Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/651 K.2024/1077

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı Kooperatif ile dava dışı Müflis... Yatırım A.Ş.(Eski Unvan: ...Turizm San ve Tic.

A.Ş) arasında 30.01.1997 ve 30.10.1997 tarihlerinde yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmelerinde davacı Kooperatifin alt yüklenici olarak Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, Demirciyazısı mahallesi, 2429 ada, 6 ve 2430 ada, 7 nolu parsellerde üç blok halinde toplam 148 adet dairelik inşaat yapacağı ve bu dairelerden 74'ünün davacı Kooperatife kalacağı kararlaştırılmış olduğunu, davalılar ..., ... ve... İnş. Mad. Tur. İth. İhr. San. Tic.

Ltd.Şti. ise bu sözleşmelerde davacı Kooperatifin kefilleri olarak yer aldıklarını, davacı Kooperatif sözleşme gereği işe başlamış ve inşaatları belirli bir seviyeye kadar getirmiş olduğunu, daha sonra asıl yüklenici konumunda olan... Yatırım A.Ş. ile arasındaki ihtilaflar sebebiyle inşaatlara devam edemediğini, bunun üzerine asıl yüklenici... Yatırım A.Ş. tarafından davacı Kooperatif ile birlikte davalılara karşı Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas (bozmadan sonra ...

Esas) numaralı dosyasıyla eksik kalan işin tamamlama bedeli, gecikme nedeni ile kira alacakları, elektrik abonelik ücreti, su abonelik ücreti, yol katılım ücreti, iş sahibine ödenen gecikme cezası ve kat irtifakı masrafları vs. adı altında 796.573,17-TL alacak talebiyle dava açılmış olduğunu, davacı Kooperatif ise karşı dava ile sözleşmeler gereği kendisine verilmesi gereken taşınmazların tapusunun iptali ile adına tescilini talep ve dava ettiğini, yargılama devam ederken...

Yatırım A.Ş. tarafından gene davacı Kooperatif ve davalılara karşı Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas numaralı dosyasıyla bağımsız bölümler ile ilgili yaptıkları harcamaların tahsili talep ve dava edilmiş olduğunu, aralarında bağlantı bulunduğundan ... Esas sayılı davanın, ... Esas sayılı dosyası üzerinde birleştirilmesine karar verildiğini, yapılan yargılama neticesinde...

Yatırım A.Ş.'nin davası kısmen kabul edilerek davacı Kooperatif ve davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmak üzere... Yatırım A.Ş. lehine alacağa hükmedilmiş olduğunu, ... Yatırım A.Ş. tarafından bahse konu dava neticesinde verilen karar kesinleştikten sonra kararda lehine hükmedilen alacakların tahsili maksadıyla davacı Kooperatif ve davalılar aleyhine Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...

Esas numaralı icra dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davacı Kooperatif icra ve haciz baskısı altında olduğundan icra takibine konu tüm borcu 21.09.2022 tarihinde icra dosyasına 1.458.995,32-TL olarak ödemek zorunda kaldığını, Müdürlükçe yapılan hesap neticesinde dosya borcunun 1.456.986,01-TL olduğu tespit edilmiş ve bu şekilde fazlaca yatırılan 1.930,22-TL'nin davacı Kooperatife iadesine karar verilmiş olduğunu, bu şekilde davacı Kooperatif davalıların ödemesi gereken tutarı da müştereken ve müteselsilen borçluluk sebebiyle alacaklı...

Yatırım A.Ş.'ye ödemek zorunda kaldığını, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...

Esas numaralı icra dosyasıyla davalıların sorumlu olduğu tutarları da icra tehdidi altında ödemek zorunda kalan davacı Kooperatif, fazladan ödediği tutarın (davalıların ödeme yükümlülüğünde olduğu kısmın) davalılardan tahsili için arabuluculuk yoluna başvurmuş ancak anlaşma sağlanamamış olduğunu, bu şekilde davacı Kooperatif, müteselsil sorumluluk sebebiyle icra tehdidi altında icra dosyasına ödemek zorunda kaldığı tutardan davalıların sorumlu oldukları miktarı, davalılardan tahsil edememiş ve işbu davayı açmak zorunda kalmış olduğunu belirterek,

fazlaya ilişkin her türlü hakkı saklı kalmak kaydıyla haklı davanın kabulü ile şimdilik 1.000,00-TL alacağımızın 21.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari işlerde uygulanan temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı Kooperatife ödenmesine ve tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle. Davalı aleyhine açılan iş bu davanın, davalı yönünden zamanaşımına uğramış olduğunu, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, dava dışı ... Yatırım A.Ş. ile davacı ...

Konut Yapı Kooperatifi arasında yapılan KKİS'deki mevcut kefillik sözleşmeleri incelendiğinde kefalet sözleşmesi geçersiz olduğunu, kefalet sözleşmesinin ancak mevcut ve geçerli bir borç için yapılabileceğini, sözleşmenin yapıldığı tarihte geçerli bir borç olmadığını, Kefalet sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olması ve belli bir miktarı içermesi gerektiğini, henüz edimler ifa edilmeden belli bir zararın ortaya çıkacağı ihtimaline binaen kefalet sözleşmesi akdedilemeyeceğini, akdedilmiş ise geçersiz olduğunu, Kefalet sözleşmesinin yapıldığı tarihte henüz borç ve miktarı belli olmadığını, zarar dava sonunda ortaya çıkmıştır ki,

bu anlamıyla davalı ...'ın bu kefalet sözleşmesinden sorumlu tutulması mümkün olmadığını, kefalet sözleşmelerinde kefilin sorumlu olduğu azami miktarın, kefalet tarihinin ve müteselsil kefil olması durumunda bu sıfatla ve/veya herhangi bir ifadeyle yükümlülük altına girdiğinin kefalet sözleşmesinde kendi el yazısıyla belirtmesi gerekeceğini, Taraflar arasında yapılan sözleşmede bu unsurların hiçbiri olmadığını, bu nedenle davalının borçtan ve rücu davasından ötürü bir sorumluluğu olmadığını, davalı ..., müştereken ve müteselsil kefil olmakla birlikte bu davada edimlerin yerine getirilmemesinde asıl sorumlu ...

Konut Yapı Kooperatifi olduğunu, davalı ...'ın yukarıda da bahsedildiği gibi müştereken ve müteselsilen kefilliği şekle aykırılık nedeniyle geçersiz olduğunu, davacı kooperatif işi eksik yaptığı için taraflar arasında görülen tazminat davasında (Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin....) davalı aleyhine tazminata hükmedilmiş olduğunu, KKİS'ye göre işin yapılmasından ve borçtan davacı kooperatif sorumlu olduğunu ve bu sorumluluğun gereğini ödemek zorunda kaldığını, davalının, davacı kooperatifin kefili olduğunu, ...

Kooperatifi kendi borcunu ödediğinden dolayı kendisine kefil olana rücu davası açamayacağını, davalının hiçbir sorumluluğu olmadığını, kefil sıfatıyla bu borcu davalı ödemek zorunda kalsa idi asıl borçlu ...

Kooperatifine rücu edebilecek olduğunu, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin.... sayılı dosyaya konu borcun asıl sorumlusu ve borçlusu davacı kooperatif olduğunu çünkü sözleşmeden kaynaklı işin yapılmasından kooperatif bizzat sorumluluğunda olduğunu, bu nedenle asıl sorumlu ve borçlunun davalı kefile rücu etmesi hukuken mümkün olmadığını belirterek, Davanın zamanaşımına uğramış olması nedeniyle usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise haksız ve yersiz davanın davalı açısından reddine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava haksız, hukuki dayanaktan yoksun ve kötü niyetli olmakla davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafın davalıdan herhangi bir alacağı yok ise de olsaydı dahi zamanaşımına uğramış olduğunu, davanın görevsiz mahkemede açıldığını, Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 20.12.2016 karar tarihli ve 451/1556032 sayılı ilamının, Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 2014/3157 Esas – 2014/5556 Karar sayılı ve 30/09/2014 tarihli ilamının dikkate alınması gerektiğini, dava konusu talebin dayanağını kefalet ilişkisi içeren eser sözleşmesi oluşturmakta olup;

huzurdaki davaya bakmakla görevli mahkeme Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemeleri olmasına rağmen davanın görevsiz mahkemede açılmış olması sebebiyle davanın öncelikle HMK m.115/2 uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekmekte olduğunu, davanın açıldığı tarihte davacı tarafça davalının borçlu olduğunu iddia ettiği hayali alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin mümkün olması sebebiyle yani dava dışı şirkete ödenen rakamın belirli olması sebebiyle bunun hilafında ikame edilen davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddedilmesine karar verilmesini talep ettiklerini,

Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2015/10133 Esas - 2017/4553 Karar sayılı ve 05.07.2017 tarihli ilamının bu kapsamda dikkate alınması gerektiğini, somut olayda geçerli bir kefalet sözleşmesi bulunmadığını, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 583.

Maddesinde belirtilen, kanunun aradığı şekil şartlarını taşımayan kefalet sözleşmesinden dolayı davalının sorumluluğuna gidilebilmesi kanunen mümkün olmadığını, kefalet ilişkisinin sona ermiş olması sebebiyle buna dayanılarak davalının sorumluluğuna gidilebilmesi mümkün olmadığını, Kefalet sözleşmesinin sona erme hükümlerinin TBK 598-602 maddeleri arasında düzenlenmiş olduğunu, TBK 598 hükmü ise gerçek kişiler bakımından kefalet sözleşmesinin sona erme halini düzenlediğini, Yeni düzenleme TBK 598/3’e göre, gerçek kişi tarafından verilmiş olan her türlü kefalet,

buna ilişkin sözleşmenin kurulmasından başlayarak on yılın geçmesiyle kendiliğinden ortadan kalkacağını, bu düzenlemenin amacı, kanun koyucunun gerçek kişilerin kişilik hakkına aykırılık teşkil edecek şekilde uzun süren kefalet sözleşmelerine engel olmak olduğunu, bu sona erme halinde kefalet türü bakımından bir ayrım yapılmamakta eş deyişle müteselsil veya adi kefalet yahut belirli yâda belirsiz süreli kefalet olması fark yaratmamakta olduğunu, o halde, kefalet sözleşmesi belirsiz süreli akdedilmiş olsa dahi on yılın sonunda kefilin sorumluluğu sona erecek olduğunu,

bu itibarla kat karşılığı inşaat sözleşmelerinin 97 yılında akdedilmiş olmasından bahisle kefalet ilişkisinin Kanunun öngördüğü sürenin geçmiş olması sebebiyle ortadan kalkmış olduğu nazara alınarak davanın reddine karar verilmesi gerekmekte olduğunu, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2020/7503 Esas - 2022/4265 Karar sayılı ve 31.05.2022 tarihli kararında 10 yıllık sürenin hukuki niteliğini değerlendirmiş ve bu sürenin hak düşürücü süre olduğunu kabul etmiş olduğunu,

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2021/2084 Esas - 2021/2251 Karar sayılı ve 21.06.2022 tarihli diğer bir kararında ise hak düşürücü süre içerisinde takip yapılması gerektiği bu sürenin sonunda takip yapılamayacağına karar vermiş olduğunu, dolayısıyla yargı içtihatlarında da on yıllık sürenin hukuki niteliği hak düşürücü süre kabul edilmekte olduğunu, süreye bağlı hak, öngörülen sürenin sona ermesi durumunda, hak ve hakkın dava edilebilirliği sona ereceğini, Bbu sebeple davanın kefalet ilişkisi yönünden hak düşürücü sürenin geçmiş olması sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerekmekte olduğunu, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas - ... Karar sayılı dosyası davacısı tarafından açılan alacak davasının açılmasına davalının sebebiyet vermemiş olması; o dosyada yüklenici konumunda bulunan bu dosya davacısının kendi ağır kusuruyla kat karşılığı inşaat sözleşmesi hükümlerini ihlal etmiş olması dolayısıyla kefil olan davalının sorumluluğuna gidilemeyeceğini, diğer taraftan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 589.

Maddesi gereğince dava dilekçesinde davacı taraf Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyası davacısı... ödemiş olduğu tutarların cezai şart ve gecikme bedeli olarak ödenmiş olduğuna yönelik ikrarı karşısında ve bu kalemlerden kefilin sorumlu olmaması sebebiyle bunun hilafında açılan dava haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olmakla reddine karar verilmesi gerekmekte olduğunu belirterek, Haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı AYŞAD ŞİRKETİ'nin cevap dilekçesi sunmadığı ve böylece HMK madde 128 gereği bütün vakaları inkar etmiş sayılacağı anlaşılmıştır.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, Davacının Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas numaralı icra dosyasına yaptığı ödeme nedeni ile fazla ödemesi olup olmadığı, fazla ödeme varsa bundan davalıların sorumlu olup olmadığı, sorumlu iseler miktarı hususlarına ilişkindir. Kayseri Ticaret Sicil Müdürlüğüne, Kocasinan İlçe Emniyet Müdürlüğüne, Melikgazi İlçe Emniyet Müdürlüğüne, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesine, Melikgazi Tapu Müdürlüğüne, Kayseri Genel İcra Müdürlüğüne, Kayseri Büyük Şehir Belediyesine, Kayseri Vergi Dairesine, İzmir Vergi Dairesine, Erciyes Vergi Dairesine yazılan müzekkerelere cevap verildiği ilgili evrakların dosya arasına alınmış olduğu görülmüştür.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, her ne kadar davacı tarafça, davacı ile dava dışı Müflis... Yatırım A.Ş.(Eski Unvan: ...Turizm San ve Tic.

A.Ş) arasında 30.01.1997 ve 30.10.1997 tarihlerinde yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmelerinde davacı Kooperatifin alt yüklenici olarak Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, Demirciyazısı mahallesi, 2429 ada, 6 ve 2430 ada, 7 nolu parsellerde üç blok halinde toplam 148 adet dairelik inşaat yapacağı ve bu dairelerden 74'ünün davacı Kooperatife kalacağının kararlaştırıldığı ve davalılar ..., ... ve... İnş. Mad. Tur. İth. İhr. San. Tic.

Ltd.Şti. ise bu sözleşmelerde davacı Kooperatifin kefilleri olarak yer aldıkları, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde yapılan yargılama sonucu verilen karar ile davacı ve davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesi ile yapılan icra takibi sonucu davacı tarafından bedelin ödediği belirtilerek davalılarında söz konusu ödemeden müteselsilen sorumlu oldukları iddiası ile alacak davası açılmış ise de, davalıların alacağa esas olduğu belirtilen sözleşmelerde davacı tarafında açıkça belirttiği üzere kefil olarak yeraldıkları görülmüş olup,

söz konusu ödemeden davacının asıl borçlu olarak sorumlu olduğu ve bu kapsamda ödeme yaptığı anlaşılmakla, kefillerin ancak asıl borçlunun borcunu ödememesi ihtimaline karşı borçtan sorumlu olmaları nedeni ile davacının asıl borçlu olarak ödeme yaptıktan sonra kefillere başvurması durumunun hukuken mümkün olmadığı değerlendirilmiş ve böylece davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır