Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/373 K.2018/18

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İSTEM

Davacı vekilinin Mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle;Samsun 9.İcra Müdürlüğü'nün 2016/109474 sayılı dosyasıyla davalıın borcuna binaen genel haciz yoluyla takip yapıldığını, davalının 08/12/2016 tarihinde borca itiraz ederek takibi durduğunu belirterek, davalının icra takibine yaptığı itirazının iptaline, davalının takip konusu borcu, takip dosyasında belirtilen faiziyle birlikte ödemesine, takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere lehine tazminata hükmedilmesine ve yine davalının alacağın %10'undan az olmamak üzere kötüneyit tazminata mahkum edilmesine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalı taraftan tahsiline karar verilmesini Mahkememizden talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Davacının icra takibine konu olan 19/09/2015 tarihli faturanın müvekkilinin kabul etitği ticari defterlerine işlediği bir fatura olup bu faturanın bedelinin belgelerde görüldüğü üzere müvekkili tarafından davacı tarafa ödendiğini, dolayısıyla bu faturaya istinaden müvekkilin herhangi bir borcunun söz konusu olmadığını belirterek, davasının reddine, takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere davacı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yine davacının alacaklı olduğu iddia ettiği 21.558,04 TL'nın %10'dan az olmak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.

DELİLLER

Samsun Ticaret Sicil Müdürlüğü bilgi ve belgeleri, Samsun Esnaf ve Sanatkar Sicil Müdürlüğü bilgi ve belgeleri, 19 Mayıs Vergi Dairesi Müdürlüğü bilgi ve belgeleri, Gaziler Vergi Dairesi Müdürlüğü bilgi ve belgeleri ve tüm dosya kapsamı.

Samsun Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 15/05/2017 tarihli yazı cevabi incelendiğinde; Müdürlüklerinde ...'ın sahibi olduğu firma veya ortaklığı devam eden şirket kaydına rastlanmadığının bildirildiği görülmüştür.

Samsun Esnaf ve Sanatkar Sicil Müdürlüğü'nün 23/04/2017 tarihli yazı cevabı incelendiğinde; ...'ın esnaf sicil nosunun ..., kayıt tarihinin 20/10/2014, sicil terk tarihinin devam ediyor durumda olduğu, Çelik kapı ve kasalarının imalatı ve ticareti olduğu, meslek odasının Tekkeköy Esnaf ve Sanatkarlar Odası olduğunun bildirildiği görülmüştür.

19 Mayıs Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 22/05/2017 tarihli yazı cevabı incelendiğinde; ...'ın kayıtlarının tekkikinde işletme hesabına göre defter tuttuğu ve 2.sınıf tüccar olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Gaziler Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 23/05/2017 tarihli yazı cevabı incelendiğinde; ... vergi kimlik numarasında kayıtlı mükellef ...in 19/12/2016 tarihinden itibaren faaliyetine devam ettiği, defter ve belgelerini bilanço usulüne göre tuttuğu ve ticari kazanç elde ettiğinin kayıtların tetkikinden anlaşıldığının bildirildiği görülmüştür.

KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ GEREKÇE

Dava, faturaya dayalı alacağın ödenmemesi nedeniyle davacının davalı hakkında başlattığı icra takibine davalının itirazının iptali istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık, davanın ticari dava niteliğinde olup olmadığı ve belirlenecek niteliğine göre davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi veya Asliye Ticaret Mahkemelerinden hangisi olduğu konularında toplanmaktadır.

6102 sayılı TTK'nın 5/1. maddesine göre, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Bu hükme göre ticaret mahkemelerinin görev alanı ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleridir. Ticari faaliyetleri ilgilendiren bütün davalar ticari dava değildir. Bu nedenle ticari işlerle ilgili bütün davalar ticaret mahkemelerinin görev alanına sokulmamış, yalnızca uzmanlık gerektiren hususların ticaret mahkemelerince karara bağlanması esası getirilmiştir.

Ticari davaları, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayıl TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira.

Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve temyiz incelemesi aşamasında Yargıtay’ca re'sen incelenir.

Eldeki davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nce görülüp karara bağlanabilmesi için uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması ve bu bağlamda tarafların her ikisinin birden tacir olması zorunludur. Dosya kapsamında bulunan Samsun Ticaret Sicil Müdürlüğü, 19 Mayıs Vergi Dairesi Müdürlüğü, Samsun Esnaf ve Sanatkar Sicil Müdürlüğü ve Gaziler Vergi Dairesi Müdürlüğünün yazı cevapları uyarınca davacının tacir olarak kaydının bulunmadığı (TTK 18/1.mad. uyarınca tacir, ticari işletmesini ticaret siciline tescil ettirmekle yükümlüdür) dolayısıyla davacının tacir olmadığı kabul görmüştür. Eldeki dava mutlak ticari davalardan da değildir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira. Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

(Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2014/15-301 Esas ve 2015/2659 Karar sayılı, 23. Hukuk Dairesinin 2016/8180 Esas 2016/5169 Karar sayılı, 20 Hukuk Dairesinin 2016/14385 Esas 2017/644 Karar ve 2016/3005 Esas ve 2016/5831 Karar sayılı ilamları) Şu halde eldeki davanın ticari dava niteliğinde olmadığı anlaşılmakla davaya bakmakta görevli mahkemenin Samsun Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

09/01/2018 Katip ... Hakim...