İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/583 K.2024/766

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından karşı tarafa 27.03.2023 tarihli 88.960,80-TL bedelli, ... fatura nolu, 28.03.2023 tarihli 237.865,10 TL bedelli... fatura nolu ve 29.03.2023 tarihli... fatura nolu 206.595,50-TL ödenecek tutarlı fatura kesildiğini, söz konusu faturaya ilişkin karşı tarafın 533.421,40-TL asıl alacağı ödememesi sebebiyle müvekkili şirket adına Menemen İcra Müdürlüğünün... esas sayılı takip dosyası ile takip çıkışı 535.891,43-TL bedeli olan faturadan kaynaklanan alacağını tahsil amacıyla icra takibi başlandığını, karşı tarafın bu takibe haksız olarak itiraz ettiğini,

ve bu nedenlerle takibin durduğunu, müvekkili şirketin tarım alanında faaliyet gösteren sebze -meyve ihracatı yapan şirket olduğunu, davalı firmanın ise ziraat işi yaptığını ve müvekkilinden aldığı sebzeleri farklı bölgelerde satarak ticaretinde kullandığını, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında süregelen ticarette ödemelerin banka üzerinden EFT olarak veya çek ile ödendiğini, fakat daha sonra müvekkili tarafından ürünler teslim edilmesine rağmen davalı tarafça ödemlerin yapılmadığını, buna ilişkin olarak müvekkili şirket tarafından karşı tarafa 27.03.2023 tarihli 88.960,80-TL bedelli, ... fatura nolu,

28.03.2023 tarihli 237.865,10 TL bedelli... fatura nolu ve 29.03.2023 tarihli... fatura nolu 206.595,50-TL ödenecek tutarlı fatura kesildiğini, müvekkili şirketin ediminin yerine getirmesine rağmen davaya konu faturadan kaynaklı karşı taraf borcunu ödemediğini ve edimini ifa etmediğini belirterek, davalının Menemen İcra Müdürlüğü’nün ...

E. sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ve takibin devamına karar verilmesini, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, takip miktarıyla sınırlı olmak ve dava sonuçlanıncaya kadar devam etmek üzere davalının menkul ve gayrimenkulleri üzerine ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini, davalının Menemen İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ve takibin devamına karar verilmesine, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; alacaklı olduğunu iddia eden şahsın, müvekkili aleyhine, ... fatura nolu, 27.03.2023 tarihli 88.960,80-TL bedelli... fatura nolu, 29.03.2023 tarihli 206.595,50-TL bedelli, ... fatura nolu, 28.03.2023 tarihli 237.865,10 TL bedelli patlıcan, lahana ve pancar faturaları kestiğini ve Menemen İcra Dairesinin ...

E. Sy dosyası ile takibe geçildiğini, tüm e-tebligat erişim bilgilerinin eski şirket yetkilisinde olduğunu ve gayrıfaal olduğunu iyi bilinen şirkete yapılan e-tebligat ile takibin kesinleştiği ve şirketin tüm mallarına haciz işlendiğini, bankadan yüzbinlerce para çekildiğini, müvekkili şirketin alacaklı olduğunu iddia eden şahıstan herhangi bir mal almış olup, fatura içeriğinin gerçeği yansıtmadığını,nitekim Yargıtay yerleşik içtihatlarında sadece faturanın karşı tarafa tebliğ edilmiş ve itiraz edilmemiş olmasının yanlar arasında akdi ilişkinin kurulmuş olduğu yahut mal/hizmet bedelinin istenebilir olduğunu kanıtlamayacağını,

malın teslim edildiğinin/hizmetin yerine getirildiğinin Alacaklı olduğunu iddia eden tarafından ispata muhtaç olduğunu söylemektedir." takip alacaklısının bir alacağından bahsedilmesi ancak bu konu ile ilgili yapılacak yargılama sonucunda ispatı halinde mümkün olabileceğini, ancak böyle bir mal alınmamış olduğundan borcunda söz konusu olamayacağını, anılan nedenlerle müvekkilinin alacaklı gözüken şahsa takip konusundan kaynaklanan herhangi bir borcunun bulunmadığını,

müvekkiline karşı yapılan haksız icra takibinin telafisi güç zararlarından korumak üzere ve zaten davaya konu meblağın kat be kat üzerinde haciz uygulandığı da gözönünden bulundurularak öncelikle teminatsız olarak kabul görmemesi halinde ise uygun teminat karşılığında İİK'nun 72/2 uyarınca cra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez.

Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir.'' hükmü gereği ihtiyati tedbir talebimizin kabulüne karar verilmesi, müvekkilinin davaya konu fatura ve bu faturaya dayalı olarak Menemen ... Genel İcra Dairesi...

Esas Sayılı dosya ile icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi, ödenen bir para olması halinde istirdadı ve dava tarihi itibariyle davalı tarafından açılmış haksız ve kötü niyetli takip olması itibariyle takip konusu alacak miktarının % 20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, satım sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davaya konu Menemen İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı takip dosyası takip dosyası incelendiğinde; davacı tarafından davalı aleyhine 3 adet satış faturasına ilişkin toplam 583.891,43-TL üzerinden takibin başlatıldığı, ödeme emrinin davalı/ borçluya tebliğ edildiği,davalı tarafından ödeme emrine itiraz edildiği ve itiraz üzerine takibin durduğu görülmüştür.

Dava bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığından işin esasına geçilmiştir.

Davacı vekili takibe konu edilen 3 adet faturada yer alan ürünlerin davalı teslim edildiğini iddia etmekte, davalı vekili ise taraflar arasında takibe konu faturalara yönelik satım ilişkisinin bulunmadığını, müvekkilin eski yöneticisi tarafından usulsüzlük yapıldığını buna yönelik soruşturmanın yürütüldüğünü savunmaktadır.

Davacı satım sözleşmesinde satıcı konumunda bulunduğundan ücret talep edebilmesi için öncelikle faturalara konu ürünleri davalı/satın alana teslim ettiğini ispatla yükümlüdür. Bu nedenle mahkememizce ön inceleme celsesinde taraflara ticari defterlerinin bulunduğu adresi bildirmek için mehil verilmiş olup, davalı vekili süresi içerisinde mahkememize bilgi vermediğinden davacı ticari defterleri ile celp edilen B/A formları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup,

Davacının ticari defterlerinin incelenmesi için Konya Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat sonucu Bilirkişinden alınan raporun sonuç kısmına göre ; "a) Davacı ... Tarım Ür. Gıda. Nak. San ve Tic..Ltd şirketi 'nin 2022 ve 2023 yılı ticari defterlerinin TTK'na göre usulüne uygun olarak tutulduğu, görülmekte olan davada; 2022 ve 2023 yıllarında E-Defter uygulamasına geçmiş olması sebebiyle Yevmiye Defteri ve Defter- i kebirin noter tasdik şerhlerinin bulunmadığı, ticari defte e-defter beratlarının elektronik defter genel tebliğinde yer alan usül ve esaslar çerçevesinde oluşturulduğu,

*Ticari defterlerin elektronik ortamda tutulması halinde defterlerin açılışlarında ve yevmiye defterinin kapanışında noter onayı aranmamaktadır.

b)-Özellikle dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak takibe konu edilen ve icra takibinin dayanağı olan

*27/03/2023 tarihi ... seri nolu 88.960,80-TL tutarlı e-fatura

*28/03/2023 tarihli...seri nolu 237.865,10-TL tutarlı e-fatura

*-29/03/2023 tarihli ...ser nolu 206.595,50-TL e-fatura

Davacı tarafın 2023 yılı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, faturaların açık fatura olarak düzenlendiği

c)-Davacı ... Tarım Ür. Gıda Nakl San ve Tic. Ltd şti tarafından ilgili vergi dairesine verilen/ düzenlenen BA-BS formlarında yapılan incelemelerde;

Davacı ve Davalı arasında 2022 yılında cari hesap ilişkisinden dolayı herhangi bir fatura düzenlenmediği için

Davacı tarafın ticari defterlerinde ilgili vergi dairesine BA formu ve BS formu verilmediği/ düzenlenmediği;

Davacı tarafça Mart 2023 döneminde davalı tarafa düzenlenen e-faturalara istinaden davacı tarafından ilgili vergi dairesine verilen/düzenlenen Mart 2023 dönemi BS formu boş olarak verildiği,

*25.01.2021 tarihinde 31375 sayılı Resim Gazetede yayımlanan Vergi Usül Kanunu Genel Tebliği (sırano...) değişiklik yapılmasına dair tebliğ( sıra no:523 ) ile 01.07.2021 tarihinden itibaren uygulanmak üzere e belge (e-fatura ve e- arşiv fatura ) olarak düzenlenen belgeler FORM BA VE FORM BS bildirimlerine dahil edilmeyecektir.

d) Tarafların tacir olduğu, karşılıklı mal alım/ satımından kaynaklanan bir ticari ilişkinden dolayı aralarında cari hesap ilişkisinin bulunduğu, taraflar arasında dava konusu faturalar dışında ilk ticari ilişkisinin Konya Vergi Dairesi Başkanlığı Konya Denetim Koordinasyon Müdürlüğü ekipleri tarafından yapılan denetim faaliyetleri sonucundaki tespitleri doğrultusunda 20.10.2022 tarihli ürün teslim tarihi ile başladığı, tarafların tacir olmasından kaynaklı açık hesap şeklinde çalıştıkları (Ek : Konya Vergi Dairesi Başkanlığı Konya Denetim Koordinasyon Müdürlüğü tespit e-yoklama fişi)

e)Davacı tarafın 2023 yılı ticari defter kayıtlarında özellikle dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak düzenlenen e-faturaların bedelinin tamamen veya kısmen ödenmesine ilişkin olarak davacı tarafın ticari defter ve belgelerinde herhangi bir kayıt ve belge bulunmadığı ( Ek :2023 muavin defter dökümü )

f) Davacı tarafın 2023 yılı ticari defter kayıtlarına göre; dava ve takip konusu faturalar ve cari hesap ilişkisinden dolayı herhangi bir iade faturasının tanzim edilmediği, e-faturaların bedelinin tamamen veya kısmen ödenmesine ilişkin herhangi bir muhasebe /yevmiye kaydının olmadığı, Davacı...TARIM ÜR.GIDA NAKL.SAN VE TİC. LTD.ŞTİ'nin Davalı... GIDA TURZ.TEKS.SAN. TİC. A.Ş.'den 533.421,40-TL olduğu"şeklinde rapor sunduğu görülmüştür.

Bilindiği üzere; mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (HMK m. 222/1) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

(HMK m. 222/2) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. (Ek cümle: 22.07.2020 - 7251 S.K./23. Md) Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

(HMK m. 222/3) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (HMK m. 222/4) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır.

(HMK m. 222/5)Bu kapsamda ticari defterlerin sahibi lehine delil olması için kural olarak işin ticari olması, her iki tarafın tacir olması ve iki tarafında ticari defterlerinin incelenmesi ya da belirli şartlara göre tek başına ona dayanması gerekir.

Somut olayda, satıcı/davacı tarafından takibe konu edilen 3 adet faturanın düzenlendiği, davalı tarafça mahkememizce verilen kesin mehile rağmen ticari defterlere ilişkin bilginin sunulmadığı, davalının celp edilen B/A formlarına göre faturaların tamamının davalı tarafça vergi dairesine beyan edildiği, incelenen davacı ticari defterlerine göre davalının 533.421,40 TL borç bakiyesi verdiği, somut olaya uygun emsal nitelikli Yargıtay... H.D.' nin...

Karar sayılı ilamı incelendiğinde, "Mahkemece taraflara usulüne uygun şekilde tarafların ticari defterlerinin ibrazı için süre verilmeli ve ibraz edilen ticari defterler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmalıdır. Ayrıca davacının takip dayanağı yaptığı faturada da davalı müşterinin vergi dairesi ve vergi numarası bulunmaktadır.

Bu bilgilerden hareketle davalının bu fatura ile ilgili -BA- “Büyük Alış” beyannamesi verip vermediği sorulmalı, böyle bir beyanname vermiş ise malları teslim almış sayılacağı değerlendirilmelidir. " şeklinde içtihat oluşturduğu görülmektedir. Bu nedenle davacının düzenlediği faturalara ilişkin davalının bu faturalar ile ilgili -BA- “Büyük Alış” beyannamesi verdiği, celp edilen vergi kayıtlarından ve HMK' nun 222.

Maddesine göre davalı ticari defterlerinin adresini bildirmediğinden davacının ürünleri teslim ettiğini kesin delil ile kanıtlamış olup, davalının davacı şirket temsilcisi hakkında yaptığı suç duyurusuna ilişkin yürütülen soruşturma dosyasının KYOK kararı ile kapatıldığı, davalı şirketin eski temsilcisi hakkında yürütülen soruşturmanın ise davacıyı bağlamayacağı bu durumun davalı şirketin iç ilişkisini ilgilendirdiği,

ayrıcı soruşturma dosyasında da davalının ticari defterlerini ibraz etmediği bu hali ile davalının teslim edilen ürünlere karşılık ödeme yapmadığı anlaşılmakla davanın asıl alacak üzerinden kabulüne, kabul edilen miktar faturaya dayandığından likit olarak değerlendirilerek davacı lehine tazminata hükmetmek gerekmiştir. Her ne kadar davacı takipte faizde talep etmiş ise de TTK' nun 1530.

Maddesine dayanılmadığı ayrıca dava dilekçesinde açıkça davalının takip ile temerrüte düştüğünün belirtildiği görüldüğünden faiz talebinin ve davacı takip başlatmakta kötü niyetli olmadığından davalının tazminat talebinin reddine karar vermek geremiştir.

Katip... E imza Hakim ... · eimza