Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/504 K.2025/532

Mahkememizde görülmekte bulunan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti

Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen 15/07/2025 Tarihli dava dilekçesi ile özetle; Müvekkilinin elinde bulunan, keşidecisi ... olan ... Şubesi, ... numaralı 30.09.2025 keşide tarihli 500.000,00 TL bedelli, hamiline yazılı çek müvekkili tarafından kaybedildiğini, çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı asilin, 12/07/2025 tarihinde, Cumhuriyet Polis Merkezi Amirliğine, çekin kaybolduğuna ilişkin ifade verdiği ve ifadesinde; 09/07/2025 günü saat 23:00 sıralarında orta mahalle çeşme meydanında bulunduğu esnada ... kayıtlı ... seri numaralı 30/09/2025 tarihli 500.000 TL yazılı olan çek yaprağını kaybettiğini belirtmiştir.

Yine iş bu dosyanın da davacısı olan Mahkememizin 2025/515 E. Sayılı dava dosyasında, davacı asil, 14/07/2025 tarihinde, Cumhuriyet Polis Merkezi Amirliğine; Kayıp çek konusu ile alakalı 12/07/2025 günü ifade verdiğini, Çeki kaybettiği 09/07/2025 günü saat 21:00 sıralarında üzerinde bulunan bir başka çek olan ... adına yazılı akbanka kayıtlı 300.000 TL(üç yüz bin) karşılıklı ... seri numaralı 27/09/2025 bozdurma tarihli çek yaprağını da kaybettiğini, ilk ifade verdiğinde bu çek yaprağının izmitte işlemlerini yaptıracağı için söylemediğini, işlemlerin buradan yapılması gerektiği tarafına bildirildiğini bu sebeple bu ifadeyi verdiğini belirtmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

Dava, TTK'nun 818/s maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken TTK 757 ve devamı maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.

TTK'nun 651. maddesi gereğince; kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. Aynı kanunun 652. maddesine göre de; kıymetli evrakı zayi eden kimse, iptal kararı alarak hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir.

6102 sayılı TTK'nun 818. maddesi yollamasıyla uyuşmazlığa uygulanması gereken aynı Yasa'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişinin çek elinde iken ziyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu belirtilmiştir.

Her ne kadar davacı taraf, iptalini talep ettiği çekin keşidecisinin kim olduğunu, verildiği banka ve şubesini, çek numarasını ve çek tutarını dava dilekçesinde bildirmiş ise de; son zamanlarda çek iptali için açılan bir çok davada ödemeden men yasağı tedbiri alındıktan sonra, davanın takip edilmediği, davaların keşideci tarafından çekin ibrazı durumunda, karşılıksızdır ibaresinin yazdırılmaması için açtırıldığı (bu hususta mahkememizce bir çok tespit yapılıp Savcılığa suç duyurularında bulunulmuştur) ve bu durum da çek hamilinin mağduriyetine sebebiyet verdiği,

somut olayda da davacı asilin Polis Merkezinde verdiği beyanların bir biri ile çeliştiği, davacının çekin ön yüzünün fotokopisini sunduğu, ancak arka yüzünün fotokopisini sunmadığı hususları nazara alınarak, davacı vekiline, davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delilleri sunması için tensiben sure verildiği, davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delillerini verilen kesin süre içerisinde ibraz etmediği dosya kapsamı ile sabittir.

Bu açıklamalar doğrultusunda, somut olayda davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delillerini verilen kesin süre içerisinde ibraz etmediği, bu şekilde TTK'nın 759/2. Maddesinde düzenlenen ve dava şartı olarak nitelendirilen hususların kesin süreye rağmen tamamlanmadığı anlaşılmakla dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza