Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2019/328 K.2021/458

... T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

27. HUKUK DAİRESİ

...

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 26/12/2018

NUMARASI :....

DAVANIN KONUSU

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ : 29.04.2021

KARAR YAZIM TARİHİ : 29.04.2021

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepli dava ve birleşen davada mahkemece dava ve birleşen davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle; taraflar arasında akdedilen 01.01.2010 tarihli sözleşmeyle davalının yüklenicisi olduğu ... kapsamındaki bir kısım işlerin müvekkiline taşere edildiğini 23.06.2015 tarihinde müvekkilinin uygulanmak istenen haksız fiyat nedeniyle işe devam etmek istemediğini bildirdiğini, talebin davalı tarafından kabul edildiğini, hesap mutabakatı sağlanamadığını, müvekkilinin 11.12.2015 / 49319 yevmiye numaralı ihtarname ile 500.908,82 TL bakiye hakediş alacağı ile 1.099.995,76 TL teminat kesintisini talep ettiğini, davalının akaryakıt borcu adı altında bir fatura düzenleyip gönderdiğini, müvekkilinin iade ettiğini,

davalının daha sonra akaryakıt faturasını iptal ettiğini bildirdiğini ancak 10.12.2015 / 17193 numaralı ihtarnameyle kesin hakediş ile şantiyede kullanılmış malzeme bedeline ilişkin faturayı gönderdiğini, alacaklı olduğunu öne sürdüğünü, tarafların iade edilmeyen malzeme bedeli konusunda mutabık kaldıklarını 30.08.2015 tarihli tutanakla malzeme bedelinin 15.811,50 TL olduğunun belirlendiğini, müvekkilinin akaryakıt borcu bulunmadığını öne sürerek 500.908,82 TL'nin faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili özetle; sözleşmenin birim fiyat cetveli başlıklı bölümünde akaryakıtın birim fiyata dahil olduğunun belirtildiğini, davacı taşeronun kendisine ait araç ve iş makineleri için şantiyede bulunan müvekkiline ait akaryakıtı kullandığını, belgelerinin mevcut olduğunu, iade edilmeyen malzemelere ilişkin 12.11.2015 tarihli 110.984,50 TL tutarlı 4 adet fatura düzenlenerek davacıya gönderildiğini, akaryakıt faturası ve iade edilmeyen malzemelere ilişkin faturalar kesin hakediş hesabına dahil edildiğinde müvekkilinin 860.780 TL alacaklı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili özetle; taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi kapsamında müvekkilinin birer yıllık sözleşmelerle 09.02.2010-30.06.2015 döneminde iş yaptığını, müvekkili hakedişlerinden 30.06.2015 tarihine kadar toplam 1.099.995,76 TL teminat kesintisi yapıldığını, 11.12.2015 tarihli ihtarname ile talep edilmesine rağmen ödenmediğini, oysa müvekkilinin sözleşme gereğince 18.11.2016 tarihli borcu bulunmadığına dair SGK belgesini ibraz ettiğini öne sürerek 1.099.995,76 TL'nin faiziyle tahsilini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı vekili özetle; davacının 18.11.2016 tarihli belgeyi dilekçesine eklediğini, sadece borcu yoktur belgesi ekleyerek dava açılamayacağını, öncelikle müvekkiline ibraz ederek ödeme talebinde bulunması gerektiğini, kesin hakediş sonucu müvekkilinin alacaklı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince özetle; bilirkişi raporlarına göre davacının bakiye hakediş alacağı olmadığı, teminat iadesi şartlarının oluşmadığı gerekçeleriyle dava ve birleşen davanın reddine karar vermiştir.

Dava ve birleşen davada davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın gerekçesiz olduğu, delillerin tartışılmadığı, tanık dinletme taleplerinin reddine karar verilerek hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiği, davalının akaryakıta ilişkin 25.11.2015 / ... numaralı 1.248.362,12 TL tutarlı faturayı müvekkilinin itirazı üzerine iptal ettiği, mahkemece bu hususun değerlendirilmediği, davalının bilahare şantiyede kullanılmış malzeme bedelini 10.12.2015 tarihli ihtarnamede 1.059.934 TL olarak bildirdiği, 22.12.2015/... yevmiye numaralı 1.250.710,32 TL bedelli fatura düzenlediğinin de mahkemece görmezden gelindiği,

davalının birleşen dosyadaki 02.01.2017 tarihli cevabında teminatın iadesi için gerekli şartlar yerine getirildiğinde müvekkilinin 239.215,76 TL alacaklı olduğunu ikrar ettiği, sözleşmenin 14.maddesinde teminatın iadesi için işin bitmesi veya iş bitmemişse SGK'dan borç bulunmadığına dair yazı getirilmesi, bu da olmadığı takdirde sözleşmeye göre sigorta ve bordro kontrolleri yapılarak teminat yazısı verilmesinin kararlaştırıldığı, müvekkilinin ibraz ettiği, 18.11.2016 tarihli SGK yazısıyla bu tarih itibariyle prim belgelerinden dolayı borçlu olmadığının belgelendiği, hakedişlerden yapılan %5 oranındaki kesintinin SGK borcuna ilişkin olduğu,

bir başka alacak için mahsup edilemeyeceği, belirtilen nedenlerle davalı mazot faturasını iptal ettiğinden müvekkili hakedişinden mazot bedeli düşemeyeceği, davalı tarafından müvekkilinin 239.215,76 TL alacaklı olduğu ikrar edildiğinden mahkemenin rapora istinaden karar vermesinin doğru olmadığı nedenleriyle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava ve birleşen dava eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepli olup mahkemece dava ve birleşen davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davalının yüklenici olarak üstlendiği ... kapsamındaki anakanal ve yedek kanallarda kazı-dolgu işi, kanalet ve ayak montajı, anakanal beton ve anakanal sanat yapısı, kanalet sanat yapısı, drenaj kanal kazısı, drenaj yol geçişleri işlerinin 09.02.2010 tarihli sözleşmeyle davacıya taşere edildiği çekişmesiz olup, takip eden 2011, 2012 ve 2013 yılları için ayrı ayrı düzenlenen birim fiyatlı sözleşmelerde kesin hakedişin, geciçi kabulü müteakiben bir ay içerisinde taraflarca müştereken yapılması, davacı hakedişlerinden %5 kesinti yapılarak işin bitiminde ihale konusu işin davalı tarafından ikmal edilmesini müteakip iade edilmesi,

davacı teminatını, davalı şirket işi bitmeden önce talep ettiği taktirde SGK den borcu olmadığı ve teminatın çözülmesinde mahzur bulunmadığına dair yazı getirilmesi, bu yazı alınamaz ise; davacının, davalı yüklenici nezdinde yaptığı iş kolu dikkate alınarak asgari işçilik oranı üzerinden o iş koluna ait bordro edilmesi gereken işçiliğin kontrolü yapılarak sonucuna göre iade edilmesi hususlarının kararlaştırıldığı, sözleşmenin eki olan Birim Fiyat Cetveli'ne göre birim fiyatlara akaryakıtın dahil olduğu,

davacının 23.06.2015 tarihinde 2007 yılı birim fiyatlarına dönülmesi nedeniyle üç iş günü içerisinde malzemeleri teslim edip, yarım işleri tamamlayarak iş bırakacağını bildirdiği, tarafların mutabakatı ile davacının 30.06.2015 tarihi itibariyle işi bıraktığı, taraflarca düzenlenen 30.08.2015 tarihli tutanakta davacının iade etmediği 7 kalem malzeme bedelinin KDV hariç 15.811,50 TL olarak belirlendiği, davalı tarafça 2013, 2014 ve 2015 yıllarında verilen motorin bedeline ilişkin 25.11.2015 tarihli 1.248.362,12 TL tutarlı fatura düzenlendiği,

davacının itirazı üzerine davalı tarafın 09.12.2015/.... yevmiye numaralı ihtarnameyle bu faturanın iptal edildiğini davacıya bildirdiği, takiben 10.12.2015/.... yevmiye numaralı ihtarnamede ekli kesin hakedişin hazırlandığı belirtilerek 3 gün içerisinde imzalanmasının istendiği, ekli belgede imalatın cinsi "şantiyeden kullanılmış malzeme bedeli" yazılmak suretiyle tutarının - 1.059.934 TL olarak belirlendiği, buna istinaden düzenlenen 10.12.2015 tarihli kesin hakedişte davacının belirtilen tutarda borçlu gösterildiği,

davacı tarafından keşide edilen 11.12.2015/.... yevmiye numaralı ihtarnamede ise 500.908, 82 TL hakediş alacağı ile 1.099.995,76 TL teminat alacağının 7 gün içerisinde ödenmesinin ihtar edildiği, davalının 16.12.2015 tarihli cevabi ihtarnamesinde "muaccel olmayan 1.099.995, 76 TL nakit teminatı dışında müvekkil şirketten alacağı 500.908,82 TL olmayıp, 389.924, 32 TL'dir.

Muhatap firmanın kesin hakedişinden 1.059.934 TL müvekkil şirkete borçlu " olduğunun, yine süresi dolduğunda tanzim edilecek KDV dahil 1.250.722,12 TL tutarlı fatura alacağı hesaba katıldığında davacıdan 860.079,76 TL alacaklı olduğunun belirtildiği, davacının birleşen dava dilekçesi ekinde sunduğu SGK tarafından düzenlenen 18.11.2016 tarihli belgede bu tarih itibariyle davacı.... ... Ltd.

Şti'nin prim belgeleri nedeniyle borcunun bulunmadığının ve mahkemenin müzekkeresine cevaben düzenlenen 19.04.2017 tarihli yazıdan ise davacının işi bıraktığı 30.06.2015 tarihi itibariyle davalıya işçilik farkı prim borcu tahakkuk ettirilmediğinin bildirildiği, iş sahibi ile yapılan yazışmadan DSİ Genel Müdürlüğünün 31.12.2015 tarihli oluruyla işin tasfiye edildiği, tasfiye protokolünün taraflarca 28.03.2017 tarihinde imzalandığı, geçici kabulün yapılacağının bildirildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda taraflar arasındaki sözleşmenin ortak mutabakat ile feshedilerek 30.06.2015 tarihi itibariyle sonuçlandırıldığı ve sözleşme kapsamında davacı hakedişlerinden toplam 1.099.995, 76 TL nakti teminat kesintisi yapıldığı çekişmesiz ve davacının birleşen davayı açarken SGK tarafından düzenlenmiş davacının prim borcu bulunmadığına dair belge sunduğu sabit olduğundan sözleşme feshedilmiş olmakla, eldeki dava ile kesin hesap çıkartılarak yeni uyuşmazlıklara mahal vermeksizin akdi ilişkinin tasfiyesi gerektiğinden mahkemece davacı tarafça sunulan belgenin ve SGK'den de sorularak teminat kesintisi iadesi talebinin değerlendirilmesi;

yine sözleşmelerde birim fiyatlara akaryakıt bedelinin dahil olduğunun kararlaştırıldığı, davacının akaryakıtı kendisinin temin ettiğini savunarak belgeler sunduğu ve davalı tarafça davacı elemanlarına akaryakıt teslim edildiğine dair belgeler ibraz edildiği,

sözleşme süresi içerisinde 01.03.2010-31.01.2014 döneminde davacıya ait iş makineleri ve kamyonların davalıya kiralandığı ve davacı tarafça davalının dayandığı akaryakıt teslimine ilişkin belgelerin kiralanan araçlara ilişkin olduğunun savunulduğu ile davalının sözleşmenin fesihinden sonra düzenlediği 2013, 2014 ve 2015 yıllarında verilen motorin bedeline ilişkin 25.11.2015 tarihli 1.248.362, 12 TL tutarlı faturayı davacının itirazı üzerine iptal ettiği gözetilerek davacının davalıya ait akaryakıtı kullanıp kullanmadığının değerlendirilmesi,

sonucuna göre taraflarca açıkça dayanılmış olması halinde yemin teklif hakkı da değerlendirilerek bir karar vermek gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeyle, bilirkişi raporuna dayanıldığı belirtilmekle birlikte tarafların iddia ve savunmalarından hangisine değer verildiği de açıklanmaksızın dava ve birleşen davanın reddine dair verilen kararda dosya kapsamına uyarlık bulunmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK 353/1.a.6 madde gereğince mahkemece dava ve birleşen davada verilen kararın kaldırılmasına,

Dairemiz kararı gereğince inceleme yapılmak üzere dava dosyasının mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır