Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/824 K.2025/528

Mahkememize açılan Tazminat davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " davalı sigorta şirketi nezdinde 37 ...plakalı davalı ... hakimiyetindeki araç Gaziantep İli Şehitkamil İlçesinde seyir halinde iken, sürücü ... yönetimindeki müvekkile ait 38 ...plakalı araca çarpmak suretiyle meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkilimize ait araç hasar görmüş, oluşan hasar nedeni ile aracın hareket kabiliyeti tamamen ortadan kalktığını, müvekkil, hasara uğrayan aracını ticari amaçla ihale yolu ile kamu kurumlarına kiraladığından kaza tarihine kadar aracın tüm bakımlarını zamanında yapıldığını,

trafik kazasının oluşmasında ve dolayısıyla müvekkilin aracında oluşan hasar ile buna bağlı olan araç değer kaybında karşı tarafın %100 oranında kusurlu olduğunu, ZMM sigortasını düzenlemiş bulunan davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulü ile şimdilik 900,00-TL değer kaybı tazminatının davalılardan alınarak, şimdilik 100,00-TL araçtan mahrum kalma zararının davalı ... ve ... alınması ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini" talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Sigorta vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; " 19.04.2022 tarihinde, davacının maliki olduğu dava dışı ... sevk ve idaresindeki 38 ...plaka sayılı araç ile müvekkil şirket tarafından sigortalanan davalı ... sevk ve idaresindeki 37 ...plaka sayılı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiği iddiasıyla maliki olduğu 38 ...plakalı araç için müvekkil şirket yönünden 900,00-TL araç değer kaybı tazminatı talepli huzurdaki davayı açmış ise de, başvuru şartı usulüne uygun yerine getirilmediğini, müvekkil temerrüte düşürülmediğini,

aracın tramer kayıtlarının celbi ile önceki kazalar nedeniyle hasar değer kaybının olup olmadığının incelenmesini talep ettiği, dava konusu 38 ...plakalı araç için müvekkil şirket tarafından davacı tarafa 11.11.2023 tarihinde 4.738,89-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, 07.07.2022 tarihinde ise 36.515,22-TL (kasko sigortacısı olan ...

Sigorta A.Ş'e rücu kapsamında) hasar ödemesi yapıldığını, dolayısıyla davacının değer kaybı alacağı bulunmadığını, bu nedenle davanın reddini talep ettiğini, aksi takdirde davacı tarafın talepleri yönünden kasko sigorta şirketinden veya başkaca ödeme yapılıp yapılmadığının tespitini talep ettiğini, dosyanın adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesi'ne gönderilerek kusur oranının tespit edilmesini, müvekkil şirketin sorumluluğu poliçe teminatı ve limiti ile sınırlı olduğunu, yapılacak bir tazminat hesaplamasında müvekkil şirketin poliçedeki sorumluluğunun göz önüne alınması gerektiğini,

bu nedenlerle haksız ve hukuka aykırı davanın reddini ve vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa verilmesini " talep etmiştir.

Davalı ... vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; " müvekkilin araç kiralama işi yaptığını, dava konusu araç 37 ... plakalı araç kaza tarihi itibariyle ...

Türk Sigorta Şirketi'ne ait kasko poliçesi ile kaskolu olduğunu, davanın bu sigorta şirketine ihbarının yapılması gerektiğini, müvekkilin arabuluculuk görüşmelerine davet edilmediğini, davacı yan dava dilekçesinde kazanç kaybı talep ettiğini, ancak belirtilen kazanç kaybı hesaplanabilir ve net bir alacak olduğunu, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılması usul ve yasaya aykırı olduğunu, aracın tramer kayıtlarının celbi ile önceki kazaların değerlendirilmesi gerektiğini, dosyanın adli tıp kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilerek kusur oranının tespit edilmesi gerektiğini,

araçta kaza sonrası değişen parçalar ile değer kaybı oluşmamış olup, aksine değişen parçalar ile değer kazanımı korunduğunu bu nedenlerle davanın dava şartı yokluğundan reddine, tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesini " talep etmiştir.

Diğer davalı ...'e dava dilekçesi ve ekleri usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olmasına rağmen anılan davalı tarafın davaya herhangi bir cevap vermediği görülmüştür.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır. Davalı ... Sigorta A.Ş. 'ye müzekkere yazılarak 37 ...aracın 19/04/2022 tarihli trafik kazasından dolayı açılan hasar dosyası ve poliçe örneği celp edilmiş, 37 ...plakalı aracın 17/05/2021 başlangıç ve 17/05/2022 bitiş tarihli, ZMMS ile sigortalandığı görülmüştür.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne, Türkiye Noterler Birliği'ne, ... Sigorta A.Ş'e, ... Sigorta A.Ş'e yazılan müzekkerelere cevap verildiği görülmüştür. Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, makina mühendisi bilirkişi ...'ın 20/07/2024 tarihli raporunda özetle; Bu raporun OLAY bölümünde bu davaya esas teşkil eden, olay ve olayın meydana geliş şekli dosya muhteviyatından faydalanılarak açıklanmıştır. Bu davanın ortaya çıkmasına sebep olan olayın meydana gelişi ile ilgili olarak ihlal edilen yasal hükümler maddeler halinde yukarıda verilmiştir.

-Kaza olayının maddi hasarlı ve iki taraflı bir Trafik Kazası olduğu,

-Raporun 2. Maddesinde belirtildiği üzere kazadaki KÖK NEDEN; sürücü ... sevk ve idaresindeki 37 ...plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde ASLİ KUSURLU SAYILAN TRAFİK KURALLARINDAN ve aşağıda detaylıca bahsetmiş olduğum ilgili maddelerindeki hallerini ihlal etmiş, aracını kullanırken çevre, yol, hava ve trafik durumunu kontrol etmemiş, gece saatlerinde sürüş güzergahındaki araç trafiğini kontrol etmemiş, trafik ışıklı kavşağa yaklaştığında aracının hızını azaltmamış, araçlar ile takip mesafesini koruyamamış ve ışıkta bekleyen araca arkasından çarpmış,

aracının doğrultu değiştirme manevrasını hatalı yaparak trafikte başkalarının mal ve can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir sürüş şekli izlemiş, mesleki öngörme, yetenek, tecrübe ve kabiliyetini sürüşüne yansıtamamıştır. Bu nedenle 37 ...plakalı araç sürücüsü ...' ün meydana gelen trafik kazasında TAMAMEN SORUMLU OLDUĞU,

-Raporun 3. Maddesinde detaylıca belirtildiği üzere; 38 ...plakalı araç sürücüsü ...' in kaza olayında bir ihmalinin bulunmadığı ve herhangi bir trafik kuralını ihlal etmediği,

-Raporun 4. Maddesinde belirtildiği üzere; araçların teknik donanımlarından kaynaklanan bir problemin tespit edilemediği, kazanın 37 ...plakalı araç sürücüsünün şahsi dikkatsizlikleri ve kural ihlalleri sonucunda ortaya çıktığı, bu nedenle 37 ...plakalı araç sahibi ...' nun ve 38 ...plakalı araç sahibi Bayram ...Tic. Ve San. Ltd. Şti.' nin kazanın meydana gelmesinde bir ihmallerinin ve etkilerinin olmadığı,

-Kazanın meydana geldiği yolda trafik işaretlemesi ve yola bağlı bir problemin tespit edilmediği anlaşılmıştır. Bu nedenle Karayolundan sorumlu kurum veya kuruluşun hizmet eksikliği ve sorumluluğunun bulunmadığı,

-Kaza olayının yaşanmasında başkaca kişi ya da kişilerin etkilerinin olmadığı,

-Dava konusu araç için 19.04.2022 olay tarihi itibarıyla aracın tamirinin ekonomik olduğu ve Toplam Hasar Bedelinin yedek parça ve işçilik olmak üzere %18KDV dahil 36.515,29TL olduğu,

-Dava konusu araç için 19.04.2022 olay tarihi itibarıyla Araç Değer Kaybının 25.000TL olduğu, Kalan Bakiye Değer Kaybı Tutarının 20.261,11TL olduğu,

-Dava konusu araç için 19.04.2022 olay tarihi itibarıyla Araç Hak Mahrumiyet Bedelinin 6.500TL olduğu kanaatini bildirir raporunu sunmuştur.

Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı taraf vekillerinin beyan/itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Davacı vekilinin 28/01/2025 tarihli ıslah dilekçesi sunduğu harcını tamamladığı, dilekçeden bir örneğin davalı tarafa tebliğ edildiği görülmüştür.

Davalı ... Sigorta A.Ş vekili 28/04/2025 tarihli dilekçe ile özetle; davaya konu değer kaybı tazminatı, ilam vekalet ücreti, faiz, yargılama gideri ödendiği dikkate alınarak değer kaybı talebi konusuz kaldığından bu talep yönünden davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini ve müvekkil aleyhine tazminat, vekalet ücreti, faiz ve yargılama giderine hükmedilmemesini, müvekkil yönünden ıslah tarihinde yalnızca 8.745,89-TL limit yönünden olduğundan ve ıslah dilekçesinde müvekkil yönünden 20.261,11-TL talep edilmesi nedeniyle 11.515,22-TL lik fazla talep edilen kısım bakımından müvekkil şirket yönünden reddini ve vekalet ücreti ile yargılama giderinin karşı tarafa tahmilini vekâleten arz ve talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 19/04/2022 günü sürücü davalı ... sevk ve idaresindeki ve davlı ...'na ait ve davalı sigorta şirketi nezdinde ZMSS'si bulunan 37 ...plakalı aracın kendisine ait 38 ...plakalı araca çarptığından bahisle 900,00 TL değer kaybı ve 100,00 TL ikame araç bedelinin tahsilini dilemiştir.

Sigorta poliçesi incelenmesinde, 37 ... plakalı aracın ZMSS'in davalı sigorta şirketi bünyesinde sigortalandığı, trafik kayıtlarına göre ise malikin ise davalı ... olduğu, kaza tespit tutanağı uyarınca sürücüsünün ise davalı ... ve 38 ...plakalı aracın davacıya ait olduğu olduğu anlaşılmıştır.

-Kusur ön soruna ilişkin değerlendirmede,

Mahkememiz olayla ilgili kural ihlallerinin tespiti noktasında, değer kaybı ve ikame araç konusunda rapor almıştır. Gaziantep ili, Şehit Kamil ilçesinde 19.04.2022 günü saat 22:00 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki 37 ...plakalı aracı ile ... Bulvarında ilerlerken aracının ön kısımları ile seyir halinde aynı istikamette önünde trafik ışıklarında kırmızı ışıkta bekleyen sürücü ... sevk ve idaresindeki 38 ...plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen iki taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası olayı gerçekleşmiştir.

sürücü/davalı ... sevk ve idaresindeki 37 ...plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu 52/a-b-c, 56 ve 84//d-f ve Karayolları Trafik Yönetmeliği 101/a-b-c, 107 ve 157/4-6 hükümlerinde yer alan asli kusurlu sayılan trafik kurallarını ihlal etmiş, aracını kullanırken çevre, yol, hava ve trafik durumunu kontrol etmemiş, gece saatlerinde sürüş güzergahındaki araç trafiğini kontrol etmemiş, trafik ışıklı kavşağa yaklaştığında aracının hızını azaltmamış, araçlar ile takip mesafesini koruyamamış ve ışıkta bekleyen araca arkasından çarpmış,

aracının doğrultu değiştirme manevrasını hatalı yaparak trafikte başkalarının mal ve can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir sürüş şekli izlemiş, mesleki öngörme, yetenek, tecrübe ve kabiliyetini sürüşüne yansıtamamıştır. Bu nedenle 37 ...plakalı araç sürücüsü ...' ün meydana gelen trafik kazasında %100 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.

-İkame araç bedeline ait değerlendirmede;

Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği, davalılardan istenen araç mahrumiyet zararını yönünden talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak sözkonusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir.

Davacının aracının 10 günde tamir edilebileceğinden günlük araç kira bedeli 650,00 TL kabul edilerek 6.500,00 TL bedel olduğu bilirkişi raporunun uygun olduğu görülmüştür. Ancak kasko hasar dosyasının incelenmesinde davacının 14 gün ikame araç kullandığından zararı bulunmadığından talep reddedilmiştir.

-Değer kaybına dair değerlendirmede;

Yargıtay Yerleşik uygulamalarına uygun olarak, değer kaybının kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek,

emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişiler tarafından hesaplanması gerekir.

Dosya kapsamında alınan rapor Yargıtay uygulamalarına uygun olduğundan davacının aracının 25.000,00 TL değer kaybı zararı bulunduğu anlaşılmıştır. Davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 4.738,89 TL ödeme düşüldükten sonra bakiye değer kaybı zararının 20.261,11 TL olduğu anlaşılmıştır.

-Sigorta şirketinin sorumluluğuna dair değerlendirmede;

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.

Zorunlu Mali Sorumluluk sigortacısı, karşı araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde teminat altına almıştır. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmaktadır. (Yargıtay 17. HD'nin 28/10/2013 tarih ve 2013/9624 Esas, 2013/14505 Karar).

Kaldı ki 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5/a maddesine göre değer kaybı maddi zararlar teminatı içerisinde yer almaktadır. Somut olayda davalı sigorta şirketi değer kaybından sorumludur. Ancak dosya kapsamı itibariyle davalı sigorta şirketi 4.738,89 TL değer kaybı ve 36.515,22 TL, yargılama sırasında değer kaybı için 8.745,89 ödeme olmak üzere 50.000,00 TL ödeme yaptığı görülmüştür.

Kaza tarihinde poliçe limiti 50.000,00 TL olduğundan bakiye poliçe limiti kalmadığından ilgili yönünden yargılama sırasında ödenen ferileri ile birlikte bedel için konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Davacı ıslah isteminde davalı sigorta şirketini poliçe limiti ile sınırlı tutmadığından bakiye kısım için dava reddedilmiştir.

Davacı ıslah isteminde değer kaybında davalı gerçek kişiler hakkında ıslah istemi olmadığından taleple bağlı kalınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır