Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/1009 K.2024/1127

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirket yetkilileri ile görüşerek davalı şirket yetkililerinin ürün ambalajı üzerinde yazan içerik bilgilerinin garanti edildiği ... isimli yem katkı vitamini satın aldığını, müvekkilinin bu emtiayı tavukların beslenmesinde kullanmaya başladıktan sonra 10.06.2019 tarihinden itibaren tavuk ölümleri ve yumurta veriminde düşüşlerde olağan dışı yükselmeler olmaya başladığını, bunun nedeninin araştırılması için müvekkilinin 13.06.2019 tarihinde ve 15.06.2019 tarihinde iki ayrı veteriner hekim çağırmak suretiyle ölümlerin nedenlerini araştırdığı,

her iki veteriner hekimin de ayrı ayrı yaptıkları kontrol, tespit ve analizler sonucunda ölümlerin D3 vitamin eksikliğinden kaynaklandığı kanaatine vardıklarını, davalı şirketin yapmış olduğu analizlerde de yine D3 vitamininin tespit edilemediğini, Karaman Tarım İl Müdürlüğü'ne müracaat ederek emtiadan numune aldırdığı ve analiz yapılmasını talep ettiğini, İl Müdürlüğü yetkililerinin gelerek resmi şekilde numune alıp analiz yaptırdıkları ve analiz sonucunda D3 vitamini tespit edilmediği gibi A vitamininin de eksik olduğunun tespit edildiğini, davalı şirket hakkında yasal işlem başlattıklarını,

müvekkilinin eksik vitaminleri başka firmalardan destek vitaminler almak suretiyle kapatmaya çalıştığını, ancak aradan geçen zaman içerisinde tavuk ölümleri, yumurta verim kaybının son derece yükseldiğini belirterek şimdilik 1.000,00 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 28/03/2022 tarihli dilekçesi ile dava değerini 448.546,70 TL olarak ıslah etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, davacı şirketin özel veteriner hekimlere yüzeysel olarak yaptırmış oldukları ve rapor niteliği dahi taşımayıp içerik olarak dahi neredeyse aynı olan ve adrese teslim problem belirten iş bu tutanakların hukuki ve bilimsel olarak hiçbir hükmü bulunmadığını, kanatlı hastalıklarının teşhisinin nasıl yapıldığı ile ilgili bilgi bulunduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafından davacıya satılan ürünlerde vitamin eksikliğinin sabit olduğu ve davacının bu nedenle tavuk ölümleri olduğu iddiasının bilimsel olarak kabul edilebilir olduğu, farklı bilirkişilerden alınan tüm bilirkişi raporlarında istikrarlı bir şekilde belirtildiği şekilde tavukların ölümlerinin ve ölmeden önce gösterdikleri belirtilerin dava konusu vitamin eksikliğiyle uyumlu olduğu, yine kullanılan premiksin mevzuatlara aykırı, etiket bilgileriyle örtüşmeyecek şekilde, bulundurması gereken değerin altında vitamin A ve vitamin D-3 içerdiği,

bu durumun tavukların sağlığını etkileyebileceği, yumurta kalitesi ve sayısında verim kayıplarına sebep olabileceği, önlem alınmadığı takdirde doğrudan ölümlere neden olmasa dahi ölüme götürecek ikincil nedenlere zemin hazırlayabileceği çelişkiye mahal bırakamayacak şekilde ortaya konulduğu ve bu haliyle tavuk ölümleriyle davalının sattığı ayıplı yem ve katkı maddeleri arasında illiyet bağı bulunduğu belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden-davalı vekili tarafından; Mahkemece illiyet bağının araştırılması ve değerlendirilmesinde hataya düşüldüğünü, davacı yanın davadan önce tek başına aldığı hekim incelemelerinin yüzeysel olduğunu, müvekkilinin tek sorumlu olduğuna dair kanaat getirilemeyeceğini, hayvan beslemesinde kullanılan unun da yetersizliklerinin bulunduğunu, hükmün çelişkili ve eksik bilirkişi raporuna dayanılarak oluşturulduğunu, bilirkişiler arasında hayvan besleme konusunda uzman bir veterinerin bulunmadığını, zararın müvekkillinden alınan premixlerden kaynaklanması durumu için yapılmış olan zarar hesaplamasının başlangıç ve bitişi tarihlerinin hatalı değerlendirildiğini bildirerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık taraflar arasındaki satım sözleşmesine konu emtiaların ayıplı olup olmadığı ve ayıplı ise meydana gelen zarardan davalı yanın sorumluluğu ve kapsamı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, satım sözleşmesini konu malın ayıplı olması nedeniyle meydana gelen zararın tahsili istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır. Dosya kapsamında davacının davalıdan söz konusu yem katkı maddelerini aldığı ve işletmesinde kullandığı, davalının da kabulünde olduğu üzere ilk tavuk ölümlerinden sonra ücretsiz D3 vitamin takviyesi gönderdiği anlaşılmış olup, taraflar arasındaki ihtilaf davalı tarafından satılan premixlerin tavuk ölümlerine neden olup olmayacağı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece dosya kapsamında birden fazla rapor alınmış olup, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, söz konusu yem katkı maddesi niteliğindeki vitamin premikslerinin davacı şirket tarafından satın alındığı ve hayvanların yemlerine katıldığı, dosyada geçen özel laboratuvarın yapmış olduğu analizlerde ... akreditasyonun olduğu, tarafların resmi laboratuvarlar sonuçlarına itirazların bulunmadığı,

ölüm ve verim kayıplarının nedenin sadece vitamin A ve vitamin D-3 kaynaklı olmasının eldeki bilgilerle mümkün olmadığı çünkü benzer durumların meydana gelmesinde, D-3 vitamini yemde yeterli seviyede olsa bile Ca ve P yetersizlikleri ya da dengesizlikleri başta olmak üzere pek çok vitamin ve mineral eksikliklerinin yumurta veriminde düşüşlere neden olabileceği, yağlı karaciğer sendromu gibi besleme bozuklukları yanında bakteriyel, viral ve paraziter hastalıklarında benzer etkiler oluşturabileceği, analiz sonuçları incelendiğinde kullanılan premiksin mevzuatlara aykırı, etiket bilgileriyle örtüşmeyecek şekilde,

bulundurması gereken değerin altında vitamin A ve vitamin D-3 içerdiği, bu durümün - tavukların sağlığını etkileyebileceği, yumurta kalitesi ve sayısında verim kayıplarına sebep olabileceği, önlem alınmadığı takdirde doğrudan ölümlere neden olmasa dahi ölüme götürecek ikincil nedenlere zemin hazırlayabileceği, özel veteriner hekim incelemelerinin yüzeysel tutulduğu, bulguların enfeksiyöz ya da besleme, toksikasyon gibi noncenfeksiyöz nedenlere işaret edecek spesifik düzeyde olmadığı, nekropsi materyali ve nümüneler ile resmi başyuru yapıldığına dair kayıt bulunamadığı,

olaydan çok daha sonra şikayet amaçlı resmi başvurunun yapıldığı ve incelemenin yem örnekleri ile sınırlı kaldığı ayrıca bu süreçle yem örneklerindeki vitamin kayıplarının olmasının da muhtemel olduğu, verim kaybı ile ilgili işletme zararının davacı tarafından ödenmediği iddia edilen premiks fatura meblağları dışında belgelerde daha önce hesaplandığı şekliyle yaklaşık 71.820,00 TL tavuk kaybı ile 376.726,70 TL yumurta kaybından müteşekkil toplamda 448.546,70 TL olduğu,

davacının yumurla kalitesindeki düşüşlere bağlı satış zararının ise yeterli bilgi ve doküman sunulmadığı için hesaplanamayacağı, davacının dosya konusu kayıplarında davalı şirketin ayıplı mal satışı nedeniyle katkısının olduğu aşikâr olmakla birlikte tek sorumlu olduğuna dair kesin kanıtların yetersiz olduğu belirtilmiştir.

Mahkemece dosya kapsamı ile davacı yanca davalıdan satın alınan premixlerin kullanımı nedeniyle zararın gerçekleştiğine dair illiyet bağı ispat edilemediğinden davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi yerinde değildir. Açıklanan bu nedenlerle davalı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nin 353/1.b.2.maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."