Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/60 K.2024/674

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; sürücü ...'in idaresindeki ... plakalı otomobil ile Otogar Kavşağı istikametinden ... Caddesini takiben ... Kavşağı istikametine doğru seyredip Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü karşısı Selçuklu köprü girişine geldiğinde yakın takip sonucu duramayıp aracının ön kısmı ile önünde aynı istikametinden gelip ... Caddesi ...

Kavşağı girişinde trafik zorunluluğu nedeniyle duran sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobilin arka kısmına çarpıp durduğu sırada ... plakalı otomobilin sağ arka kısmının da gerisinden aynı istikametinden gelip ... Caddesini takiben seyredip Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü karşısı ...

Kavşağı girişinde yakın takip sonucu duramayan sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobilin sol ön kısmı ile çarpması sonucu kazanın meydana geldiğini, davacının aracında meydana gelen değer kaybının tespiti amacıyla Konya .Asliye Ticaret Mahkemesi ...

D.İş sayısıyla tespit talebinde bulunulduğunu, Mahkemece alınanda uzman bilirkişiden yaptırılan tespitte neticeten araç onarıldıktan sonra 35.000,00 TL değer kaybının oluşacağı tespit edildiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybına ilişkin olarak şimdilik 500,00 TL maddi tazminatın davalılardan faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile ödenmesini, yargılama giderleri ve ücret-i vekâletin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ettiği görülmektedir.

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle.

11/09/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkilinin bir kusurunun bulunmadığını, davacı tarafın ani yavaşlaması sebebiyle davacı tarafın kusurunun söz konusu olduğunu, bu sebeple davacı tarafın iddiasını ve olay yerinde tutulan kaza tespit tutanağını kabul etmediklerini, kabul anlamına gelmemekle beraber, 11/09/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında davacıya herhangi bir kusur atfedilecek olsa dahi değer kaybının artmasına %100 kusurlu olan dava dışı İmam ...

A.Ş’ ye ait ... plakalı aracın, davalının aracına arkadan çarparak davalının davacı tarafın aracının değer kaybının artmasına neden olduğunu, bu sebeple mahkemenizce aldırılacak olan kusur ve değer kaybı hesabında bu hususun dikkate alınmasını ve dava dışı ... plakalı aracın kusurunun ve davacı tarafın değer kaybında etkisi olup olmadığının belirlenmesini talep ettiklerini, ayrıca davacı tarafça Konya .Asliye Ticaret Mahkemesi ...

D.İş sayılı dosyasından aldırılan delil tespitinde belirlenen değer kaybını kabul etmedikleri gibi nedenlerle davacının davasının reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettikleri görülmektedir.

Davalı ...Ş. Vekilinin cevap dilekçesinde özetle. Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olduğunu, davalı şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 100.000,00-TL olduğunu, huzurdaki uyuşmazlık kapsamında davacıya ait araçta meydana gelen hasar sebebiyle davalı şirketçe rücuen ...

Sigorta A.Ş.'e 27/02/2023 tarihinde 29.473,87-TL hasar tazminatı ödemesinin yapıldığını, davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespitini talep ettikleri gibi nedenlerle esastan reddini, davacı yanın tüm zararı daha önce karşılandığı için davanın reddine, aksi halde, ödeme tarihinden itibaren faizi güncellenmek suretiyle tazminattan mahsubunu, davacının bakiye zarara uğradığını gösteren faturaların sorulmasını, aksi halde ispatlanamayan davanın reddini, Ret taleplerimizin kabul edilmemesi halinde;

kabul anlamına gelmemek kaydı ile davaya konu talep yönünden bilirkişi incelemesi yapılmasını ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasını, talebin kabulü halinde, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmilini talep ettiği görülmektedir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLER, DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; 11/09/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde ... Plaka sayılı aracın sürücüsü davalı ...'in sevk ve idaresindeki araç ile ... Plakalı aracın sürücüsü davacı ...'ün sevk ve idaresindeki aracın çarpışması sonucu, davacının aracında oluşan araç değer talepli maddi tazminat davası olduğu,

Taraflar arasındaki ihtilafın ise; 11/09/2022 tarihinde davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın davacıya ait ... Plakalı araca arkasından çarpması sonucu oluşan trafik kazası nedeniyle davacının aracında oluşan değer kaybından dolayı davalının kusuru bulunup bulunmadığı ve değer kaybı bedelinin davalılardan tahsili hususunda olduğu görülmüştür,

Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Türkiye Noterler Birliğine yazı yazılarak 11/09/2022 kaza tarihinden bugüne kadar malikini ve tüm özelliklerini gösterir şekilde ... VE ... plaka sayılı 2 adet taşıtın trafik sicil kayıtları istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Davalı ...Ş.'ne, dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine,

ayrıca dava tarihi olan 28/01/2023 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evrakların istenmesine karar verilmiş ve bunlar dosya arasına kazandırılmıştır.

Dosya Adli Trafik bilirkişisi ile Motorlu Araç Değer Kaybı, Motorlu Araç Sigortaları/hasar Tespiti alanında uzman bilirkişiye tevdi edilerek hasar ve değer kaybına ilişkin rapor sunulmasına karar verilmiştir.

Kusur yönünden yapılan incelemede; sunulan 30.01.2023 tarihli bilirkişi raporunda; ... plakalı Otomobil Sürücüsü ...’in bu kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK nun 84. Maddesi asli kusurlardan Madde-56/1-c (Önlerinde seyreden araçları güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek ‘‘Yakın takip’’ Arkadan Çarpma) Asli kuralını ihlal etmesi nedeniyle % 100 (yüzde yüz) oranında kural ihlalinin olduğu; ... plakalı Otomobil Sürücüsü ...’ün bu kazada her hangi bir kural ihlali yapmadığı belirtilmiştir.

Hasar ve zarar yönünden yapılan incelemede; sunulan 30.01.2023 tarihli bilirkişi raporunda; davacıya ait araçta meydana gelen hasar sebebiyle davalının sigorta şirketi olan ... A.Ş. tarafından rücuen ... Sigorta A.Ş.' ne 27/02/2023 tarihinde 29.473,87 TL hasar tazminatı ödemesi yapılmış olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının, davalının sigorta şirketi olan ...

A.Ş. tarafından, davacı ...' e ödenmesi gerektiği, 11/09/2022 kaza tarihi tarihi itibariyle, Davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının iki yöntemle hesaplandığı, takdirin sayın mahkemeye ait olduğu; aracın kaza tarihindeki kazalı/kazasız rayiç değerinin tespitine göre değer kaybı.

29.000,00 TL (yirmi dokuz bin türk lirası) olduğu, dayanağını 2918 Sayılı KTK' ndan alan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları' nda belirtilen Hesaplama Yöntemine göre Değer Kaybı Hesaplaması. 28.854,00 TL (yirmi sekiz bin, sekiz yüz elli dört türk lirası) olduğu kanaatini bildirir rapor sunulmuş olduğu görülmüştür.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş ve taraf vekillerince bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçeleri sunulmuşsa da; bilirkişi heyet raporunun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle, bilirkişi raporuna karşı itirazların reddi ile bilirkişi raporunun ilgili kısmını hükme esas almak gerekmiştir.

Davacı vekilince ıslah dilekçesi sunularak dava değeri bilirkişi heyet raporunda belirlenen değerlere artırılmıştır. Islah dilekçesi davalılara tebliğ edilmiştir. Davalılar vekilleri ıslah dilekçesine ilişkin itirazların sunmuşlardır.

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalı kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortası değer kaybından sorumludur.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır.

Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısmı hükme esas alınmıştır.

Faizin ticari avans faizi / yasal faiz olup olmayacağı değerlendirmesinde, kazaya sebebiyet veren ve davalı ... şirketinin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı ile teminat altına alınan aracın ticari vasıfta olmaması nazara alınarak yasal faize hükmedilmesi gerekmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; yukarıda belirtilen izahat çerçevesinde ve alınan hüküm kurmaya elverişli, denetime açık, gerekçeli ve açıklamalı bilirkişi raporunun ilgili kısmı da nazara alınarak, aşağıda belirtilen şekilde karar verilmesi kanaati oluşmuştur.

Katip ... Hakim ...