Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/890 K.2025/1377

Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 30/11/2022 tarih ve 2021/282 E. - 2022/321 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin “...” ve “...” ibaresine ekli ibare ve şekillerden oluşmuş 242 adet tescilli marka ve marka başvurusu sahibi olduğunu, dolayısıyla bu markaların seri marka niteliğinde olduğunu, iş bu markaların “...” ibareli markanın tescil için başvurulduğu sınıfları da kapsadığını, müvekkilinin cep ibareli markaları ile başvuru markası olan cepaktif markasının ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğunu, “...” ibareli marka tescil başvurusunun müvekkili markasının itibarından ve getirisinden faydalanmak amacı ile başvurulmuş bir marka olduğunu,

müvekkilinin “...” markalarının yeni bir versiyonu ve/veya bu markalarının devamı olduğu izlenimi yarattığını, başvurunun kötüniyetli olduğunu ileri sürerek 2021-M-6286 sayılı YİDK kararının iptali ile 2020/12342 sayılı “...” marka başvurusunun tescil edilmesi halinde iptaline, hükümsüz sayılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...Kurumu vekili, taraf markalarının kavramsal, görsel bakımdan ve bıraktıkları toplu intiba yönünden farklı markalar olduğunu, ortak unsurun “...” ibaresi olduğunu, ibarenin günümüzde taşınabilir mobil telefonları ifade etmek üzere neredeyse herkes tarafından kullanıldığını, başvuruda ayrıca “...” ibaresinin de bulunduğunu, bütüncül olarak değerlendirme yapılması gerektiğini, markaların ilgili tüketicide oluşturduğu intibanın aynı olmayacağını, tanınmış markanın başka mal ve hizmetlerde kullanılabilmesinin önlenebilmesi için, anılan maddede de yer alan üç şarttan birisinin varlığının gerektiğini, somut olayda üç şartın hiçbirinin gerçekleşmediğini, davacının, davalının kötüniyetini de ispatlayamadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, markalar arasında görsel, işitsel veya anlamsal düzeyde ilişkilendirme ihtimali de dahil olmak üzere karıştırılma olasılığının bulunmadığını, taraf markalarında tek benzer ibarenin “...” ibaresi olduğunu, bu ibare cep telefonunun kısaltılmış hali olarak herkes tarafından oldukça yaygın kullanılan, hiç kimsenin tekeline bırakılamayacak ve iltibasa sebebiyet vermeyecek, ayırt ediciliği düşük bir ibare olduğunu, "..." kelimesinin günümüzde pek çok satış işleminin CEP TELEFONU üzerinden yapılıyor olması nedeniyle 35. Sınıftaki satış hizmetlerinde tanımlayıcı olduğunu,

36. Sınıftaki parasal hizmetlerde de oldukça zayıf bir marka olduğunu, kanundaki tanınmışlık yönünden gerekli şartların somut olayda bulunmadığını, davacı tarafından kullanımı kanıtlamak amacıyla sunulan delillerin yeterli olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacıya ait ... ibareli markalar hükümden düştüğü için bu markaların değerlendirme dışı bırakıldığı, dava konusu marka başvurusunun tarihi 31.01.2020 olup, YİDK karar iptali istemi bakımından yapılacak kullanım ispatı değerlendirmesinde itiraza mesnet gösterilen ve tüm mal ve hizmetlerde ispatı istenen 2012/82826, 2012/52782, 2012/79747, 2003/01271, 2013/12351, 2002/08806, 2000/06453, 2000/19680, 2013/32525, 2012/95452, 2000/17287, 2000/18009 tescil numaralı markaların bu tarihte en az 5 yıldır tescilli olması gerektiği,

huzurdaki davanın tarihi ise 09.11.2021 olup hükümsüzlük istemi bakımından yapılacak kullanım ispatı değerlendirmesinde ise, davacının dayanak gösterdiği markaların bu tarihte en az 5 yıldır tescilli olması gerektiği, YİDK kararının iptali istemi ve hükümsüzlük istemi bakımından kullanım ispatı sunulması gereken “2012/82826, 2012/52782, 2012/79747, 2003/01271, 2013/12351, 2002/08806, 2000/06453, 2000/19680, 2013/32525, 2012/95452, 2000/17287, 2000/18009” tescil numaralı davacı markalarının, dava konusu marka başvurusunun yapıldığı 31.01.2020 tarihinde 5 yıldır tescilli olduğu,

marka işlem dosyası incelendiğinde, YİDK kararının iptali istemi bakımından tüm mal ve hizmet sınıflarında kullanım ispatı istenen 2012/82826, 2012/52782, 2012/79747, 2003/01271, 2013/12351, 2002/08806, 2000/06453, 2000/19680, 2013/32525, 2012/95452, 2000/17287, 2000/18009 tescil numaralı markaların davacı tarafından kullanıldığına dair herhangi bir delile rastlanılmadığı, hükümsüzlük istemi bakımından ise dava dosyasına sunulan deliller incelendiğinde, ... ve ... ibareli başkaca markalara yönelik çeşitli deliller sunulduğu,

ancak sunulan delillerin kullanım ispatı talep edilen markaların itiraza konu başvurunun başvuru tarihinden önceki beş yıllık süre içinde ve dava tarihinden önceki beş yıllık süre içinde tescilli oldukları mal veya hizmetler bakımından Türkiye’de ciddi şekilde kullanıldığına dair yeterli olmadığı, dolayısıyla 2012/82826, 2012/52782, 2012/79747, 2003/01271, 2013/12351, 2002/08806, 2000/06453, 2000/19680, 2013/32525, 2012/95452, 2000/17287, 2000/18009 tescil numaralı markaların kapsadığı hiçbir mal ve hizmet üzerinde kullanımı ispatlanamadığından,

ciddi kullanımı ispatlanamayan markaların iltibas değerlendirmesine esas alınmasının mümkün olmadığı, bununla birlikte itiraza konu davacının diğer 2016/39132 tescil numaralı (T.T.: 02.11.2017), 2015/84627 tescil numaralı (T.T.: 08.03.2017), 2015/05401 tescil numaralı (T.T.: 18.04.2017) markaları dava konusu marka başvurusunun yapıldığı 31.01.2020 tarihinde henüz 5 yıldır tescilli olmadıkları anlaşıldığından bu markalar yönünden iltibas değerlendirmesi yapılacağı, hükümsüzlük istemi bakımından ilave olarak,

2015/84633, 2014/05612, 2015/103726, 2013/34026, 2011/64245 tescil numaralı markaların dava konusu marka başvurusunun yapıldığı 09.11.2021 tarihinde 5 yıldır tescilli olmadıklarının da tespit edildiği, davacının marka işlem dosyasına ve dava dosyasına sunulan delilleri incelendiğinde, ... ve ... ibareli başkaca markalara yönelik eski tarihleri içerir çeşitli deliller sunulduğu, sunulan delillerin kullanım ispatı talep edilen markaların dava tarihinden önceki beş yıllık süre içinde itirazına dayanak gösterdiği 09., 35., 36 ve 38. sınıftaki mal veya hizmetler bakımından Türkiye piyasasında etkin şekilde kullanıldığına dair yeterli olmadığı,

markanın hükümsüzlüğü istemi bakımından, 2016/39132, 2015/84627 ve 2015/05401 sayılı markalara ek olarak.

2015/84633, 2014/05612, 2015/103726, 2013/34026, 2011/64245 sayılı markaların iltibas değerlendirmesinde dikkate alınması, sair markaların kullanıldığının ispatlanamaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, dava konusu marka kapsamında yer alan 09. Sınıftaki “Bilim, denizcilik, topoğrafya, meteoroloji, sanayide ve laboratuvarda kullanım amaçlı olanlar dahil ölçme aletleri, cihazları: tıbbi amaçlı olmayan termometreler, barometreler, ampermetreler, voltmetreler, nem ölçerler, test cihazları, teleskoplar, periskoplar, pusulalar; taşıt göstergeleri;

laboratuvarlarda kullanılan malzemeler: mikroskoplar, büyüteçler, dürbünler, deney malzeme ve cihazları. Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar. Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları.

Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları: fişler, buatlar, anahtarlar, şalterler, sigortalar, balastlar, starterler, elektrik panoları, rezistanslar, soketler, transformatörler, adaptörler, şarj cihazları, elektrik, elektronikte kullanılan kablolar, piller, aküler, elektrik enerjisi üretimi için güneş panelleri. Trafikte kullanım amaçlı sinyalizasyon, işaretle bildirme cihazları ve araçları.

Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil yangın söndürme aletleri ve cihazları (yangın söndürme hortumları ve yangın söndürme vanaları dahil). Radarlar, denizaltı radarları (sonarlar), gece görüşü sağlayıcı veya arttırıcı aletler ve cihazlar. Dekoratif mıknatıslar.

Metronomlar” malları ile 35. Sınıftaki “Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.

Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri” ve 38. Sınıftaki “Radyo ve televizyon yayın hizmetleri. Haberleşme hizmetleri (internet servisi sağlama hizmetleri dahil).

Haber ajansı hizmetleri”nin davacının redde mesnet gösterdiği 2016 39132 tescil numaralı, 2015 84627 tescil numaralı ve 2015 05401 tescil numaralı markalarının kapsamındaki mal ve hizmetlerle aynı, aynı tür olduğu, yine davalının başvurusundaki 36. Sınıftaki “Gayrimenkul komisyonculuğu, müşavirliği ve idaresi hizmetleri”nin 2016 39132 tescil numaralı ve 2015 84627 tescil numaralı markaların kapsamında aynı şekilde yer aldığı, bununla birlikte davacının 35.05.

Sınıfta belirtilen 09. Sınıf mallarının satışına yönelik hizmetlerinin de yine davalının 09. Sınıftaki malları arasında yer aldığı anlaşılmakla işbu mal ve hizmetlerin birbiri ile ilişkili olduğu; zira ticari bir malı üreten işletmenin ürettiği malı satmasının, işin doğası gereği ve ticari faaliyetin zorunlu bir sonucu olduğu, bu bağlamda bahsi geçen emtia arasında ürün-hizmet ilişkinin bulunduğu, hükümsüzlük istemine ilişkin ilave olarak;

dava konusu marka kapsamında yer alan 09. Sınıftaki “Bilim, denizcilik, topoğrafya, meteoroloji, sanayide ve laboratuvarda kullanım amaçlı olanlar dahil ölçme aletleri, cihazları: tıbbi amaçlı olmayan termometreler, barometreler, ampermetreler, voltmetreler, nem ölçerler, test cihazları, teleskoplar, periskoplar, pusulalar; taşıt göstergeleri; laboratuvarlarda kullanılan malzemeler: mikroskoplar, büyüteçler, dürbünler, deney malzeme ve cihazları.

Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar. Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları.

Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları: fişler, buatlar, anahtarlar, şalterler, sigortalar, balastlar, starterler, elektrik panoları, rezistanslar, soketler, transformatörler, adaptörler, şarj cihazları, elektrik, elektronikte kullanılan kablolar, piller, aküler, elektrik enerjisi üretimi için güneş panelleri. Trafikte kullanım amaçlı sinyalizasyon, işaretle bildirme cihazları ve araçları.

Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil yangın söndürme aletleri ve cihazları (yangın söndürme hortumları ve yangın söndürme vanaları dahil). Radarlar, denizaltı radarları (sonarlar), gece görüşü sağlayıcı veya arttırıcı aletler ve cihazlar. Dekoratif mıknatıslar.

Metronomlar” malları ile 35. Sınıftaki “Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.

Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri”, 36. Sınıf: “Gayrimenkul komisyonculuğu, müşavirliği ve idaresi hizmetleri” ve 38. Sınıftaki “Radyo ve televizyon yayın hizmetleri. Haberleşme hizmetleri (internet servisi sağlama hizmetleri dahil).

Haber ajansı hizmetleri”nin davacının redde mesnet gösterdiği 2015/103726 tescil numaralı Cep bilet ibareli ve 2015/84633 tescil numaralı cep taahhüt ibareli markalarının kapsamındaki mal ve hizmetlerle aynı, aynı tür olduğu; yine davacının 2014/ 05712 Cep müzik ve 2013/34026 cep posta ibareli markalarında yer alan 09. Sınıf ile 35. Sınıf hizmetlerinin aynı şekilde yer aldığı, iş bu markaların kapsamındaki 35.05 perakendecilik hizmeti altında 09.sınıf mallarının satışına yönelik hizmetlerin ise davalının 09. Sınıf malları arasında yer aldığı, bu mal ve hizmetlerin birbiri ile ilişkili olduğu;

zira ticari bir malı üreten işletmenin ürettiği malı satmasının, işin doğası gereği ve ticari faaliyetin zorunlu bir sonucu olduğu, bu bağlamda bahsi geçen emtialar arasında ürün-hizmet ilişkinin bulunduğu, dava konusu marka başvurusunun "..." ibaresinden oluştuğu, davacıya ait itiraza/hükümsüzlüğe mesnet olup kullanmama def'ine tabi olmayan markalarının, "... ibarelerinden oluştuğu, markalarda müşterek olan unsurun "..." ibaresi olduğu, bu ibarenin, günümüzde cep telefonu olarak tanımlanan mobil telefonlar için halk arasında yaygın olarak kullanılmakta olan bir ibare olduğu,

“...” ibaresinin günümüz şartlarında elektronik cihazlar, haberleşme, bilişim, telekomünikasyon ve iletişim alanındaki mal ve hizmetler başta olmak üzere bankacılık hizmetleri, market alışverişi, yayıncılık hizmetleri, e-ticaret sitelerinin mobil uygulamaları, elektronik kitaplar, restoran faaliyetleri, temizlik hizmetleri, araç kiralama ve makine kiralama, satış hizmetleri vs. hemen her türlü mal ve hizmette ticari işletmelerce oldukça yaygın olarak kullanıldığı ve ileride de kullanılacağı,

başka bir ifadeyle ticaret hayatında herkesin kullanımına açık olması gereken “...” ibaresinin tüketici algısında son derece zayıf ve kimsenin tekeline bırakılmaması gereken bir ibare olduğu, taraf markaları bütün olarak karşılaştırıldığında; görsel, işitsel ve kavramsal olarak aralarında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesinin bulunmadığı, davacı markalarının "..." ibareli markaların tanınmış olduğunu ispatlamaya elverişli yeterli nitelik ve nicelikte delil ibraz edemediği, dava konusu marka başvurusunun yukarıda yer verilen davacı markaları ile işaret benzerliği bulunmadığı,

dolayısıyla davacı yanın tanınmışlık iddiasından kaynaklı nispi tescil engeli iddiasının yerinde olmadığı, davalı şahsın kötü niyetle hareket ettiğini gösterir somut olgu da ileri sürülmediğinden kötü niyet iddiasına dayalı istemler yerinde bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, dava konusu “...” ibaresinin, görsel, işitsel ve anlamsal olarak müvekkilinin markaları ile benzer olmadığı ve tüketici tarafından bağlantı kurulmayacağı tespitinin hatalı olduğunu, davalı markada esas unsurun “...” ibaresi olduğunu, müvekkili şirketin “...” ibareli seri markaların çok uzun zamandan beri sahibi olduğunu, “...” ibaresinin ayırt ediciliğinin zayıf olduğu iddiasının, müvekkilinin markasının kullanımla ayırt edici hale gelmiş olması ve seri marka niteliği taşıması nedeni ile haksız olduğunu, “...” ibaresinin zayıf marka olma iddiasının dayanaktan yoksun olduğunu,

seri markalarda öncelikle dikkat edilmesi gereken hususların marka sahibinin özellikle bir kök marka belirleyerek o kök marka üzerine yatırımlar yapması ve bu markaya ekleyeceği ibareler ve şekiller ile markalarını pekiştirmesi ve tanınmışlığını arttırarak kök seri markanın bu yönünden faydalanması olduğunu, marka sahibinin uzun yıllar boyunca yaptığı yatırımlar ve kullanımlar sonucu markanın ayırt edici unsurunun belirleyeceğine bakılmadan neredeyse tanınmış markalara yakın bir ayırt ediciliğe sahip olması olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, marka ile ilgili Kurum kararının iptali ve markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davalının "..." ibareli marka başvurusu ile davacının kullanmama def'ine tabi olmayan ... unsurlu mesnet markaları arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede SMK'nın 6/1. maddesi anlamında bir benzerlik bulunmadığı,

zira taraf markalarında ortak olarak bulunan ... ibaresinin herkesin kullanımına açık olması gereken, tüketici algısında son derece zayıf bir ibare olduğu, davacının "..." ibareli markaların tanınmış olduğunu ispatlamaya elverişli yeterli nitelik ve nicelikte delil ibraz edemediği, dava konusu marka başvurusunun davacı markaları ile işaret benzerliği bulunmadığı, dolayısıyla davacı yanın tanınmışlık iddiasından kaynaklı nispi tescil engeli iddiasının yerinde olmadığı, marka başvurusunun kötüniyetli yapıldığı iddiasının dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelere göre kanıtlanmadığı,

diğer yandan davacının kullanım ispatı yönünden sunduğu delillerin yeterli bulunmaması nedeniyle kullanım ispatına tabi bulunan markalarının değerlendirmeye alınmamasında bir isabetsizlik olmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 08/07/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.