Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2024/196 K.2025/27

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. 26/10/2014 tarihinde, davalı ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A.Ş.) nezdinde ZMMS poliçesiyle sigortalı olan diğer davalı ... yönetimindeki ... plakalı araç ile davalı ...

Sigorta A.Ş. nezdinde ZMMS poliçesi bulunan dava dışı ... idaresindeki .... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında dava dışı sürücü ... idaresindeki vasıtada yolcu konumunda seyahat eden davacı ... daimi iş göremezliğe maruz kalacak şekilde yaralandığı, uzun süre tedavi gördüğü, hastaneye gidiş geliş yol masrafı ve zorunlu tedavi gideri harcaması yapıldığı, kazadaki yaralanması ve maluliyeti nedeniyle davacı ... elem ve üzüntü duyduğunu beyanla ve fazlaya dair hakkı saklı tutulması kaydıyla davacı ... için 3.000,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan müşterek ve müteselsil;

davacı ... için 300,00 TL ulaşım masrafı ile 200,00 TL tedavi giderinin davalı sigorta şirketleri yönünden temerrüt tarihinden, diğer davalı ... yönünden ise olay tarihinden işleyecek yasal faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ

Davalı ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; kazanın oluşunda müvekkiline kusur yüklenemeyeceği, kazanın kavşakta meydana geldiği ve kavşakta geçişi tamamlamak üzereyken aracına çarpıldığı, motosiklette yolcu konumunda seyahat eden davacının koruyu ekipman kullanmayarak zararın boyutunu artırdığı, ehliyeti olmayan sürücünün aracına kendi rızası ile binen davacının kusurlu olduğu, davacı tarafın hastane masraflarının 3.025,00 TL tutarındaki kısmının müvekkili tarafından karşılandığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A.Ş.) vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili nezdinde zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesiyle sigortalı olduğu, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, sigorta genel şartları kapsamında ve azami poliçe limitiyle sınırlı olduğu, kusurun ve zararın usulünce ispatı gerektiği, manevi tazminat talebinin poliçe teminatına dahil olmadığı, olayda müterafik kusur durumun araştırılması ve tespiti halinde lazım gelen indirim uygulanmasını, olaya ilişkin ceza davası veya savcılık dosyası varsa sonucunun bekletici mesele yapılmasını, davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

DELİLLER

Antalya 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 04/04/2016 gün ve ... esas, .... sayılı karar örneği, trafik kazası tespit tutanağı, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi örneği, kusur, maluliyet ve Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunun 10/08/2018 gün ve ... karar sayılı raporu, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunun 25/01/2019 gün ve ... karar sayılı raporu, tazminat bilirkişisinin 23/07/2015 günlü kök ve 16/03/2019 tarihli ek raporu, nüfus kayıtları, tüm dosya kapsamı.

İDM KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; dosya kapsamında kusur tespiti amacıyla alınan raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla İTÜ öğretim üyelerince hazırlanan ve davalı ... kusursuz olduğu değerlendirilen raporun oluşa ve trafik mevzuatına uygun olduğu benimsenmiş, davacının kaza sonucu yaralanmasına arazı nedeniyle 4 ay geçici ve %5.1 daimi iş göremezlik saptayan ATK raporunun olay tarihindeki yönetmeliğe uygun hazırlandığı, tazminat bilirkişi raporunda ise olay tarihinde 15 yaşında olan ve öğrenim hayatını sürdüren davacının geçici iş görmezliğinden dolayı maddi kaybı bulunmadığı,

daimi iş göremezlik zararının ise en son alınan ek raporda 79.74,68 TL olarak hesaplandığı, öte yandan davacının sürücü belgesi bulunmayan kişinin kullandığı vasıtaya binmesi ve yine farları yanmayan araçla gece vakti seyahat etmesi durumlarının müterafik kusur oluşturduğu, bu halde hesaplanan tazminat tutarında %20 oranında indirim uygulandığı ve nihai zarar tutarının 63.959,74 TL olarak tespit edildiği, davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin dava öncesi temerrüte düşürülmediği gerekçesiyle davacının (tavzihen ... ) davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... karşı açtığı kazanç kaybı, çalışma gücü kaybı ve (tavzihen ... ) ...'a karşı açtığı yol masrafı ve tedavi masrafına ilişkin maddi tazminat davalarının her bir davalı yönünden ayrı ayrı reddine, davacı ... davalı ...

Sigorta A.Ş.'ne karşı açtığı çalışma gücü kaybından kaynaklanan maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 63.959,74 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... Sigorta A.Ş.'den tahsiline, fazlaya ve kazanç kaybına ilişkin davasının reddine, davacı ... davalı ... karşı açtığı manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; farklı oranlarda daimi maluliyet tayini yapılan raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için üst kuruldan maluliyet tespiti yaptırılması istendiğini, ancak mahkemece daha az iş göremezlik belirleyen rapora üstünlük tanınarak sonuca gidildiğini, mahkemenin hükme esas aldığı kusur raporunun önceki tespitlerle çatıştığını, kusur yönünden yeterince araştırma yapılmadığı,

Adli Tıp Kurumu kusur raporunda motosikletin farının yanık veya sönük olduğu faraziyesine göre alternatifli kusur incelemesi yapıldığı ve farın durumuyla ilgili kesin tespit ve değerlendirme yapılmayıp bu takdirin mahkemeye bırakıldığını, İTÜ öğretim üyelerince ise farların yanmadığı belirtilerek davalı sürücünün olayda kusursuz olduğu yönünde kanaat bildirildiğini, daha önceki heyet tarafından tespit edilemeyen maddi olgunun itiraz incelemesini yapan kusur bilirkişileri tarafından nasıl saptandığı hususunun izaha muhtaç olduğunu,

ceza davasının yargılamasında kazanın vuku tarzına ilişkin yapılan tespit bakımından ceza ilamının kesinleştiği ve davalı ... kusurlu bulunarak mahkumiyetine hükmedildiğini, bu kararın HAGB koşullarının detaylı incelenmemesi noktasında bozulduğunu, bu haliyle ceza mahkemesi ilamının maddi olgu tespiti yönüyle hukuk hakimini bağlayıcı etkisinin bulunduğu hususunun göz ardı edildiğini, ayrıca birden çok davacı için farklı alacak kalemleri istendiği halde tek bir davacı adına talep edilmiş gibi hüküm kurulduğunu,

bu yönüyle hükmün ve eklentilerinin infazda tereddüt oluşturacağını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve talebi gibi karar verilmesini istemiştir.

İSTİNAFA CEVAP

Davalı ... vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; dava dışı motosiklet sürücüsünün ehliyetinin olmadığını, motosikletin muayenesinin yaptırılmadığını, karşı vasıta sürücüsü ve bu vasıtada seyahat eden davacının kask takmadığını, karanlık ve yağmurlu havada kavşağa giren dava dışı motosiklet sürücünün fark edilmesinin mümkün olmadığını, ceza yargılamasının devam ettiğini, ayrıca HAGB kararının kesinleşmiş mahkeme ilamı niteliğininde de bulunmadığından TBK 74 madde kapsamında hukuk hakimini bağlamadığını, ceza ilamının sonucunun beklenmesine gerek bulunmayıp ilk derece mahkemesi kararının doğru olduğunu beyanla istinaf talebinin reddini istemiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A.Ş.) vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sorumlu tutulabileceği ve somut uyuşmazlıkta sigortalı araç sürücüsünün kusursuzluğunun saptandığını beyanla istinaf talebinin reddini istemiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat ve aynı kanunun 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Somut olaya ilişkin olarak Antalya 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 04/04/2016 gün ve ... esas, ... sayılı kararı ile davalı ... , davacı ile dava dışı kimseye karşı işlediği taksirle birden çok kişinin yaralanmasına neden olma suçundan TCK.'nun 89/4, 62 ve 52. maddeleri gereğince 6.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir.

Davacılar, trafik kazası sonucu cismani zarara uğrandığını, daimi iş göremezlik meydana geldiğini, tedavi gideri ve yol masrafı yapıldığını, kazaya bağlı yaralanma nedeniyle elem ve ıstırap çekildiğini, maluliyetten dolayı psikolojik çöküntü yaşandığını ileri sürerek belirtilen zarar kalemlere ilişkin maddi ve manevi zararlarının davacının yolcu olarak seyahat ettiği aracın trafik sigortacısı ile karşı aracın sürücüsü ve trafik sigortacısı olan davalılardan tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yürütülen yargılama sonucunda karşı araç sürüsü ve trafik sigortacısı yönünden tazminat taleplerinin reddine, davalı ... Sigorta A.Ş. aleyhine açılan maddi tazminat davasının kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

1-)Somut olayda davacı ... maluliyetine ilişkin olarak Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı tarafından sunulan raporda, davacının kaza nedeniyle % 8,1 oranında kalıcı, 1 ay geçici maluliyeti oluştuğunun bildirildiği anlaşılmıştır. Bu rapora karşı süresinde itiraz dilekçesi sunmuştur. Bunun üzerine, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulundan aldırılan raporda ise, davacının kaza nedeniyle % 5,1 oranında kalıcı, 4 ay geçici maluliyeti oluştuğunun bildirildiği anlaşılmıştır. Bu rapora karşı da taraflar itirazda bulunmuş ancak, mahkemece rapora itirazları değerlendirir şekilde rapor alınmamıştır.

Somut olayda; aynı mevzuat hükümlerine göre düzenlenen ancak birbirinden farklı sonuçlar içeren iki ayrı maluliyet raporu arasında açık çelişki bulunmasına, bu çelişkinin sebebi son raporda açıklanmamış olmamasına ve taraflarca rapora karşı itirazda bulunulmuş olmasına rağmen, ilk derece mahkemesince çelişkili bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulundan rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, maluliyet raporları arasındaki çelişki giderilmeden yapılan tazminat hesabına göre karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2-)Somut dosyada hükme esas alınan kusura ilişkin bilirkişi raporunda, davacının yolcu olduğu motosikletin farının yanmaması nedeniyle davalı sürücü ... kusurunun bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

Somut olayın meydana geldiği yer meskun mahal olup, olaya ilişkin dosya arasında bulunan CD görüntüleri incelendiğinde, kazanın akşam saatlerinde ve havanın karanlık olduğu bir zamanda meydana geldiği, çevredeki iş yerlerinin ışıklandırmalarının mevcut olduğu görülmüş ise de; çevrede yeterli aydınlatma bulunup bulunmadığının tam olarak tespiti mümkün olmamıştır.

İlk derece mahkemesince kusur raporu alınmadan önce bu hususlar yeterince araştırılmadan rapor alınması yoluna gidilmiştir. Oysa ki, olayın meydana geldiği yerde yeterli aydınlatmanın mevcut olması halinde, davacının yolcu olduğu motosikletin farının bulunmaması durumunda da kusur oranlarının değişme ihtimali mevcuttur.

Bu nedenle, mahkemece yapılması gereken iş; dava konusu olayın meydana geldiği yerde ve olay tarihinde yeterli aydınlatma/ışıklandırma bulunup bulunmadığının ilgili kurum ve kuruluşlardan sorularak, yazı cevabının sonucuna göre gerekli olması halinde, daha önce hükme esas alınan bilirkişi raporunu sunan heyetten ek rapor alınarak veya yeni bir bilirkişi heyetinden kusur raporu alınarak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

3-)Kabule göre ise, davada birden fazla davacı bulunmasına ve her bir davacının talebi birbirinden farklı olmasına rağmen, kısa kararda her bir davacı için ayrı ayrı olacak şekilde hüküm kurulmaması ve gerekçeli kararda kısa kararla çelişkili olacak şekilde her bir davacı yönünden ayrı ayrı hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırıdır.

4-)Hal böyle olunca açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davacılar vekilinin maluliyet raporuna yönelen istinaf isteminin yukarıda 2 nolu bentte gösterilen nedenlerle kabulü ile 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (a-6) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına, davanın yönünden yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, davacılar vekilinin diğer istinaf istemlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.

...