fatura kayıtları ile dava konusu kaçak tespitine ilişkin kayıtların dosyaya kazandırıldığı, dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 26/11/2024 tarihli raporda, ... Mah. ...Sokak No:...

Konak İzmir adresindeki işyeri için ...Elektrik Perakende Satış A.Ş. ile davalı arasında 14/11/2018 tarihinde 'mesken' abone grubu üzerinden ... sözleşme hesap nolu perakende satış sözleşmesinin imzalandığı, ...Z Elektrik Dağıtım A.Ş.

Görevlilerinin 27/05/2023 tarihinde davalının bayan kuaförü olarak faaliyet gösterdiği işyerinde yaptığı denetlemede; “kullanıcının tako pano (sayacın monte edildiği metal kaide) arkasında sayacın faz giriş çıkış uçlarını birleştirerek kaçak elektrik kullandığı' tespit edilerek...seri nolu Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı düzenlendiği, bu tutanağın düzenlenmesi sırasında işyerindeki kurulu gücün 25.23 kw olarak tespit edildiği,

eski yapılarda sayacın monte edildiği “tako' olarak tabir edilen metal kaidenin arkasında faz giriş çıkış uçlarının birleştirilmesi halinde, enerji sayacının içerisindeki direncin yüksek akım bobini yerine doğrudan birleştirilen noktadan geçeceği için kaydetme işlemini yapamayacağı, bu nedenle söz konusu eylemin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42.1.c maddesine göre kaçak elektrik kullanımı olduğu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 44 ve 46 maddeleri uyarınca hesaplama yapıldığı,

kaçak elektrik tutanağı düzenlenmesi sırasında işyerindeki elektrikli cihazlardan klima gücünün tutanağa hatalı olarak yazıldığı, davacı kurum tarafından sunulan fotoğraflara göre klimanın gücünün 1.88 kw olarak dikkate alınması gerekirken tutanağa 6.7 kw olarak yazıldığı, böylece kurulu gücün hatalı şekilde 25.23 kw yazıldığı, hesaplanmaya esas alınması gereken kurulu gücün 20.059 kw olduğu,

söz konusu işyerinin bayan kuaför ü olması nedeniyle günlük çalışma süresinin hesaplamada 8 saat olarak dikkate alınmasının uygun olacağı, kaçak elektrik kullanım süresinin yönetmelik uyarınca 90 gün olarak dikkate alınması gerektiği, aynı işyerinde geçmiş dönemde kaçak tespitlerinin yapıldığı bu sebeple söz konusu eylemin mükerrer eylem olduğu, EPDK tarifelerinin 2 katı alınarak 'Ticarethane' abone grubu birim fiyatları ile faturanın hesaplanması gerektiği, bu kriterlere göre takibe dayanak faturanın yeniden hesaplandığı, buna göre davacı tarafından talep edilebilecek asıl alacak miktarının 60.470,03 TL olduğu,

davacının faiz talebine ilişkin olarak 6183 sayılı yasa ile avans faizine göre seçenekli hesaplama yapıldığı, davalının perakende satış sözleşmesinin tarafı olduğu, yerleşmiş Yargıtay kararlarında abonelik sözleşmesinin iptal ettirilmediği sürece abonenin elektrik borcundan sorumlu olduğunun kabul edildiği yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Davacı tarafından söz konusu rapora itiraz edildiği, itiraz üzerine mahkememizce bilirkişiden ek rapor düzenlenmesinin istenildiği, bilirkişinin ek raporunda kök raporundaki görüşlerini değiştirmesini gerektirir herhangi bir itiraz bulunmadığı yönünden görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Somut olayda, davacı şirket personeli tarafından ... Mah.... Sokak No:...

Konak İzmir adresindeki işyerinde 27/05/2023 tarihinde yapılan kontrolde davalının tako pano (sayacın monte edildiği metal kaide) arkasında sayacın faz giriş çıkış uçlarını birleştirerek kaçak elektrik kullandığı tespit edilerek ... seri nolu Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı düzenlendiği, mahkememizce dosyaya kazandırılan bilgi ve belgeler ile alınan kök ve ek bilirkişi raporuna göre söz konusu kullanımın Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42.1.c maddesine göre kaçak elektrik kullanımı olduğu,

kaçak tespit tutanağının düzenlendiği tarihte davalı ile dava dışı elektrik perakende satış şirketi arasında abonelik sözleşmesinin bulunduğu, kaçak tespitinin yapıldığı işyeri (kadın kuaförü) tutanak tarihi itibariyle davalı sorumluluğunda olduğundan davalının fiili kullanıcı olarak kaçak elektrik kullanma eyleminden (sayacın kaydetmesini engellemek suretiyle enerji kullanmak) sorumlu olduğu,

bu halde davacı kurumun anılan yönetmeliğin 44 ve 46 maddeleri uyarınca usulsüz/kaçak kullanım sebebi ile davalıdan talepte bulunabileceği, aynı adres ve aboneliğe ilişkin olarak söz konusu kaçak tespitinden önce 30/06/2017, 05/07/2017 tarihlerinde de kaçak tespitleri yapıldığı, dava konusu kaçak kullanımının bu nedenle mükerrer kaçak kullanımı olarak değerlendirilmesi gerektiği, yine bilirkişi raporunda saptandığı üzere davacı kurum tarafından dava konusu İzmir ....

İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyasında talep edilebilecek asıl alacak miktarının 60.470,03 TL, işlemiş avans faizinin 54,17 TL ve avans faizi kdv'sinin ise 9,75 TL olduğu, her ne kadar davacı tarafından söz konusu kök ve ek rapora itiraz edilmiş yeni rapor alınması talep edilmiş ise de bilirkişi tarafından isabetli şekilde saptandığı üzere davacı kurum personeli tarafından işyerinde bulunan kurulu gücün belirlenmesi sırasında klima gücünün tutanağa hatalı yansıtıldığı,

yine yönetmeliğin 45.1.c maddesi uyarınca kaçak kullanıma esas sürenin azami 90 gün olabileceği, davacı tarafından yönetmeliğin anılan hükmüne aykırı şekilde kaçak kullanım süresinin 180 gün ve kurulu gücün hatalı olarak 25.23 kw olarak dikkate alındığı, bilirkişi tarafından davacının faturalandırılma esaslarının ayrı ayrı irdelendiği ve gerekçeleri ile birlikte faturalandırılma işleminin hatalı olduğunun belirlendiği, yönetmeliğin 42,44,45,46 maddeleri ve EPDK tariflerine uygun şekilde hesaplama yapıldığı, bu sebeple mahkememizce yeniden rapor alınmasında yarar görülmediği,

davacı kurum dava konusu takipte her ne kadar gecikme zammı talebinde bulunmuş ise de, davacı kurum kamu tüzel kişisi olmadığından ve taraflar arasındaki ilişki haksız fiil niteliğinde olduğundan davacının 6183 sayılı yasaya göre gecikme zammı talep edemeyeceği, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre tacirler arası haksız fiil niteliğindeki bu uyuşmazlıklarda tarafların sıfatına göre talep edilebilecek faiz türünün avans faizi olduğu, davalı tarafından davaya cevap verilmemek suretiyle davacı iddiaları inkar edilmiş ise de davalının bu savunmasını destekler somut herhangi bir delil sunmadığı,

bu nedenle davalının 60.470,03 TL asıl alacak, 54,17 TL işlemiş avans faizi ve 9,75 TL avans faizi kdv'si olmak üzere davacıya 60.533,95 TL borçlu olduğu, itirazında belirtilen tutarda haksız olduğu ve davacının iddiasını kısmen ispat ettiğinin kabulü gerektiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanması ve davacı tarafından takip talebinde takip nedeni gösterilmekle beraber takip dayanağı belgelerin takibe eklenmemesi ve davalıya tebliğ edilmemesi sebebiyle alacağın likit olmadığı, icra inkar tazminatı isteminin yerinde olmadığı,

mahkememizce alınan bilirkişi kök ve ek raporunun usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

E-İMZA E-İMZA