Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/641 K.2025/1018

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkilinin hamili olduğu keşidecisi dava dışı ... Makina Mühendislik ...

A.Ş olan 100.000,00TL bedelli 31/05/2022 tarihli çekin kaybolduğunu, Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/145 Esas sayılı dosyasında çek iptali davası açıldığını çeke ödeme yasağı konulduğunu ve ilanların yaptırıldığını ve davalı tarafça bahse konu dosyaya beyanda bulunularak çek aslının Ankara 2. İcra Dairesinin 2022/9431 sayılı dosyasında olduğunun bildirildiğini ve mahkemece çek istirdadı davası açılması için süre verildiğini,

çek iptaline ilişkin olarak açılan davanın 25/02/2022 ilk ilan tarihinin 03/03/2022 olduğunu ancak davalının takip başlattığı tarihin 02/06/2022 olduğunu davalının ilan tarihinden itibaren 3 ay içinde mahkemeye beyanda bulunmak yerine icra takibi açtığını, çekin müvekkilinde iken ... kaşesi olduğunu ancak icra dosyasında bulunan asıl evrakta başka şahıs ve şirketlerin cirolarının eklendiğini çek üzerinde oynama yapıldığını belirterek çekin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; dava açılmadan önce çekin Ankara 2. İcra Dairesinin 2022/9431 sayılı dosyasında takibe konulduğunu ve dosya borcunun keşideci tarafından ödendiğini, dosyanın infazen kapatıldığını ve çekin borcun ödenmesi üzerine keşideci tarafından teslim alındığını dava konusu çekin iadesinin mümkün olmadığını, dava konusu çek üzerinde tahrifat yapıldığı iddiasının asılsız olduğunu, bildirerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; TTK'nın 792. maddesine göre çekin rızası hilafına elinden çıktığını öne süren davacının, yeni hamilin çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğunu ispat etmesi gerektiği, davalının kötüniyeti ya da ağır kusuruna dair dosyaya ibraz edilmiş başkaca delil bulunmadığı, imzaların istiklali prensibi uyarınca davacının iddialarının kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; davalının iyiniyetli ciro yoluyla hamil olmadığını, kötüniyetle iktisap edilen çekin istirdadına karar verilmesi gerekirken, hatalı bir şekilde davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırılık teşkil ettiğini belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, davaya ve takibe konu çeke ciro yolu ile son hamil davalının yetkili hamil olup olmadığı buradan varılacak sonuca göre ara ciranta davacının hamile karşı sorumluluktan kurtulup kurtulamayacağı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava TTK 758 maddesine dayalı çekin istirdatı ve çek sebebi ile borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Dava, takibe konu çekteki ara ciranta olan davacı hamilin beyaza cirosu ile zayi olan çeke daha sonra hamil olan davalının usulüne uygun ciro yoluyla hamil olmadığı ara ciranta olan davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Davamıza konu çekin incelenmesinde: "... Bankası ... şubesine ait, 31.05.2022 keşide tarihli, 7842306 seri numaralı 100.000.00-TL bedelli çekin Keşidecisinin ... Makine....A.Ş., lehtarının ... olduğu, çekte ... cirosunun bulunduğu, ciro zincirinde kopukluk olmadığı, sırasıyla çekte ...'dan sonra ... Enerji Ltd. Şti 'nin cirolarının mevcut olduğu, silinti yada kazıntı bulunmadığı" kambiyo senedi vasfına haiz çek olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; dava tarihinden önce dava konusu çekin son cirantası olan davalının icra takibine giriştiği anlaşılmaktadır.

Dava konusu çekte ciro zincirinde herhangi bir kopukluk bulunmaması nedeniyle davalının, kanuna uygun olarak muntazam bir ciro zinciri ile 6102 sayılı TTK’nın 790. maddesi anlamında çekin yetkili hamilidir.

Netice olarak iddia, savunma, taraflarca sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı itibariyle 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesi kapsamında davalının çeki iktisabında kötü niyetinin yahut ağır kusurunun bulunup bulunmadığı hususunda davacının delilleri değerlendirilerek verilen karar da bir usulsüzlük görülmemiştir.

Mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmamasına ve özellikle ispat yükü üzerinde olan davacının TTK’nın 792.maddesi uyarınca davalının dava konusu edilen çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğunu ispat edememiş olmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."