Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1672 K.2022/1480

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında imzalanan 18.05.2017 tarih SGK Teşvik Uygulamaları Hizmet ve Sorumluluk Sözleşmesi uyarınca davalı şirkete gereken hizmetin verildiğini, sözleşme/iş bedeli olarak davalının aldığı hizmet karşılığı SGK tarafından salayacağı pirim teşvik tutarı üzerinden ücret (teşvik miktarının %18+KDV) belirlendiğini, müvekkilinin alacağı ücreti tespit edebilmek için SGK sistemine girdiğinde davalının şifreleri değiştirdiğinin öğrendiğini, bu yüzden alacağın miktarını belir- leyip fatura düzenleyemediğini,

SGK kayıtları üzerinden davalının 18.05.2017 tarihinden itibaren yararlandığı teşvik miktarının tespiti gerektiğini, müvekkilinin alacağını tahsil ede- bilmek için Alanya 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası üzerinden giriştiği takibe davalının itiraz ettiğini belirterek itirazının iptaline ve tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili dilekçesinde özetle; davacı ile aralarında 18.05.2017 tarihinde SGK teşvik uygulamaları hizmet ve sorumluluk sözleşmesi imzalandığını ancak bu sözleşmenin yürürlüğe girmediği, davacının da müvekkiline SGK mevzuatı kapsamında uygulanan prim teşviki ile ilgili işlemlere yönelik bir hizmet vermediğini, davacının yaptığı ön hazırlıkla müvekkilinin yararlanabileceği teşvik miktarının 215.000,00 TL olduğunun belirlendiği, ...

A.Ş nin ise müvekkilinin yararlanabileceği teşvik miktarını 367.226,00 TL olarak hesapla- dığını, bu miktar üzerinden de başvuru yapıldığını, davacı edimini gereğince yerine getirme- diğiden kendisi ile çalışılmaktan vazgeçildiği ve birlikte davacının dayandığı sözleşmeyi feshettiklerini, tabii olarak da SGK şifrelerinin davacıda olmaması gerektiği, müvekkilinin ...

A.Ş ile 04.12.2017 tarihinde hizmet alım sözleşmesi imzalandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme istinafa konu kararında özetle; davanın 05/08/2019 tarihinde Alanya 2. Asliye Hukuk Mahkeme'sinde açıldığı, anılan mahkemenin dosyayı Alanya ilçesinde Asliye Ticaret Mahkemesi açıldığından bahisle verdiği 26/10/2021 tarih ... E. ...

K. Sayılı gönderme kararı mahkemelerine gönderdiğini, Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 08/07/2021 tarihli ve 568 sayılı kararı ile de Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/09/2021 tarihi itibari ile faaliyete geçirilmesine karar verildiği,

yetkili ve görevli mahke- menin davanın açıldığı zaman itibarıyla belirleneceği, sonradan yetki ve göreve ilişkin deği- şikliklerin mahkemenin yetkisini etkilemeyeceği, yasa değişikliklerinde dahi ayrıca ve açıkça bir geçiş hükmü yoksa mahkemelerin görevsizlik kararı vererek ellerindeki derdest dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemeyeceklerini, Alanya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin dosyayı görevsizlik kararı ile değil de gönderme kararı ile mahkemelerine göndermiş olması karşısında ortada bir görev uyuşmazlığından söz edilemeyeceği,

bu yüzden de görevsizlik kararı verilmesi gerektiği gerekçesi ile davanın görev yönünden reddine karar vermiştir.

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; görevli mahkemenin Alanya Asliye Hukuk Mahkemesi değil Alanya Ticaret Mahkemesi olduğundan bahisle; kararının kaldırı- larak Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu yönünde karar verilmesi talep edilmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davalının yargılama sürecini uzatmak için kararı istinaf ettiğini belirterek; davalının istinaf talebinin reddine karar veril- mesini talep etmiştir.

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Alanya 2. Asliye hukuk mahkemesine 05/08/2019 tarihinde açılan davada bu mahke- menin 26/10/2021 tarih ... E. ... K. Sayılı gönderme kararı ile Asliye Ticaret Mahkemesi açıldığından bahisle Alanya Asliye Ticaret mahkemesine gönderilmiş, Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi de iş bu istinafa konu kararını vermiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1'inci maddesi uyarınca mahkemelerin görevi ancak yasa ile belirlenebilir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkindir.

Anayasa'nın 37'nci maddesinde "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz." denilerek görev ve kesin yetki kurallarının gücü, tabii hakim ilkesi olarak ifade edilen evrensel bir ilkenin anayasa hükmü haline getirilmesi suretiyle orta- ya konmuştur. Tabii hakim ilkesi gereği yargılanacak olan uyuşmazlığın gerçekleşmesinden önce, yürürlükte bulunan yasalar aracılığıyla görevi, yetkisi ve işleyişi belirlenmiş olan mah- kemede görülmesi gereklidir.

Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir (perpetuatio fori). Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahke- meler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler, bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.

6087 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kurulu Kanunu'nun 4/1-a ve 7/2-f düzenlemelerine göre Adalet Bakanlığının bir mahkemenin kaldırılması veya yargı çevresinin değiştirilmesi konusundaki tekliflerini karara bağlamak, Kurul Genel Kurulunun görevleri arasındadır.

Ancak yargı çevresi bir mahkemenin hangi coğrafi alandaki davalara bakacağıyla ilgili olup, bir görev kuralı niteliğinde değildir. Bu karar ancak bundan sonra o yerde görüle- cek davaların yargılamasını yapacak mahkemeyi belirlemek maksatlıdır.

Nitekim karar 07/07/2021 günü alınmış, ancak yürürlük tarihi 01/09/2021 olarak belirlenmiştir. Kurul'un yargı çevresi belirlemeye ilişkin kararı, sadece bu kararın yürürlük tarihinden sonra açılacak davaları ilgilendirir. Aksi fikrin kabulü halinde Kurul'un tabii hakim ilkesini çiğneyerek derdest davaları dilediği mahkemede inceletme yetkisinin bulunduğu yolunda, Anayasa'ya aykırı bir sonuca varılacaktır.

Yukarıdan beri gösterilen yasal düzenlemeler ve açıklamalar çerçevesinde davaya bakmakla görevli mahkemenin Alanya 2. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi olduğu anlaşıldığından Davalı vekili vekilinin istinaf taleplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...