Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/403 K.2025/498

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA "TÜRK MİLLETİ ADINA"

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dava dosyasından verilen Görevsizlik kararı 22/05/2025 tarihinde kesinleştirilerek Mahkememize tevzi edilmiş ve Mahkememizin yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılarak incelenmesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasındaki güven ilişkisine ve daha önce de yapılmış alışverişlere dayanarak, davalı tarafça üretilip satışı yapılan asansörlü pancar yükleme kepçesinin tedariği için 13.02.2023 tarihinde anlaşıldığını, davalı tarafın müvekkiline asansörlü pancar yükleme kepçesini 15.05.2023 tarihinde teslimini yapacağını sözlü olarak beyan ettiğini, müvekkilinin anlaşmanın kendisine yüklenen edimlerini yerine getirdiğini ve davalıya 45.000TL’lik ödeme yaptığını, müvekkilinin üzerine düşen tüm sorumlulukları yerine getirmesine ve ödemelerini yapmasına rağmen,

davalı tarafça asansörlü pancar yükleme kepçesini tesliminin müvekkiline yapılmadığını, müvekkilinin ise defaatle davalıya teslimi bir an önce yapması gerektiğini hatırlattığını ancak davalı tarafından önce 'liftlerin gelmedi abi geçen gün evren de istedi veremedik liftleri de başkasına yaptırıp makineni vericem'' şeklinde cevap verildiğini, müvekkilinin ise bunun üzerine tüm iyiniyetiyle ''sen kepçeyi gönder ben burada yaptırırım'' diyerek çözüm yolu aradığını, müvekkilinin tüm samimiyetiyle mağduriyetini anlatmaya çalıştıysa da davalının sürekli olarak müvekkilini ''dükkan taşıyordum 10 güne kalmaz yollarım,

sana nakliye de ödetmicem halledicem sen rahat ol, tıra yükleyeceğiz sen rahat ol'' gibi bahane ve cevaplarla müvekkilini oyaladığını, bugüne kadar oyalanan müvekkilinin kepçeyi hala teslim alamadığını, tüm bu hususların whatsapp yazışmalarıyla da ispatlandığını, davalı tarafından yapılmayan mal teslimi sebebiyle müvekkilinin işlerinin aksadığını ve maddi anlamda zarara uğradıklarını, parası ödenmesine rağmen teslimi alınamayan kepçe sebebiyle müvekkilinin makine gücüyle yapacağı işleri daha da zarara uğramamak adına insan gücüyle yaptırmak zorunda kaldığını, bu yönden de maddi kayıp yaşadığını,

işlerinde yaşanan gecikmeler sebebiyle de 3.şahıslara ve firmalara karşı da hem mahcubiyet yaşadığını hem itibar kaybına uğradığını, aynı zamanda müvekkilinin oyalanması sebebiyle yeni bir kepçe de almadığını, geçen bu süre zarfında kepçenin fiyatının da artan enflasyon sebebiyle yaklaşık 3-4 katına çıktığını ve müvekkilinin makine ihtiyacını başka herhangi bir yerden de temin edemediğini, bu sebeple müvekkilinin bu konudaki mağduriyetinin devam ettiğini, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 125.maddesi uyarınca taraflarınca Antalya.

Noterliği'nden 04.06.2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarname davalıya gönderilmiş ve malın teslimi ile gecikme tazminatı talep edildiğini, ancak davalıdan iş bu ihtarnameye de herhangi bir dönüş olmaması sebebiyle yeterince zarara, müşteri ve itibar kaybına uğrayan müvekkil adına, sözleşme konusu edimin ifası mümkün olduğundan sipariş edilen pancar yükleme kepçesinin aynen teslimi ve borçlu temerrüde düşmekte kusurlu olduğu için müvekkilinin uğradığı zararlar sebebiyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla gecikme tazminatı talebi için iş bu davayı açma zarureti hasıl olduğunu beyanla neticeten; davanın kabulü ile;

dava konusu kepçenin müvekkiline aynen teslimine, malın teslim edilmemesi sebebiyle müvekkilinin uğradığı zararlar için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000TL gecikme tazminatının temerrüt tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini iddia ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özet olarak; dava dilekçesinde iddia ve talepleri kabul etmemekle birlikte; uyuşmazlığın müvekkili ile davacı arasında gerçekleştiği iddia edilen ticari işe ilişkin olduğunu, somut olayda sözde uyuşmazlığın bir tarafının tüzel kişi tacir olduğunu, TTK madde 19’da bir tacirin borçlarının ticari olduğunun asıl olduğunun belirtildiğini, maddenin devamında gerçek kişi tacirlere ilişkin istisnaen ticari iş sayılmayacak durumlar belirtilmişse de tüzel kişi tacirlere ilişkin bir istisna getirilmediğini, dolayısıyla tüzel kişi tacir olan şirketlerin bütün işlemlerinde ticari iş söz konusu olduğunu,

ticari iş söz konusu olduğunda da TTK hükümlerine gidileceğini ve uyuşmazlığın Ticaret Mahkemelerinde çözüleceğini, dolayısıyla ticari şirketlerin bütün hukuki ilişkileri ticari faaliyet kapsamında olup özel hayatlarına ilişkin bir işlem söz konusu olmadığından,

şirketlerin yapmış olduğu her türlü işlerle ilgili davaları ticaret mahkemelerinde açmak durumunda olduklarını, esasa ilişkin olarak davacı ile müvekkili arasında herhangi bir imalat vb. Anlaşma olmadığını, davacı tarafın, dava dilekçesinde, davacı ile davalının asansörlü pancar yükleme kepçesinin tedariği için 13.02.2023 tarihinde anlaşıldığını ve buna istinaden müvekkiline 45.000 TL ödeme yapıldığını iddia ettiğini, ancak müvekkili ile davacı arasında ne eser sözleşmesi kurulduğunu ne de davacı tarafından müvekkiline ödeme yapıldığını, taraflar arasında böyle bir ticari ilişki olmadığını,

davacının tüm iddialarının mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğunu, davacının iddialarını ispat etmek zorunda olduğunu, davacının iddialarının tümünü reddettiklerini, gerekirse tarafların ticari defterlerinin incelenmesini talep ettiklerini beyanla haksız ve hukuka aykırı davanın reddini savunmuştur.

Açılan dava Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. sırasına kaydedilmiş, Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 17/03/2025 gün ve ... E. ... K. sayılı kararı ile bu davaya Konya Asliye Ticaret Mahkemelerinin bakması gerektiği gerekçesiyle, Mahkemenin görevsizliğine, dosyanın Konya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiş, kararın istinaf edilmeksizin 22/05/2025 tarihinde kesinleşmesi ve davacı tarafın süresinde yaptığı talep üzerine de dosya Konya Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na gönderilmiş ve tevzi sonucu Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)" davasıdır.

Konya . Asliye Hukuk Mahkemesince Vergi Dairesi Başkanlığına, Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığına ve Burdur Ticaret Sicili Müdürlüğüne müzekkereler yazılmış, gelen yazı cevapları incelenmek suretiyle dosya arasına konulmuştur.

Burdur Vergi Dairesi Başkanlığından 12/12/2024 tarihli gelen yazı cevabında davacı Mehmet Demir isimli kişinin mükellefin gerçek usulde vergi kaydı bulunduğunu ve işletme usulüne göre defter tuttuğunun bildirildiği anlaşılmıştır.

Davalı Murat Çıtırık'ın ise ünvanlı şahıs firmasına rastlanıldığı, bilanço esasına göre defter tuttuğu anlaşıldığından tacir olduğu görülmüştür.

Davacının tacir olup olmadığına ilişkin dosya bilirkişi Bayram Kaya'ya tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 10/07/2025 tarihli raporda özetle; Davacı ... ’ in 2023 yılı Ticari defterlerinin TTK.’na göre usulüne uygun olarak

tutulduğu, 2023 yılı ticari defterlerinin TKK'na göre usulüne uygun olarak tutulduğu, 2023/ yılı ticari defterlerinin defter beyan sistemine kayıtlı bulunduğundan dolayı noter kanalı ile herhangi bir ticari defter açılış ve kapanış onayı gerekmediğini, 21.07.2007 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 18.06.2007 tarihli 2007/12362 sayılı Bakanlar Kurulu

kararı ile 213 sayılı V.U.K’ nun 177’nci maddesinin birinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı

bentlerinde yer alan nakdi limitlerin davacı ... tarafından aşılmadığından, davacının

2023 yılı itibariyle İŞLETME hesabı esasına göre defter tuttuğundan dolayı tacir vasfına haiz

olmadığının tespit edildiği, Davacı ... ’ in 12.12.2024 tarihli ... sayılı BURDUR

DEFTERDARLIĞI – Tefenni Mal Müdürlüğü tarafından Konya . Asliye Hukuk Mahkemesine düzenlenen müzekkere cevap yazısında ilgili mükellefin 2023 yılında İŞLETME HESABI esasında defter

tuttuğunun belirtildiği, davacının 2023 yılı alış ve satış hadlerini aşmadığının belirtildiği, bu nedenle V.U.K'nın 177. Maddesi hükümlerine göre tacir vasfına haiz olmadığının teyit edildiği hususları raporunda belirtilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava sayılacağı, Kanununun 5/1. maddesinde de Asliye Ticaret Mahkemesinin tüm ticari davalara bakmakla görevli olduğu düzenlenmiştir.

Uyuşmazlığın genel hükümlere göre asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir.

Ticaret Mahkemelerinin hangi davalara bakacağı TTK 4. maddesinde düzenlenmiştir.

Bu maddeye göre “(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519,

komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

(2) Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 18/6/1927 tarihli ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir.” düzenlemesi ile Ticaret Mahkemelerinin baktığı davalar ya iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bir dava olacak yada TTK da düzenlenen hususlar ile TTK 4. maddesinde sayılan istisnalar kapsamındaki davalar olacaktır.

Vergi kayıtlarında davacının gerçek usulde mükellef olduğu anlaşıldığından; ticari sicil kayıtları ve mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu dikkate alındığında; 21.07.2007 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 18.06.2007 tarihli ... sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 177. Maddesi uyarınca tacir sayılacağından bahsedilemeyeceğinden, davacının tacir olmadığı tespit edilmiştir.

Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından görevsizlik kararı verilmiş ise de; eldeki dava, davacı tarafından davalı ile aralarında güven ilişkine dayanan ve davalı tarafça üretilip satışı yapılan asansörlü pancar yükleme kepçesinin tedarik edilmesine ilişkin yapılan anlaşma ile davacının, davalı yana ödediği 45.000 TL.'lik bedel karşılığı pancar yükleme kepçesinin iadesi istemine ilişkin olduğu, gelen yazı cevaplarına ve mali müşavir bilirkişiden alınan rapora göre davacının tacir olmaması nedeniyle davanın nispi ticari dava niteliğinde olmadığı ve davanın mutlak ticari davalardan da olmadığı anlaşılmakla; 6100 sayılı HMK uyarınca genel görevli ve yetkili Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu kabul edildiğinden, mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiştir.

Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından daha önce görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle de, mahkememizce karşı görevsizlik kararı verilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.