Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/333 K.2025/853

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

"TÜRK MİLLETİ ADINA"

T.C. GEREKÇELİ KARAR

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

ANA DAVADA

DAVACI

VEKİLLERİ

DAVALI

VEKİLİ

BİRLEŞEN KONYA . ATM'NİN ... ESAS SAYILI DOSYADAKİ DAVADA

DAVACI

VEKİLLERİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Menfi Tespit

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkili şirketin Konya ilinde gıda ve inşaat sektöründe faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, müvekkili şirketin bir çok kamu ihalesine katıldığını, müvekkilinin keşidecisi olduğu ... A.Ş. ...

Şubesinin ... nolu hesabından düzenlenen ... seri nolu 2.700.000,00 TL bedelli 07/04/2024 keşide tarihli çek ile aynı bankadan düzenlenen 08/04/2024 keşide tarihli ... seri nolu 3.325.000,00 TL bedelli çeklerdeki imzanın müvekkili şirket yetkilisi ...' e ait olmadığını, Konya. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.

İş sayılı dosyası ile çeklerin ödenmemesi yönünde tedbir kararı verildiğini, çekleri ibraz eden ... ile arabuluculuk görüşmesinin yapıldığını, yapılan arabuluculuk görüşmesi sonrasında uzlaşma sağlanamadığını, müvekkili şirket tarafından Konya Cumhuriyet Başsavcılığına bu konu ile ilgili olarak şikayette bulunulduğunu, soruşturma dosyası numarasının ... olduğunu, dosyanın halen derdest olduğunu, ayrıca dava konusu çeklerle ilgili olarak Konya Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, dosya numarasının ... olduğunu,

ekte sunulan imza sirkülerinden de anlaşılacağı üzere çeklerdeki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığının açıkça görüleceğinden bahisle Konya. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyası üzerinden verilen tedbir kararının işbu dosya üzerinden aynen devamına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesiyle özetle; dava dilekçesindeki aleyhe hususları kabul etmediklerini, mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı şirket yetkilisi ...'in müvekkilinin amcası olduğunu, müvekkilin amcası ile yaptığı ticaret konut ve araç alım satımını ihtiva ettiğini, çek üzerinde yer alan imzanın borçluya ait olmadığına ilişkin dosyada mevcut bir delil bulunmadığını, davacı borçlu, haksız ve hukuka aykırı tedbir kararı ile malvarlığını eksiltme yoluna gittiğini, davacının imzasını inkar etmekle ödeme aracı olan çekin tahsil kabiliyetini engellemeye çalıştığını, davacı,

illetten mücerret bir ödeme aracı olan çekin tahsil edilmesinin önüne geçmek adına imzayı kardeşi ..., yeğenleri ... ya da ... veya oğlu ... imza ettirmiş olma ihtimalinin de olduğunu, anılan şahıslar hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, davacı, karşılıksız çek keşide etme suçunu sebebiyet vermemek adına haksız bir şekilde imzaya itiraz yolunu seçtiğini, davacı şirket yetkilisi çekle ilgili karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet vermemek adına imzaya itiraz ettiğini, tüm bu nedenlerle haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen Konya. ATM'nin ... E sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin gıda sektöründe faaliyet gösteren ve kamu ihalelerine giren bir şirket olduğunu, müvekkilinin keşidecisi olduğu ... ...

Şubesine ait ... nolu hesapta düzenlenen ... seri numaralı 3.300.000,00TL bedelli 18/05/2024 keşide tarihli ve ... seri numaralı 2.800.000,00TL bedelli 25/06/2024 keşide tarihli çeklerdeki imzaların müvekkili şirket yetkilisi ...'e ait olmadığını, mahkememiz ... d.iş sayılı dosyası ile ilgili çekler hakkında çeklerin ödenmemesi için tedbir kararı verildiğini, çeklerin davalı tarafından ibraz edildiğini, yapılan arabuluculuk görüşmelerinden sonuç alınamadığını, çekler hakkında resmi evrakta sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından savcılığa suç duyurusunda bulunulduğunu ve Konya C.

Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası ile başlatılan soruşturmanın halen devam ettiğini, müvekkili şirket yetkilisinin imza örnekleri incelendiğinde çekler üzerindeki imzaların müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığının açık olduğunu beyanla d.iş dosyasından verilen tedbirin aynen devamına, çeklerle ilgili olarak müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen Konya. ATM'nin ...

E sayılı dosyasında cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın borcun ödenmemesi için kötü niyetli ve haksız açılan bir dava olduğunu, müvekkili ile davacının akraba olduklarını, taraflar arasında araç ve taşınmaz alım satımına ilişkin ticari ilişki olduğunu, davacı tarafın bu ticari ilişkiye ilişkin hiçbir açıklamada bulunmamasının anlaşılamaz olduğunu, davaya konu çeklerden 3.300.000,00TL'lik çekin bankaya ibraz edildiğini ve karşılıksız çıktığını, diğer çekinde karşılıksız çıkmasın muhtemel olduğundan tedbir talep edildiğini, çekler üzerindeki imzanın davacının eli ürünü olmadığına ilişkin dosyada mevcut bir delil bulunmadığını,

davacının karşılıksız çek keşide etme suçuna sebebiyet vermemek, aktifini arttırmak ve pasifini azaltmak adına haksız bir şekilde imzaya itiraz yolunu seçtiğini, davacı tarafın keşide ettiği ve borçlu olduğunu bilmesine rağmen süreci uzatmak ve ödemeden kaçınmak için iş bu davayı açtığını, davacı hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulduğunu ve Konya C.

Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası ile savcılık soruşturmasının devam ettiğini, davacının keşide ettiği çeklerin ibraz tarihlerinden önce tedbir kararı alarak ödemeden kaçınmayı alışkanlık haline getirdiğini, davacı tarafın tedbir kararına ilişkin teminat bedelini yatırmadığını ve tedbirin infazını talep etmediğini, davacı tarafın imzaya itirazının ancak alınacak bilirkişi raporlarıyla tespit edilebileceğini beyanla açılan davanın reddine, davacı tarafın %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Birleşen her iki dava menfi tespit istemine ilişkindir.

Birleşen her iki davada taraflar arasındaki ihtilaf; ... Bank ... Şubesi'ne ait, keşidecisi ... Ltd. Şti, lehtarı ... olan, 07/04/2024 tarihli, ... numaralı 2.700.000,00 TL bedelli çek, 08/04/2024 tarihli, ... numaralı 3.250.000,00 TL bedelli çek, 18/05/2024 tarihli, ... numaralı 3.300.000,00 TL bedelli çek ve 25/06/2024 tarihli, ... numaralı 2.800.000,00 TL bedelli çek olmak üzere 4 adet çekteki keşideci imzasının birleşen her iki davada davacı şirket temsilcisine ait olup olmadığı, ispat yükünün hangi taraf üzerinde olduğu, imza incelemesine ilişkin masrafların kim tarafından karşılanmasının gerektiği, soruşturma dosyasının sonucunun beklenmesinin gerekip gerekmediği, birleşen her iki davaya konu çekler nedeniyle davacı şirketin davalıya borçlu olup olmadığı hususlarından ibarettir.

YHGK 11.03.2015 gün ve ... E. ... K. Sayılı ilamı; "...Senette yer alan imzanın borçluya ait olduğunu ispat külfeti, senedi elinde bulundurup takibe girişen ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıda olmasına rağmen, mahkemece iddiasını ispat anlamında alacaklıya bir kez daha bu hakkı tanımak gerekirken açıklanan tüm bu hususlar göz ardı edilerek eksik inceleme ile davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır." şeklindedir.

YHGK 09.05.2019 gün ve ... E. ... K. Sayılı ilamı; "Yukarıda yapılan açıklamalar karşısında, her ne kadar mahkemece, davacıya imza incelemesine esas belge asıllarını ibraz etmesi ya da bulundukları yerin bildirilmesi hususunda kesin süre verilmiş ise de kambiyo senedindeki imzanın keşideciye ait olduğu yönündeki ispat yükü, senedi elinde bulundurup icra takibine girişen ve senette yer alan imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden davalı alacaklıya düşmektedir. Bu durumda davacıya verilen kesin süre icapsız davet niteliğinde olmakla yerinde değildir. Mahkemece bonoda yer alan imzanın inkârı hâlinde az önce yukarıda anılan 6100 sayılı HMK’nın 211. maddesinde belirtilen yöntem incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir." şeklindedir.

Somut olayda ispat yükü davalı üzerinde olup, birleşen her iki davaya konu 4 adet çekteki keşideci imzalarının şirket temsilcisine ait olduğu davalı tarafından ispatlanmalıdır. Dolayısıyla, imza incelemesine ilişkin masrafların da davalı tarafından karşılanması gerekir. Davalıya, imza incelemesi için gereken masrafları yatırması için kesin süre verilmiş ise de süresi içinde delil avansı yatırılmamıştır. Bu nedenle davalının bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılmasına karar verilmiştir. Davalı açıkça yemin deliline dayandığından, kendisine yemin delili hatırlatılmış ise de yemin teklifinde de bulunmamıştır. Bu kapsamda, çeklerdeki imzanın davacı şirket temsilcisine ait olduğunu ispat yükü altında olan davalının bu iddiasını ispatlayamadığı kabul edilmiştir.

Davalının soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiği yönündeki savunması yönünden yapılan değerlendirmede,

Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... S. Sayılı soruşturma dosyasının davalının şikayeti üzerine açıldığı, davalının eldeki davanın konusu olmayan ... Seri No'lu 2.170.000,00 TL bedelli çekin şirket temsilcisi tarafından imzalanmasına rağmen imzanın inkar edildiğinden ve eylemin dolandırıcılık suçu niteliğinde olduğundan bahisle şikayetçi olduğu, soruşturma dosyasının Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... S. Sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği ve bu şekilde kapandığı,

Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... S.

Sayılı soruşturma dosyasının ise davacı şirketin davalı hakkındaki şikayeti üzerine açıldığı, davacı şirketin ... seri nolu 2.170.000 TL bedelli çekteki imzanın şirket yetkilisine ait olmadığı ve davalı ile şirket arasında herhangi bir ilişki olmadığından bahisle şikayetçi olduğu, dosyanın derdest olduğu, soruşturma dosyası açıldıktan sonra davacı şirket vekilinin ek beyan ile aynı zamanda davaya konu çekler yönünden de davalı hakkında şikayetçi olduğu, davalı tarafından davaya konu çeklere dayalı olarak verilen herhangi bir şikayet dilekçesinin dosya içinde bulunmadığı,

dolayısıyla davalının şikayetçi olarak yer aldığı ve davaya konu çekleri konu alan bir soruşturmanın bulunmadığının açık olduğu, bununla birlikte 30/05/2025 tarihli müzekkere ile davaya konu çekler hakkında soruşturma yürütülüp yürütülmediğinin sorulması üzere Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 19/06/2025 tarihli yazı cevabı ile 12/03/2024 keşide tarih, ... seri nolu, 2.170.000 TL bedelli çek hakkında soruşturma yürütüldüğünün bildirildiği, bu kapsamda davaya konu çekler hakkında özellikle davalının şikayetçi olarak yer aldığı bir soruşturma dosyasının bulunmadığı,

eldeki davanın konusu olmayan çeke dayalı olarak yürütülen soruşturma dosyasının sonucunun beklenmesinin davanın esasına bir katkısının olmayacağı, davacı şirket vekilinin ek şikayet dilekçesine dayalı olarak da sonradan soruşturma genişletilse dahi bu soruşturmanın davalı aleyhinde yürütüleceği, dolayısıyla soruşturma genişletilse dahi eldeki davanın esasına etkili olmayacağı sonucuna varıldığından davalı tarafın soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılmasına yönelik talepleri yerinde görülmemiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; birleşen her iki davaya konu çeklerdeki imzaların inkar edilmesi nedeniyle ispat yükünün alacaklı olduğunu iddia eden davalı üzerinde olduğu, imza incelemesine ilişkin masrafların davalı tarafından karşılanmasının gerektiği, davalı verilen kesin süreye rağmen delil avansını yatırmadığından bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayıldığı, delil avansının yatırılmaması nedeniyle bilirkişi incelemesi yaptırılamadığı,

soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılmasının davanın esasına etkili olmayacağı, davalı tarafça çeklerdeki imzanın şirket temsilcisine ait olduğuna dair herhangi bir delil ibraz edilmediği, imzaların şirket temsilcisine ait olduğu iddiası yönünden yemin teklifinde de bulunulmadığı, dolayısıyla birleşen her iki davaya konu çeklerdeki imzanın davacı şirket temsilcisine ait olduğunun usulünce ispatlanamadığı sonucuna varıldığından birleşen her iki davanın da kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davalının birleşen davadaki feri nitelikteki tazminat istemi yönünden yapılan değerlendirmede, davanın davalı lehine neticelenmemesi nedeniyle tazminatın yasal ön şartının oluşmadığı sonucuna varıldığından tazminat isteminin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdkai şekilde hüküm kurumuştur.

A) ANA DAVADA

3-Alınması gereken 406.444,50 TL harçtan, peşin ve tamamlanan 102.891,94 TL harcın mahsubu ile bakiye 303.552,56 TL eksik harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

4-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600,00 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

5-Davacı tarafından yapılan 104.024,04 TL harç gideri ve 4.783,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 108.807,04 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri tespit edilemediğinden bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,

7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 752.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

B) BİRLEŞEN DAVADA

8-Alınması gereken 416.691,00 TL harçtan, peşin ve tamamlanan 104.172,75 TL harcın mahsubu ile bakiye 312.518,25 TL eksik harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

9-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600,00 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

10-Davacı tarafından yapılan 106.009,35 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

11-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte olan A.A.Ü.T. uyarınca, tayin ve takdir olunan, 764.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

12-Gerekçeli karar tebliği için kök davada davacı avansından yapılacak (ve 30 TL olacağı değerlendirilen) yargılama giderinden davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

13-Davacı tarafça yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK'nın 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen iadesine,

Dair ; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.05/11/2025

Başkan Üye Üye Katip