Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/464 K.2025/819

Mahkememize açılan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " müvekkil şirketin, eğitim alanında faaliyet alanında gösteren bir ticaret şirket olduğunu, şirketin faaliyetleri kapsamında tutulması zorunlu olan karar defteri şirket merkezinde yapılan kapsamlı araştırmalara rağmen bulunamadığını, ilgili çalışanlar ve eski yetkililerle yapılan görüşmelere rağmen yerlerinin tespit edilemediğini, söz konusu karar defterinin zayi olduğunu, kaybolan defterlerin içinde yer alan kararların tamamı şirketin faaliyetlerine dair olup, bunların yeniden temin edilmesinin mümkün olmadığını, müvekkil şirkete ait karar defteri müvekkil şirket hissedarının tüm özen ve dikkatine rağmen zayi olan şirket karar defterinin tespiti ve zayi belgesinin verilmesini " talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Ticaret Sicili Müdürlüğüne müzekkere yazılarak, ... Özel Eğitim Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin tescil bilgilerinin, yetkili ortağının, şirketin faal olup olmadığının tespiti istenildiği, mahkememizce istenilen hususlarda bilgi verildiği görülmüştür.

Kayseri Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak, davacı ... Özel Eğitim Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi İle ilgili başlatılan bir soruşturma olup olmadığının araştırıldığı gelen cevabi yazılarda herhangi bir dava açılmadığı görülmüştür.

Kayseri 7. Noterliğe yazılan müzekkereye cevap verildiği, ihtarname ve tebliğ mazbatası örneğinin gönderildiği görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı TTK'nun 82/7. maddesi gereğince; açılan zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3.maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

TTK'nın 82/7. Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir.

Söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren 30 gün içinde yetkili mahkemeden zayi belgesi verilmesini istemesi gerektiği belirtilmiştir. TTK'nın 82/7. Maddesinde düzenlenen zayi belgesi verilmesi için başvuru süresi hak düşürücü süre olup bu süre içinde başvuru yapılması zorunludur.

Söz konusu hükümde "yangın, su baskını, veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle" defter ve belgelerin ziyaa uğramasından söz edildiği dikkate alınarak, sınırlayıcı bir düzenleme yapılmadığı kabul edilmelidir. Bu nedenle hükümdeki "gibi" sözcüğünden de anlaşılacağı üzere, tacirin elinde olmayan benzer olaylar da maddenin kapsamında düşünülmüştür.

Bu nedenle tacirin, söz konusu hükümdeki defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur (Yargıtay HGK'nın 25/09/1985, E. 1984/11-12, K. 1985/728 tarih ve sayılı kararı).

Bundan ayrı olarak, ticari defter ve belgelerin kaybedilmiş olduğu iddiasının, samimi ve inandırıcı bulunması da lâzımdır (Arkan, Sabih: Ticarî İşletme Hukuku, 24. Basıdan Tıpkı Basım, Ankara 2018, s. 382).

Davacı vekilinin 30/05/2025 tarihinde sunmuş olduğu beyan dilekçesi ile 15/05/2025 tarihinden itibaren ... yevmiye nolu 1 adet Genel Kurul ve Toplantı ve Müzakere Defteri ile ... yevmiye nolu 1 adet Genel Kurul ve Toplantı ve Müzakere Defterine ulaşamadıklarını beyan ettiği aksine dosya kapsamında bir delil bulunmadığı da dikkate alındığında davanın yasal süresi içinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı vekili 12/06/2025 tarihli dilekçesi ile şirkete ait 11/04/2022 tarihinde tasdik edilen ... yevmiye numaralı genel kurul toplantı ve müzakere defteri ile ... yevmiye numaralı genel kurul toplantı ve müzakere defterinin kaybolduğunu beyan etmiş bunlar yönünden talepte bulunmuş, Ticaret Sicil Müdürlüğünün yazı cevabı sonrasında sunmuş olduğu 23/07/2025 tarihli dilekçesinde ise 11/04/2022 tarihinde tasdik edilen ... yevmiye numaralı genel kurul toplantı ve müzakere defteri yönünden zayi belgesi talep ettiklerini açıklamıştır.

Somut olayda, davacı tarafça şirkete ait 11/04/2022 tarihinde tasdik edilen ... yevmiye numaralı genel kurul toplantı ve müzakere defteri için zayi belgesi talep edilmiş olsa da tacirin TTK 82/7. maddeden yararlanabilmesi için bir taraftan defterin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması gerekmektedir.

Tacirin defter ve belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi gerekir. Somut olayda davacının gerekli dikkat ve özeni gösterdiği halde elinde olmayan bir nedenle defter ve belgelerinin zayi olduğunu ispat edemediği, dolayısıyla zayi belgesi verilmesine ilişkin TTK.

82 maddesinde düzenlenen şartların oluşmadığı, (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2016/11963 Esas- 2018/3664 Karar sayılı kararı benzer mahiyettedir.), ne zaman ve nasıl kaybolduğu konusunda dahi somut bir iddia ve delilin bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır