Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/543 K.2024/587

Davacı vekili 03/08/2022 tarihli dilekçesiyle; müvekkili ... hem kendi adına hem de aynı isimli ... Ltd. Şti. Adına Konya halinde komisyonculuk ve nakliyecilik yapmakta iken işlerinin bozulması sebebi ile işyerini kapatmak zorunda kaldığını, Davalılardan ...'nun ise davaya ve takibe konu bononun düzenleme ve borçlanma tarihi itibarı ile ...

Restorant isimli alkollü restoranın müdürü olduğunu, ilaveten faizle borç para verme, yasa dışı bahis ve kumar ile kullanımı Sağlık Bakanlığı tarafından yasaklanmış cinsel ilaçların satışı işleri iştigal ettiğini, Diğer davalı ... ise davalı ...'un kardeşi olup Fransa'da yaşadığını, davalı ... ile davalı ...'un ortaklık ettiğini, Müvekkilinin 2019 yılı içinde işlerinin bozulduğunu, vadesi gelen bir kısım borçlarını ödeyemediğini, müvekkilinin davalı Yavuzdan faizle 30.000-TL borç para istediğini, davalı ... ödeme vadesi karşılığında aylık 2.000-TL olmak üzere toplam 58.000-TL geri ödeme talep ettiğini,

müvekkilinin bulunduğu durumdan kurtulmak umuduyla davalının uyguladığı faiz oranını kabul ederek ihtiyacı olan parayı davalıdan aldığını, buna karşılık müvekkilinin davalı lehine 06.12.2019 düzenleme tarihli, 58.000,00-TL bedelli vade kısmı boş olan teminat senedini ... lehine düzenleyerek verdiğini, müvekkilinin ödemeleri elden teslim ettiği halde davaya konu olan vaka gibi tahsil ettiği bonoları davalının icraya verdiğini, sonuç olarak müvekkilinin 14.000-TL’si elden, 44.000-TL’sini ise gerek şahsi banka hesabı gerekse yetkilisi ve sahibi olduğu ...

Gıda Nak. Tic. Ltd. Şti.'ye ait banka hesabı üzerinden borcunun tamamı ödediğini ve senedinin iadesini talep ettiğini, davalılar buna karşın Dolar ve Euro kurunun çok yükseldiği, verdikleri paradan zarar ettiklerini ve kendilerine 50.000-TL daha ödemesini talep ettiklerini, Müvekkilinin talebine olumsuz yanıtı üzerine davalıların danışıklı olarak müvekkili aleyhine Konya. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasından 50.000-TL asıl alacak üzerinden icra takibine girişmişlerdir. Takibe konu bonodaki, müvekkilinin adı, imzası, düzenleme tarihi, lehtar ve bedel yazısı aynı el ürünü olup, vade kısmı farklı kalem ve el ürünü olduğunu, takibe konu senedin davalılar tarafından doldurulduğunu, izah edilen nedenlerle müvekkilinin davalı ...'a banka kanalı ile ödediği 44.000 TL. kadar Konya. İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyasına ve takip konusu bonodan kaynaklı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı ... vekilince mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkil ... hakkındaki suçlamaların gerçek dışı olduğunu, müvekkilinin sabıka kaydında herhangi bir suç kaydı dahi olmadığını, Davacının diğer davalı ...'ndan 30.000 TL değil bonoda yazılı olan 58.000 TL'yi borç olarak aldığını, davacının tefecilik iddiasının tamamen gerçek dışı olduğunu, diğer davalı ...'nun söz konusu bonoda ciranta konumunda olduğunu, bononun vade tarihinden itibaren ...'na ödememe protestosu çekilmemesi nedeniyle takipte borçlu gösterilmediğini, davacı tarafın senedin müvekkili tarafından anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiasını kabul etmediklerini,

Davaya konu icra takibinin bonoda yazılı 58.000 TL üzerinden değil 50.000 TL üzerinden başlatıldığını, izah edilen nedenlerle, davacının haksız ve mesnetsiz davası ile kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... tarafından 13/09/2022 tarihinde mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının kendisi hakkındaki iddialarını hiçbir şekilde kabul etmediğini, Davacı borcunu ödememek için hakkında asılsız iddialarda bulunduğunu, Davacının tamamen kendi borcundan kurtulmak maksatlı ileri sürdüğü iftira niteliğindeki beyanlarını kabul etmediğini, davacının 30.000 TL. borç aldığını ama takipteki senede 58.000 TL yazıldığını iddia etse de davacının kendisinden gerçekten aldığı miktarın zaten 58.000 TL olduğunu, açıklanan nedenlerle davacının haksız davasının reddine ve tüm yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)" davasıdır.

Mahkememizce ... Bank, ... A.ş., Konya Vergi Dairesi Başkanlığına, Konya Ticaret Sicili Müdürlüğüne, Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığına müzekkereler yazılmış, dosya ile ilgili bilgi ve belgeler tümüyle dosya arasına alınmıştır.

Konya . İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyasının yapılan incelemesinde: Alacaklısının ..., borçlusunun ... Olduğu, borç miktarının 53.515,75 TL olduğu, alacaklı vekilinin takip talebinde bulunması üzerine İcra Dairesi'nce borca yeter miktarda haciz kararı aldığı anlaşılmıştır.

Y. . HD, T: 31.10.2019, E: ... , K: ... sayılı ilamında;

"...Kanun koyucu bir taraftan, anılan gereksinim ve düşüncelerle sözleşme kurulumunda iradesinin oluşumu sakatlanan ve güçsüz konumda olan tarafı korumak amacıyla gabin (aşırı yararlanma) müessesesini düzenlemiş; diğer taraftan ise, sözleşmelerin çok uzun süreler boyunca geçersiz kılınma riski altında bulundurulmasının önüne geçmek istemiş ve gabin hukuksal nedenine dayanan talepler için 1 ile 5 yıllık hak düşürücü süreler öngörmüş; bu suretle, sözleşmenin her iki tarafının haklarını da gözeten belirleme yapma yoluna gitmiştir.

Sözleşmenin taraflarından birinin, gabin hukuksal nedenine dayanarak sözleşmeyle bağlı olmamayı ya da sözleşmenin varlığını korumakla birlikte edimler arasındaki dengesizliğin giderilmesini istemesi halinde; öncelikle, gabin iddiasına dayanan talep için, kanunda öngörülen 1 ve 5 yıllık hak düşürücü süreler içinde talepte bulunulup bulunulmadığının belirlenmesi; ondan sonra gabinin objektif ve subjektif unsurlarının somut olayda varlığının irdelenmesi gerekir. Müzayaka (zorda kalma) haline dayanan gabin iddiası için Kanun koyucu, zorda kalma halinin ortadan kalktığı andan itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre öngörmüştür.

Gabin hukuksal nedenine dayanan fark tazminatı talebine ilişkin davada, müzayaka halinde ibraname imzaladığını iddia eden davacı tarafın bu durumda olup olmadığının, somut deliller ve ayrıntılı incelemeyle tespiti gereklidir." şeklinde tespitte bulunulmuştur.

Somut olayda; davacı taraf davalı ...'ndan zorda kalması nedeniyle 30.000 karşılığı borç aldığını, alınan 30.000 TL karşılığında 58.000 TL karşılığı bonoyu imzalayarak davalıya teslim ettiğini, davalıya 14.000 TL'si elden, 44.000 TL'si banka hesabı üzerinden ödediğini, Konya 2.İcra Müdürlüğünün ... esas nolu dosyasında yapılan takip nedeniyle 44.000 TL borçlu olmadığı iddiası ile mahkememizde menfi tespit davası açmıştır.

Mahkememizce gerekli belgeler ilgili kurumlardan istenerek dosyamıza kazandırılmıştır.

Her ne kadar davacı tarafça zorda kalmaya bağlı olarak, yüksek faiz işletilmesi suretiyle borç para alındığı belirtilmiş ise de, davacı tarafa tanınan süreye rağmen zor durumun kalktığı tarihi bildirmiş ise de, bu zor durumun ne olduğu ve hangi delille ilişkilendirdiğini bildirmemiş olması, davalı hakkında davaya konu bono nedeniyle soruşturma bulunmaması hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacının zorda kalma durumunu ispatlayamadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca davacı tarafça bononun vade kısmının sonradan doldurulduğu belirtilmiş ise de. Yargıtay. Hukuk Dairesi’nin E. ... K. ... T. 04.04.2019 sayılı kararında belirtildiği üzere. Türk Ticaret Kanunu’nun 680. maddesi uyarınca açık bono düzenlenmesi mümkündür. Bu durumda bononun anlaşmaya aykırı doldurulduğunun yazılı delil ile ispatı gerekir. Ancak bu hususta davacı tarafça dosyamız içine yazılı bir delil sunulmamıştır. 6098 sayılı Borçlar Kanunu Bk 102.

Maddesinde "Kanunen geçerli bir açıklama yapılmadığı veya makbuzda bir açıklık bulunmadığı durumda ödeme, muaccel bir borç için yapılmış sayılır..." düzenlemesi yer almaktadır. Takip yapılmamış ise ödeme, vadesi ilk önce gelmiş olan borç için yapılmış olur.” (Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesi ... E. ... K.).

Mahkememizce ilgili bankalardan getirilen belgeler incelendiğinde, İNG Bankası üzerinden toplam 8.000 TL'nin davalı ...'a ödendiği, bu hususun davalı tarafın da kabulünde olduğu, icra dosyasındaki takibin de bu miktar düşüldükten sonra 50.000 TL üzerinden yapıldığı, Akbank üzerinden davalı ...'a bono düzenleme tarihi olan 06/12/2019 tarihinden sonra toplam 32.000 TL ödeme yapıldığı,

Konya Bam .HD ve Yargıtayın yerleşik içtihatları doğrultusunda, bono düzenleme tarihinden sonra yapılan ödemenin, mevcut bono için yapıldığının kabulünün gerektiği, davalı tarafça da, ödemenin başka bir borç için yapıldığına ilişkin yeterli delil sunmaması karşısında, davacının davalı ...'a takibi 50.000 TL üzerinden yapılan bono nedeniyle 32.000 TL asıl alacak yönünden borçlu olmadığı kanaatine varılmış, ayrıca ...'nun davalı ...'un kardeşi olması ve borç ilişkisini bilmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olması nedeniyle, davacının davalı ...'na,

yapılan takip nedeniyle 32.000 TL asıl alacak için borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.