Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/456 K.2025/399

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davacı ile davalının uzaktan akraba olduklarını, davalının iş sıkıntıları nedeniyle müvekkilinin davalıya davaya konu olan çekleri hatır çeki olarak verdiğini, bu çeklerin davalı tarafından kullanıldığını ve başkalarına verildiğini, çeklerin bankalara ibraz edilerek işleme konulduğunu, bu yüzden müvekkilinin bankalardan kredi çekerek bu çek bedellerini müvekkilinin ödediğini belirterek borçlunun borcuna yetecek miktarda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, çeklerin bankaya ibraz tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır. 14/10/2021 tarihli celseye katılarak açılan davayı kabul etmediğini beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "...Kambiyo senetlerinden olan çek, arkasındaki temel ilişkiden bağımsız, mücerret borç ikrarı içeren senetlerden olup, ödeme vasıtasıdır. Senetle ispat kuralı gereği kambiyo senedinin hatır için verildiği, yani bedelsiz olduğu iddiasının kesin delillerle ispat edilmesi gereklidir. Davaya konu uyuşmazlıkta ispat yükü, mali durumu bozulmuş olan davalıya hatır çeki verdiğini iddia eden davacıya aittir.

Alanya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... sayılı soruşturma dosyasında davalının müşteki sıfatıyla alınan ifadesinde "...'ın maddi durumunun iyi olduğunu, kendisinin ise maddi sıkıntıları olduğunu, bu nedenle durumun düzelince ödersin diyerek 3 adet 25.000,00-TL değerinde çek verdiğini" beyan etmiştir.

Davalının soruşturma aşamasındaki ikrarının mahkeme dışı ikrar niteliğinde olduğu, bu beyanın iradeyi sakatlayan bir şekilde verildiği ve doğru olmadığı hususunun da savunulmadığı dikkate alınarak davacı tarafın iddialarını ispat ettiği kanaatine varılarak davanın kabulüne, taraflar arasında ticari bir ilişki bulunmadığından dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine ..." şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı istinaf dilekçesinde özetle; davacı ile uzaktan akraba olduklarını, kendisinden yardım istediklerini bunun üzerine kendi adına hatır çeki düzenlendiğini, davacının kaynanasına bu çeklerin ödeme günü gelmeden, çek bedellerini elden ödediğini, buna ilişkin şahitlerinin olduğunu istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, ödenen çek bedelinin iadesi istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davacı taraf hatır çeki olarak davalıya verildiği iddia edilen çeklerin bedellerinin dava dışı 3. kişi konumundaki hamillere ödenmesi nedeniyle haksız ödenen bedellerin iadesi için lehtar konumundaki davalıya iş bu davayı açmış, davalı aşamalarda çeklerin hatır çeki olduğunu kabul edip çek bedellerinin ödendiği savunmasında bulunmuş, mahkemece yazılı gerekçeyle davanın kabulüne kararı verilmiştir.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, davalının çeklerin hatır çeki olduğunu ikrar etmesine,

davalının çek bedellerini ödendiği iddiasını kesin delillerle ispat edememesine , kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalının istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...