Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi E.2022/2326 K.2024/591

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonucunda mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacı ve davalı ... A.Ş. tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, otoyol/köprü geçiş ücreti ve cezasının tahsili için başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davalı ... yönünden davanın pasif dava ehliyeti bulunmadığından reddine, davalı ... A.Ş. yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı vekili, müvekkili şirket ile ... arasında akdedilen ve dosyada bulunan sözleşme gereğince; müvekkili şirkete ait araçların kullanımı esnasında oluşabilecek tüm geçiş ücretlerinden ve trafik cezalarından çalıştıran sıfatıyla ...’nün sorumlu olduğunu, zaten dosyada bulunan ve trafik cezalarının asıllarının ödendiğine dair makbuzlarda ... tarafından ödeme yapıldığının görüldüğünü, dolayısıyla tüm geçiş ücretlerinden ve bunların ödenmemesinden doğan trafik cezalarından ... sorumlu iken anılan davalı yönünden davanın husumetten reddedilmesinin hatalı olduğunu,

verilen kararda kabul edilen ve reddedilen miktarlarla belirlenen vekâlet ücretleri açısından çelişki bulunduğunu, davada kabul edilen kısım davacı müvekkili açısından yüksek olmasına rağmen davacı adına hükmedilen vekâlet ücreti çok düşükken davanın reddedilen kısmı üzerinden davalılar adına belirlenen vekâlet ücretinin yüksek olduğunu ileri sürerek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Davalı ... A.Ş. vekili, ihlalli geçişlere ilişkin olarak; müvekkili şirketçe yasal takibe konu olan ceza tutarının, Karayolları Genel Müdürlüğü’nden alınan araç sahiplik bilgilerine göre tahakkuk ettirildiğini, müvekkili şirketin kanunen aracın işletenini araştırma yükümlülüğü bulunmadığını, 7144 sayılı Torba Kanun ile Torba Kanun’un yürürlük tarihi olan 25.05.2018 tarihi itibari ile ve sadece tahsil edilmemiş ceza tutarları hakkında uygulanmak üzere,

geçiş ücretinin geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödenmemesi halinde tahakkuk eden geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki cezanın 4 katı olarak değiştirildiğini ve Hazine payı uygulamasının ortadan kaldırıldığını, fakat ihlalli geçişlerin yapıldığı tarihler, icra takibinin başlatıldığı tarih (13.12.2016), geçiş ücretlerinin ödediği (18.01.2017 ve 19.01.2017) tarihler ile yine davacı yanca dava ikame edildiği (19.01.2017) tarihte söz konusu mevzuat değişikliğinin bulunmadığını, davacı-borçlunun;

müvekkili şirkete karşı borçlu olmadığının tespiti maksadıyla açmış olduğu mesnetsiz menfi tespit davasının müvekkili şirket yönünden reddedilmesi gerektiğini, davacı şirket tarafından icra takibine süresinde itiraz edilmeyerek davanın açılmasına sebebiyet verildiğini, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya tahmili gerektiğini ileri sürerek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Dosya kapsamından, davacı şirkete ait olan ve davalı ...'ne kiralanan ambulansların davalı ... A.Ş. tarafından işletilmekte olan otoyoldan ihlalli geçiş yaptığından bahisle davalı şirket tarafından davacı şirket aleyhine Ankara 26. İcra Müdürlüğünün 2016/23712 esas sayılı dosyası üzerinden 1.502,80TL geçiş ücreti ve 15.028TL 6001 sayılı Kanun uyarınca on katı ceza tutarı olmak üzere toplam 16.530,80TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, davacı vekili tarafından müvekkili şirket ile davalı ... arasındaki sözleşme uyarınca geçiş ücretlerinin davalı idare tarafından karşılanması gerektiği, borcun müvekkili şirketle ilgisi bulunmadığı, ayrıca geçiş ücretlerinin ... tarafından ödendiği iddiasıyla eldeki menfi tespit davasının açıldığı anlaşılmaktadır.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelere, kararın dayandığı yasal gerekçelere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve özellikle; davacı tarafça eldeki davada, davalı ...

A.Ş. tarafından aleyhine başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespitinin istenmesine, davalı ...’nün icra takibinde alacaklı sıfatının bulunmaması nedeniyle davalı idareye husumet yöneltilemeyeceğine dair mahkeme kabulünün yerinde olmasına, ihlalli geçiş yapan araçlar davacı şirkete ait olduğundan geçiş ücreti ve ceza tutarından davalı şirkete karşı sorumluluğu bulunmasına, davacı ile davalı idare arasındaki sözleşme ilişkisi iç ilişki olup davalı şirkete karşı ileri sürülememesine,

dava tarihinden önce icra takibine konu geçiş ücreti haricen ödenmiş olmakla dava tarihi itibariyle davacının davalı alacaklı şirkete bu miktar borcu bulunmamasına, yargılama sırasında 25/05/2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun uyarınca 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. maddesinde yer alan on katı tutarındaki cezanın dört katı olarak değiştirilmesine,

anılan Kanun ile 6001 sayılı Kanuna eklenen geçici 3. maddede, araç sahiplerine 30. maddenin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında yeni oranın uygulanacağının hükme bağlanmasına, mahkemece bu düzenleme gözetilerek yasal değişiklik nedeniyle davacının sorumlu olduğu miktarın belirlenmesine, yargılama sırasında yürürlüğe giren bu düzenleme nedeniyle kabulüne karar verilen dava değeri yönünden davacı yararına vekâlet ücreti verilmemesinin ve yargılama gideri tayin edilirken bu miktarın gözetilmesinin usul ve yasaya uygun olmasına,

ret sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine her ret sebebi için ayrı ayrı avukatlık ücretine hükmolunacağına dair düzenleme de dâhil, mahkemece taraflar yararına hüküm altına alınan vekâlet ücretlerinin hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT’ye ve dosyadaki kabule uygun takdir edilmesine göre; ilk derece mahkemesince yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabetsizlik görülmemiş, tarafların bu yönlere ilişkin tüm istinaf nedenlerinin reddi gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesi kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğundan Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1. maddesi gereğince tarafların istinaf başvurusunun ayrı ayrı esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 06/03/2024

Başkan e-imza Üye e-imza Üye e-imza Katip e-imza