Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/438 K.2024/698

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı ... İnşaat Tic.

A.Ş. vekili; taraflar arasında 2008 yılında tarihsiz mazot satış sözleşmesi imzalandığını, sözleşme uyarınca davalı şirketin müvekkilinin 2008 yılında mazot ihtiyacını karşılayacağını ve sözleşmenin 6. maddesi uyarınca oluşacak bedeli ödeyeceğini, sözleşmenin 6/2. maddesine göre alman mazotun ödeme tarihine göre değişen oranlarda indirimin mazotun pompa satış tutarına uygulanması ile bulunacak fiyatın satış fiyatı olarak belirlendiğini, satın alınan mazotun alım tarihinden sonraki 6 ay içerisinde ödenirse %1’den %6’ya kadar değişen oranlarda indirimli olarak cari hesaba işleneceğini,

müvekkil şirket tarafından sözleşmenin konusunu oluşturan 2008 ve 2009 yıllarındaki alımların tamamın peşin olarak yapıldığını, 2009 yılının sonlarında ise yaşanan ekonomik sıkıntılar nedeniyle mazot bedellerinin vadeli olarak ödenmeye başlandığını, buna rağmen davalı şirketçe peşin ödemelerde mazotun pompa fiyatına yapılması gereken %6 indirimin fiyatlandırmaya yansıtılmadığını ve ödeme yapılan tarihe göre yapılması gereken indirimlerin hiçbir şekilde uygulanmayarak cari hesaba yansıtılmadığını, davacı tarafından düzenlenen faturalarda belirtilen birim fiyatların sözleşmenin 6/2. maddesine göre indirimlerle belirlenmediğinden,

gerçek tutarı ifade etmediğini, davalının haksız yere fazladan tahsil ettiği tutarlar nedeni ile müvekkilin alacaklı olduğu tutarın HMK 107. maddesi uyarınca tespitine ve fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50.000,00-TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; müvekkilinin davacı şirketin de ortağı olduğu İş ortaklığı (... A.Ş. & ... A.Ş.) ile imzalamış olduğu akaryakıt sözleşmesine göre ...

A.Ş’ye 2008 yılı sonuna kadar iskontolu akaryakıt vereceğini, karşılığında da fatura bedellerini peşin tahsilat şeklinde anlaştıklarını, daha sonra müvekkil şirket ile iş ortaklığı yetkililerinin haricen yaptıkları sözlü mutabakatla sözleşmenin 6. maddesinde belirtilen %6 iskontoyu %10’a çıkarttıklarını ve müvekkil şirketin iş ortaklığına talep ettikleri akaryakıtı 2008 yılı sonuna kadar tedarik ettiğini, karşılığında da %10 ıskonto ile kendi alış fiyatının altında bir fiyata davacı şirkete sattığını, bu nedenle davacının dava dilekçesinde talep ettiği şekliyle dava konusu sözleşmeye aykırı fazla fiyat talebinin olmadığını,

taraflar arasındaki ticari ilişki doğrultusunda davacı tarafın teslim ettiği akaryakıt miktarı kadar fatura düzenlendiğini ve faturaların tutarı kadar tahsilat yapıldığını, hiçbir zaman fazla tahsilat yapmadığını, cari hesap incelendiğinde davacı iş ortaklığının müvekkil şirkete 466.714,24-TL borcu olduğunun tespit edileceğini ve müvekkil şirketin bu alacağını tahsil etmek amacıyla yasal yollara başvuracağını bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; benimsenen bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda: Somut uyuşmazlıkta davacının davalı Şirketten akaryakıt alımı nedeni ile istirdaden talep edebileceği fazla ödemesinin mevcut olup olmadığı noktasında toplandığı, daha açık bir anlatımla, taraflar arasındaki uyuşmazlık bilirkişi raporlarında belirtildiği üzere üç adet çek ödemeleri ile ... ödemesi adı altında kayıtlı olan 1.200.000,00-TL bedelli ödemeden kaynaklanmakta olup davacı söz konusu ödemelerin davalıya taraflar arasındaki akaryakıt alımına ilişkin cari hesap ilişkisinde borcuna mahsuben yapıldığını iddia ettiği, davalının ise;

bu ödemelerin İstanbul ili, Bayrampaşa İlçesinde bulunan bir gayrimenkulün satışına ilişkin 3. Kişiler arasındaki ilişki olduğunu ileri sürdüğü ve dava konusu istirdat talebine dayanak cari hesap kapsamında olmadığı savunmasında bulunduğu, davacının ticari defterlerinde kayıtlı olup davalı tarafından itiraz edilen 30.03.2011 ve 961750 seri no’lu, 213.000,00-TL, 30.05.2011 tarihli, 1961752 seri no’lu, 212.633,00-TL, ve 30.05.2011 tarihli, 2059925 no’lu ve 215.200,00-TL.bedelli çekler ile ... ödemesi adı altında yapılan 1.200.000,00-TL. ödemelerin davalı imzasını taşıyan belgelerin sunulmadığı,

ancak davacı, davalıya bahse konu ödemeleri yaptığını ileri sürerek istirdat talebini bu ödemelere dayandırdığına göre ; sözkonusu ödemelere ait dayanak ödeme belgelerini ibraz ederek ödeme iddiasını usulen kanıtlamakla yükümlü bulunduğu, davacı tarafından değinilen ödeme belgelerinin sunulmadığına göre dayanak ödeme kayıtlarını ibraz edemediği ve davalının ticari defterlerinde kayıtlarında da yer almayan ve davalının kabul etmediği bu ödemelerin davacı tarafından davalıya akaryakıt satım cari hesap ilişkisi kapsamında yapılan ödeme olarak kabulünün mümkün bulunmadığı,

davacının, ödemeler yönünden davalının ticari defterleri ile kendi ticari defter kayıtları arasındaki farklılığı kendi lehine hukuki sonuç doğuracak biçimde yazılı ve usulüne uygun deliller ile kanıtlayamadığı , dava tarihi itibariyle davalının bakiye(9.279.868,18-TL-12.794.843,95-TL+3.955.690.00-TL+26.000,00-TL) 466.714,23-TL bakiye alacak kaydı mevcut olup davacının davalıdan talep edebileceği istirdat talebine konu olabilecek fazla ödemesinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı taraf vekillerince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

I-)Davacı temlik alan ... İnş. Mak San.ve Tic. Ltd.Ş. vekili; iş ortaklığının borcunun ödendiğini, davalıya yapılan fazla ödemenin bilirkişi raporu ile belirlenmesine rağmen davanın reddine yönelik kararın hatalı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

II-)Dahili davacı ... Turizm Taş. Sey. Acen. Taah. İnş. Tic. A.Ş. vekili ; adi iş ortaklığını münferiden temsile yetkili pilot ortak olarak ... A.Ş.'nin olması, sözleşmenin 3. maddesi gereğince doğacak borca karşı herhangi bir sorumluluğumuzun olmamasına rağmen, müvekkilinin herhangi bir hak kaybına uğramaması adına davaya dahil olduklarını, mahkeme vermiş olduğu gerekçeli kararında müvekkilinin "dava dışı" olarak nitelendirildiğini, kararı müvekkilinin hak kaybına uğramaması nedeniyle istinaf yasa yoluna başvurduğunu bildirmiştir.

III-)Davalı vekili; HMK .md 125/2 maddesi ''dava açılmasından sonra.... dava davacı aleyhine sonuçlanırsa, dava konusunu devreden ve devralan yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olur.'' amir hükmü gereği temlik alan ve temlik veren taraflar hakkında yargılama giderleri hususunda hüküm kurulması gerekirken bu hususun gözetilmediğini bildirerek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak hükmün düzeltilmesine karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; bayilik sözleşmesi kapsamında, taraflar arasındaki akaryakıt satım sözleşmesine dayalı olarak davacının cari hesap alacağının bulunup bulunmadığı ile satım tutarı üzerinden iskonto uygulanacağına yönelik yazılı ya da fiili bir uygulama bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasında imzalanan akaryakıt satım sözleşmesinden kaynaklanan yapılan ödemeler nedeni ile fazladan ödendiği ileri sürülen miktarın istirdaden tahsili istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Taraflar arasındaki akaryakıt satımına ilişkin sözleşmenin incelenmesinde; davacı ile davalı ... Oto. Pet. Las. Tüt Mam. San. ve Tic. Ltd. Şirketi arasında anılan iş ortaklığına davalı tarafından 2008 yılı çalışma mevsiminde şantiyelerinde kullanılmak üzere akaryakıt satışına ilişkin olduğu, sözleşmenin birim fiyatları ve ödeme şartları başlıklı 6.maddesinde akaryakıt satışında fatura bedelinin alıcı iş ortaklığı tarafından nakden ve vade tarihinden sonraki 1-6 aylık zaman dilimlerinde ödeme yapılması durumunda sözleşmede kararlaştırılan oranlarda indirimin akaryakıtın pompa satış fiyatına yansıtılacağının öngörüldüğü anlaşılmıştır.

Hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda davacının fazla ödemesinin bulunmadığı davalının bakiye alacağının tespitiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle taraflar arasındaki akaryakıt sözleşmesi gereğince davacı yanca fazla ödeme yapıldığı iddiasının usulüne uygun cari hesaba mahsuben fazladan yapılan bir ödemenin bulunmadığının anlaşılmasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından taraf vekillerinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."