Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/299 K.2025/4

Dava

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı aleyhine Konya. İcra Dairesinin ...

Esas sayılı dosyası ile yürütülen icra takibi nedeniyle düzenlenen ödeme emrine itiraz edildiğini, müvekkili şirketin borçlu ile aralarındaki cari hesap ilişkisinden kaynaklanan alacak bakiyesi bulunduğunu, müvekkili şirketin kauçuk ve eva malzemeleri kullanılarak ayakkabı tabanı ürettiğini, davalının da müvekkilinden ayakkabı tabanı satın aldığını, davalı tarafın borcunu ödemediğini, davalının haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile Konya. İcra Dairesinin ...

Esas sayılı dosyasındaki takibin devamına, alacağın likit olması ve davalının itirazının kötü niyetli oluşu dikkate alınarak davalının alacağın % 20 oranından az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun dava dilekçesinin tebliğ edildiği ancak cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür. 2.KALDIRMA ÖNCESİ MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR:

İlk derece mahkemesince; "...Mahkememizce alınan bilirkişi raporları ile somut dava dosyamızda HMK 222. Maddenin 3 fıkrasında belirtilen hususlardan " ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi (Değişik 28.07.2020T. 7251 Sy.

Kanun-23.madde) yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir." hükmünün uygulama alanı bulacağı açıktır. Zira davalı vekiline 09.02.2021 tarihli celsede kesin süre içinde ticari defter ve belgelerin bulunduğu yerin bildirilmesi için ara karar kurulmuş ve ihtarlı tebliğ mazbatası ile istenmiş ama süresi içerisinde cevap ve beyanda bulunulmamıştır. HMK 222/3.

Madde hükmü gereğince davacı ticari defterleri lehine delil olarak kabul edilmiştir.

Alınan bilirkişi raporuna göre davalı borçlunun Konya. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasındaki itirazın kısmen iptali ile, takibin 34.827,52 TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %9,00 yasal faizi üzerinden devamına, takip tarihine kadar işlemiş faize ilişkin 3.788,00 TL alacağın takip öncesi davalının temerrüte düştüğüne dair herhangi bir delil bulunmadığından reddine, alacak likit olduğundan hüküm altına alınan 34.827,52 TL üzerinden % 20 oranında hesaplanan 6.965,50 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur..." gerekçesiyle davacı ...

Tic. A.Ş. vekilinin davalı ... aleyhine açtığı itirazın iptali davasının kısmen kabul kısmen reddi ile; davaya konu Konya. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasındaki itirazın kısmen iptali ile, takibin 34.827,52 TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %9,00 yasal faizi üzerinden devamına, takip tarihine kadar işlemiş faize ilişkin 3.788,00 TL alacağın reddine, alacak likit olduğundan hüküm altına alınan 34.827,52 TL üzerinden % 20 oranında hesaplanan 6.965,50 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

3.KALDIRMA KARARI VE GEREKÇESİ:

Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi'nin 27/04/2023 tarihli ... esas ve ... karar sayılı ilamı ile " ...İspat yükü ile ilgili genel kuralı düzenleyen TMK’nın 6. maddesine göre; “Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.” İspat yükü kenar başlıklı HMK’nın 190. maddesine göre; “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.”

Belirtilen yasa hükümleri karşısında, alacağın tahsili için girişilen icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasında kural olarak ispat yükü davacı alacaklıya aittir. Bununla birlikte itirazın iptali davasında davalı borçlunun ödeme savunmasında bulunması ya da borcu ortadan kaldıran diğer itirazları ileri sürmesi halinde ispat yükü yer değiştirecek ve davalıya geçecektir.

6100 sayılı HMK'nın 222.maddesinde "(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

(Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır...." hükmünün yer aldığı,

Türk Ticaret Kanunu'nun 21. maddesine göre fatura düzenlenmesi için öncelikle taraflar arasında akdi bir ilişkinin bulunmasının gerekli olduğu olgusudur. Madde hükmüne göre faturanın bir alacağın mevcudiyetine delil teşkil etmesi, karşı tarafa tebliğinden itibaren sekiz gün içinde hiçbir itiraza uğramamış olması koşuluna bağlıdır. Bunun için de öncelikle taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin varlığı gerekir.

Bir başka anlatımla, faturaya tebliğ tarihinden itibaren sekiz gün içinde (mücerret) itiraz edilmemiş olması hâli, sadece o faturanın -miktar ve fiyat yönünden- münderecatını kabul anlamını taşır, yoksa o faturada yazılı malın alıcıya mutlaka, daha önce teslim edilmiş olduğu anlamına gelmez; satıcının faturada yazılı malı alıcıya veya kanuni temsilcisine teslim ettiğini ayrıca ispat etmesi zorunludur (... Ticari Alım-Satım Akdi ve Nevileri, Ankara 2003, s:52, ... : Faturanın Kapatılması, Delil Olma Özelliği ve Faturaya İtiraz Aylık Yaklaşım Dergisi Sayı 4, Nisan 1993, s:8-13).

İlk derece mahkemesince 09/02/2021 tarihli duruşmada davalı defterlerinin incelenmesi için adresi mahkemesine talimat yazılmasına karar verilmesine rağmen talimat yazılmadan davalı vekiline davetiye çıkarılarak sadece davacı defterlerini inceleyen bilirkişi raporuna göre karar verildiği,

Bu sebeple 7251 sayılı yasanın 21. maddesi ile 6100 sayılı HMK'nın 222/3 maddesine yapılan ekleme de gözönünde bulundurularak davalının adresi mahkemesine talimat yazılarak Yargıtay .Hukuk Dairesi'nin 30/11/2021 tarih ... Esas ... Karar ve .Hukuk Dairesi'nin 27/03/2019 tarih ... Esas ...

Karar sayılı ilamlarında da belirtildiği gibi davalı asile kanuna uygun olarak tutulmuş defterlerini ibraz etmesi, etmediği takdirde davacının defterlerindeki kayıtların davacı yararına delil olarak kabul edileceği ihtarına havi aynı Yasa'nın 94. maddesi gereğince kesin süre verilip süreye uyulmamasının hukuki sonuçlarının da HMK'nın 222/3. maddesi gereğince bildirilerek ihtar edilmesi, ticari defterler ibraz edildiği takdirde davalı ticari defterleri üzerinde de bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alınması,

ayrıca davacının son olarak yemin deliline de dayandığı gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından davalının istinaf başvuru talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına," gerekçesiyle mahkememiz kararı kaldırılmıştır.

4.MAHKEMEMİZCE TOPLANAN DELİLLER VE YAPILAN İŞLEMLER ile DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Mahkememizce daha önce verilen kısmen kabul kararı Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesince "7251 sayılı yasanın 21. maddesi ile 6100 sayılı HMK'nın 222/3 maddesine yapılan ekleme de gözönünde bulundurularak davalının adresi mahkemesine talimat yazılarak Yargıtay .Hukuk Dairesi'nin 30/11/2021 tarih ... Esas ... Karar ve .Hukuk Dairesi'nin 27/03/2019 tarih ... Esas ...

Karar sayılı ilamlarında da belirtildiği gibi davalı asile kanuna uygun olarak tutulmuş defterlerini ibraz etmesi, etmediği takdirde davacının defterlerindeki kayıtların davacı yararına delil olarak kabul edileceği ihtarına havi aynı Yasa'nın 94. maddesi gereğince kesin süre verilip süreye uyulmamasının hukuki sonuçlarının da HMK'nın 222/3. maddesi gereğince bildirilerek ihtar edilmesi, ticari defterler ibraz edildiği takdirde davalı ticari defterleri üzerinde de bilirkişi incelemesi yaptırılarak rapor alınması,

ayrıca davacının son olarak yemin deliline de dayandığı gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken" gerekçesiyle kaldırılmıştır.

Kaldırma kararı sonrasında Mahkememizce davalının adresi Mahkemesine talimat yazılarak İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi (2023/56 Talimat) aracılığıyla davalı vekiline gerekli ihtarları içerir muhtıra tebliğ edilmiş ancak davalı tarafça ticari defterler ibraz edilememiştir.

Davalı vekili 14/12/2023 tarihinde "sayın mahkemenizce yargılması mevcut dosyada davalı sıfatımız mevcuttur . sayın mahkemeniz müvekkile ait ticari defterleri istemiştir. ...

Esas nolu yazıya istinaden; mahkemenizce istenen defter ve belgelerimiz 06.02.2023 tarihinde olan kahramanmaraş depreminde; smmm mehmet oğur çetiner (şirket muhasebecisi ) ve muhasebe bürosunun yıkılmasından dolayı zayi olmuştur ve zayi belgemiz ve işyeri hasar durumu ektedir. firma kayıtlarına göre 2018 yılında selçuk kauçuk ve plas. san. t ic. a.ş. firmasından 4 adet fatura alınmış olup mayıs 2018 tarihinde kayıtlara işlenmiştir.

Bu husus ekte sunduğumuz evraklarda sabittir." şeklinde beyan içerir dilekçe ve ekinde 4 adet fatura ile ilçe idare kuruluna zayi belgesi verilmesi talepli yaptığı başvuru dilekçesi suretini sunmuştur.

Bu faturalar sonrası bilirkişiye yeniden inceleme yaptırılmış ve bilirkişi ek raporunda özetle "15.03.2023 Tarihli kök raporumuzda yapılan inceleme ve tespitler aynı kalmak kaydyla davalı tarafın sunduğu belgelere göre yapılan inceleme ve tespitler aşağıda bilgilerinize sunulmuştur. 1-Davalı vekili tarafından sunulan 14.1 2.2023 Tarihli dilekçe ve ekinde sadece 2018 mayıs dönemine git faturalara ilişkin bilgiler ve katma değer vergisi beyannamesi sunulmuştur.

2018 Mayıs döneminde davacı tarafından, davalıya düzenlenmiş olan 4 adet toplam 17.615,72 TL. tutarındaki faturanın davalı tarafın ticari defterlerine kayıtlı olduğu ve bu döneme ait katma değer vergisi beyannamesinde beyan edildiği tespit edilmiştir. Davacının ticari defterlerinde kayıtlı olup davalı tarafından bilgisi sunulmayan 2 adet faturaya ilişkin herhangi bir bilgi davalı tarafından sunulmamıştır." şeklinde değerlendirmelere yer verilmiştir.

Defterlerin zayi olduğu iddiası bakımından 07/05/2024 tarihli celsede "Davalı tarafa 14/12/2023 tarihli dilekçesi ekindeki sunduğu belgenin İl/İlçe İdare Kuruluna başvuru belgesi olduğu, İl/İlçe İdare Kurulundan yada yetkili mahkemeden alınmış zayi belgesinini sunmak üzere iki haftalık kesin süre verilmesine, aksi halde mevcut duruma göre karar verileceğinin ihtarına. (işbu duruşma zaptının davalı vekiline tebliğine, tebligatın yapılmasıyla ihtaratın yapılmış sayılmasına ve kesin sürenin başlayacağının bilinmesine,)" şeklinde ara karar kurulmuş ve duruşma zaptı davalı vekiline tebliği edilmiş ve davalı vekilince ihtarat doğrultusunda zayi belgesi Mahkememize sunulmamıştır.

Bu durumda HMK 222. Maddesinde yer alan "(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir..." hükmü nazara alınarak davanın kısmen kabulü yönünde ve daha önceki kararımız doğrultusunda aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir:

Hüküm: Gerekçesi Yukarıda açıklandığı Üzere:

1-Davacı ... Tic. A.Ş. vekilinin davalı ... aleyhine açtığı itirazın iptali davasının KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;

2-Davaya konu Konya . İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasındaki İTİRAZIN KISMEN İPTALİ İLE, takibin 34.827,52 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,

3-Takip tarihine kadar işlemiş faize ilişkin 3.788,00 TL alacağın REDDİNE,

4-Alacak likit olduğundan hüküm altına alınan 34.827,52 TL üzerinden % 20 oranında hesaplanan 6.965,50 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Kabul miktarı üzerinden hesaplanan toplam 2.379,07 TL karar ilam harcından davacının ödediği 659,46 TL peşin harcın masubu ile bakiye 1.719,61 TL'nin davalıdan alınmasına ancak önceki hüküm ile tutarın1.526,52 TL lik kısmı bakımından harç tahsil müzekkeresi yazılmış olduğundan eksik kalan 193,09 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

6-Davacı tarafça yatırılan 659,46 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davacı tarafça ödenen 54,40 TL başvuru harcının kabul ret oranı nazara alınarak 49,06 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

8-Davacı tarafça yapılan 2.190,00 TL masrafın kabul/ ret oranına göre 1.975,17 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

9-Davalı tarafça masraf yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

10-Arabuluculuk ücreti hususunda daha önce harç tahsil müzekkeresi yazıldığından yeniden karar verilmesine yer olmadığına,

11-Karardan sonra yapılacak masrafların %90,14 oranında (kabul oranı) davalıya; %9,809 oranında (ret oranı) davacıya yüklenmesine,

12-Artan gider/delil avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

13-Davacı taraf kendisi vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

14-Davalı taraf kendisi vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesaplanan 3.788,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

15-Konya . İcra Dairesinin ... icra dosyasının karar kesinleştiğinde ilgili birime iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda 6100 sayılı HMK'nın 341-345 maddeleri uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.07/01/2025

Katip ... Hakim ...