Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/1811 K.2024/1112

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 11.08.2018 tarihinde davalı ... Sigorta AŞ’ne zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı dava dışı ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın yaptığı tek taraflı trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını ve malul kaldığını, davalı şirkete 25.12.2019 tarihinde başvurmalarına rağmen talebin 03.01.2020 tarihinde reddedildiğini belirterek HMK’nın 107 maddesi gereğince şimdilik 100 TL geçici ve sürekli işgöremezlik tazminatı ile 100 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 200 TL maddi tazminatın davalıya başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili, Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğunu, kazaya karışan davacı adına kayıtlı ... plakalı aracın 31.05.2018-31.05.2019 tarihleri arasında davalı şirkete zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olup, davacı işleten ve sigortalının zararının Genel Şartlar A-5/c maddesi gereğince teminat dışı olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere maluliyet yönünden ATK’dan, zarar yönünden aktüer bilirkişiden rapor alınmasını, geçici işgöremezlik zararı ve tedavi giderlerinden SGK‘nın sorumlu olduğunu, davacının emniyet kemeri takılı olmadığından müterafik kusurlu olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; davanın davalıya ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın tek yanlı trafik kazası nedeniyle araçta yolcu olarak bulunduğunu iddia eden davacının geçici ve sürekli iş göremezlik ile tedavi giderlerine yönelik tazminat istemine ilişkin olduğu, KTK'nın 92. maddesinde sigorta teminatı dışında kalan durumların düzenlendiği; maddenin (a) bendinde; işletenin, KTK uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği taleplerin, teminat dışı olduğunun belirtildiği, KTK'nın 85/1. maddesine göre motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölmesi,

yaralanması veya bir şeyin zarara uğraması halinde, işletenin bu zararlardan sorumlu olduğu, somut olayda ise işletenin kendisinin zarar gördüğü, davanın zarar gören 3. kişi tarafından açılmadığı, bilakis araç maliki ve poliçede sigortalı olarak yer alan işleten tarafından açıldığı, kaza anında aracı sürdüğü belirtilen kişinin işleten sıfatının bulunduğuna dair herhangi bir iddianın mevcut olmadığı ve dosya kapsamına bu doğrultuda herhangi bir belgenin de sunulmadığı gözetilerek, davacı talebinin teminat dışında kaldığı belirgin olduğundan davanın reddine karar verilmiş;

karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davacının 11.08.2018 tarihinde saat 01:15’te ...’ın kullandığı ... plakalı araçta meydana gelen tek taraflı trafik kazasındaki yolcu olduğunu ve kusuru bulunmadığını, sürücü ...’ın 2918 sayılı KTK’nın 52/1-B maddesi gereğince asli ve tam kusurlu olduğunu, ... plakalı aracın 05.05.2018 başlangıç ve 05.05.2019 bitiş tarihli ...

Sigorta AŞ tarafından 360.000 TL limitle zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalandığını, olay nedeniyle boynunda ve belinde kırıklar bulunan davacının zararının davalı tarafından karşılanması gerektiği halde 25.12.2019 tarihli başvurunun 03.01.2020 tarihli yazısı ile Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları’nın “A.6.

Teminat Dışında Kalan Haller” başlıklı maddesinde yer alan "b) Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri,”hükmü gereğince reddedildiğini, Mahkeme tarafından verilen kararın gerekçesiz olduğunu, yalnızca dava konusunun özetlendiğini, kanun maddelerinin yazıldığını, Mahkeme tarafından verilen kararın hangi gerekçe ile verildiği anlaşılamamış olup adil yargılanma hakkının ortadan kaldırdığını, davacının maluliyetine yönelik maddi tazminatın teminat limiti kapsamında BK’nın 49 .ve 54 maddesi kapsamında ödenmesi gerektiğini, davacının meydana gelen kaza nedeniyle geçici ve sürekli maluliyetleri bulunduğunu,

geçici maluliyetin ne kadar süre olduğu ve sürekli maluliyet oranının bilirkişi raporu ile, maluliyetine ilişkin hesabın da aktüerya bilirkişi raporu ile tespit edilebilmekte iken dosya kapsamında herhangi bir inceleme yapılmaksızın eksik ve hatalı inceleme ile karar verildiğini, davacıya atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, bu nedenle davacının kusursuz olduğu değerlendirilerek hesaplama yapılması gerekirken davanın reddine karar verilmesinin yerinde olmadığını,

davacının hastane giderlerinin ve ilaç masraflarının teminat limiti kapsamında karşılanması gerekmekte olup bu yönde inceleme yapılmadan davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacının aracın işleteni değil yolcusu olduğunun ölümlü yaralanmalı trafik kazası tutanağında ifade edildiğini, aracın kaza sırasında işletenin ... olduğunu, bu nedenle davacının poliçeden yaralanamayacağı beyanlarının hukuka aykırı olduğunu belirterek istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

HMK’nın 355 maddesi gereğince istinaf talebinde bulunan davacı vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava, yaralamalı trafik kazasından kaynaklanan geçici ve sürekli işgöremezlik tazminatı ve tedavi gideri istemine ilişkindir.

Davacı vekili, 11.08.2018 tarihinde davalının zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu aracın yaptığı tek taraflı trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını ve malul kaldığını belirterek davalıdan geçici ve sürekli işgöremezlik tazminatı ve tedavi gideri talep etmiş, mahkemece davacının kaza yapan davalıya sigortalı aracın işleteni ve sigortalısı olduğu dolasıyla zararın teminat dışı olduğu gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili kararın gerekçesiz olmasına, davacının işleten olmayıp yolcu olduğuna, dolasıyla zararın teminat kapsamında olduğuna yönelik istinaf sebepleri ileri sürmüştür.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”.

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir.

Zorunlu mali sorumluluk sigortası aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilere verilen zararları işletenin kusuru oranında teminat altına alır. Somut olayda, kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihinde davacı ... adına kayıtlı olduğu ve 05.05.2018 başlangıç 05.05.2019 bitiş tarihleri arasında sigortalı olarak davacı adına davalı ... Sigorta AŞ’ne 360.000 TL limitle sigortalı olduğu anlaşılmıştır.

Davalıya kaza tarihini kapsar şekilde trafik sigortalı davacıya ait olan ve dava dışı ...’ın sevk ve idaresindeki aracın tek taraflı trafik kazası yapması sonucu araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığı ve bu yaralanma nedeniyle maddi tazminat talep edildiği, uyuşmazlığın poliçeden ve sözleşmeden değil davacının yolcu olmasına dayalı olduğu, ZMSS Genel Şartlarının "A.6- Teminat Dışında Kalan Haller" başlıklı kısmının b bendinde, hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri” ve 2918 Sayılı KTK’nın 92.maddesi “ Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar. a) İşletenin;

bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler” teminat dışında bırakıldığından, başka bir ifadeyle işleten, sigorta sözleşmesi kapsamında 3. kişi konumunda olmadığından davacının poliçe kapsamında tazminat talep edemeyeceğinden ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün istinaf sebeplerinin HMK'nın 353/1.b-1 maddesi gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.